Δεν έχουμε αυταπάτες. Η Αμερική, διαχρονικά, λειτουργεί με τη λογική της αυτοκρατορίας: πράττει κατά το δοκούν, αδιαφορώντας για τις επιπτώσεις. Στο παρελθόν, βέβαια, φρόντιζε να περιστοιχίζεται από «πρόθυμους συμμάχους» που προσέδιδαν έναν μανδύα νομιμοποίησης στα ανοσιουργήματά της. Από τα πραξικοπήματα στη Λατινική Αμερική και τη Χιλή του Αλιέντε, μέχρι τους πολέμους στο Ιράκ και τη Γιουγκοσλαβία, το μοτίβο ήταν σταθερό.

Σήμερα, όμως, βρισκόμαστε μπροστά σε μια πρωτοφανή ποιοτική μεταβολή. Για πρώτη φορά, οι ΗΠΑ αποφάσισαν να προχωρήσουν εντελώς μόνες σε έναν πόλεμο εναντίον μιας ιστορικής χώρας, του Ιράν, χωρίς να ενημερώσουν ούτε τους τυπικούς τους συμμάχους. Πρόκειται για μια εισβολή δίχως ουσιαστική αιτιολογία, οι καταστρεπτικές συνέπειες της οποίας θα γίνουν σύντομα αισθητές σε όλο τον πλανήτη, αποτυπωμένες στις τιμές των προϊόντων και στην παγκόσμια οικονομική αστάθεια.

Ο λογαριασμός στους άλλους

Τώρα που το αδιέξοδο γίνεται εμφανές, ο (δυστυχώς) δημοκρατικά εκλεγμένος «Νέρωνας» του Λευκού Οίκου, ο Ντόναλντ Τραμπ, ενεργεί ως κοινός τραμπούκος. Αφού έσπειρε το χάος στη Μέση Ανατολή σε αγαστή συνεργασία με το φασιστικό καθεστώς Νετανιάχου, τώρα δηλώνει κυνικά μέσω κοινωνικών δικτύων πως θέλει να αποχωρήσει, αφήνοντας τον «λογαριασμό» της καταστροφής στους Ευρωπαίους και τους Άραβες.

Είναι η απόλυτη αποποίηση ευθύνης: ο εμπρηστής βάζει τη φωτιά και απαιτεί από τους γείτονες να πληρώσουν την πυρόσβεση και την ανοικοδόμηση.

Το «πλυντήριο» των δημοσίων σχέσεων στο Ακρωτήρι

Ενώ, όμως, η Ουάσιγκτον βάζει φωτιά στον πλανήτη, εδώ στα Χανιά παρακολουθούμε μια άλλη, εξίσου προκλητική πραγματικότητα. Οι αμερικανικές βάσεις επιδίδονται σε ένα κρεσέντο δημοσίων σχέσεων, φτάνοντας μέχρι το κατώφλι των δημοτικών σχολείων και των νηπιαγωγείων του Ακρωτηρίου.

Το ερώτημα είναι αμείλικτο: Ποιος δίνει την άδεια στη διοίκηση των βάσεων να πραγματοποιεί «μαθήματα πυρασφάλειας» σε μαθητές δημοτικού; Γίνονται με έγκριση της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης; Γιατί η Εκκλησία και η εκπαίδευση μετατρέπονται σε προνομιακό πεδίο δράσης για την ωραιοποίηση μιας πολεμικής μηχανής;

Είναι ντροπή για τον τόπο μας να επιτρέπει αυτό το ιδεολογικό «ξέπλυμα», την ίδια στιγμή που ο επικεφαλής αυτής της μηχανής περιφρονεί τη διεθνή νομιμότητα και μετακυλίει τις ευθύνες των πράξεών του στους συμμάχους του τους οποίους διαρκώς προσβάλλει, τραμπουκίζει, απειλεί ακόμη και με εισβολή, όπως στην περίπτωση της Γροιλανδίας.

Η περιβαλλοντική υποκρισία

Πέρα όμως από το ηθικό και πολιτικό σκέλος, οφείλουμε να μιλήσουμε και για την ουσία της προστασίας των πολιτών. Αν το ενδιαφέρον της «Αμερικανικής Ευκολίας» για την τοπική κοινωνία είναι ειλικρινές, τότε ιδού η Ρόδος:

Θα επέτρεπε ποτέ η διοίκηση των βάσεων τη διεξαγωγή ανεξάρτητων ερευνών στο έδαφος γύρω από τις στρατιωτικές εγκαταστάσεις; Θα επέτρεπε να μάθουμε τα ακριβή επίπεδα μόλυνσης (π.χ. από PFAS) και την επιβάρυνση του υδροφόρου ορίζοντα και της τροφικής αλυσίδας από τη λειτουργία τους;

Ή μήπως το «ενδιαφέρον» τους εξαντλείται σε επικοινωνιακές δράσεις, όπως ο καθαρισμός παραλιών από σκουπίδια και οι επισκέψεις σε σχολεία; Η προστασία των πολιτών δεν εξασφαλίζεται με μαθήματα πυρασφάλειας από εκείνους που κρατούν το σπίρτο, αλλά με τη λογοδοσία για τις περιβαλλοντικές και γεωπολιτικές πληγές που ανοίγουν στον τόπο μας.

Με την ανάληψη της ευθύνης…