Η εορταστική λάμψη που προσέλκυσε τα βλέμματα στον Ομαλό κατά τη διάρκεια των Χριστουγέννων έδωσε τη θέση της στις δικαστικές αίθουσες, καθώς η γιγαντιαία μεταλλική κατασκευή που τοποθετήθηκε πλησίον του Εθνικού Δρυμού Σαμαριάς βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο προκαταρκτικής έρευνας.

Μετά από επίσημη αυτοψία που διενήργησε ο Οργανισμός Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής (ΟΦΥΠΕΚΑ), η υπόθεση διαβιβάστηκε στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Χανίων, εκκινώντας μια πολυεπίπεδη νομική διαδικασία που περιλαμβάνει ποινικές διώξεις και διοικητικά πρόστιμα.

Πρωτοβουλία χωρίς αδειοδότηση

Η κατασκευή του μεταλλικού δέντρου, το οποίο είχε ύψος 40 μέτρων, αποτέλεσε πρωτοβουλία της Εταιρείας Ανάπτυξης Λάκκων, στην οποία συμμετέχει ο Δήμος Πλατανιά με ποσοστό 23%, ενώ το υπόλοιπο 77% ανήκει σε ιδιώτες της περιοχής.

Παρά το γεγονός ότι οι διοργανωτές προέβαλαν το δέντρο ως το υψηλότερο στην Ευρώπη —ισχυρισμός που τελικά καταρρίφθηκε— η εγκατάσταση πραγματοποιήθηκε χωρίς τις απαραίτητες εγκρίσεις.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της έρευνας, για την τοποθέτηση του δέντρου σε μια τόσο ευαίσθητη περιοχή, λίγα μόλις μέτρα από την είσοδο του Εθνικού Δρυμού, δεν είχε ζητηθεί ούτε εκδοθεί άδεια από τον ΟΦΥΠΕΚΑ ή τη Δασική Υπηρεσία.

Η έλλειψη αυτή καθιστά την κατασκευή αυθαίρετη, ενεργοποιώντας τις προβλεπόμενες από τον νόμο κυρώσεις για παρεμβάσεις σε προστατευόμενες ζώνες.

Περιβαλλοντική επιβάρυνση και ευρήματα αυτοψίας

Η αυτοψία του ΟΦΥΠΕΚΑ αποκάλυψε σοβαρές παραβάσεις, με κυριότερη την πάκτωση της βάσης του δέντρου απευθείας στο έδαφος, γεγονός που συνιστά μόνιμη αλλοίωση του φυσικού τοπίου. Αν και η εντολή για άμεση αποξήλωση είχε εκδοθεί εγκαίρως, η κατασκευή παρέμενε στο σημείο μέχρι πριν από λίγες εβδομάδες, ούσα πλέον σε οριζόντια θέση αλλά χωρίς να έχει απομακρυνθεί από τον χώρο.

Η καθυστέρηση στην αποκατάσταση της περιοχής έχει προκαλέσει και περιβαλλοντικά ζητήματα.

Αναφορές κάνουν λόγο για θρύψαλλα από το πλαστικό περίβλημα της γιγαντιαίας κατασκευής, τα οποία αιωρούνται στον αέρα και ρυπαίνουν το περιβάλλον, χωρίς να έχει υπάρξει μέριμνα από τους υπευθύνους για τον καθαρισμό και την επαναφορά της εικόνας της περιοχής στην αρχική της κατάσταση.

Σε εξέλιξη η δικαστική διερεύνηση

Η υπόθεση βρίσκεται πλέον στο στάδιο της λήψης καταθέσεων στο πλαίσιο της προκαταρκτικής εξέτασης που διέταξε ο εισαγγελέας. Παράλληλα, οι διοικητικές υπηρεσίες επεξεργάζονται το ύψος των προστίμων που θα επιβληθούν στην Εταιρεία Ανάπτυξης Λάκκων για τις διαπιστωθείσες παραβάσεις.

Το ζήτημα εγείρει ευρύτερους προβληματισμούς σχετικά με τα όρια των τουριστικών πρωτοβουλιών σε περιοχές ιδιαίτερου φυσικού κάλλους και προστασίας. Η ανάγκη για προβολή ενός τόπου δεν μπορεί να υπερβαίνει τη νομιμότητα και τον σεβασμό στο περιβάλλον, ειδικά όταν πρόκειται για το οικοσύστημα του Ομαλού και του Εθνικού Δρυμού Σαμαριάς.

Η κατάληξη της δικαστικής έρευνας αναμένεται να στείλει ένα σαφές μήνυμα για την τήρηση των περιβαλλοντικών κανόνων, ανεξάρτητα από τον εορταστικό ή επικοινωνιακό χαρακτήρα τέτοιων εγχειρημάτων.