Η Ιρανή νομικός και πρώην ερευνήτρια του Yale, Χελιέχ Ντουταγκί, δημοσίευσε φωτογραφίες και μαρτυρία από το Πανεπιστήμιο Επιστήμης και Τεχνολογίας του Ιράν, περιγράφοντας εικόνες καταστροφής σε αίθουσες διδασκαλίας, εργαστήρια και γραφεία καθηγητών. Η ανάρτησή της στο Twitter φέρνει στο προσκήνιο τις επιπτώσεις του πολέμου στις ακαδημαϊκές υποδομές του Ιράν — και εντάσσει τους βομβαρδισμούς σε ένα ευρύτερο μοτίβο που αποκαλεί «συστηματική αποδόμηση της ανάπτυξης ενός έθνους».

Η Χελιέχ Ντουταγκί δεν είναι μια άγνωστη φωνή. Ιρανή νομικός ειδικευμένη στο διεθνές δίκαιο και την πολιτική οικονομία, διετέλεσε συνεργάτιδα ερευνήτρια στη Νομική Σχολή του Yale, όπου υπηρέτησε ως αναπληρώτρια διευθύντρια του Law and Political Economy (LPE) Project από το 2023 έως το 2025.

Τον Μάρτιο του 2025, η ακαδημαϊκή της πορεία στο Yale διακόπηκε απότομα. Στις 4 Μαρτίου τέθηκε σε διοικητική αναστολή μετά από ισχυρισμούς ότι συνδεόταν με τη Samidoun — μια οργάνωση που το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ έχει χαρακτηρίσει ως «εικονική φιλανθρωπική οργάνωση» που εμπλέκεται στη συγκέντρωση χρημάτων για το Λαϊκό Μέτωπο Απελευθέρωσης της Παλαιστίνης. Η Ντουταγκί αρνήθηκε οποιαδήποτε παράνομη σύνδεση, κατηγόρησε το Yale για κακόπιστη διαχείριση της έρευνας και δήλωσε ότι «μπαίνουμε σε μια εποχή σιωνιστικού ΜακΚαρθισμού». Ανοιχτή επιστολή στις 17 Μαρτίου 2025, υπογεγραμμένη από πάνω από 1.000 ακαδημαϊκούς, φοιτητές και επαγγελματίες, εξέφρασε αλληλεγγύη και ζήτησε από το Yale να την αποκαταστήσει. Τελικά, η θέση της τερματίστηκε.

Σήμερα, η Ντουταγκί εργάζεται στο Πανεπιστήμιο της Τεχεράνης και τις τελευταίες εβδομάδες καταγράφει τη ζωή κάτω από βομβαρδισμό στο Ιράν.

«Οι αίθουσες γεμάτες σκόνη και θραύσματα γυαλιού»

Σε ανάρτησή της στο Twitter, η Ντουταγκί περιέγραψε αυτό που είδε περπατώντας στο Πανεπιστήμιο Επιστήμης και Τεχνολογίας του Ιράν — ένα από τα κορυφαία δημόσια πανεπιστήμια της χώρας.

«Σήμερα ήταν μία από τις πιο τρομακτικές ημέρες της ζωής μου ως ακαδημαϊκός», έγραψε. «Περπατώντας μέσα στο Πανεπιστήμιο Επιστήμης και Τεχνολογίας του Ιράν, με χτύπησε η καταστροφή. Μόλις τον περασμένο μήνα, αυτό το πανεπιστημιούπολη ήταν ζωντανή με φοιτητές, που πηγαινοέρχονταν ανάμεσα στις αίθουσες. Τώρα, τμήματα του campus κείτονται σε ερείπια — αίθουσες διδασκαλίας κατεστραμμένες, διάδρομοι γεμάτοι σκόνη και θραύσματα γυαλιού.»

Η Ντουταγκί περιέγραψε καμένα γραφεία καθηγητών και ένα πρόσφατα ανακαινισμένο κτίριο — χώρο όπου οι φοιτητές συγκεντρώνονταν για προγράμματα, κοινωνικοποίηση, ζωή — που έχει πλέον καταστραφεί. Μετέφερε τη μαρτυρία ενός φοιτητή: «Το γραφείο του καθηγητή μου ακόμα κάπνιζε λίγο. Εκεί περίμενα για τις ώρες γραφείου. Να κάνω ερωτήσεις. Να ζητήσω επανεξέταση του βαθμού μου.»

Η Ντουταγκί υπενθύμισε ότι πρόκειται για το ίδιο πανεπιστήμιο που εκτόξευσε τους ιρανικούς δορυφόρους Omid και Zafar 2 — σύμβολα αυτόχθονου τεχνολογικού επιτεύγματος. Μία εβδομάδα πριν τον βομβαρδισμό, ένας από τους καθηγητές του πανεπιστημίου δολοφονήθηκε. Την επόμενη μέρα, το πανεπιστήμιο βομβαρδίστηκε.

«Αποανάπτυξη και αποβιομηχάνιση»

Η Ντουταγκί τοποθέτησε τον βομβαρδισμό σε ένα ευρύτερο πλαίσιο, χρησιμοποιώντας τους όρους «de-development» (αποανάπτυξη) και «de-industrialisation» (αποβιομηχάνιση). «Από τις κυρώσεις στις στοχευμένες δολοφονίες, στον βομβαρδισμό ερευνητικών κέντρων και πανεπιστημίων, υπάρχει ένα σαφές μοτίβο», έγραψε: «η συστηματική αποδόμηση της αυτόχθονης ανάπτυξης ενός έθνους, της βιομηχανικής του βάσης, της ικανότητάς του να στέκεται στα πόδια του.»

Η ανάρτησή της ολοκληρώθηκε με μια αιχμηρή παρατήρηση προς τη δυτική ακαδημαϊκή κοινότητα: «Δεν θα ξεχάσουμε ποτέ ότι, ενώ Αμερικανοί και Σιωνιστές εγκληματίες πολέμου στοχεύουν πανεπιστήμια, σχολεία, νοσοκομεία, δολοφονούν καθηγητές και σκοτώνουν παιδιά — και μετά από δύο χρόνια γενοκτονίας — δυτικοί διανοούμενοι ακόμα συζητούν αν θα ψηφίσουν ένα συμβολικό, μη εκτελεστό ψήφισμα BDS.»

Η Ντουταγκί σημείωσε ότι οι φωτογραφίες τραβήχτηκαν από την ίδια και ότι αναλυτικό ρεπορτάζ θα ακολουθήσει.

Ο βομβαρδισμός ακαδημαϊκών υποδομών στο ευρύτερο πλαίσιο

Η μαρτυρία της Ντουταγκί δεν αποτελεί μεμονωμένη αναφορά. Οι βομβαρδισμοί πανεπιστημίων, ερευνητικών κέντρων και εκπαιδευτικών υποδομών έχουν αναδειχθεί σε επαναλαμβανόμενο στοιχείο τόσο στη Γάζα, όπου ολόκληρα πανεπιστήμια καταστράφηκαν τους τελευταίους μήνες, όσο και πλέον στο Ιράν. Η στοχοποίηση ακαδημαϊκών μέσω δολοφονιών — πρακτική με μακρά ιστορία στη σύγκρουση Ισραήλ-Ιράν, κυρίως στο πλαίσιο του πυρηνικού προγράμματος — φαίνεται πλέον να εντείνεται.

Η προσωπική πορεία της ίδιας της Ντουταγκί — από τη Νομική Σχολή του Yale στα βομβαρδισμένα πανεπιστήμια της Τεχεράνης — ενσωματώνει δύο διαφορετικές αλλά αλληλένδετες πλευρές αυτής της κρίσης: τις ακαδημαϊκές πιέσεις που δέχονται φωνές κριτικές προς το Ισραήλ στη Δύση, και τη φυσική καταστροφή εκπαιδευτικών υποδομών στη Μέση Ανατολή. Ανεξάρτητα από τη θέση που κανείς υιοθετεί απέναντι στη σύγκρουση, οι εικόνες κατεστραμμένων αιθουσών και η μαρτυρία φοιτητών θέτουν ερωτήματα που δύσκολα μπορούν να αγνοηθούν.