Η μνήμη της Αμμοχώστου και η τραυματική εμπειρία του εκτοπισμού επανέρχονται στο προσκήνιο μέσα από τη νέα εκδοτική προσπάθεια της Πολιτιστικής Εταιρείας Κρήτης. Το βιβλίο με τίτλο «Λαλώ σου τα: Εγίναμεν πρόσφυγες!», που κυκλοφορεί το 2026, αποτελεί μια βαθιά κατάδυση στις μαρτυρίες 14 ανθρώπων που είδαν τη ζωή τους να ανατρέπεται βίαια, προσφέροντας μια αδιαμεσολάβητη ματιά στην ιστορία μέσα από την προφορική παράδοση των πρωταγωνιστών της.
Η έκδοση αποτελεί προϊόν συστηματικής έρευνας και συνεντεύξεων του Ματθαίου Φραντζεσκάκη, με την επιμέλεια των καταγραφών να ανήκει στον Κώστα Κοσμαδάκη. Στις 324 σελίδες του, το έργο αποτυπώνει τις προσωπικές διαδρομές 14 προσώπων που, μέσα σε μία μόνο νύχτα, υποχρεώθηκαν να εγκαταλείψουν τις εστίες τους, τα σχέδια και τα όνειρά τους.
Πρόκειται για ανθρώπους που σπάνια βρίσκουν βήμα στον δημόσιο διάλογο, καθώς ο λόγος τους δεν υπακούει στον κυρίαρχο πολιτικό ορθολογισμό, αλλά πηγάζει από το συναίσθημα και το προσωπικό βίωμα. Οι πρωταγωνιστές του βιβλίου, από νοικοκύρηδες στα σπίτια τους στην Αμμόχωστο, μετατράπηκαν σε πρόσφυγες της εισβολής, κουβαλώντας έκτοτε τα σημάδια αυτής της μετάβασης για μια ολόκληρη ζωή.
Διατηρώντας την αυθεντικότητα του λόγου
Ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά της έκδοσης είναι η προσπάθεια διατήρησης της προφορικότητας. Η επιλογή αυτή έγινε συνειδητά, ώστε να υπάρξει η ελάχιστη δυνατή παρέμβαση τόσο στο περιεχόμενο των όσων εμπιστεύτηκαν οι μάρτυρες στους ερευνητές, όσο και στον ιδιαίτερο τρόπο αφήγησής τους.
«Λαλώ Σου Τα – μου είπαν- από καρδιάς και έτσι κατεγράφησαν και παρουσιάζονται σε αυτό το βιβλίο», σημειώνουν οι συντελεστές, υπογραμμίζοντας το αίσθημα ευγνωμοσύνης προς τους ανθρώπους που μοιράστηκαν τις μνήμες τους.
Το βιβλίο, διαστάσεων 17×24, κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Πολιτιστική Εταιρεία Κρήτης – Πυξίδα της Πόλης (Isbn 978-618-5888-24-4) με τιμή λιανικής τα 26,50 ευρώ. Η διάθεσή του γίνεται μέσω βιβλιοπωλείων αλλά και της ψηφιακής πλατφόρμας του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Χανίων.
Η κυκλοφορία του «Λαλώ σου τα: Εγίναμεν πρόσφυγες!» εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο ανάδειξης της προφορικής ιστορίας, όπου η αφήγηση του «μικρού» ανθρώπου καθίσταται το θεμέλιο για την κατανόηση των μεγάλων ιστορικών γεγονότων.
Η φράση «Λαλώ σας τα! γιατί Ιστορία μας είναι η Ιστορία του Τόπου Μας» συνοψίζει τη φιλοσοφία του έργου: η ιστορία δεν είναι μόνο οι αριθμοί και οι ημερομηνίες των αρχόντων, αλλά οι ζωές εκείνων που τις βίωσαν.
Η συγκεκριμένη έκδοση προσφέρει ένα πολύτιμο αρχείο μνήμης, διασφαλίζοντας ότι οι φωνές της Αμμοχώστου θα συνεχίσουν να ακούγονται, αναλλοίωτες και αυθεντικές, αποτελώντας μέρος της συλλογικής μας εθνικής μνήμης.
Το ξέρουμε…
Το να βλέπετε αυτά τα μηνύματα μπορεί να είναι κουραστικό. Και να είστε σίγουροί ότι ούτε κι εμείς βρίσκουμε κάποια ευχαρίστηση από το να τα γράφουμε... Όμως αυτό το μήνυμα δεν αφορά εμάς. Αφορά κάτι πολύ πιο σημαντικό: την επιβίωση της ανεξάρτητης, μαχητικής δημοσιογραφίας στην Kρήτη.
Η στήριξη σας είναι σημαντική γιατί μας επιτρέπει να:
- - Κάνουμε ρεπορτάζ χωρίς φόβο και εξαρτήσεις. Κανείς δεν μας υπαγορεύει τι να πούμε ή τι να αποσιωπήσουμε.
- - Κρατάμε τη δημοσιογραφία μας προσβάσιμη σε όλους, ακόμη και σε αυτούς που δεν έχουν την ικανότητα να πληρώσουν. Χωρίς paywall, χωρίς προνόμια μόνο για όσους έχουν την οικονομική δυνατότητα.
Η απλή αλήθεια είναι ότι τα έσοδα διαρκώς συρρικνώνονται. Αν πιστεύετε ότι μια πραγματικά ελεύθερη ενημέρωση είναι ζωτικής σημασίας για τη δημοκρατία και τον έλεγχο της εξουσίας, τότε δώστε μας τη δύναμη να συνεχίσουμε.
Σας ευχαριστούμε θερμά.
