Σε βαθιά κρίση εισέρχεται η διαδικασία υποβολής των Ενιαίων Αιτήσεων Ενίσχυσης (ΕΑΕ) για το 2026, καθώς τα εκτεταμένα δομικά προβλήματα στην ψηφιακή πλατφόρμα myAGRO την καθιστούν πρακτικά μη λειτουργική, προκαλώντας έντονη αναστάτωση στον αγροτικό κόσμο και στα γραφεία υποστήριξης.

Μπροστά στον άμεσο κίνδυνο να τιναχθούν στον αέρα οι προγραμματισμένες πληρωμές των παραγωγών, τα Κέντρα Υποδοχής Δηλώσεων (ΚΥΔ) στην Κρήτη προσανατολίζονται σε δυναμικές κινητοποιήσεις, προχωρώντας άμεσα σε συμβολικό κλείσιμο των ψηφιακών τους υπηρεσιών.

Μέσα από έκτακτη παρέμβασή του, ο Παγκρήτιος Σύλλογος Μελετητών Γεωπόνων και Μελετητών Τεχνολόγων Γεωπόνων ζητά τη χορήγηση τουλάχιστον τετράμηνης παράτασης για την επεξεργασία των δηλώσεων και αξιώνει παράλληλα νομοθετικές πρωτοβουλίες από την Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) και το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων (ΥΠΑΑΤ), ώστε οι παραγωγοί να λάβουν εγκαίρως τις ενισχύσεις τους χωρίς να επωμιστούν τις συνέπειες των τεχνικών ανεπαρκειών του συστήματος.

Το αδιέξοδο της πλατφόρμας, οι 36 τροποποιήσεις και το χρονοδιάγραμμα των πληρωμών

Η αγωνία στην ύπαιθρο κορυφώθηκε όταν οι αγρότες και κτηνοτρόφοι που είχαν υποβάλει αίτηση ενιαίας ενίσχυσης το 2025 έλαβαν αιφνιδιαστικά το βράδυ της Κυριακής ενημερωτικό μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου από την ΑΑΔΕ. Το μήνυμα τους πληροφορούσε για τις ριζικές αλλαγές στον τρόπο υποβολής και προσδιόριζε κρίσιμες καταληκτικές ημερομηνίες, οι οποίες ωστόσο χαρακτηρίζονται από καλά πληροφορημένες πηγές του κλάδου ως πρακτικά ουτοπικές.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάζει ο Παγκρήτιος Σύλλογος, το πληροφοριακό σύστημα myAGRO παραμένει ουσιαστικά ανέτοιμο:

• Από την ημέρα της παράδοσης της πλατφόρμας στις 4 Αυγούστου, το σύστημα μεταβάλλεται καθημερινά, έχοντας υποστεί μέχρι σήμερα 36 διαδοχικές τροποποιήσεις με στόχο την επίτευξη στοιχειώδους λειτουργικότητας.

• Η αρχική προθεσμία οριστικοποίησης της 15ης Σεπτεμβρίου, αλλά και η μεταγενέστερη παράταση έως τις 25 Σεπτεμβρίου —που τέθηκαν ως προϋποθέσεις για την καταβολή της προκαταβολής εντός του Οκτωβρίου— κρίνεται αυτονόητο ότι δεν μπορούν να τηρηθούν για τη συντριπτική πλειονότητα των δικαιούχων, με την ευθύνη να αποδίδεται εξ ολοκλήρου στην ΑΑΔΕ και στο ΥΠΑΑΤ.

• Αντίστοιχα, η τελική ημερομηνία της 15ης Οκτωβρίου θεωρείται ανεδαφική, γεγονός που θέτει εν αμφιβόλω και τις προγραμματισμένες πληρωμές του Νοεμβρίου.

Οι μελετητές επισημαίνουν ότι οι πρόσθετες απαιτήσεις του νέου πλαισίου και οι τεχνικές δυσχέρειες επιβάλλουν ένα εύλογο διάστημα εργασίας τεσσάρων μηνών.

Η περίοδος αυτή κρίνεται απολύτως αναγκαία, καθώς κρίσιμες εκκρεμότητες, όπως η παράκαμψη των Κωδικών Αριθμών Εθνικού Κτηματολογίου (ΚΑΕΚ) για να καταστεί δυνατή η οριστικοποίηση των αιτήσεων, απειλούν να μετακυλίσουν στο άμεσο μέλλον τεράστιο όγκο εργασίας, πιθανές καταλογίσεις αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών και βαριές ποινές. Παράλληλα, καταγράφονται σοβαρές ελλείψεις στο σύστημα, οι οποίες αποκλείουν εκ των πραγμάτων ολόκληρες κατηγορίες δηλώσεων.

Βαρύ ποινολόγιο, λουκέτα δύο ετών και το «άτοπο» ασυμβίβαστο

Πέρα από τα τεχνικά εμπόδια, οι εκπρόσωποι των ΚΥΔ στην Κρήτη εκφράζουν την κατηγορηματική τους αντίθεση στο νέο θεσμικό πλαίσιο εποπτείας, κάνοντας λόγο για συνθήκες γενικευμένης ανασφάλειας και απουσία δημόσιας διαβούλευσης. Όπως σημειώνεται χαρακτηριστικά, το σύνολο των συμμετεχόντων στις διαδικασίες του Συλλόγου εκφράστηκε αρνητικά, επισημαίνοντας:

«Κανένα ΚΥΔ δε νιώθει την ελάχιστη ασφάλεια να δουλέψει με όσα ορίζει το θεσμικό πλαίσιο. Όλοι νοιώθουμε όμηροι των διαθέσεων της ελεγκτικής αρχής. Οι επιχειρήσεις μας αντιμετωπίζονται με υπέρμετρη και ακατανόητη εμπάθεια μέσα από ένα θεσμικό πλαίσιο που ουδέποτε μπήκε σε διαβούλευση».

Στο επίκεντρο της κριτικής βρίσκονται οι διοικητικές κυρώσεις, οι οποίες θεωρούνται εξοντωτικές. Εκτός από το ύψος των προστίμων που προκύπτουν από ακαθόριστες και συχνά υποκειμενικές εκτιμήσεις των ελεγκτών, προβλέπεται αναστολή λειτουργίας των επιχειρήσεων έως και για δύο έτη, ακόμη και για απλές παραβάσεις. Σε τέτοιες περιπτώσεις, μάλιστα, οι παραγωγοί-πελάτες ενημερώνονται αυτόματα ότι το ΚΥΔ αδυνατεί να τους εξυπηρετήσει, οδηγούμενοι αναγκαστικά σε αλλαγή γραφείου.

Ιδιαίτερη ένταση προκαλεί η διάταξη περί ασυμβίβαστου μεταξύ ΚΥΔ και πελάτη, όποτε η ελεγκτική αρχή κρίνει αυθαίρετα ότι:

«δύναται να επηρεάσει την αμερόληπτη εκπλήρωση των υποχρεώσεων του ΚΥΔ».

Η παράβαση αυτή κατατάσσεται στις σοβαρές παραβάσεις —ανεξάρτητα από το αν έχει προκληθεί πραγματικό λάθος ή οικονομική ζημία— επισείοντας πρόστιμα που υπερβαίνουν τις 20.000 ευρώ και διακοπή λειτουργίας άνω των δύο ετών. Τέλος, αναδείχθηκε το ζήτημα της προστασίας των προσωπικών δεδομένων (GDPR), καθώς η αναγκαία χρήση των κωδικών Taxisnet από τρίτα πρόσωπα αφήνει τα γραφεία και τους παραγωγούς εκτεθειμένους σε ενδεχόμενες διαρροές στοιχείων.

Συμβολικό κλείσιμο και το διεκδικητικό πλαίσιο προς ΑΑΔΕ και ΥΠΑΑΤ

Κατόπιν διαρκούς ενημέρωσης των παραγωγών, των βουλευτών της Κρήτης, της Περιφέρειας και των τοπικών φορέων, ο Παγκρήτιος Σύλλογος Μελετητών Γεωπόνων και Τεχνολόγων Γεωπόνων αποφάσισε την κλιμάκωση της στάσης του, ανακοινώνοντας τα εξής μέτρα:

• Προχώρηση σε συμβολικό κλείσιμο των ψηφιακών υπηρεσιών των Κέντρων Υποδοχής Δηλώσεων.

• Άμεση απαίτηση από την ΑΑΔΕ και το ΥΠΑΑΤ να αναλάβουν όλες τις αναγκαίες νομοθετικές πρωτοβουλίες ώστε να πληρωθούν κανονικά και στην ώρα τους οι αγρότες και κτηνοτρόφοι, οι οποίοι δεν φέρουν καμία ευθύνη για τη δυσλειτουργία του myAGRO.

• Αναστολή της εφαρμογής του ασυμβίβαστου (εκτός των περιπτώσεων όπου ταυτίζεται ο ελεγκτής με τον ελεγχόμενο).

• Πλήρης αναστολή για το έτος 2026 του ποινολογίου που αφορά το ασυμβίβαστο και τις απλές παραβάσεις.

• Επιβολή της ποινής αναστολής λειτουργίας των επιχειρήσεων αποκλειστικά και μόνο σε περιπτώσεις όπου αποδεικνύεται δόλος. Ο Σύλλογος ξεκαθαρίζει ότι συμφωνεί και προσυπογράφει αυστηρές οικονομικές και διοικητικές κυρώσεις για σοβαρές παραβάσεις, εφόσον τεκμηριώνεται δόλια πρόθεση.

• Έναρξη ουσιαστικής δημόσιας διαβούλευσης από τον προσεχή Ιανουάριο για τη διαμόρφωση του νομικού πλαισίου της χρονιάς ενεργοποίησης 2027.

• Κινητοποίηση των κεντρικών συλλογικών και επαγγελματικών φορέων του κλάδου —ΕΘΕΑΣ, ΠΕΦΑΣΥ, ΣΑΣΟΕΕ και ΓΕΩΤΕΕ— για τον συντονισμό πιο δυναμικών παρεμβάσεων.