Ένα πολύτιμο οπτικό τεκμήριο για τη μεταπολεμική φυσιογνωμία και την καθημερινή ζωή της Κρήτης στα τέλη της δεκαετίας του 1960 φέρνει στο φως το αρχειακό υλικό των Aylon Film Archives, μέσα από τη συλλογή του Dr. Γ. Χατζηδάκη.

Πρόκειται για ένα έγχρωμο, βουβό φιλμ 8mm, γυρισμένο το 1969, το οποίο αποτυπώνει την περιήγηση ενός κινηματογραφιστή στα σοκάκια της Παλιάς Πόλης των Χανίων.

Η κινούμενη εικόνα διασώζει τη συνύπαρξη της παραδοσιακής κρητικής ταυτότητας με τα πολυεπίπεδα αρχιτεκτονικά στρώματα της Ενετοκρατίας και της Οθωμανικής περιόδου, καταγράφοντας παράλληλα τα εμφανή ακόμη ίχνη των καταστροφών του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, πριν από τις σύγχρονες αναπλάσεις του ιστορικού ιστού.

Η περιήγηση στον Τοπανά, τα παραδοσιακά στιγμιότυπα και η πολυπολιτισμική αρχιτεκτονική

Η κινηματογραφική διαδρομή ξεκινά μέσα από τα στενά δρομάκια της πόλης, όπου η κάμερα εστιάζει στις λεπτομέρειες του αστικού τοπίου της εποχής, καταγράφοντας ένα σταθμευμένο τρίκυκλο και χαρακτηριστικές σκηνές της καθημερινότητας.

Σε ένα από τα πρώτα στιγμιότυπα, ένας ηλικιωμένος Χανιώτης με παραδοσιακή κρητική φορεσιά και τη χαρακτηριστική κατσούνα (μπαστούνι) στέκεται μπροστά από ένα περίπτερο γεμάτο περιοδικά, συνομιλώντας με τους επιβάτες ενός λευκού αυτοκινήτου. Η περιήγηση συνεχίζεται στα δρομάκια της συνοικίας του Τοπανά, αναδεικνύοντας τη μεικτή αρχιτεκτονική κληρονομιά του οικισμού, με εμφανή τα στοιχεία της ενετικής κυριαρχίας, της οθωμανικής περιόδου, αλλά και της εβραϊκής παρουσίας.

Το καμπαναριό της Τριμάρτυρης, το Ενετικό Λιμάνι και οι πληγές του πολέμου

Μέσα από ένα ευρύ πανοραμικό πλάνο, ο φακός αποτυπώνει το επιβλητικό καμπαναριό του Μητροπολιτικού Ναού των Χανίων, της Παναγίας της Τριμάρτυρης, η οποία είναι αφιερωμένη στα Εισόδια της Θεοτόκου και στους Τρεις Ιεράρχες, προστάτες των γραμμάτων και του πολιτισμού.

Τόσο στο πανοραμικό αυτό πλάνο όσο και στις διαδοχικές λήψεις μέσα στα σοκάκια, ο κινηματογραφιστής καταγράφει τις έντονες καταστροφές που άφησαν πίσω τους οι βομβαρδισμοί του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου — σημεία τα οποία στις μέρες μας έχουν αποκατασταθεί και εξωραϊστεί σε μεγάλο βαθμό, χωρίς ωστόσο να αλλοιωθεί ο αρχικός πολεοδομικός ιστός. Παράλληλα, η κάμερα περιδιαβαίνει τους δρόμους γύρω από το Ενετικό Λιμάνι, μια περιοχή με έντονη εμπορική δραστηριότητα και κίνηση.

Ανθρώπινα στιγμιότυπα στη διασταύρωση Ψαρομηλίγκων και Καντανολέων

Η καταγραφή ολοκληρώνεται με αυθεντικές ανθρώπινες στιγμές στο ιστορικό κέντρο. Στη συμβολή των οδών Ψαρομηλίγκων και Καντανολέων, μια γυναίκα πλησιάζει προς τον φακό, χαμογελώντας και μιλώντας στον κινηματογραφιστή.

Στο φινάλε της ταινίας, τρεις γυναίκες συναντώνται με εμφανή ευδιαθεσία στον δημόσιο χώρο, μπροστά από ένα μισογκρεμισμένο κτίριο, αποτυπώνοντας την κοινωνική ατμόσφαιρα μιας πόλης που ανακτούσε τον ρυθμό της μέσα στα ιστορικά της ερείπια.