Είναι πέντε και μισή τα ξημερώματα, και το φως δεν έχει ακόμη σκαρφαλώσει τις πλαγιές ανάμεσα στο Φρατιανό και το Κουρταλιώτικο φαράγγι.

Ένας επισκέπτης εισέρχεται σιωπηλά σε ένα μικρό ξύλινο οίκημα. Θα παραμείνει εκεί για ώρες αναζητώντας να πετύχει ένα όμορφο κλικ με τη φωτογραφική του μηχανή – μέχρι αργά το απόγευμα – μέχρι οι γύπες να εγκαταλείψουν τον χώρο. Τότε και μόνο μπορεί να φύγει, με την ικανοποίηση ότι βρέθηκε τόσο κοντά σε ένα πρωτόγνωρο θέαμα και ότι είχε την ευκαιρία να το απαθανατίσει.

Αυτή η αυστηρή χορογραφία της παρατήρησης με σεβασμό στην άγρια φύση είναι ο πυρήνας λειτουργίας του «Vulture Hide», του πρώτου οργανωμένου φωτογραφικού παρατηρητηρίου γυπών στην Κρήτη, μιας πρωτοβουλίας που γεννήθηκε από ένα νέο κορίτσι που έφυγε από την Αθήνα και επέλεξε να επιστρέψει στο χωριό της τα Αγκουσελιανά. Στο πανέμορφο Φραττι έφτιαξε το παρατηρητήριο γυπών, κι από μία εσωτερική ανάγκη «για σύνδεση με τη φύση», γιατί κοντά στη φύση «αισθάνεται περισσότερο άνθρωπος».

Πρόκειται για ένα εγχείρημα καινοτόμο για την Ελλάδα το οποίο όμως αγγίζει και άλλα σημαντικά ζητήματα που απασχολούν την ελληνική περιφέρεια τα οποία συζητούν διαρκώς οι πολιτικοί δίχως πάντως να βρίσκουν τις απαραίτητες λύσεις: της προστασίας  απειλούμενων ειδών, της ερήμωσης των ορεινών χωριών μα και της αναζήτησης ενός οικονομικού μοντέλου που θα κρατήσει τους νέους στον τόπο τους.

Τι είναι ένα φωτογραφικό hide — και γιατί ο όρος παραμένει ξενικός

Τα παρατηρητήρια άγριας ζωής, γνωστά διεθνώς ως wildlife watching hides, είναι εξειδικευμένες τεχνητές κατασκευές με έναν και μοναδικό σκοπό: την πλήρη απόκρυψη του ανθρώπου από τις αισθήσεις των άγριων ζώων.

Η λειτουργία τους στηρίζεται στην αρχή της χωρικής και χρονικής συγκάλυψης. Ελαχιστοποιούν όχι μόνο τη δομική οπτική όχληση, αλλά και την ανθρώπινη οσμή και τον ήχο, επιτρέποντας στους παρατηρητές να προσεγγίζουν εμβληματικά είδη σε εξαιρετικά κοντινή απόσταση χωρίς να προκαλούν στρες ή φυγή. Το αποτέλεσμα είναι η καταγραφή αυθεντικών συμπεριφορών στο φυσικό περιβάλλον.

Στην ελληνική γλώσσα η δραστηριότητα δεν διαθέτει ακόμη δικό της λεξιλόγιο — γεγονός που η ίδια η Γεωργία αναγνωρίζει ως ένδειξη του πόσο πρόσφατη είναι. «Δεν προτιμώ τον όρο hide από επιλογή, αλλά επειδή ουσιαστικά δεν υπάρχει αντίστοιχη ελληνική λέξη», μας είπε επισημαίνοντας ότι «το hide δεν είναι παρατηρητήριο· το παρατηρητήριο είναι κάτι εντελώς διαφορετικό. Το hide είναι καθαρά φωτογραφικός όρος».

Το ευρωπαϊκό θεσμικό πλαίσιο: Οδηγίες, CITES και Κώδικας Δεοντολογίας

Η λειτουργία των ιδιωτικών παρατηρητηρίων στην Ευρώπη δεν είναι αρρύθμιστη. Υπόκειται σε ένα θεσμικό πλαίσιο που στοχεύει να διασφαλίσει ότι η εμπορική εκμετάλλευση δεν υπονομεύει τις προσπάθειες διατήρησης.

Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, τη νομοθεσία καθορίζουν κυρίως οι Οδηγίες για τα Πτηνά και τους Οικοτόπους (EU Birds and Habitats Directives), στις οποίες αποδίδεται η ανάκαμψη πολλών εμβληματικών ειδών κατά τις τελευταίες τέσσερις δεκαετίες. Παράλληλα, η Σύμβαση CITES για το διεθνές εμπόριο απειλούμενων ειδών — που προστατεύει πάνω από 40.900 είδη — εφαρμόζεται ομοιόμορφα σε όλα τα κράτη μέλη μέσω του Κανονισμού (ΕΚ) 338/97, επηρεάζοντας άμεσα τη διαχείριση των δειγμάτων και των ενδιαιτημάτων γύρω από τα παρατηρητήρια.

Πάνω σε αυτό το νομοθετικό υπόβαθρο, ο οργανισμός Rewilding Europe ανέπτυξε έναν «Κώδικα Δεοντολογίας για την Ανάπτυξη και Λειτουργία Παρατηρητηρίων Άγριας Ζωής». Ο οδηγός αυτός βέλτιστων πρακτικών συμπληρώνει έναν προγενέστερο πρακτικό οδηγό κατασκευής του 2014 και θέτει αυστηρά κριτήρια για τη διακυβέρνηση, τη χωροθέτηση, τον σχεδιασμό, το μάρκετινγκ και τις καθημερινές λειτουργίες των δομών.

Ο στόχος του, όπως περιγράφεται, είναι τριπλός: η ελαχιστοποίηση της όχλησης, η διασφάλιση υψηλής ποιότητας εμπειρίας για τον επισκέπτη και η εξασφάλιση υγιούς οικονομικής απόδοσης.

Το πλαίσιο αυτό αποτυπώνει μια θεμελιώδη παραδοχή: ότι η παρατήρηση της άγριας ζωής μπορεί να αποφέρει έσοδα, αλλά μόνο εφόσον υπακούει σε κανόνες που προστατεύουν το ίδιο το αντικείμενο του ενδιαφέροντος.

Σήμερα στη χώρα μας δεν υφίστανται μεγάλες εμπορικές επιχειρήσεις ιδιωτικών σταθερών hides για μεγάλα σαρκοφάγα, όπως συμβαίνει στη Φινλανδία ή την Κροατία. Η δραστηριότητα αναπτύσσεται σταδιακά, κυρίως μέσω εξειδικευμένων φωτογραφικών ξεναγήσεων και της χρήσης φορητών κρυπτωμάτων (portable hides), ενώ μόλις τον τελευταίο καιρό δημιουργήθηκαν και τα πρώτα σταθερά hides.

Σε αυτό ακριβώς το περιβάλλον προέκυψε το εγχείρημα της Γεωργίας Αντωνακάκη στο χωριό Φραττί: ως ένα από τα πρώτα βήματα μιας πρακτικής που στην Ελλάδα μόλις τώρα διαμορφώνεται.

Vulture Hide: Το πρωτοπόρο κρητικό εγχείρημα της Γεωργία Αντωνάκη στο χωριό Φραττί

Η επιλογή της τοποθεσίας δεν είναι τυχαία, καθώς τα φαράγγια που συνορεύουν με το χωριό αποτελούν φυσικά πεδία κίνησης και φωλιάσματος των αρπακτικών. Η Κρήτη άλλωστε λόγω της γεωγραφικής της απομόνωσης και του έντονου ανάγλυφου, φιλοξενεί μερικούς από τους σημαντικότερους πληθυσμούς αρπακτικών πτηνών στην Ευρώπη, γεγονός που καθιστά το νησί ιδανικό πεδίο για την ανάπτυξη του εξειδικευμένου οικοτουρισμού

Η Γεωργία Αντωνάκη πιστεύει ότι πέραν των προφανών περιβαλλοντικών οφελών, η λειτουργία των ιδιωτικών κρυπτών άγριας φύσης δύναται να αποτελέσει τον καταλύτη για τη γέννηση μιας νέας οικονομίας της υπαίθρου γύρω από τις προστατευόμενες περιοχές.

Οι επισκέπτες που προσελκύονται από αυτούς τους εξειδικευμένους χώρους —συχνά υψηλού οικονομικού και μορφωτικού επιπέδου— διοχετεύουν πόρους στις τοπικές κοινωνίες, ενισχύοντας τις επιχειρήσεις εστίασης, διαμονής και παράλληλων δραστηριοτήτων στα γύρω χωριά. Υπογραμμίζει ότι η συνειδητοποίηση αυτής της οικονομικής αλληλεξάρτησης είναι ο αποτελεσματικότερος τρόπος για την προστασία των ειδών από τους ίδιους τους κατοίκους.

«Όταν ο κόσμος συνειδητοποιήσει τα οφέλη που έχουν τέτοιες δραστηριότητες για την τοπική οικονομία – τότε θα αρχίσει και να προσέχει περισσότερο τα άγρια ζώα», αναφέρει η δημιουργός του Vulture Hide.

Ολα αυτά συμβαίνουν χωρίς την απαραίτητη κρατική στήριξη. Όμως η διαπίστωση αυτή δεν αποθαρρύνει την Γεωργία:

«Πιστεύω ακράδαντα ότι μακροπρόθεσμα τα πράγματα θα αλλάξουν ριζικά. Κι αυτό γιατί είναι όλο και περισσότεροι οι άνθρωποι που επιλέγουν να επιστρέψουν. Θεωρώ ότι και η Ελλάδα, σαν χώρα, θα αναγκαστεί να το στηρίξει αυτό μακροπρόθεσμα».

Λοιπόν, Γεωργία, θέλω να ξεκινήσουμε από το εξής: Βλέπουμε τα τελευταία χρόνια δύο τάσεις οι οποίες είναι αντίρροπες, κυρίως στους νέους ανθρώπους. Από τη μία, βλέπουμε πως πάρα πολλοί, ακόμα και σήμερα —αν και έχουν περάσει υποτίθεται τα σκληρά χρόνια της κρίσης— επιλέγουν να φύγουν όχι μόνο από τους τόπους από όπου κατάγονται, αλλά γενικά και από τη χώρα, αναζητώντας ένα καλύτερο μέλλον κάπου αλλού. Από την άλλη όμως, βλέπουμε και μία άλλη τάση από ανθρώπους που είχαν φύγει από τον τόπο τους, πήγαν, σπούδασαν, και αυτοί επιλέγουν τώρα να επιστρέψουν πίσω. Εσύ, προφανώς, ανήκεις στη δεύτερη κατηγορία. Και όπως συνήθως συμβαίνει με αυτούς τους ανθρώπους, φέρνουν μαζί τους και νέες πρακτικές και καινοτομίες. Θέλω, λοιπόν, να μου πεις πώς πήρες αυτή την απόφαση για επιστροφή και γιατί επέλεξες να δημιουργήσεις ένα παρατηρητήριο για γύπες.

Λοιπόν, και εγώ έλειπα πάρα πολλά χρόνια από τον τόπο καταγωγής μου. Παρόλο που γεννήθηκα και μεγάλωσα εδώ, επέλεξα αρχικά μία μεγαλύτερη πόλη για να ζήσω και να στήσω τη δουλειά μου, την Αθήνα, όπου έμεινα αρκετά χρόνια. Ωστόσο, θα σου πω πώς το αντιλαμβάνομαι εγώ όλο αυτό με τους ανθρώπους που θέλουν να επιστρέψουν στην επαρχία: Αντιλαμβάνομαι μία ανάγκη που έχει ο κόσμος —την ίδια ανάγκη που είχα και εγώ— για σύνδεση με τη φύση.

Οπότε, ο καθένας επιλέγει να επιστρέψει στην επαρχία γιατί εκεί αισθάνεται περισσότερο άνθρωπος. Βρίσκει την ηρεμία που χρειάζεται και τον χρόνο που απαιτείται για να μπορεί να σκεφτεί πράγματα και να λειτουργήσει, όπως φυσικά πρέπει να λειτουργεί ένας άνθρωπος.

Η ερήμωση των χωριών και η απουσία κρατικής στήριξης

Πάντως είναι περίεργο, ρε παιδί μου. Δηλαδή βλέπεις ότι τα χωριά ερημώνουν, και ένα από τα βασικά θέματα συζήτησης εδώ στην Κρήτη είναι αυτή η ερήμωση· το γεγονός πως οι νέοι δεν βρίσκουν προοπτική και δεν έχουν αρκετά έσοδα.
Και βλέπουμε, λοιπόν, έναν νέο άνθρωπο σαν εσένα —όχι μόνη σου, ευτυχώς υπάρχουν κι άλλοι— να επιστρέφει για αυτό που λες, για την ποιότητα ζωής που μπορούν να προσφέρουν τα χωριά. Βεβαίως, απουσιάζουν και οι υποδομές. Εσύ, αλήθεια, πιστεύεις πως έχεις τη στήριξη που θα έπρεπε να έχουν όλοι οι νέοι άνθρωποι από την πολιτεία, όταν θέλουν να κάνουν ένα νέο ξεκίνημα στα χωριά;

Στήριξη προς το παρόν δεν έχουμε αρκετή από το κράτος. Όμως, πιστεύω ακράδαντα ότι μακροπρόθεσμα τα πράγματα θα αλλάξουν ριζικά. Κι αυτό γιατί είναι όλο και περισσότεροι οι άνθρωποι που επιλέγουν να επιστρέψουν. Οπότε θεωρώ ότι και η Ελλάδα, σαν χώρα, θα αναγκαστεί να το στηρίξει αυτό μακροπρόθεσμα.

Θέλω να μου πεις τώρα λίγο για την επιλογή σου πιο συγκεκριμένα. Έχοντας διαβάσει κείμενά σου, αλλά βλέποντας και τις φωτογραφίες και το υλικό που ανεβάζεις στα social media, είναι ξεκάθαρο πως σου αρέσουν πολύ τα ταξίδια και η φωτογραφία άγριας φύσης. Προφανώς, αυτή τη φωτογραφία της άγριας φύσης προσπαθείς να φέρεις και στον τόπο σου Ξέρεις, αυτό που προβάλλεις στα social είναι μια ζωή που μοιάζει κάπως περιπετειώδης και λίγο κοσμοπολίτικη, θα έλεγε κανείς, γιατί ταξιδεύεις σε πολλές χώρες. Από την άλλη, το χωριό συνδέεται συχνά στο μυαλό του κόσμου με κάτι πιο συντηρητικό ή πιο κλειστό. Είναι αυτή η εμπειρία η αιτία που σε οδήγησε στη δημιουργία αυτού του παρατηρητηρίου; Το ότι δηλαδή έχεις ταξιδέψει, έχουν ανοίξει οι ορίζοντές σου και έχεις αγαπήσει τη φωτογραφία άγριας φύσης; Πώς σου ήρθε, η ιδέα για τη δημιουργία ενός παρατηρητηρίου γυπών;

Ναι, είναι κάτι λίγο πιο πολύπλοκο, οπότε δεν μπορούμε να πούμε ότι συνέβη αποκλειστικά λόγω ενός και μόνο γεγονότος. Ήταν πολλοί οι παράγοντες που με οδήγησαν σε αυτή την απόφαση.

Καταρχάς, πάντα αναζητούσα την επαφή με τη φύση. Έχω μεγαλώσει στη φύση, όπως προείπα, γιατί μεγάλωσα στο χωριό. Τα ταξίδια προέκυψαν ακριβώς λόγω αυτής της ανάγκης: Επειδή ζούσα σε μία μεγάλη πόλη, ήθελα να συνδεθώ ξανά με το φυσικό περιβάλλον. Ήθελα να δω καινούργια μέρη, ήθελα να διευρύνω τους ορίζοντές μου και να μάθω πώς ζουν οι άλλοι άνθρωποι.

Οπότε, επιλέγω συγκεκριμένα ταξίδια που, όπως είπε κι εσύ, είναι περιπετειώδη. Και έτσι μπόρεσα να μάθω πολλά περισσότερα για τον κόσμο και τον πλανήτη στον οποίο ζούμε.

Ωστόσο, το κομμάτι με τους γύπες προέκυψε επειδή ασχολούμαι εδώ και πάρα πολλά χρόνια με την παρατήρηση πουλιών (birdwatching) και τη φωτογραφία άγριας ζωής. Ειδικά στην Κρήτη, μάς δίνεται μοναδικά αυτή η δυνατότητα να παρατηρήσουμε τους γύπες, γιατί έχουμε έναν πολύ μεγάλο πληθυσμό. Ανέκαθεν με εντυπωσίαζε το συγκεκριμένο είδος, οπότε το μελετώ και το παρατηρώ πάρα πολλά χρόνια.

Τώρα, όλο αυτό το σχέδιο προέκυψε ουσιαστικά τα τελευταία χρόνια, επειδή παρατηρούμε πολύ μεγάλες απώλειες στον πληθυσμό τους κατά τους θερινούς μήνες, κυρίως λόγω της λειψυδρίας. Οπότε, όλο αυτό ξεκίνησε αρχικά σαν σκέψη να γίνει ένας σταθμός νερού αρκετά ψηλά, σε ένα ορεινό σημείο, γιατί οι γύπες προτιμούν τα υψόμετρα. Στόχος ήταν και είναι να βοηθήσουμε το είδος αυτό κατά τους θερμούς μήνες του καλοκαιριού, ώστε να έχουμε όσο το δυνατόν λιγότερα θύματα.

Το hide έχει σχεδιαστεί ώστε να εναρμονίζεται με το φυσικό περιβάλλον, προσφέροντας στα πουλιά έναν ήρεμο και ασφαλή χώρο όπου μπορούν να πιουν νερό, να δροσιστούν και να καθαρίσουν το φτέρωμά τους χωρίς έντονη ανθρώπινη παρουσία.

Θέλω να πω εδώ ότι πίσω από όλη αυτή την προσπάθεια υπάρχει μία μεγάλη κινητοποίηση από πολλούς  ανθρώπους, οι οποίοι με αυτοθυσία και προσωπικά έξοδα περιθάλπουν τους γύπες. Θεωρώ ότι μέσω του εγχειρήματός μου θα μπορέσω να τους βοηθήσω. Ο κόσμος συχνά δεν μπορεί να καταλάβει τι κρύβεται πίσω από μια απελευθέρωση ή μια επανένταξη γύπα και τι τεράστια προσπάθεια έχει προηγηθεί.

Υπάρχουν πάρα πολλοί άνθρωποι που «τρέχουν» γι’ αυτόν τον σκοπό. Για να το πω απλά, ένας τραυματισμένος γύπας ή οποιοδήποτε άλλο πληγωμένο πουλί δεν φτάνει μόνο του σε ένα κέντρο περίθαλψης· υπάρχει ένα ολόκληρο δίκτυο ανθρώπων που κινητοποιούνται με δικά τους έξοδα και προσωπική αυτοθυσία.

Τι είναι το Φωτογραφικό Hide (Κρυψώνα);

Γνωρίζεις αν υπάρχουν άλλα;… Καταρχάς, το «hide» και το παρατηρητήριο είναι το ίδιο πράγμα; Βλέπω ότι προτιμάς τον όρο «hide».

Δεν τον προτιμώ από επιλογή, αλλά επειδή ουσιαστικά δεν υπάρχει αντίστοιχη ελληνική λέξη. Παρόλο που η ξένη ορολογία μπορεί σε κάποιους να μην ακούγεται πολύ καλά, δεν έχουμε κάτι αντίστοιχο στα ελληνικά. Το hide δεν είναι παρατηρητήριο· το παρατηρητήριο είναι κάτι εντελώς διαφορετικό.

Το hide είναι καθαρά φωτογραφικός όρος. Πρόκειται για ένα ειδικό σπιτάκι (κρυψώνα), στο οποίο μπαίνει ο φωτογράφος ώστε να μην γίνεται αντιληπτός από τα πουλιά και τα ζώα γενικότερα. Με αυτόν τον τρόπο δεν προκαλείται καθόλου όχληση στην άγρια ζωή. Ο φωτογράφος μπορεί να δει τα ζώα να κινούνται απόλυτα φυσιολογικά στο φυσικό τους περιβάλλον και να τα αποθανατίσει από πολύ κοντινές αποστάσεις, χωρίς να τα ενοχλήσει στο ελάχιστο.

Πόσο εύκολο είναι να λειτουργήσει ένας τέτοιος χώρος και τι μπορεί να προσφέρει τόσο στους επισκέπτες όσο και στην ίδια την ευζωία των άγριων ζώων;

Το ειδικό σπιτάκι πρέπει να σχεδιαστεί με πολύ συγκεκριμένο τρόπο, ώστε να είναι απόλυτα εναρμονισμένο και φιλικό προς το περιβάλλον και τα ζώα.

Όμως η παρουσία ενός τέτοιου hide μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά και στην ανάπτυξη του οικοτουρισμού στην Κρήτη, προσελκύοντας φυσιολάτρες, παρατηρητές και φωτογράφους άγριας ζωής από όλο τον κόσμο που επιθυμούν να γνωρίσουν την άγρια ζωή του νησιού με σεβασμό προς το περιβάλλον.

Μέσα από την ήπια και ελεγχόμενη παρατήρηση, οι επισκέπτες αποκτούν μεγαλύτερη κατανόηση και ευαισθητοποίηση για τα αρπακτικά πουλιά και τις ανάγκες τους, ενώ παράλληλα ενισχύεται η αξία της προστασίας των φυσικών οικοσυστημάτων και της ευζωίας των ζώων στην Κρήτη.

Υπάρχει κάποιο δίκτυο ευρωπαϊκών hide;

Στο εξωτερικό, η χρήση των hide είναι ιδιαίτερα δημοφιλής. Αν και δεν θα το έλεγα ακριβώς ένα επίσημα δομημένο «δίκτυο», οι φωτογράφοι επισκέπτονται πολύ συχνά τέτοια μέρη.

Στην Ευρώπη, αλλά και σε όλο τον κόσμο —ακόμα και στην Αφρική, υπάρχουν εξαιρετικά και πολύ εξελιγμένα hide. Στην Ελλάδα τώρα αρχίζει κάπως να αναπτύσσεται αυτή η κουλτούρα.

Υπάρχουν άλλα hide αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα; Αν θυμάμαι καλά, το πρώτο δημιουργήθηκε στη Λύρα Έβρου, και πρέπει να υπάρχει άλλο ένα στη λίμνη Κερκίνη, σωστά;

Ναι, σωστά. Το πρώτο έγινε στη Λύρα του Έβρου και στη συνέχεια δημιουργήθηκε και στην Κερκίνη, για άγρια πτηνά και θηλαστικά. Έχουν κάνει πολύ ωραία δουλειά τα παιδιά εκεί, αξίζει να τα αναφέρουμε. Και τώρα, το δικό μας θα είναι το πρώτο οργανωμένο hide στην Κρήτη!

Τώρα, τι πρέπει να γνωρίζει κάποιος που θα επιλέξει να επισκεφθεί τον χώρο που έχεις δημιουργήσει; Τι θα πρέπει να έχει μαζί του και τι θα πρέπει να έχει στο μυαλό του; Με τι είδους νοοτροπία πρέπει να έρθει; Γιατί, ξέρεις, φαντάζομαι δεν μπορεί να έρθει ένας τουρίστας —για παράδειγμα από την Αγγλία— χωρίς να έχει ξανακάνει κάτι τέτοιο, και να πει «πάμε εκεί», χωρίς να έχει μια πρότερη γνώση του πώς πρέπει να συμπεριφερθεί ή τι πρέπει να κάνει.

Αρχικά, όλο αυτό προϋποθέτει αγάπη για τη φύση και τα ζώα. Οπότε, αυτό γίνεται κάπως από μόνο του· οι άνθρωποι που επιλέγουν να έρθουν έχουν ήδη αυτές τις προδιαγραφές.

Από εκεί και πέρα, θα πρέπει κάποιος να εξοπλιστεί με αρκετή υπομονή, γιατί τα ζώα είναι απρόβλεπτα. Δεν κλείνεις ραντεβού μαζί τους. Εσύ πρέπει να τα περιμένεις, και αν εκείνα επιλέξουν να εμφανιστούν, θα εμφανιστούν. Μπορεί όμως και να μην έρθουν. Επομένως, χρειάζεται αγάπη για τα ζώα, υπομονή και σεβασμός.

Ο σεβασμός είναι πάνω από όλα, ώστε να μην οχλήσουμε καθόλου την άγρια ζωή. Θα πρέπει να τα περιμένουμε όσο χρειαστεί. Εγώ είμαι τυχερή λόγω του σταθμού νερού που έχω δημιουργήσει, καθώς τα πουλιά έχουν καθημερινή επαφή με το νερό εκεί, οπότε έχουμε τις μεγαλύτερες πιθανότητες να τα δούμε.

Μία νέα οικονομία της υπαίθρου 

Πριν τελειώσουμε, θέλω να θίξω και κάτι ακόμα, το οποίο νομίζω πως ισχύει: Τέτοιες πρωτοβουλίες δεν προστατεύουν απλώς το περιβάλλον, αλλά μπορούν να δημιουργήσουν και έσοδα για τους κατοίκους μιας ολόκληρης περιοχής. Ισχύει αυτό;
Ισχύει 100%. Τα έσοδα που θα προέλθουν από αυτό το σχέδιο θα επενδύονται αποκλειστικά για να ωφελήσουν τα ίδια τα ζώα, και αυτός είναι ο πρωταρχικός μας στόχος. Όταν όμως οι κάτοικοι συνειδητοποιήσουν τα οφέλη από την προστασία άγριων ζώων, πως η προστασία μπορεί να λειτουργήσει υπέρ της τοπικής οικονομίας και του βιοπορισμού τους— τότε θα αρχίσει και ο ίδιος να προσέχει περισσότερο.

Αυτό το έχουμε δει να συμβαίνει κυρίως στην Αφρική, όπου τα τελευταία χρόνια έχει αναπτυχθεί μια πολύ έντονη τάση προστασίας της άγριας ζωής, ακριβώς επειδή φέρνει έσοδα από τον τουρισμό.

Πάντα όμως μιλάμε για σωστή διαχείριση και σεβασμό προς τα ζώα, όχι για εκμετάλλευσή τους. Όταν αυτό γίνεται σωστά, τότε αντιλαμβανόμαστε ότι η ευζωία ενός άγριου ζώου μάς ωφελεί όλους, οπότε επωφελούνται και οι γύρω κοινότητες.

Οι κανόνες λειτουργίας του “Vulture Hide”

Το “Vulture Hide”, βρίσκεται στο χωριό Φραττί, σε ένα απίστευτο, πανέμορφο τοπίο ανάμεσα σε δύο φαράγγια, στο Φρατιανό φαράγγι και στο Κουρταλιώτικο.

Η επίσκεψη γίνεται αποκλειστικά κατόπιν συνεννόησης με τη Γεωργία Αντωνάκη· δεν μπορεί κάποιος να πάει από μόνος του. Αυτό απαγορεύεται, όπως μας είπε η Γεωργία.

Η είσοδος στο hide γίνεται στις 5:30 το πρωί, όταν είναι ακόμα νύχτα, ώστε να μην βλέπουν τους επισκέπτες τα πουλιά κατά την άφιξή τους. Η έξοδος γίνεται αργά το απόγευμα, όταν τα πουλιά θα έχουν ήδη εγκαταλείψει τον χώρο.

«Όσο τα πουλιά παραμένουν εκεί, δεν μπορούμε να βγούμε από το σπιτάκι. Δεν θέλουμε να μας δουν, να τα οχλήσουμε ή να τα τρομάξουμε. Θέλουμε απλώς να μείνουμε ήσυχοι και να παρατηρήσουμε τη φυσική τους συμπεριφορά στο δικό τους περιβάλλον», μας είπε η Γεωργία.

Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να επικοινωνούν με τη Γεωργία μέσω απευθείας μηνύματος στον λογαριασμό instagram: https://www.instagram.com/vulture_hide_crete/

news247.gr