Ένα νέο περιστατικό έμφυλης βίας με θύμα μια 43χρονη γυναίκα στην Κρήτη επαναφέρει με τον πιο οδυνηρό τρόπο στο προσκήνιο το ζήτημα των γυναικοκτονιών στην Ελλάδα. Η δολοφονία της Ελευθερίας δεν καταγράφεται από τους αρμόδιους φορείς ως ένα μεμονωμένο ή αιφνίδιο συμβάν, αλλά ως η τραγική κατάληξη μιας αλληλουχίας βίας που συχνά παραμένει αθέατη.

Σε ανακοίνωσή του, ο Σύνδεσμος Μελών Γυναικείων Σωματείων Ηρακλείου και Ν. Ηρακλείου τοποθετεί το ζήτημα στη βάση της συλλογικής κοινωνικής ευθύνης, υπογραμμίζοντας ότι κάθε τέτοια απώλεια αποτελεί τεκμήριο ανεπάρκειας των υφιστάμενων δομών πρόληψης και προστασίας.

Η ανατομία μιας κοινωνικής αποτυχίας

Η απώλεια της 43χρονης δεν αποτελεί απλώς μια προσθήκη στη μακρά λίστα των θυμάτων έμφυλης βίας, αλλά, σύμφωνα με τον Σύνδεσμο, αναδεικνύει την αποτυχία της κοινωνίας να παρέμβει έγκαιρα. Η βία κατά των γυναικών χαρακτηρίζεται ως ένα σύνθετο φαινόμενο, όπου ο φόβος, οι κοινωνικές πιέσεις και τα παγιωμένα στερεότυπα λειτουργούν ως φραγμοί που εμποδίζουν τα θύματα να ζητήσουν βοήθεια.

Όπως επισημαίνουν οι εκπρόσωποι του φορέα, η «σκληρή αλήθεια» πίσω από κάθε γυναικοκτονία κρύβεται στην ελλιπή εκπαίδευση και στη στάση μιας κοινωνίας που συχνά παρατηρεί αμέτοχη. Η εγρήγορση των πολιτών και η προσβασιμότητα σε υποστηρικτικές δομές θεωρούνται πλέον καθοριστικοί παράγοντες για τη διάσπαση αυτού του κύκλου αίματος.

Πρωτοβουλίες πρόληψης και διαχείριση θυτών

Απέναντι στην ανάγκη για μια ολιστική προσέγγιση, ο Σύνδεσμος Μελών Γυναικείων Σωματείων αναπτύσσει δράσεις που στοχεύουν τόσο στη στήριξη των θυμάτων όσο και στη ρίζα της βίαιης συμπεριφοράς. Μέσω του δικτύου «Ασφαλών Σημείων» και εξειδικευμένων προγραμμάτων ενδυνάμωσης, παρέχεται ένα πλαίσιο προστασίας για γυναίκες σε ανάγκη.

Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στο Πρόγραμμα Διαχείρισης Θυτών που υλοποιεί ο φορέας, μια πρωτοποριακή δράση που στοχεύει στην αλλαγή της συμπεριφοράς των δραστών και στην πρόληψη της επαναλαμβανόμενης βίας. Η προσέγγιση αυτή βασίζεται στην πεποίθηση ότι η εξάλειψη των έμφυλων στερεοτύπων και η αποδοχή της γυναικείας αυτοδιάθεσης είναι προϋποθέσεις για μια κοινωνία χωρίς κακοποίηση.

Η σιωπή ως συνενοχή και η αλλαγή της ορολογίας

Η κοινωνία των πολιτών καλείται να εγκαταλείψει την ουδετερότητα, η οποία σε περιπτώσεις βίας ταυτίζεται με τη συνενοχή. Ο Σύνδεσμος απευθύνει ισχυρό κάλεσμα για την αναγνώριση ακόμη και των μικρότερων σημαδιών κακοποίησης, τονίζοντας ότι «κάθε δισταγμός μπορεί να κοστίσει μια ανθρώπινη ζωή».

Παράλληλα, τίθεται το ζήτημα της γλωσσικής και εννοιολογικής συγκάλυψης των εγκλημάτων. Η χρήση όρων όπως «έγκλημα πάθους», «ζήλια» ή «καβγάς» κρίνεται ως παραπλανητική, καθώς οι λέξεις αυτές τείνουν να συσκοτίζουν την πραγματικότητα της έμφυλης κυριαρχίας και της δολοφονικής πρόθεσης.

Διαβάστε ολόκληρη την ανακοίνωση:

Άλλη μία γυναικοκτονία προστίθεται, δυστυχώς, στη μακρά και οδυνηρή αλυσίδα της έμφυλης βίας στη χώρα μας και ειδικότερα στην Κρήτη, προκαλώντας θλίψη και αποτροπιασμό. Η απώλεια της 43χρονης Ελευθερίας υπενθυμίζει με τον πιο τραγικό τρόπο ότι η βία μπορεί να εκδηλώνεται ορατά ή αθέατα, σε κάθε χώρο και στιγμή, γεγονός που απαιτεί τη διαρκή εγρήγορση όλων μας. Δεν είναι ένα μεμονωμένο γεγονός που ήρθε και τάραξε την καθημερινότητά μας. Είναι η κατάληξη μιας ιστορίας που δεν ξεκίνησε ξαφνικά.

Κάθε φορά που μια γυναίκα δολοφονείται, αρχίζουν ατέρμονες συζητήσεις που εκφράζουν απλά θλίψη και οργή. Ωστόσο η αλήθεια είναι πάντα σκληρή. Κάθε γυναικοκτονία είναι και μια συλλογική αποτυχία. Αποτυχία πρόληψης, ανεπάρκειας Δομών προστασίας, εκπαίδευσης, αλλά και στάσης της κοινωνίας απέναντι στη βία.

Ως «Σύνδεσμος Μελών Γυναικείων Σωματείων Ηρακλείου και Ν. Ηρακλείου» εκφράζουμε τη βαθιά μας οδύνη για το τραγικό συμβάν, υπογραμμίζοντας ότι η βία κατά των γυναικών δεν αποτελεί μεμονωμένο περιστατικό, αλλά ένα σύνθετο κοινωνικό φαινόμενο που απαιτεί συλλογική ευθύνη, συντονισμένη δράση και ουσιαστική πρόληψη. Η μακρόχρονη εμπειρία μας, έχει δείξει ότι πολλές γυναίκες δυσκολεύονται να μιλήσουν έγκαιρα, είτε λόγω φόβου είτε λόγω κοινωνικών πιέσεων και στερεοτύπων. Για τον λόγο αυτό, η ενίσχυση και η προσβασιμότητα σε Δομές υποστήριξης είναι καθοριστικής σημασίας.

Ο «Σύνδεσμος», μέσω των υπηρεσιών που προσφέρει, των προγραμμάτων και δράσεων που υλοποιεί, καθώς και του Δικτύου «Ασφαλών Σημείων» που αναπτύσσει, παρέχει ένα ολιστικό και ασφαλές πλαίσιο στήριξης, ενδυνάμωσης και προστασίας, για κάθε γυναίκα που βρίσκεται σε ανάγκη.

Παράλληλα, είναι αναγκαίο να δοθεί έμφαση και στη ρίζα του προβλήματος: Στην εξάλειψη των έμφυλων και ανδρικών στερεοτύπων που συντηρούν τη βία. Η αποδοχή της γυναικείας αυτοδιάθεσης και της ισότιμης αποδοχής των γυναικών από τους άνδρες, δεν αποτελεί επιλογή, αλλά προϋπόθεση για μία κοινωνία χωρίς κακοποίηση.

Σε αυτήν την κατεύθυνση, ο Φορέας πρωτοπορεί, υλοποιώντας Πρόγραμμα Διαχείρισης Θυτών, συμβάλλοντας ενεργά στην αλλαγή συμπεριφορών και στην πρόληψη της επαναλαμβανόμενης βίας, αντιμετωπίζοντας το φαινόμενο στη βάση του. Παράλληλα, απευθύνει ισχυρό κάλεσμα προς την κοινωνία των πολιτών:

Να μην αγνοούμε ούτε το παραμικρό σημάδι βίας.

Να μην προσπερνούμε τις σιωπές που κρύβουν φόβο.

Να μη μένουμε αμέτοχοι απέναντι σε καμία μορφή κακοποίησης.

Η σιωπή δεν είναι ουδετερότητα, είναι συνενοχή.

Κάθε καθυστέρηση, κάθε δισταγμός μπορεί να κοστίσουν μία ανθρώπινη ζωή. Η αδιαφορία δεν είναι επιλογή.

Ας ξεχάσουμε το «έγκλημα πάθους».

Ας ξεχάσουμε τη λέξη «ζήλια».

Ας ξεχάσουμε τη λέξη «καβγάς».

Λέξεις που αντί να φωτίζουν την αλήθεια, τη συγκαλύπτουν.

Ας σταθούμε όλες και όλοι με ευθύνη, αλληλεγγύη και θάρρος δίπλα σε όσες το έχουν ανάγκη.

Ας μην επιτρέψουμε να χαθεί ακόμα μία ζωή στη σιωπή.

Ο «Σύνδεσμος Μελών Γυναικείων Σωματείων Ηρακλείου και Ν. Ηρακλείου» συνεχίζει με συνέπεια και αποφασιστικότητα το έργο του, ενισχύοντας παράλληλα κάθε πρωτοβουλία πρόληψης και προστασίας, διεκδικώντας σταθερά μία κοινωνία μηδενικής ανοχής στη βία. Μία κοινωνία όπου η ισότητα, ο σεβασμός και η ελευθερία επιλογής θα είναι αδιαπραγμάτευτα και όπου καμία γυναίκα δεν θα χάνει τόσο άδικα και απάνθρωπα τη ζωή της.