Την επίσημη στήριξή του στο κόμμα «Συμμαχία Ελλήνων» ανακοίνωσε ο Ηλίας Κασιδιάρης, λίγες μόλις ημέρες μετά την αποφυλάκισή του στις 15 Σεπτεμβρίου, επαναφέροντας στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης τους σχεδιασμούς για την πολιτική του δραστηριοποίηση ενόψει των επόμενων εθνικών εκλογών.

Ο καταδικασμένος για διεύθυνση εγκληματικής οργάνωσης πρώην βουλευτής επέλεξε να συνταχθεί με τον πολιτικό σχηματισμό που ιδρύθηκε το 2025 και διαθέτει ήδη κοινοβουλευτική εκπροσώπηση, αφήνοντας ωστόσο εντελώς ανοιχτή τη μορφή της δικής του προσωπικής εμπλοκής στην εκλογική διαδικασία.

Παραπέμποντας τις οριστικές ανακοινώσεις για την ημέρα κατάθεσης των υποψηφιοτήτων στο Α1 Τμήμα του Αρείου Πάγου, ο κ. Κασιδιάρης αντέταξε στις εκτιμήσεις νομικών και συνταγματολόγων περί νέου εκλογικού μπλόκου την επίκληση έκθεσης του ΟΑΣΕ, καθώς και δικαστικών αποφάσεων που αφορούν τους βουλευτές του κόμματος, προαναγγέλλοντας μία νέα θεσμική αναμέτρηση στον δρόμο προς τις κάλπες.

Η σύμπλευση με τη «Συμμαχία Ελλήνων» και οι κοινοβουλευτικές παρεμβάσεις

Στην τοποθέτησή του, ο Ηλίας Κασιδιάρης υποστήριξε ότι η χώρα βρίσκεται αντιμέτωπη με «κρίσιμες απειλές και εθνικούς κινδύνους», διατυπώνοντας την ανάγκη ισχυρής παρουσίας ενός «γνήσιου εθνικού κόμματος, όπως αυτά που κυριαρχούν σε όλη την Ευρώπη και στις Ηνωμένες Πολιτείες». Προσδιόρισε δε τον συγκεκριμένο πολιτικό χώρο στο πρόσωπο της «Συμμαχίας Ελλήνων»:

«Το κόμμα αυτό υπάρχει και είναι η “Συμμαχία Ελλήνων”. Η Συμμαχία Ελλήνων ιδρύθηκε νομίμως το 2025 και το καταστατικό της είναι κατατεθειμένο στην Εισαγγελία του Αρείου Πάγου. Είναι ένα κόμμα εθνικό και δημοκρατικό, που με τη λειτουργία του υπηρετεί τις αρχές του δημοκρατικού πολιτεύματος. Διαθέτει ήδη ενεργή κοινοβουλευτική ομάδα μέσα στο Κοινοβούλιο».

Αναφερόμενος στην παρουσία του σχήματος στη Βουλή, υπογράμμισε ότι οι βουλευτές του κατέθεσαν επίσημο αίτημα για σύσταση προανακριτικής επιτροπής σχετικά με τη δράση εγκληματικής οργάνωσης εντός των κόλπων της κυβέρνησης, χαρακτηρίζοντας το κόμμα ως τη μόνη δύναμη που αντιμάχεται έμπρακτα «το πιο διεφθαρμένο καθεστώς της Μεταπολίτευσης». Παράλληλα, έκανε λόγο για κατάθεση προτάσεων νόμου για κεντρικά εθνικά και κοινωνικά ζητήματα, όπως η ανακήρυξη ΑΟΖ, η επέκταση στα 12 ναυτικά μίλια, η προστασία της πρώτης κατοικίας από τα funds, καθώς και μέτρα για την αντιμετώπιση της ακρίβειας και της στεγαστικής κρίσης, παραπέμποντας για το αναλυτικό πρόγραμμα στον ιστότοπο symmachia.net.

Το «μυστήριο» της προσωπικής καθόδου: Οι τρεις επιλογές και το ορόσημο του Α1 Τμήματος

Στο κρίσιμο ερώτημα που αφορά τη δική του συμμετοχή στις προσεχείς εθνικές κάλπες, ο Ηλίας Κασιδιάρης επέλεξε να κρατήσει κλειστά τα χαρτιά του, απορρίπτοντας τα σενάρια που διακινούνται στα μέσα ενημέρωσης και μεταθέτοντας την αποκάλυψη των προθέσεών του για την καταληκτική προθεσμία της δικαστικής διαδικασίας ανακήρυξης:

«Σε ό,τι αφορά τη δική μου υποψηφιότητα, και επειδή ακούγονται ήδη πολλά σενάρια στα μέσα ενημέρωσης, έχω να δηλώσω το εξής: το αν θα είμαι υποψήφιος βουλευτής στις λίστες κόμματος, αν θα είμαι ανεξάρτητος υποψήφιος σε εκλογική περιφέρεια ή αν θα επιλέξω μία άλλη νομική φόρμουλα καθόδου στις εκλογές, αυτό θα το μάθετε την ημέρα που θα κατατεθούν οι υποψηφιότητες στο Α1 Τμήμα του Αρείου Πάγου».

Η συγκεκριμένη διατύπωση διατηρεί ενεργές όλες τις νομικές επιλογές —από την ένταξη σε κομματικό ψηφοδέλτιο μέχρι τη μεμονωμένη κάθοδο— αφήνοντας τον τελικό έλεγχο νομιμότητας στο αρμόδιο δικαστικό όργανο.

Η επίκληση της έκθεσης του ΟΑΣΕ, οι συγκρίσεις με την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία και το ζήτημα των «αχυρανθρώπων»

Επιχειρώντας να αντικρούσει το ενδεχόμενο νέου θεσμικού αποκλεισμού, ο κ. Κασιδιάρης υποστήριξε ότι η «Συμμαχία Ελλήνων» δεν μπορεί να τεθεί εκτός εκλογικής διαδικασίας. Ως βασικό επιχείρημα επικαλέστηκε επίσημη αλληλογραφία των βουλευτών του κόμματος με τον Οργανισμό για την Ασφάλεια και τη Συνεργασία στην Ευρώπη (ΟΑΣΕ), κάνοντας λόγο για κοινοποίηση «έκθεσης-κόλαφου» για τις ελληνικές εκλογές:

«Η έκθεση καταδικάζει τις αντισυνταγματικές τροπολογίες αποκλεισμού κομμάτων, χρησιμοποιώντας ορολογία-καταπέλτη για τις κυβερνητικές αυθαιρεσίες που οδήγησαν στον αποκλεισμό του κόμματος “Έλληνες”, κάνοντας λόγο για υπονόμευση των αρχών του κράτους δικαίου, άσκηση κρατικής πίεσης στο δικαστικό σώμα, κίνδυνο αυθαίρετης εφαρμογής διατάξεων, στέρηση δημόσιας διαβούλευσης και πολιτικής συναίνεσης, και συνιστώντας αυστηρά στην κυβέρνηση να μειώσει στο ελάχιστο τους περιορισμούς στο δικαίωμα του εκλέγεσθαι».

Παραλληλίζοντας τη διεθνή αυτή παρέμβαση με τη δράση άλλων ευρωπαϊκών θεσμών, ανέφερε χαρακτηριστικά: «Όπως η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία ξήλωσε το κύκλωμα του ΟΠΕΚΕΠΕ, έτσι και ο Οργανισμός για την Ασφάλεια και τη Συνεργασία στην Ευρώπη βάζει τέλος στους παράνομους αποκλεισμούς κομμάτων από τις εκλογές». Έστρεψε μάλιστα τα πυρά του κατά πολιτικών και συνταγματολόγων που τοποθετούνται δημόσια, σημειώνοντας ότι η έκθεση του ΟΑΣΕ είναι αντίστοιχης αυστηρότητας με εκείνες που οδήγησαν σε ευρωπαϊκές κυρώσεις και περικοπές κονδυλίων για την Ουγγαρία και την Πολωνία.

Στο νομικό πεδίο, υποστήριξε ότι οι ιδρυτές βουλευτές της «Συμμαχίας Ελλήνων» διαθέτουν τελεσίδικη απόφαση ανώτερου ποινικού δικαστηρίου βάσει της οποίας «είναι αδύνατο να χαρακτηριστούν αχυράνθρωποι». Χαρακτήρισε αλυσιτελείς τις αναφορές νομικών κύκλων στις αποφάσεις του Ανώτατου Ειδικού Δικαστηρίου (Εκλογοδικείου), υπογραμμίζοντας ότι αφορούσαν διαφορετικό νομικό πρόσωπο. Αντιπαρέβαλε δε την τετραετή παρουσία του κόμματος στο κοινοβούλιο με την κυβερνητική παράταξη, υποστηρίζοντας ότι η Νέα Δημοκρατία διατηρεί στις τάξεις της μεγάλο αριθμό υπόδικων και κατάδικων βουλευτών, θεωρώντας για τους λόγους αυτούς δεδομένη τη συμμετοχή του σχηματισμού στις προσεχείς εκλογές.

Μπορεί ένα κόμμα που συνδέεται με τον Ηλία Κασιδιάρη να κατέβει στις εκλογές;

Το ερώτημα, ωστόσο, είναι αν ένας πολιτικός σχηματισμός που θα συνδέεται με τον Ηλία Κασιδιάρη μπορεί να κατέβει στις βουλευτικές εκλογές.

Το ισχύον εκλογικό πλαίσιο δεν εξετάζει μόνο την τυπική ιδιότητα του προέδρου, του γενικού γραμματέα ή του νόμιμου εκπροσώπου ενός κόμματος. Επιτρέπει στο Α1 Τμήμα του Αρείου Πάγου να αρνηθεί την ανακήρυξη κομματικού συνδυασμού όταν πρόσωπο καταδικασμένο για συγκεκριμένα βαριά αδικήματα ασκεί την πραγματική ηγεσία του σχηματισμού.

Η έννοια της πραγματικής ηγεσίας είναι καθοριστική. Ο δικαστικός έλεγχος δεν περιορίζεται στο καταστατικό ή στα ονόματα που δηλώνονται επισήμως. Μπορεί να αφορά το ποιος καθορίζει την πολιτική γραμμή, επιλέγει υποψηφίους, οργανώνει την προεκλογική δραστηριότητα ή προβάλλεται δημόσια ως ο πολιτικός καθοδηγητής του κόμματος.

Αυτό ακριβώς ήταν το βασικό στοιχείο των αποφάσεων του Αρείου Πάγου το 2023. Το Α1 Τμήμα απέκλεισε αρχικά το «Εθνικό Κόμμα ΕΛΛΗΝΕΣ», κρίνοντας ότι ο Κασιδιάρης ασκούσε την πραγματική ηγεσία του, παρότι δεν εμφανιζόταν ως τυπικός πρόεδρός του. Στη συνέχεια απέκλεισε και τον συνδυασμό «Έλληνες για την Πατρίδα και την Ελευθερία», θεωρώντας ότι επιχειρούσε να παρακάμψει τον αρχικό αποκλεισμό. Στο σκεπτικό της απόφασης αναφερόταν ότι η πραγματική ηγεσία του «Εθνικού Κόμματος ΕΛΛΗΝΕΣ» ασκούνταν αποκλειστικά από τον Κασιδιάρη.

Η αποφυλάκιση, επομένως, δεν κλείνει από μόνη της το νομικό ζήτημα της εκλογικής καθόδου. Σε μια επόμενη αναμέτρηση, ο Άρειος Πάγος θα κληθεί να εξετάσει το νέο σχήμα, τη δηλωμένη ηγεσία του, τη δημόσια παρουσία του Κασιδιάρη και τα πραγματικά στοιχεία για τον τρόπο με τον οποίο οργανώνεται και λειτουργεί.

Η ατομική ή ανεξάρτητη υποψηφιότητα αποτελεί διαφορετική νομική περίπτωση από την ανακήρυξη κομματικού συνδυασμού. Ωστόσο, εάν ένας συνδυασμός ανεξάρτητων υποψηφίων κριθεί ότι λειτουργεί στην πράξη ως κομματικός φορέας υπό την καθοδήγηση του Κασιδιάρη, είναι πιθανό να τεθεί εκ νέου ζήτημα εφαρμογής της νομοθεσίας και του προηγούμενου του 2023.

Το τελικό συμπέρασμα θα προκύψει όχι από την ονομασία ή την τυπική ηγεσία του νέου κόμματος, αλλά από την ουσιαστική σχέση του Κασιδιάρη με αυτό. Η τελική απόφαση για την ανακήρυξη, σε κάθε εκλογική αναμέτρηση, ανήκει στον Άρειο Πάγο.