Σε συνέντευξή του στο Al Jazeera, ο Αμπάς Αραγκτσί αρνείται ότι το Ιράν στοχεύει αμάχους, υπερασπίζεται τα πλήγματα σε αμερικανικές εγκαταστάσεις στον Κόλπο, αφήνει ανοιχτό το μέλλον του πυρηνικού δόγματος υπό τη νέα ηγεσία και καλεί τον αμερικανικό λαό να πιέσει για τον τερματισμό του πολέμου

Μέσα από την Τεχεράνη, με τον ήχο των drones στο βάθος, ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγκτσί έδωσε μια εκτενή συνέντευξη στο Al Jazeera στην οποία δεν άφησε αμφιβολία για τη θέση του Ιράν: αυτός ο πόλεμος δεν είναι πόλεμος του Ιράν, ούτε του αμερικανικού λαού, ούτε της περιοχής — είναι «πόλεμος της Αμερικής, πόλεμος επιλογής». Ο Αραγκτσί απέρριψε κάθε ιδέα κατάπαυσης πυρός, ζητώντας αντ’ αυτού οριστικό τερματισμό του πολέμου σε όλα τα μέτωπα — Ιράν, Λίβανο, Υεμένη, Ιράκ. Παράλληλα, σηματοδότησε πιθανή αλλαγή στο καθεστώς ναυσιπλοΐας στα Στενά του Χορμούζ και, σε μια αξιοσημείωτη στιγμή, δήλωσε ότι δεν μπορεί ακόμα να γνωρίζει αν η φάτουα κατά των πυρηνικών όπλων θα διατηρηθεί υπό τη νέα ηγεσία.

«Το σύστημα θα αντέξει» — δολοφονίες αξιωματούχων και η στερεότητα του καθεστώτος

Ο Αραγκτσί ξεκίνησε σχολιάζοντας τη δολοφονία του γραμματέα του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας του Ιράν. Η απάντησή του ήταν κατηγορηματική: η Ισλαμική Δημοκρατία διαθέτει στέρεα πολιτική δομή με εδραιωμένους θεσμούς, και η παρουσία ή απουσία ενός ατόμου δεν την επηρεάζει. Ανέφερε ότι ακόμα και ο ίδιος ο Ανώτατος Ηγέτης «μαρτύρησε» και το σύστημα αντικατέστησε αμέσως. «Αν ο υπουργός Εξωτερικών δολοφονούνταν, θα υπήρχε κάποιος άλλος να αναλάβει», δήλωσε.

Ερωτηθείς αν φοβάται ότι ο ίδιος μπορεί να είναι στόχος, απάντησε ότι καθένας μπορεί να γίνει στόχος. Επικαλέστηκε πλήγματα σε 53 νοσοκομεία, σε σχολεία — αναφέροντας ειδικά το σχολείο Μινάμπ, όπου σύμφωνα με τον ίδιο σκοτώθηκαν 168 μαθητές — σε τράπεζες, κατοικίες, πανεπιστημιακούς και πολιτικά πρόσωπα. «Στεκόμαστε σταθεροί και εργαζόμαστε για τους στόχους και τα συμφέροντα της χώρας μας», δήλωσε. «Δεν διστάζουμε να δώσουμε τη ζωή μας αν χρειαστεί».

«Δεν επεκτείναμε εμείς τον πόλεμο» — η λογική των πληγμάτων στον Κόλπο

Στο ερώτημα γιατί το Ιράν εκτοξεύει πυραύλους και drones κατά γειτονικών χωρών, η απάντηση ήταν ρητή: «Δεν επεκτείναμε εμείς τον πόλεμο. Ο πόλεμος είναι εγγενώς επεκτεινόμενος». Εξήγησε ότι τα ιρανικά όπλα δεν μπορούν να φτάσουν σε αμερικανικό έδαφος, επομένως το Ιράν αναγκάζεται να χτυπά αμερικανικές βάσεις και εγκαταστάσεις στην περιοχή — οι οποίες βρίσκονται σε εδάφη φιλικών χωρών.

Δήλωσε ότι το Ιράν δεν στόχευσε αμάχους στις γειτονικές χώρες, αν και αναγνώρισε ότι μπορεί να υπήρξαν «παράπλευρες συνέπειες». Ωστόσο, τόνισε ότι στόχοι δεν ήταν μόνο οι επίσημες βάσεις: «Οπουδήποτε υπήρχε συγκέντρωση Αμερικανών, οπουδήποτε είχαν εγκαταστάσεις, εκεί χτυπήσαμε». Κατηγόρησε τους Αμερικανούς ότι εκκένωσαν στρατιώτες από τις βάσεις και τους μετέφεραν σε ξενοδοχεία μέσα σε πόλεις. «Δεν είναι δικό μας φταίξιμο. Είναι φταίξιμο των Αμερικανών», δήλωσε.

Σχετικά με τη συγνώμη που ζήτησε ο πρόεδρος Πεζεσκιάν στους λαούς της περιοχής, ο Αραγκτσί διέψευσε ότι δημιουργήθηκε εσωτερική ρωγμή. Η συγνώμη, είπε, ήταν ένδειξη τιμής και δύναμης. Αλλά ο Τραμπ «σκότωσε αυτή την προσέγγιση από την αρχή» — αμέσως μετά τη δήλωση Πεζεσκιάν, ανάρτησε tweet που χαρακτήριζε τη συγνώμη «σημάδι ήττας», χρησιμοποιώντας «πολύ προσβλητική γλώσσα».

Φίλοι που κάνουν λάθη — η αιχμηρή απάντηση στους γείτονες

Ο δημοσιογράφος Αλί Χασίμ σημείωσε ότι ο πόλεμος στοιχίζει στο Ιράν φιλίες — Ομάν, Κατάρ, ΗΑΕ, Μπαχρέιν, Σαουδική Αραβία, Κουβέιτ, Ιράκ, Τουρκία. Η απάντηση ήταν αιχμηρή: «Ο λαός μας είναι οι καλύτεροι φίλοι μας. Δεν θα παζαρέψουμε τις ζωές του λαού μας για χάρη φίλων που κάνουν λάθη».

Ο Αραγκτσί κατήγγειλε ότι τα τελευταία 47 χρόνια, φιλικές χώρες παραχώρησαν βάσεις στις ΗΠΑ, ανέπτυξαν σχέσεις με τον «εχθρό» και ορισμένες ακόμα με το Ισραήλ — «τον μεγαλύτερο εχθρό του ισλαμικού κόσμου». Ανέφερε ότι η CENTCOM δηλώνει ανοιχτά ότι βλήματα μικρού βεληνεκούς εκτοξεύονται από χώρες της περιοχής, και ότι τρία αμερικανικά F-15 που «κατά λάθος» καταρρίφθηκαν στο Κουβέιτ εγείρουν ερωτήματα: «Κανείς δεν ρωτά τι έκαναν στο Κουβέιτ — προφανώς περνούσαν από τον εναέριο χώρο του στον δρόμο για το Ιράν».

Στενά του Χορμούζ — νέο πρωτόκολλο ναυσιπλοΐας στον ορίζοντα

Στο ζήτημα των Στενών του Χορμούζ — που βρίσκονται σε καθεστώς σχεδόν κλεισίματος — ο Αραγκτσί επανέλαβε ότι η ευθύνη ανήκει στις ΗΠΑ. Δήλωσε ότι το Ιράν δεν θα επιτρέψει στους εχθρούς του να χρησιμοποιούν αυτόν τον υδάτινο δρόμο, αλλά ορισμένες χώρες επικοινωνούν με την Τεχεράνη για ασφαλή δίοδο και το Ιράν προσπαθεί να παρέχει τις κατάλληλες συνθήκες.

Προχώρησε όμως ένα βήμα παραπέρα: εξέφρασε την άποψη ότι μετά τον πόλεμο θα πρέπει να σχεδιαστούν «νέες ρυθμίσεις» — ένα νέο πρωτόκολλο ναυσιπλοΐας μεταξύ των χωρών εκατέρωθεν, με εγγυήσεις ασφαλούς διέλευσης υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις και με γνώμονα τα συμφέροντα του Ιράν και της περιοχής. «Δεν θέλουμε να ξαναδούμε πόλεμο στην περιοχή και δεν θέλουμε τα Στενά να κλείσουν ξανά», δήλωσε. «Πρέπει να θεσπιστούν κανόνες που να εγγυώνται διαρκή ειρήνη».

Όχι κατάπαυση πυρός — τερματισμός πολέμου σε όλα τα μέτωπα

Ο Αραγκτσί ήταν κατηγορηματικός: «Δεν αποδεχόμαστε κατάπαυση πυρός. Πιστεύουμε στον τερματισμό του πολέμου. Και τερματισμός σημαίνει ακριβώς αυτό: τέλος του πολέμου σε όλα τα μέτωπα». Αν προταθεί μόνο κατάπαυση πυρός στο Ιράν ενώ ο πόλεμος στον Λίβανο συνεχίζεται, το Ιράν δεν θα δεχτεί. Η ειρήνη πρέπει να καλύπτει Ιράν, Λίβανο, Υεμένη, Ιράκ και ολόκληρη την περιοχή.

Ερωτηθείς αν κάποια χώρα μπορεί να μεσολαβήσει, ανέφερε ότι πολλές χώρες εκφράζουν ετοιμότητα. Η Κίνα αποτελεί μία — υπενθυμίζοντας τη μεσολάβησή της στη συμφωνία Ιράν–Σαουδικής Αραβίας — αλλά και άλλες. «Κάθε ιδέα που ικανοποιεί τις απαιτήσεις μας, θα την ακούσουμε», δήλωσε.

Το πυρηνικό ερώτημα και η νέα ηγεσία

Ο δημοσιογράφος ρώτησε ευθέως: η φάτουα κατά των πυρηνικών όπλων, που είχε εκδώσει ο εκλιπών Ανώτατος Ηγέτης, θα ισχύει υπό τη νέα ηγεσία; Η απάντηση ήταν αξιοσημείωτα ανοιχτή. Ο Αραγκτσί δήλωσε ότι το πυρηνικό δόγμα παραμένει ειρηνικό, αλλά μια φάτουα εξαρτάται από το πρόσωπο που την εκδίδει: «Δεν είμαι ακόμα σε θέση να κρίνω ποιες θα είναι οι θέσεις του νέου ηγέτη. Κατά την κατανόησή μου, δεν θα πρέπει να διαφέρουν σημαντικά. Αλλά πρέπει να περιμένουμε».

Σχετικά με τον νέο ηγέτη, που απευθύνθηκε στον κόσμο μέσω ανακοίνωσης χωρίς να εμφανιστεί, ο Αραγκτσί δήλωσε ότι υπέστη μόνο «επιφανειακά τραύματα», ότι η υγεία του είναι πλήρης και ελέγχει την κατάσταση. Στον ισχυρισμό του Τραμπ ότι δεν ξέρει με ποιον να μιλήσει στο Ιράν, απάντησε: «Είμαι κατάπληκτος. Έχουμε πρόεδρο, υπουργό Εξωτερικών, Ηγέτη. Όλοι οι πυλώνες του συστήματος είναι στη θέση τους».

«Αυτός ο πόλεμος είναι πόλεμος του Ισραήλ» — μήνυμα στον αμερικανικό λαό

Ο Αραγκτσί έκλεισε με μήνυμα προς τον αμερικανικό λαό: «Αυτός ο πόλεμος δεν είναι ούτε πόλεμος του αμερικανικού λαού ούτε πόλεμος του Ιράν. Είναι πόλεμος του Ισραήλ, σχεδιασμένος για τα συμφέροντα του Ισραήλ, για εκείνους που πιστεύουν στο ‹πρώτα το Ισραήλ›. Το κόστος το πληρώνουν οι λαοί — του Ιράν, της περιοχής, των ΗΠΑ. Ανθρώπινο και οικονομικό. Απλοί άνθρωποι που στέκονται στις αντλίες βενζίνης». Δήλωσε ότι ο τερματισμός του πολέμου εξαρτάται από τη βούληση του αμερικανικού λαού να πιέσει την κυβέρνησή του «να ακολουθήσει σοφότερο δρόμο».

Πηγή: Talk to Al Jazeera, συνέντευξη δημοσιογράφου Αλί Χασίμ με τον Ιρανό ΥΠΕΞ Αμπάς Αραγκτσί, Τεχεράνη.