Σχεδόν στο απροχώρητο έχει φτάσει η κατάσταση όσον αφορά την αναζήτηση κατοικίας προς ενοικίαση, τόσο σε ολόκληρη τη χώρα όσο και στην Κρήτη.

Στο Ηράκλειο, μάλιστα, η εύρεση ενός σπιτιού έχει μετατραπεί σε πραγματική δοκιμασία για γερά νεύρα. Ένας άνθρωπος που αναζητά κατοικία καλείται να αντιμετωπίσει, πέρα από τις αδιανόητα υψηλές τιμές των ενοικίων και την τεράστια έλλειψη διαθέσιμων κατοικιών. Πολλά σπίτια παραμένουν κλειστά, άλλα διατίθενται αποκλειστικά για βραχυχρόνια μίσθωση (Airbnb), ενώ δεν είναι λίγες οι αγγελίες που συνοδεύονται από την ένδειξη «αυστηρά μόνο για φοιτητές». Σαν να μην έφταναν όλα αυτά, στην εξίσωση έρχεται να προστεθεί και το… φαινόμενο κάποιων μεσιτών(;), ασφαλώς όχι όλων.

Καταγγελίες για παραπλανητικές αγγελίες

Σύμφωνα με καταγγελίες στο ekriti.gr, υπάρχουν περιπτώσεις όπου μεσίτες αναρτούν αγγελίες κατοικιών με φωτογραφίες είτε επεξεργασμένες με τεχνητή νοημοσύνη είτε από εντελώς διαφορετικά σπίτια. Όταν, στη συνέχεια, ο υποψήφιος ενοικιαστής ενδιαφερθεί και ζητήσει να δει το ακίνητο, βρίσκεται αντιμέτωπος με μια διαφορετική πραγματικότητα, καθώς όπως καταγγέλλεται, η απάντηση είναι «αυτό έχουμε διαθέσιμο».

Άλλοι πολίτες καταγγέλλουν ότι, ενώ περιγράφουν με σαφήνεια τα χαρακτηριστικά που αναζητούν σε ένα σπίτι, οι μεσίτες τους παρουσιάζουν ακίνητα που δεν έχουν καμία σχέση με τις ανάγκες τους. Και όταν εκφράζουν τις αντιρρήσεις τους, ακούν φράσεις του τύπου «με τα χρήματα που δίνετε, μόνο κάτι τέτοιο μπορείτε να βρείτε, δυστυχώς».

Και κάπου εδώ προκύπτει το εύλογο ερώτημα: Ένας άνθρωπος είτε εργαζόμενος εργένης, είτε φοιτητής, είτε μπορεί να έχει οικογένεια και έναν συγκεκριμένο, περιορισμένο προϋπολογισμό, θα πρέπει να δαπανήσει πάνω από έναν ολόκληρο μισθό μόνο και μόνο για να βρει ένα σπίτι… κατοικήσιμο; Και φυσικά, δεν γίνεται λόγος για κάποια πολυτελή κατοικία, αλλά για ένα αξιοπρεπές σπίτι που να μπορεί να στεγάσει μια οικογένεια ή κάποιον μόνο του.

Μεσίτες σε ιδιοκτήτες: «Γιατί δεν αυξάνεις την τιμή;»

Οι καταγγελίες για τις πρακτικές ορισμένων μεσιτών στο Ηράκλειο, όμως, δεν προέρχονται μόνο από υποψήφιους ενοικιαστές. Αντίστοιχα παράπονα εκφράζουν και ιδιοκτήτες ακινήτων. Όπως καταγγέλλουν ορισμένοι, μόλις αναρτήσουν αγγελία για ένα σπίτι που επιθυμούν να ενοικιάσουν, δέχονται δεκάδες τηλεφωνήματα από μεσίτες που προτείνουν να αναλάβουν το ακίνητο.

Μάλιστα, όταν το σπίτι προσφέρεται σε μια λογική, για τα σημερινά δεδομένα, τιμή, υπάρχουν περιπτώσεις όπου οι ιδιοκτήτες ακούν από μεσίτες το χαρακτηριστικό «γιατί το έχεις τόσο χαμηλά; Ανέβασέ το αφού άλλοι αντίστοιχο σπίτι το δίνουν στην τάδε τιμή».

Εύλογα, λοιπόν, τίθεται το ερώτημα: Μήπως, τελικά, η συνεχής αύξηση των ενοικίων στο Ηράκλειο δεν αποτελεί αποκλειστικά αποτέλεσμα της στεγαστικής κρίσης και της εποχής, αλλά σε κάποιες περιπτώσεις συμβάλλουν σε αυτήν και πρακτικές της αγοράς;

Η προμήθεια μόνο από τον ενοικιαστή

Ένα ακόμη ζήτημα που προκαλεί αντιδράσεις αφορά την αμοιβή των μεσιτών. Στην πλειοψηφία των περιπτώσεων που καταγγέλλονται, η μεσιτική αμοιβή καταβάλλεται αποκλειστικά από τον ενοικιαστή. Δηλαδή, ο άνθρωπος που αναζητά ένα σπίτι καλείται, εκτός από την εγγύηση και το πρώτο ενοίκιο, να καταβάλει και ένα επιπλέον ενοίκιο ως μεσιτική αμοιβή.

Μάλιστα, ιδιοκτήτες επιβεβαιώνουν ότι δέχονται τηλεφωνήματα από μεσίτες οι οποίοι τους προτείνουν να αναλάβουν το ακίνητο, ξεκαθαρίζοντας ότι «εσύ δεν θα πληρώσεις τίποτα, θα πληρώσει ο ενοικιαστής». Αυτό σύμφωνα με τις καταγγελίες, συμβαίνει σε μεγάλο βαθμό τα τελευταία χρόνια καθώς παλαιότερα και στο Ηράκλειο, η μεσιτική αμοιβή ήταν και από τις δυο πλευρές.

Ασφαλώς, μπορεί να το κάνει νόμιμα αφού είναι εμφανές πως δεν υπάρχει κανένας έλεγχος. Όμως, πέρα από τη νομιμότητα, τίθεται και ένα ζήτημα ηθικής. Και αυτό γιατί ο άνθρωπος που αναζητά κατοικία είναι συνήθως εκείνος που βρίσκεται ήδη σε δυσχερή οικονομική θέση και προσπαθεί να καλύψει μια βασική ανάγκη του, τη στέγαση. Παρ’ όλα αυτά, καλείται να επωμιστεί μόνος του ένα σημαντικό επιπλέον κόστος.

Η έρευνα στην Αθήνα

Μια σύγκριση με την αγορά της Αθήνας παρουσιάζει ενδιαφέρον. Σε αρκετές περιπτώσεις, σύμφωνα με την εικόνα που προκύπτει από την αγορά, η μεσιτική αμοιβή επιμερίζεται μεταξύ ενοικιαστή και ιδιοκτήτη ή καταβάλλεται και από τις δύο πλευρές.

Σε μια περίοδο κατά την οποία η εύρεση κατοικίας έχει εξελιχθεί σε πραγματικό αγώνα δρόμου, οι τιμές έχουν εκτοξευθεί και τα διαθέσιμα ακίνητα παραμένουν περιορισμένα, το τελευταίο πράγμα που χρειάζεται ένας άνθρωπος που αναζητά σπίτι είναι να αισθάνεται ότι βρίσκεται αντιμέτωπος με μια αγορά χωρίς κανόνες.

Η στεγαστική κρίση είναι δεδομένη. Το ερώτημα είναι αν, πέρα από τους αντικειμενικούς λόγους που έχουν οδηγήσει στην εκτόξευση των ενοικίων, υπάρχουν και πρακτικές που την εντείνουν ακόμη περισσότερο. Και αυτό είναι κάτι που, πλέον, αξίζει να συζητηθεί ανοιχτά, να διερευνηθεί και τελικά να ξεκινήσουν κάποιοι έλεγχοι.

ekriti.gr