«Αθόρυβα, σαν φίδι, έσπερναν τον θάνατο»: Όσα είδε τη νύχτα του Πολυτεχνείου ο εκδότης του «Αγώνα της Κρήτης» — Οι σφαίρες ντουμ-ντουμ, ο Μυράτ, η Βέμπο που άνοιγε την πόρτα της και ο Βέγγος που βοηθούσε τραυματίες

Τη δική του μαρτυρία από όσα έζησε ως αυτόπτης μάρτυρας κατά τα γεγονότα της εξέγερσης του Πολυτεχνείου, τη νύχτα της 17ης Νοεμβρίου 1973 και την επομένη, καταθέτει με κείμενό του ο εκδότης της εφημερίδας «Αγώνας της Κρήτης». Στην αφήγησή του περιγράφονται σκηνές από την αιματηρή καταστολή στο κέντρο της Αθήνας —από το κτίριο του ΟΤΕ, την Πλατεία Βικτωρίας και την οδό Πατησίων έως τη λεωφόρο Αλεξάνδρας—, καταγράφοντας τόσο τη δράση των ενόπλων δυνάμεων του καθεστώτος και των αρμάτων μάχης όσο και τις αντιδράσεις πολιτών και γνωστών καλλιτεχνών.

Ανάμεσα στα πρόσωπα που μνημονεύονται βρίσκονται ο ηθοποιός Δημήτρης Μυράτ, η Σοφία Βέμπο και ο Θανάσης Βέγγος, οι οποίοι, σύμφωνα με τη μαρτυρία, συνέδραμαν τραυματίες και καταδιωκόμενους φοιτητές και πολίτες μέσα στις συνθήκες εκείνων των ωρών.

Ακολουθεί το κείμενο:

Είδα με τα μάτια μου…

– Είδα με τα μάτια μου ακροβολιστές πάνω στο κτίριο του ΟΤΕ να κτυπούν με σιγαστήρες και σφαίρες ντουμ-ντουμ φοιτητές, λαό!

Αθόρυβα, σα φίδι κατέβηκαν στο δρόμο έσπερναν τον θάνατο. Πλατεία Βικτωρίας! Θέ μου, τι είδα

– Είδα… 20χρονο παλληκαράκι στην Πατησίων, στην γωνία μετά το Μουσείο, να κρατά τα εντόσθιά του, που είχαν βγει έξω, κτυπημένος από σφαίρα ντουμ-ντουμ. Να κλαίει σπαρακτικά!

– Είδα… τον Δημήτρη Μυράτ να τον παίρνει στην αγκαλιά του, παρηγορώντας τον, πως θα γίνει καλά.

– Είδα.. να ξεψυχά στα χέρια του! Είναι γραμμένο στους νεκρούς; Ποια είναι η μάνα που τον γέννησε;

– Είδα… φοιτητή, με μια μικρή τρύπα πάνω στο μέτωπο, ανάμεσα στα φρύδια του. Από πίσω, δεν υπήρχε κεφάλι. Του το ‘χε διαλύσει η σφαίρα ντουμ—ντουμ! Ποιο να ‘ταν άραγε το όνομά του; Υπάρχει άραγε ανάμεσα στους νεκρούς; Ποια να ‘ταν η μάνα που τον γέννησε;

– Είδα… δολοφόνους της Χούντας μέσα στα νοσοκομειακά αυτοκίνητα να κτυπούν τραυματίες

– Είδα… πόρτες να κλείνουν ερμητικά στο απελπισμένο χτύπημα βοήθειας. Πόσοι άραγε από αυτούς δήλωσαν αργότερα αντιστασιακοί;

– Είδα… την μεγάλη Σοφία Βέμπο ν’ ανοίγει διάπλατα το διαμέρισμά της και να το γεμίζει με φοιτητές, με λαό, που χτύπησε την πόρτα της. Κανείς όμως αργότερα δεν την ανέφερε. Και αυτή δεν ζήτησε ποτέ δάφνες.

– Είδα… τον Θανάση Βέγγο να βοηθά τραυματισμένους ανθρώπους αψηφώντας τον κίνδυνο.

– Είδα… τα άρματα μάχης μ’ εκείνον τον αποτρόπαιο θόρυβο να λειώνουν ότι υπήρχε στη λεωφόρο Αλεξάνδρας.

– Είδα… τα τεθωρακισμένα οχήματα να βάλουν κατά πολιτών στην Πατησίων

Και τι δεν είδα εκείνη τη νύχτα και την επομένη του Πολυτεχνείου

– Είδα τον ηρωισμό του λαού που τέτοιον δεν ξαναθυμάμαι.

«Προσκυνώ τη χάρη σου Λαέ μου»

Είδα… και δεν ξεχνώ!

Νίκος Αγγελάκης

 

Το ξέρουμε…

Το να βλέπεις αυτά τα μηνύματα είναι κουραστικό. Και να είσαι σίγουρος πως ούτε κι εμείς χαιρόμαστε να τα γράφουμε.

Όμως αυτό το μήνυμα δεν αφορά εμάς· αφορά την επιβίωση μιας ανεξάρτητης, μαχητικής δημοσιογραφίας στην Κρήτη.

  1. Η δική σου στήριξη είναι πολύτιμη, γιατί μας επιτρέπει να κάνουμε ρεπορτάζ χωρίς φόβο και εξαρτήσεις, κρατώντας παράλληλα τη δημοσιογραφία μας προσβάσιμη σε όλους — ακόμη και σε όσους δεν έχουν την οικονομική δυνατότητα να πληρώσουν.
  2. Η απλή αλήθεια είναι ότι τα έσοδα διαρκώς συρρικνώνονται και η αναγνωσιμότητα από μόνη της δεν αρκεί για να κρατήσει ζωντανό ένα μέσο.

Αν πιστεύεις κι εσύ ότι η ελεύθερη ενημέρωση είναι ζωτικής σημασίας για τη δημοκρατία και τον έλεγχο της εξουσίας, δώσε μας τη δύναμη να συνεχίσουμε.

Γίνε συνδρομητής

Σας ευχαριστούμε θερμά.