Επίκαιρη ερώτηση προς την Υπουργό Πολιτισμού κατέθεσε ο βουλευτής Χάρης Μαμουλάκης, με αίτημα την οριστική επίλυση της χρόνιας εκκρεμότητας για τον χαρακτηρισμό του Ηρώου Ηρακλείου ως διατηρητέου μνημείου.

Το ζήτημα επανέρχεται με ιδιαίτερη ένταση στη δημόσια συζήτηση, τόσο ελλείψει θεσμικής προστασίας του μνημείου, μετά και την πρόσφατη προσπάθεια κατεδάφισής του, όσο και εξαιτίας της επίμονης διεκδίκησης της τοπικής κοινωνίας και του Δήμου Ηρακλείου για τη διασφάλιση της ιστορικής και συμβολικής του αξίας.

Το Ηρώο ανεγέρθηκε στις αρχές της δεκαετίας του 1930, με πρωτοβουλία του Δήμου, στο πλαίσιο του εορτασμού της εκατονταετηρίδας από την Ελληνική Επανάσταση. Αποτελεί χώρο συλλογικής μνήμης, αφιερωμένο στους πεσόντες των αγώνων του έθνους, και συνδέεται άρρηκτα με την ταυτότητα της πόλης, τη δημόσια χρήση του χώρου και τη διαχρονική λειτουργία του ως τόπου απόδοσης τιμών και ιστορικής αναφοράς.

Παρά τις διαχρονικές και επανειλημμένες παρεμβάσεις τοπικών φορέων αλλά και κοινοβουλευτικών εκπροσώπων, το Υπουργείο Πολιτισμού έχει πολλάκις απορρίψει το αίτημα χαρακτηρισμού του Ηρώου ως διατηρητέου μνημείου, επικαλούμενο την έλλειψη επαρκών αρχιτεκτονικών και μορφολογικών χαρακτηριστικών.

Ο κ. Μαμουλάκης επισημαίνει στην ερώτησή του ότι η υιοθέτηση μιας τόσο αυστηρά αισθητικής προσέγγισης της πολιτιστικής κληρονομιάς παρακάμπτει τον ιστορικό της χαρακτήρα και έρχεται σε αντίθεση τόσο με τη διεθνή πρακτική, όσο και με την ίδια τη λογική της προστασίας της συλλογικής μνήμης. Όπως σημειώνει, δημιουργείται ο κίνδυνος μνημεία που δεν εντάσσονται σε στενή τυπολογία «αρχιτεκτονικής αξίας» να αφήνονται ουσιαστικά απροστάτευτα.

Πρόσφατα, ο Δήμος Ηρακλείου εξέφρασε δημόσια την πρόθεσή του να επανέλθει με νέο τεκμηριωμένο αίτημα χαρακτηρισμού, γεγονός που καθιστά αναγκαία μια σοβαρή και ουσιαστική επανεξέταση της υπόθεσης από το Υπουργείο.

«Η προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς δεν είναι τεχνικό ζήτημα στενής υπηρεσιακής ερμηνείας, αλλά βαθύτατα πολιτική επιλογή, που αντανακλά τον τρόπο που η Πολιτεία αντιλαμβάνεται τη σχέση της με την ιστορία και τη μνήμη», αναφέρει χαρακτηριστικά ο βουλευτής στην ερώτησή του.

Ο κ. Μαμουλάκης καλεί την αρμόδια Υπουργό να απαντήσει σε δύο συγκεκριμένα ερωτήματα. Πρώτον, πώς προτίθεται το Υπουργείο να αντιμετωπίσει το ζήτημα του χαρακτηρισμού του Ηρώου Ηρακλείου ως διατηρητέου μνημείου, υπό το πρίσμα της ιστορικής, κοινωνικής και συμβολικής του σημασίας και ενόψει της πρόθεσης του Δήμου Ηρακλείου να καταθέσει νέο, επικαιροποιημένο αίτημα χαρακτηρισμού. Δεύτερον, αν προτίθεται να δεσμευτεί για λήψη μέτρων θεσμικής προστασίας και εποπτείας του χώρου έως ότου εξεταστεί εκ νέου το ζήτημα του χαρακτηρισμού, προκειμένου να διασφαλιστεί ο δημόσιος χαρακτήρας και η ιστορική λειτουργία του Ηρώου.