Με δύο εκπροσώπους στο τραπέζι του διαλόγου προσέρχεται η Κρήτη στην κρίσιμη συνάντηση της Δευτέρας με τον Πρωθυπουργό – Στο επίκεντρο το κόστος παραγωγής, η διαχείριση των υδάτινων πόρων και ο φόβος για την ερήμωση της υπαίθρου.

Σε κομβικό σημείο για το μέλλον του αγροτικού και κτηνοτροφικού κόσμου της χώρας εξελίσσεται η προγραμματισμένη συνάντηση της ερχόμενης Δευτέρας στο Μέγαρο Μαξίμου, μεταξύ του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη και της αντιπροσωπείας των αγροτών. Για την Κρήτη, η συνάντηση αυτή αποκτά χαρακτήρα υπαρξιακής αγωνίας, καθώς οι παραγωγοί του νησιού δεν ζητούν απλώς αποσπασματικές διορθώσεις, αλλά ένα ολοκληρωμένο εθνικό σχέδιο θωράκισης του πρωτογενούς τομέα.

Η παρουσία της Κρήτης στη σύσκεψη θα είναι δυναμική και στοχευμένη, με δύο πρόσωπα να εκπροσωπούν το σύνολο των διεκδικήσεων του νησιού. Στο τραπέζι των συνομιλιών θα καθίσουν ο Κώστας Λεονταράκης, πρόεδρος της Ομοσπονδίας Μελισσοκόμων, και ο Κώστας Λιλικάκης, πρόεδρος της Ενωτικής Ομοσπονδίας Αγροτοκτηνοτροφικών Συλλόγων Νομού Χανίων και εκπρόσωπος του Μπλόκου των Μεγάλων Χωραφιών. Στόχος είναι να μεταφερθεί στην κεντρική διοίκηση η πραγματική εικόνα της υπαίθρου, μακριά από γραφειοκρατικές αγκυλώσεις.

Το πλαίσιο των αιτημάτων: Από το εθνικό στο τοπικό

Μιλώντας στον «Αγώνα της Κρήτης», ο κ. Λιλικάκης οριοθέτησε το πλαίσιο των διεκδικήσεων, το οποίο κινείται σε δύο άξονες. Ο πρώτος αφορά τα 14 πάγια αιτήματα της Πανελλαδικής Επιτροπής των Μπλόκων, με κυρίαρχη την εναντίωση στη συμφωνία της Ε.Ε. με τη Mercosur. Οι αγρότες θεωρούν ότι η αθρόα εισαγωγή προϊόντων από τη Λατινική Αμερική θα αποτελέσει το «τελειωτικό χτύπημα» για την ανταγωνιστικότητα των ελληνικών προϊόντων.

Ο δεύτερος άξονας εστιάζει στα ειδικά προβλήματα της Κρήτης, με προεξάρχον το Μεταφορικό Ισοδύναμο, η σωστή εφαρμογή του οποίου κρίνεται απαραίτητη για τη μείωση του κόστους μεταφοράς των προϊόντων προς την ηπειρωτική Ελλάδα και το εξωτερικό.

«Γόρδιος δεσμός» οι δασικοί χάρτες και η ιδιοκτησία

Ένα από τα πλέον ακανθώδη ζητήματα που θα τεθούν στον Πρωθυπουργό αφορά το ιδιοκτησιακό καθεστώς και τους δασικούς χάρτες. Ο κ. Λιλικάκης υπογράμμισε την ανάγκη άμεσης αποδέσμευσης των εκτάσεων που έχουν χαρακτηριστεί ως δασικές, ενώ ιστορικά αποτελούν χώρους καλλιέργειας και βόσκησης.

«Το κράτος πρέπει να αποδεσμεύσει τα χωράφια των ανθρώπων. Μιλάμε για γη που καλλιεργείται και βόσκεται εδώ και αιώνες», τόνισε χαρακτηριστικά, επισημαίνοντας τις στρεβλώσεις που δημιουργούνται με την «τεχνική λύση» και τον χαρακτηρισμό εκτάσεων ως μη επιλέξιμων για επιδοτήσεις. Οι παραγωγοί ζητούν ξεκάθαρους τίτλους και χρήσεις γης, χωρίς την απειλή προστίμων και ενστάσεων που απομυζούν το εισόδημά τους.

Η «δίψα» της Κρήτης και οι υποδομές

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στο ζήτημα της διαχείρισης των υδάτινων πόρων, καθώς η κλιματική κρίση έχει ήδη αφήσει το αποτύπωμά της στις καλλιέργειες του νησιού. Ο πρόεδρος της Ενωτικής Ομοσπονδίας Χανίων περιέγραψε με μελανά χρώματα την κατάσταση, κάνοντας λόγο για εκτεταμένες ζημιές σε εσπεριδοειδή, αβοκάντο και ελιές λόγω της λειψυδρίας.

«Χωρίς νερό δεν υπάρχει ούτε καλλιέργεια, ούτε ζώο, ούτε μέλισσα», σημείωσε, στηλιτεύοντας την έλλειψη μεγάλων εγγειοβελτιωτικών έργων και λιμνοδεξαμενών. Παράλληλα, έθεσε το ζήτημα της άνισης κατανομής των πόρων μεταξύ τουρισμού και πρωτογενούς τομέα.

Ενώ οι μεγάλες ξενοδοχειακές μονάδες και οι πισίνες εξυπηρετούνται κανονικά, ο αγροτικός κόσμος βρίσκεται αντιμέτωπος με τον κίνδυνο της απόλυτης ξηρασίας, γεγονός που υπονομεύει την παραγωγική βάση του νησιού.

Τουρισμός ή διατροφική ασφάλεια;

Ο κ. Λιλικάκης εξέφρασε τον προβληματισμό του για τον στρατηγικό προσανατολισμό της ανάπτυξης στην Κρήτη, εκφράζοντας φόβους ότι το νησί μετατρέπεται αποκλειστικά σε «ενεργειακό κόμβο» και θερέτρο αναψυχής, εις βάρος της παραγωγής τροφίμων.

Υπενθυμίζοντας την εμπειρία της πανδημίας COVID-19, όταν η «βαριά βιομηχανία» του τουρισμού κατέρρευσε εν μία νυκτί, τόνισε την ανάγκη διατήρησης ενός ζωντανού πρωτογενούς τομέα ως δικλείδα ασφαλείας για την κοινωνία.

«Η Κρήτη είναι ένα από τα καλύτερα “οικόπεδα” της Ευρώπης, ικανή να παράγει τα πάντα. Δεν μπορεί να σχεδιάζεται η ερήμωση των χωριών και η εξάρτηση από εισαγωγές», κατέληξε, στέλνοντας μήνυμα ότι η επιβίωση των αγροτών είναι ζήτημα εθνικής και κοινωνικής επιβίωσης.

«Δεν ήταν διάλογος, ήταν κομματική σύναξη»

Απαντώντας στις αναφορές περί προηγούμενων επαφών της κυβέρνησης με τον αγροτικό κόσμο, ο κ. Λιλικάκης υπήρξε αφοπλιστικός, διαχωρίζοντας τις θεσμικές συναντήσεις από τις κομματικές επαφές. Σχολιάζοντας τις συναντήσεις κυβερνητικών στελεχών με πρόσωπα που πρόσκεινται στο κυβερνών κόμμα, τόνισε πως αυτές δεν μπορούν να υποκαταστήσουν τον θεσμικό διάλογο με τα οργανωμένα όργανα του κινήματος.

«Κάθε κόμμα και κάθε κυβέρνηση έχει δικαίωμα να συναντάται καθημερινά με τα κομματικά του μέλη. Κανείς δεν το κρίνει αυτό. Όμως, αυτό δεν ήταν συνάντηση με αγρότες», υπογράμμισε με έμφαση, σημειώνοντας πως οι συνομιλητές της κυβέρνησης σε αυτές τις περιπτώσεις εκπροσωπούν ουσιαστικά τον εαυτό τους και όχι τη συλλογική αγωνία του κλάδου που βρίσκεται στον δρόμο.

«Θέλουμε δεσμεύσεις μετά από 50 μέρες στον δρόμο»

Στον πυρήνα της αντιπαράθεσης βρίσκεται η δήλωση του Πρωθυπουργού ότι τα μέτρα έχουν ήδη ανακοινωθεί. Για τους εκπροσώπους των μπλόκων, μια τέτοια στάση ακυρώνει την ουσία της αυριανής συνάντησης.

«Εμείς, ως Πανελλαδική Επιτροπή των Μπλόκων, μετά από 43 έως και 50 ημέρες στον δρόμο, δεν πηγαίνουμε στο Μαξίμου για να ακούσουμε τις ανακοινώσεις που δίνονται στα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης», δήλωσε ο κ. Λιλικάκης. «Αν οι ανακοινώσεις αυτές ήταν επαρκείς, δεν θα χρειαζόταν ούτε τα μπλόκα, ούτε η συνάντηση. Εμείς ζητάμε λύσεις και δεσμεύσεις».

Το βασικό αίτημα παραμένει η μείωση του κόστους παραγωγής, το οποίο έχει εκτοξευθεί, καθιστώντας αδύνατη την καλλιέργεια και την εκτροφή. Ο συνδικαλιστής από τα Χανιά συνέδεσε άμεσα το πρόβλημα του παραγωγού με την ακρίβεια που βιώνει ο πολίτης, περιγράφοντας την «ψαλίδα» των τιμών: «Το προϊόν φεύγει με ένα ευρώ από εμάς και φτάνει στον καταναλωτή πέντε έως και δέκα φορές πάνω. Εκεί κρύβεται η πραγματική ακρίβεια».

Η «ποινικοποίηση» και το αδιέξοδο με την ευλογιά

Ιδιαίτερη ένταση προσδίδει στο κλίμα η δικαστική εμπλοκή αγροτοσυνδικαλιστών, με τον κ. Λιλικάκη να αναφέρεται στην κλήση του Θωμά Μόσχου από τον Άρειο Πάγο σχετικά με την εξάπλωση της ευλογιάς των προβάτων. Ο εκπρόσωπος των Κρητικών αγροτών χαρακτήρισε «μη σοβαρά» τα επιχειρήματα που επιχειρούν να μετακυλήσουν την ευθύνη για τη νόσο στους ίδιους τους κτηνοτρόφους.

«Ζητάμε εδώ και ενάμιση χρόνο εμβολιασμό για τα ζώα, όπως υποδεικνύει η κτηνιατρική επιστήμη, και η πολιτεία αρνείται», κατήγγειλε. Ανέδειξε μάλιστα τον παραλογισμό της πολιτικής που επιλέγει τη θανάτωση κοπαδιών αντί του εμβολιασμού, με πρόσχημα την προστασία των εξαγωγών ΠΟΠ (Προστατευόμενη Ονομασία Προέλευσης).

«Σφαγιάζονται τα κοπάδια για να μη γίνει το εμβόλιο, για χάρη 4-5 γαλακτοβιομηχανιών που εξάγουν φέτα. Όμως, αν χαθεί το ζωικό κεφάλαιο, ποιος θα παράγει το γάλα για τη φέτα; Χωρίς ζώα, δεν υπάρχει ΠΟΠ», κατέληξε, θέτοντας την κυβέρνηση προ των ευθυνών της για το μέλλον της ελληνικής κτηνοτροφίας.