Ο Μοχάμεντ Ασάσα είχε μόλις επιστρέψει στο σπίτι του μετά την κηδεία του 80χρονου πατέρα του, Χουσεΐν, όταν αρκετά παιδιά έτρεξαν μέσα στο οίκημα φωνάζοντας: «Οι έποικοι σκάβουν τον τάφο!». Στο μικρό χωριό Ασάσα, κοντά στην Τζενίν της Δυτικής Όχθης —από το οποίο η οικογένεια πήρε το όνομά της— ο Χουσεΐν ήταν μια προσωπικότητα με μεγάλο σεβασμό πριν από τον θάνατό του την περασμένη Παρασκευή από φυσικά αίτια.

Σύμφωνα με το ισλαμικό έθιμο, ο ηλικιωμένος άνδρας —πρώην έμπορος κτηνοτροφικών ζώων και πατέρας 10 παιδιών— ετάφη σε ένα απλό οικόπεδο στο νεκροταφείο, σε έναν μικρό λόφο στην άλλη πλευρά του χωριού από το σπίτι της οικογένειας. Επιθυμώντας να βεβαιωθεί ότι δεν θα υπάρξουν προβλήματα, ο Μοχάμεντ δήλωσε ότι είχε ζητήσει ακόμη και την άδεια από μια κοντινή ισραηλινή στρατιωτική βάση για να προχωρήσει η κηδεία του πατέρα του.

Λιγότερο από μισή ώρα αργότερα, ο Μοχάμεντ και τα αδέλφια του επέστρεψαν στην είσοδο του χώρου, έντρομοι καθώς έβλεπαν μια ομάδα Εβραίων εποίκων —ορισμένοι από αυτούς οπλισμένοι— να χτυπούν τον φρεσκοσκαμμένο τάφο με βαριά εργαλεία χειρός. Μετά από μια αρχική προσπάθεια διαπραγμάτευσης, ο Μοχάμεντ έσπευσε στον τάφο ακριβώς τη στιγμή που ετοιμάζονταν να σπάσουν την πλάκα που ήταν το μόνο πράγμα που απέμενε ανάμεσα σε αυτούς και τη σορό του πατέρα του.

«Ήταν στο σημείο που θα έφταναν στο σώμα», είπε ο Μοχάμεντ. «Είμαι σίγουρος ότι επρόκειτο να το αφαιρέσουν, οπότε έπρεπε να πάρουμε μια απόφαση εκείνη τη στιγμή». Οι έποικοι προέρχονταν από έναν πρόσφατα επανιδρυθέντα οικισμό που ονομάζεται Sa-Nur, ο οποίος βρίσκεται στην κορυφή του λόφου πάνω από το νεκροταφείο. Παρόλο που όλοι οι οικισμοί σε παλαιστινιακή γη είναι παράνομοι βάσει του διεθνούς δικαίου, η κυβέρνηση του Μπενιαμίν Νετανιάχου επέτρεψε πρόσφατα την επανακατάληψη του Sa-Nur, ως μέρος της εξαιρετικά αμφιλεγόμενης απόφασής της να επεκτείνει και να δημιουργήσει νέους οικισμούς στην κατεχόμενη παλαιστινιακή Δυτική Όχθη.

Πλάνα από κινητά τηλέφωνα δείχνουν μέλη της οικογένειας να αναγκάζονται στη συνέχεια να ξεθάψουν οι ίδιοι τον τάφο, αφού οι έποικοι —οπλισμένοι με αυτόματα τουφέκια— τους προειδοποίησαν: «Ή ξεθάβετε τη σορό ή θα το κάνουμε εμείς». Ισχυρίστηκαν ότι ο χώρος ταφής ήταν πολύ κοντά στον οικισμό τους. Περισσότερες εικόνες έδειξαν πώς ο Μοχάμεντ και τα αδέλφια του μετέφεραν στη συνέχεια το τυλιγμένο σώμα του εκλιπόντος πατέρα τους μακριά από το νεκροταφείο και κάτω από τον λόφο σε σχετική ασφάλεια, υπό το άγρυπνο βλέμμα των εποίκων.

Ο ισραηλινός στρατός δήλωσε αργότερα ότι παρενέβη για να κατασχέσει εργαλεία εκσκαφής από τους εποίκους και για να αποφευχθεί περαιτέρω ένταση. Ωστόσο, η οικογένεια κατηγόρησε τους στρατιώτες ότι στέκονταν αμέτοχοι ενώ οι έποικοι τους ανάγκαζαν να αδειάσουν με ταπεινωτικό τρόπο τον πρόσφατα στρωμένο τάφο. Σε δήλωσή τους στο BBC, οι Ισραηλινές Δυνάμεις Άμυνας (IDF) ανέφεραν ότι «καταδικάζουν κάθε προσπάθεια ενέργειας με τρόπο που βλάπτει τη δημόσια τάξη, το κράτος δικαίου και την αξιοπρέπεια των ζωντανών και των νεκρών».

Το γραφείο ανθρωπίνων δικαιωμάτων του ΟΗΕ καταδίκασε το περιστατικό ως «αποτρόπαιο και εμβληματικό της απανθρωποποίησης των Παλαιστινίων» στα Κατεχόμενα Εδάφη. «Δεν λυπάται κανέναν, ζωντανό ή νεκρό», δήλωσε ο Ajith Sunghay, τοπικός επικεφαλής του Γραφείου της Ύπατης Αρμοστείας για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα. Οι ντόπιοι δήλωσαν ότι το περιστατικό ήταν ενδεικτικό των εντάσεων στην κοινότητα από τότε που επανιδρύθηκε ο οικισμός Sa-Nur.

«Είναι τρομερό, νομίζουν ότι τους ανήκει ολόκληρη η περιοχή τώρα που επέστρεψαν», είπε ένας καλεσμένος στη σκηνή πένθους για τον Χουσεΐν Ασάσα. «Πρόσφατα, κάποια γη που ανήκε σε έναν άλλο συγγενή μας δέχθηκε εισβολή από τον στρατό και τους εποίκους, οι οποίοι αφαίρεσαν όλα τα ελαιόδεντρα χωρίς προφανή λόγο», μου είπε ένα άλλο από τα αδέλφια της οικογένειας Ασάσα καθώς κοιτούσαμε το νεκροταφείο από απόσταση ασφαλείας.

Αφότου επετράπη στους εποίκους να μεταφέρουν τα λυόμενα σπίτια τους και να επανιδρύσουν οικισμό στο Sa-Nur, ο οποίος βρίσκεται δίπλα σε στρατιωτική βάση των IDF, μεγάλο μέρος της περιοχής έχει χαρακτηριστεί ως «κλειστή στρατιωτική ζώνη». Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι ελαιώνες, χωράφια με καλλιέργειες, ακόμη και το νεκροταφείο, είναι πλέον ουσιαστικά απρόσιτα για τους ιδιοκτήτες τους στο χωριό.

Οι χωρικοί λένε ότι ακόμη και αν η πρόσβαση συντονίζεται επίπονα με τις IDF, οι έποικοι είναι πολύ πιο επιθετικοί και απειλητικοί —πολλοί από αυτούς φέρουν πλέον ανοιχτά όπλα. Έχει παρατηρηθεί πρόσφατη έξαρση της βίας που σχετίζεται με τους εποίκους σε όλη τη Δυτική Όχθη, καθώς μεγάλο μέρος του κόσμου είναι απορροφημένο από τον πόλεμο και τις συγκρούσεις αλλού. Οι New York Times ανέφεραν πρόσφατα ότι μεταξύ της έναρξης του πολέμου ΗΠΑ-Ισραήλ κατά του Ιράν και του τέλους Απριλίου, 13 Παλαιστίνιοι σκοτώθηκαν σε επιθέσεις εποίκων, εκατοντάδες τραυματίστηκαν και πολλοί άλλοι εκδιώχθηκαν από τα σπίτια τους.

Ενδυναμωμένοι από την υποστήριξη εξτρεμιστών υπουργών στην κυβέρνηση Νετανιάχου και πρόθυμοι να χρησιμοποιήσουν τα όπλα τους, οι έποικοι αποτελούν αυξανόμενη απειλή για την ασφάλεια και τα προς το ζην των Παλαιστινίων στα Κατεχόμενα Εδάφη, λένε οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Ο Χουσεΐν Ασάσα ετάφη τελικά από τους γιους του σε ένα μικρό νεκροταφείο σε γειτονικό χωριό, ελεύθερος πια από το μαρτύριο και την ένταση που αντιμετωπίζουν ολοένα και περισσότεροι άνθρωποι που αποκαλούν αυτή τη γη «πατρίδα».