Σε μία από τις πλέον ακραίες και παρατεταμένες περιόδους ισχυρών ανέμων των τελευταίων ετών εξελίχθηκε το φετινό καλοκαίρι για τη Νότια Κρήτη, σύμφωνα με τα απολογιστικά δεδομένα του δικτύου μετεωρολογικών σταθμών του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών (ΕΑΑ/meteo.gr).

Η επιστημονική ανάλυση του διευθυντή Ερευνών του Αστεροσκοπείου, Κώστα Λαγουβάρδου, καταδεικνύει ότι το τρίμηνο Ιουνίου – Αυγούστου 2026 χαρακτηρίστηκε από ασυνήθιστα υψηλή συχνότητα και ένταση βορείων ανέμων, κατατάσσοντας τη θερινή αυτή περίοδο στη δεύτερη θέση των πιο ανεμωδών καλοκαιριών της τελευταίας 13ετίας.

Παράλληλα, τα στοιχεία αναδεικνύουν μία αξιοσημείωτη σύμπτωση με σοβαρές προεκτάσεις για την πολιτική προστασία: τα δύο καλοκαίρια με τη μεγαλύτερη συχνότητα θυελλωδών ανέμων στην περιοχή —το 2022 και το 2026— συνδέθηκαν χρονικά με την εκδήλωση εκτεταμένων, καταστροφικών δασικών πυρκαγιών στο Νότιο Ρέθυμνο.

Η καταγραφή στον σταθμό του Πλακιά και η διαδρομή της 13ετίας (2013–2026)

Η μετεωρολογική αποτίμηση βασίστηκε στις μετρήσεις του σταθμού του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών στον Πλακιά του Νοτίου Ρεθύμνου, ο οποίος παρακολουθεί αδιάλειπτα τα τοπικά καιρικά μοτίβα από το 2013. Ως βασικό κριτήριο για την ταξινόμηση μιας ημέρας ως «ημέρας με ισχυρούς ανέμους» τέθηκε το όριο μέγιστης ριπής των 50 χιλιομέτρων την ώρα (km/h).

Από το σύνολο των 92 ημερών του θερινού τριμήνου (1η Ιουνίου έως 31 Αυγούστου), ο σταθμός του Πλακιά κατέγραψε 64 ημέρες που πληρούσαν το συγκεκριμένο όριο, επιβεβαιώνοντας τη διαρκή πίεση των μελτεμιών και των καταβατικών ανέμων στα νότια παράλια του νησιού.

Παρουσιάζοντας τη συγκριτική εικόνα από το 2013 έως και σήμερα, ο Κώστας Λαγουβάρδος επισημαίνει:

«Ένα καλοκαίρι με πολύ αυξημένο αριθμό ημερών με ισχυρούς ανέμους στη Νότια Κρήτη ήταν το καλοκαίρι του 2026. Ως κριτήριο για τον χαρακτηρισμό της ημέρας τέθηκε το όριο των 50 km/h ως μέγιστη ριπή ανέμου στον σταθμό του Ε.Α.Α./meteo.gr στον Πλακιά (Νότιο Ρέθυμνο). Στο σύνολο των 92 ημερών της χρονικής περιόδου 1ης Ιουνίου έως 31 Αυγούστου, τα 13 τελευταία έτη ο αριθμός των ημερών με ισχυρούς βόρειους ανέμους στα νότια τμήματα της Κρήτης κυμαίνεται από 33 ημέρες (το 2014) έως 67 ημέρες (το 2022). Ο συνολικός αριθμός των 64 ημερών μέσα στο τρίμηνο του φετινού καλοκαιριού κατατάσσει το 2026 στην 2η θέση (στα 13 έτη) σε αριθμό ημερών με ισχυρούς ανέμους».

Η ιστορική σύγκριση φανερώνει το εύρος της μεταβλητότητας στη Νότια Κρήτη, όπου οι ημέρες έντονων ανέμων ξεκινούν από το χαμηλό των 33 ημερών του 2014 για να κορυφωθούν στις 67 ημέρες το 2022, με το 2026 να προσεγγίζει εκ νέου την απόλυτη κορυφή των καταγραφών.

Το ιστορικό ρεκόρ της 30ής Ιουλίου: Ριπή 114 km/h

Πέρα από την αξιοσημείωτη συχνότητα των φαινομένων, το φετινό καλοκαίρι σημαδεύτηκε και από πρωτοφανείς τιμές στιγμιαίας έντασης του ανέμου. Σύμφωνα με τα επίσημα δεδομένα, στα τέλη Ιουλίου καταγράφηκε ένα απόλυτο ρεκόρ για τον συγκεκριμένο σταθμό από την έναρξη της λειτουργίας του.

Όπως αναφέρει ο κ. Λαγουβάρδος:

«Σημειώνεται ότι η μέγιστη ριπή του ανέμου που καταγράφηκε φέτος στον Πλακιά (114 km/h στις 30/07/2026), αποτελεί τη μεγαλύτερη ριπή καλοκαιρινών μηνών που έχει καταγραφεί στον σταθμό από την αρχή λειτουργίας του (2013)».

Η ένταση αυτή, ισοδύναμη με ανέμους πλήρους θύελλας, υπογραμμίζει τις ιδιαίτερες τοπογραφικές συνθήκες που επικρατούν στα νότια φαράγγια και παράκτια περάσματα του Ρεθύμνου, όπου οι βόρειοι άνεμοι ενισχύονται σημαντικά λόγω των φαινομένων καναλισμού μέσα από τους ορεινούς όγκους του νησιού.

Η επίμονη συσχέτιση ανέμων και μεγάλων δασικών πυρκαγιών

Η σημασία των μετεωρολογικών αυτών ευρημάτων αποκτά άμεση πρακτική διάσταση όταν συνδυαστεί με το ιστορικό φυσικών καταστροφών στην περιφέρεια. Η ταυτόχρονη εκδήλωση ακραίων ανέμων και υψηλής ξηρασίας συνιστά τον πλέον επικίνδυνο συνδυασμό για τη δασοπυρόσβεση, επιταχύνοντας δραματικά τη διάδοση των μετώπων και δυσχεραίνοντας την αποτελεσματικότητα των εναέριων μέσων.

Ο διευθυντής Ερευνών του ΕΑΑ υπογραμμίζει τη σαφή σύνδεση των δεδομένων με τα μεγάλα πύρινα μέτωπα της περιοχής:

«Τέλος, να υπενθυμίσουμε ότι στα δύο πιο “ανεμώδη” καλοκαίρια στη Νότια Κρήτη (2022 και 2026) σημειώθηκαν μεγάλες δασικές πυρκαγιές στο Νότιο Ρέθυμνο».

Η παρατήρηση αυτή επιβεβαιώνει ότι οι πυρομετεωρολογικές συνθήκες στο νότιο τμήμα της Κρήτης λειτουργούν πολλαπλασιαστικά στον βαθμό επικινδυνότητας, μετατρέποντας τοπικές εστίες σε ανεξέλεγκτες πυρκαγιές μέσα σε λίγα λεπτά.

neakriti.gr