Ενάμιση μήνα μετά την ολοκλήρωση της εορταστικής περιόδου, το οροπέδιο του Ομαλού παραμένει «όμηρος» μιας αμφιλεγόμενης αισθητικής επιλογής που εξελίσσεται σε περιβαλλοντικό και πολιτισμικό ζήτημα. Παρά τις αρχικές υποσχέσεις για την απομάκρυνσή της, η γιγαντιαία μεταλλική κατασκευή που λειτούργησε ως χριστουγεννιάτικο δέντρο παραμένει στη θέση της, με την εικόνα εγκατάλειψης να προκαλεί έντονες αντιδράσεις στην τοπική κοινωνία.

Έχει περάσει πλέον ενάμιση περίπου μήνας από τα Χριστούγεννα και παρά τις υποσχέσεις που είχαν δοθεί το μεταλλικό Χριστουγεννιάτικο δέντρο (για κατ’ αλλούς… έκτρωμα) παραμένει στη θέση του.

Βλέπετε, οι βάσεις που τέθηκαν είναι τσιμεντένιες ενώ ο ιστός είναι πραγματικά τεράστιος. Άγνωστο παραμένει ποιες ήταν οι άδειες και ποιος τις έδωσε για να στηθεί αυτή η γιγαντιαία μεταλλική κατασκευή βάρους 16 τόνων σε προστατευόμενη περιοχής.

Το τραγικό είναι ότι λίγα μέτρα από την σιδηρά κατασκευή υπάρχουν πανύψηλα έλατα που θα μπορούσαν με τον κατάλληλο στολισμό να χρησιμοποιηθούν για την εορταστική περίοδο. Όχι όμως, στήθηκε αυτό το μεταλλικό δέντρο.

Στη βάση προστέθηκε μία φάτνης που για πολλούς που διαμαρτύρονται για την απουσία χριστιανικών συμβόλων, λειτούργησε κατευναστικά.

Όμως η σημερινή εικόνα είναι αποκρουστική.

Η φάτνη βρίσκεται πλέον σε κατάσταση αποσύνθεσης. Οι φιγούρες είναι λερωμένες, ενώ τα υφάσματα παραμένουν σχισμένα και εκτεθειμένα στις καιρικές συνθήκες, δίχως ουδείς να προσβάλλεται.

Σοβαρότερο, ωστόσο, κρίνεται το περιβαλλοντικό αποτύπωμα της εγκατάλειψης. Η πλαστική κάλυψη του μεταλλικού δέντρου θρουλίζει γεμίζοντας πλαστικά τον αέρα που τα παρασέρνει. Κομμάτια στέκουν ακόμα στη θέση τους ενώ άλλα αιωρούνται από εδώ και από εκεί προκαλώντας ρύπανση στο ευαίσθητο οικοσύστημα του Ομαλού.

Το σκηνικό δεν έχει τίποτα το εορταστικό. Περισσότερο μοιάζει με θρίλερ. Συνθέτει μια εικόνα αποκρουστική για τους επισκέπτες και υποτιμητική για την περιοχή.

Το όραμα της «Ανάπτυξης» και η θεσμική ευθύνη

Η κατάσταση αυτή θέτει στο επίκεντρο της κριτικής την «Εταιρεία Ανάπτυξης Λάκκων – Ομαλού». Η υιοθέτηση ξενόφερτων προτύπων που δίνουν έμφαση στο μέγεθος και την εντυπωσιοθηρία έρχεται σε ευθεία σύγκρουση με τη δωρική και λιτή φυσιογνωμία του Κρητικού πολιτισμού.

Το ερώτημα που πλέον τίθεται επιτακτικά είναι αν αυτό το μοντέλο «ανάπτυξης» —που περιλαμβάνει γιγαντισμό, αισθητική ασυμβατότητα και τελική εγκατάλειψη— είναι αυτό που αρμόζει στον Ομαλό. Ταυτόχρονα, η παρουσία του Αντιπεριφερειάρχη Χανίων στα εγκαίνια της κατασκευής ερμηνεύεται από πολλούς ως θεσμική νομιμοποίηση μιας εικόνας που σήμερα προσβάλλει την αισθητική και το περιβάλλον του νομού.

Η ανάγκη για άμεση αποκατάσταση

Η παραμονή της κατασκευής και η συνεχιζόμενη ρύπανση από τα πλαστικά υπολείμματα καθιστούν αναγκαία την άμεση παρέμβαση των αρμόδιων αρχών. Η αποκατάσταση του τοπίου στην πρότερη, φυσική του κατάσταση δεν είναι μόνο ζήτημα αισθητικής, αλλά και σεβασμού προς την περιβαλλοντική νομοθεσία και την πολιτισμική κληρονομιά του τόπου. Ο Ομαλός δεν χρειάζεται μεταλλικούς όγκους για να αναδειχθεί· χρειάζεται προστασία και ανάδειξη της φυσικής του ομορφιάς.