Σε σημαντική ελάφρυνση της φορολογίας ακινήτων για τους μόνιμους κατοίκους μικρών οικισμών προχωρά η κυβέρνηση, θεσπίζοντας την πλήρη κατάργηση του ΕΝΦΙΑ από το 2027 για όσους διατηρούν την κύρια κατοικία τους σε περιοχές με πληθυσμό έως 2.000 κατοίκους, όριο το οποίο ειδικά για την περιφέρεια της Δυτικής Μακεδονίας διαμορφώνεται στους 2.200 κατοίκους.

Σύμφωνα με τα νέα οικονομικά μέτρα, το πληθυσμιακό κριτήριο καθορίζεται βάσει των στοιχείων της πρόσφατης απογραφής, δημιουργώντας ένα νέο φορολογικό τοπίο στην περιφέρεια.

Στην Κρήτη, συνολικά 11 οικισμοί και περιαστικές κοινότητες εντάσσονται στο καθεστώς της απαλλαγής, μεταξύ των οποίων καταγράφονται και τουριστικά ανεπτυγμένες περιοχές, όπως η Αγία Μαρίνα Χανίων, όπου οι τιμές πώλησης ακινήτων συγκαταλέγονται στις υψηλότερες εκτός αστικού ιστού αλλά και η Κοκκίνη Χάνι, οι Γούρνες και η περιοχή Σχίσμα Ελούντας

Τα κριτήρια της φοροαπαλλαγής και ο γεωγραφικός χάρτης στην Κρήτη

Το νέο πλαίσιο αφορά αποκλειστικά φυσικά πρόσωπα, κατοίκους της Ελλάδας που φορολογούνται στην επικράτεια, υπό την απαρέγκλιτη προϋπόθεση ότι το ακίνητο αποτελεί την κύρια κατοικία τους στον εκάστοτε επιλέξιμο οικισμό.

Σε επίπεδο Κρήτης, η εφαρμογή του μέτρου καλύπτει 11 περιοχές κατανεμημένες και στους τέσσερις νομούς του νησιού:

• Περιφερειακή Ενότητα Χανίων (4 περιοχές): Αγία Μαρίνα, Τσικαλαριά, Πιθάρι και Βαρύπετρο.

• Περιφερειακή Ενότητα Ρεθύμνου (2 περιοχές): Ατσιπόπουλο και Πέραμα.

• Περιφερειακή Ενότητα Ηρακλείου (4 περιοχές): Βασιλείες, Κοκκίνη Χάνι, Γούρνες και Ζαρός.

• Περιφερειακή Ενότητα Λασιθίου (1 περιοχή): Σχίσμα.

Η γεωγραφική κατανομή αναδεικνύει ότι, πλάι σε παραδοσιακούς αγροτικούς ή ημιαστικούς οικισμούς, στην περίμετρο της απαλλαγής περιλαμβάνονται οικισμοί που βρίσκονται σε άμεση γειτνίαση με τα μεγάλα αστικά κέντρα ή διαθέτουν έντονη τουριστική δραστηριότητα.

Η περίπτωση της Αγίας Μαρίνας: Τουριστική δυναμική και αξίες έως 4.500 ευρώ/τ.μ.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η ένταξη περιοχών με έντονο επενδυτικό και τουριστικό προφίλ, με χαρακτηριστικότερο παράδειγμα την Αγία Μαρίνα στα Χανιά. Πρόκειται για έναν οικισμό που συγκεντρώνει μία από τις υψηλότερες πυκνότητες σε παραλιακά καταστήματα (beach bars), χώρους νυχτερινής διασκέδασης και εστιατόρια σε όλο τον νομό, προσελκύοντας μαζικά επισκέπτες από την πόλη των Χανίων, καθώς και σημαντικό ρεύμα ξένου τουρισμού, παραδοσιακά από τις αγορές της Σκανδιναβίας, της Βρετανίας και της Κεντρικής Ευρώπης.

Στην κάτω ζώνη της περιοχής, εκατέρωθεν του άξονα της Παλαιάς Εθνικής Οδού Χανίων – Κισσάμου, τα διαθέσιμα οικόπεδα είναι πλέον ελάχιστα έως ανύπαρκτα. Ως εκ τούτου, η κινητικότητα στην τοπική αγορά ακινήτων επικεντρώνεται κυρίως σε εξαγορές υφιστάμενων επαγγελματικών χώρων ή παλαιών κτισμάτων με σκοπό την κατεδάφιση και την εκ νέου ανοικοδόμηση.

Παράλληλα, οι αξίες των ακινήτων στην περιοχή κινούνται σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα:

• Οι τιμές πώλησης για νεόδμητες κατοικίες ή βίλες διαμορφώνονται κατά κανόνα μεταξύ 3.000 και 4.500 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο.

• Τα προνομιούχα αγροτεμάχια με θέα προς τη θάλασσα έχουν καταγράψει σημαντικές ανατιμήσεις κατά τα τελευταία έτη.