Με απολογισμό 350 συμμετεχόντων από 55 χώρες, 300 επιστημονικών εργασιών, 225 προφορικών παρουσιάσεων, 75 posters και 38 επιστημονικών συνεδρίων, ολοκληρώθηκε το 19ο Διεθνές Συνέδριο της International Water Association (IWA) για τα Συστήματα Τεχνητών Υγροβιότοπων Επεξεργασίας Νερού και Λυμάτων (19th IWA International Conference on Wetland Systems for Water Pollution Control – ICWS 2026) και των Λύσεων βασισμένες στη φύση (Nature-based Solutions).

Το συνέδριο, που διοργανώθηκε από το Εργαστήριο Τεχνολογίας και Διαχείρισης Περιβάλλοντος της Σχολής Χημικών Μηχανικών και Μηχανικών Περιβάλλοντος του Πολυτεχνείου Κρήτης, με Διευθυντή τον Αναπληρωτή Καθηγητή Αλέξανδρο Στεφανάκη και Πρόεδρο της Επιστημονικής Ομάδας της IWA, ανέδειξε τα Χανιά σε διεθνές σημείο συνάντησης για το μέλλον των τεχνητών υγροβιότοπων, των λύσεων βασισμένων στη φύση και της βιώσιμης διαχείρισης του νερού.

Η κλίμακα της διοργάνωσης αποτυπώθηκε στο επιστημονικό της πρόγραμμα, στο οποίο εντάχθηκαν 300 επιστημονικές εργασίες, 38 συνεδρίες, 225 προφορικές παρουσιάσεις και 75 αναρτημένες εργασίες (posters), καθώς και προσκεκλημένες ομιλίες από διακεκριμένους επιστήμονες του κλάδου. Το επιστημονικό πρόγραμμα περιλάμβανε επίσης κεντρικές ομιλίες από οκτώ διακεκριμένους επιστήμονες, θεματικές συνεδρίες, εργαστήρια και συζητήσεις στρογγυλής τραπέζης, δημιουργώντας ένα ιδιαίτερα δυναμικό περιβάλλον ανταλλαγής γνώσης και εμπειριών.

Όπως ανέφερε ο Πρόεδρος της Οργανωτικής Επιτροπής του ICWS 2026, Καθηγητής Αλέξανδρος Στεφανάκης: «Οι αριθμοί αποτυπώνουν το μέγεθος του ICWS 2026, αλλά όχι ολόκληρη την επιτυχία του. Για πέντε ημέρες, 350 άνθρωποι από 55 χώρες βρέθηκαν στα Χανιά για να ανταλλάξουν επιστημονική γνώση, αλλά και για να συζητήσουν, να αμφισβητήσουν, να δημιουργήσουν νέες συνεργασίες και νέες φιλίες. Το σημαντικότερο αποτέλεσμα του συνεδρίου δεν είναι μόνο οι 300 εργασίες που παρουσιάστηκαν, αλλά οι ιδέες και οι συνεργασίες που γεννήθηκαν εδώ και θα συνεχίσουν πολύ μετά το τέλος του. Για λίγες ημέρες, τα Χανιά έγιναν πραγματικά το παγκόσμιο σημείο συνάντησης της κοινότητας των τεχνητών υγροβιότοπων επεξεργασίας λυμάτων και των λύσεων βασισμένων στη φύση».

Κατά τη διάρκεια του συνεδρίου παρουσιάστηκαν οι πλέον πρόσφατες επιστημονικές και τεχνολογικές εξελίξεις σχετικά με τους τεχνητούς υγροβιότοπους και τα φυσικά συστήματα επεξεργασίας, την επεξεργασία και επαναχρησιμοποίηση υγρών αποβλήτων, την ανάκτηση πόρων, την κυκλική οικονομία και την αξιοποίηση αποβλήτων, τη βιοποικιλότητα, τις οικοσυστημικές υπηρεσίες και την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή.

Έμφαση δόθηκε στη μετάβαση από την παραδοσιακή αντίληψη της επεξεργασίας λυμάτων προς πολυλειτουργικές και αποκεντρωμένες λύσεις βασισμένες στη φύση, οι οποίες δεν αποσκοπούν μόνο στην προστασία της ποιότητας του νερού, αλλά μπορούν παράλληλα να συμβάλλουν στην επαναχρησιμοποίηση νερού, στην ανάκτηση θρεπτικών συστατικών, στην ενίσχυση της βιοποικιλότητας, στη μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος και στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας των κοινωνιών απέναντι στην κλιματική αλλαγή.

Ιδιαίτερα σημαντική ήταν και η παρουσία νέων επιστημόνων, υποψήφιων διδακτόρων και νέων επαγγελματιών, οι οποίοι είχαν την ευκαιρία να παρουσιάσουν την έρευνά τους, να συζητήσουν με κορυφαίους επιστήμονες του χώρου και να δημιουργήσουν νέες διεθνείς συνεργασίες. Στο ίδιο πλαίσιο πραγματοποιήθηκε και η συνάντηση του IWA Specialist Group on Wetland Systems for Water Pollution Control, με αντικείμενο τις μελλοντικές επιστημονικές προτεραιότητες, τη διεθνή εκπροσώπηση και την ενεργότερη συμμετοχή της νέας γενιάς στο δίκτυο.

Ξεχωριστή θέση είχε και η πρωτότυπη συνεδρία «My Biggest Mistake», μέσα από την οποία καταξιωμένοι αλλά και νεότεροι επιστήμονες μοιράστηκαν αποτυχίες, λανθασμένες επιλογές και απρόβλεπτες εμπειρίες από την επιστημονική και επαγγελματική τους πορεία, αναδεικνύοντας μια σημαντική αλλά συχνά αθέατη πλευρά της επιστήμης: ότι η πρόοδος προκύπτει όχι μόνο από τις επιτυχίες αλλά και από την ικανότητά μας να μαθαίνουμε από όσα δεν εξελίχθηκαν όπως σχεδιάστηκαν.

Η διοργάνωση του ICWS 2026 στα Χανιά και για πρώτη φορά στην Ελλάδα αποτέλεσε ταυτόχρονα μια σημαντική ευκαιρία προβολής του Πολυτεχνείου Κρήτης, της πόλης των Χανίων και της Κρήτης στη διεθνή επιστημονική κοινότητα ως τόπου παραγωγής επιστημονικής γνώσης, καινοτομίας και διεθνούς συνεργασίας. Επιπλέον, η επιλογή της Κρήτης ως τόπος διεξαγωγής του Συνεδρίου είχε ιδιαίτερο συμβολισμό καθώς η λειψυδρία, η αυξανόμενη ζήτηση νερού και οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής αποτελούν ήδη σημαντικές προκλήσεις.

Παράλληλα με το επιστημονικό πρόγραμμα, οι συμμετέχοντες είχαν την ευκαιρία να γνωρίσουν τα Χανιά, την κρητική φιλοξενία, την κρητική μουσική και γαστρονομία, τον πολιτισμό και το φυσικό περιβάλλον του νησιού, ενισχύοντας ακόμη περισσότερο τον διεθνή αντίκτυπο της διοργάνωσης και προσδίδοντας σε αυτή έναν ιδιαίτερο χαρακτήρα που ξεπέρασε τα όρια ενός αμιγώς επιστημονικού συνεδρίου.

Ένα από τα σημαντικότερα αποτελέσματα του συνεδρίου ήταν η ενίσχυση της ίδιας της διεθνούς κοινότητας των τεχνητών υγροβιότοπων, μιας πράσινης τεχνολογίας επεξεργασίας λυμάτων ιδανικής για τις κλιματικές συνθήκες και το ανάγλυφο της Κρήτης και των νησιών.

Το ICWS 2026 ολοκληρώθηκε αφήνοντας στα Χανιά ένα ισχυρό επιστημονικό και διεθνές αποτύπωμα και στέλνοντας ένα σαφές μήνυμα: η αξιοποίηση των διεργασιών της φύσης μπορεί να αποτελέσει βασικό μέρος των λύσεων που χρειαζόμαστε για ένα περισσότερο βιώσιμο, κυκλικό και ανθεκτικό υδατικό μέλλον.

Θερμές ευχαριστίες εκφράζονται από την Οργανωτική Επιτροπή προς όλους τους συμμετέχοντες, τους κεντρικούς ομιλητές, τους προέδρους των συνεδριών, τα μέλη της Επιστημονικής και Οργανωτικής Επιτροπής, τους χορηγούς και υποστηρικτές της διοργάνωσης και, ιδιαίτερα, τους φοιτητές και εθελοντές που συνέβαλαν καθοριστικά στην επιτυχή διεξαγωγή του συνεδρίου.