Δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι με τους φοιτητές στην πρώτη γραμμή κατέκλυσαν το Σάββατο 23 Μαΐου το Βελιγράδι, σε μια από τις μεγαλύτερες κινητοποιήσεις των τελευταίων μηνών στη χώρα. Οι διαμαρτυρόμενοι κατήγγειλαν για ακόμη μία φορά τη διαφθορά της κυβέρνησης, ζητώντας την προκήρυξη πρόωρων εκλογών.
Η κοινωνική έκρηξη που τροφοδοτεί τις διαδηλώσεις έχει τις ρίζες της στην τραγωδία στον σιδηροδρομικό σταθμό του Νόβι Σαντ τον Νοέμβριο του 2024, γνωστή στην Ελλάδα ως «Σερβικά Τέμπη», όταν η κατάρρευση τμήματος της οροφής του πρόσφατα ανακαινισμένου σταθμού στοίχισε τη ζωή σε 16 ανθρώπους.
Το γεγονός πυροδότησε ένα ευρύτερο κύμα οργής κατά της διαφθοράς και της αδιαφάνειας, με επίκεντρο το αίτημα για ανεξάρτητη και πλήρη διερεύνηση των ευθυνών. Οι πολιτικές πιέσεις που ακολούθησαν κορυφώθηκαν με την παραίτηση του τότε πρωθυπουργού Μίλος Βούτσεβιτς, χωρίς ωστόσο να εκτονωθεί η κοινωνική ένταση.
Η αστυνομία προχώρησε σε χρήση δακρυγόνων και ήρθε σε σύγκρουση με διαδηλωτές στο κέντρο του Βελιγραδίου.
Το φοιτητικό κίνημα πιστεύεται ότι αποτελεί σήμερα την σοβαρότερη απειλή για την διακυβέρνηση του Βούτσιτς, ο οποίος ασκεί την εξουσία από το 2012.
Ο Βούτσιτς δήλωσε ότι μια ενδεχόμενη εκλογική αναμέτρηση θα μπορούσε να διεξαχθεί μεταξύ Σεπτεμβρίου και Νοεμβρίου, αφήνοντας ανοιχτό το πολιτικό χρονοδιάγραμμα εν μέσω της αυξανόμενης κοινωνικής πίεσης.
«Οι φοιτητές κερδίζουν»
Με κεντρικό σύνθημα «Οι φοιτητές κερδίζουν», διαδηλωτές κρατώντας πανό κατέκλυσαν τη σερβική πρωτεύουσα από διαφορετικές κατευθύνσεις. Από νωρίς το απόγευμα, οχήματα έμπαιναν στο Βελιγράδι από άλλες σερβικές πόλεις, ενισχύοντας τη μαζικότητα της κινητοποίησης.
«Οι φοιτητές κατάφεραν να μας φέρουν όλους εδώ με τη νεότητά τους και την ενέργειά τους. Πιστεύω πραγματικά ότι έχουμε το δικαίωμα να ζούμε κανονικά», δήλωσε η διαδηλώτρια Μάγια Μίλας Μάρκοβιτς, αποτυπώνοντας το κλίμα της συγκέντρωσης.
Στο μεταξύ, η κρατική σιδηροδρομική εταιρεία της Σερβίας ακύρωσε όλα τα δρομολόγια από και προς το Βελιγράδι το Σάββατο, σε μια κίνηση που πολλοί ερμήνευσαν ως προσπάθεια περιορισμού της μετακίνησης διαδηλωτών από άλλες περιοχές της χώρας.
Το βράδυ, η ένταση κλιμακώθηκε εκ νέου, με σποραδικές συγκρούσεις μεταξύ αστυνομικών δυνάμεων και διαδηλωτών κοντά στο προεδρικό μέγαρο, αλλά και έξω από το πάρκο όπου υποστηρικτές του Βούτσιτς διατηρούν καταυλισμό από τον Μάρτιο του περασμένου έτους.
Η αστυνομία έκανε χρήση δακρυγόνων και χειροβομβίδων κρότου-λάμψης, επιχειρώντας να απωθήσει τους διαδηλωτές πιο κάτω στον δρόμο, καθώς η ένταση κλιμακωνόταν στο κέντρο της πρωτεύουσας. Από την πλευρά τους, διαδηλωτές έστησαν οδοφράγματα και έβαλαν φωτιές σε κάδους απορριμμάτων.
Οι μεγάλες συγκεντρώσεις στη Σλάβια
Υπενθυμίζεται ότι από την έναρξη των φοιτητικών αποκλεισμών στα τέλη Νοεμβρίου 2024 έχουν πραγματοποιηθεί τρεις μεγάλες συγκεντρώσεις στην πλατεία Σλάβια, που έχουν λειτουργήσει ως σημεία καμπής για την εξέλιξη του κινήματος.
Η πρώτη μεγάλη κινητοποίηση σημειώθηκε στις 22 Δεκεμβρίου 2024, όταν περίπου 100.000 πολίτες και φοιτητές κατέκλυσαν την πλατεία, χωρίς οργανωμένες μετακινήσεις από την υπόλοιπη χώρα, σε μια αυθόρμητη και μαζική έκφραση δυσαρέσκειας.
Ακολούθησε η συγκέντρωση της 15ης Μαρτίου 2025, η οποία καταγράφεται ως μία από τις πιο μαζικές στην πρόσφατη ιστορία της Σερβίας, με εκατοντάδες χιλιάδες ανθρώπους να πλημμυρίζουν τους δρόμους του Βελιγραδίου.
Η προηγούμενη μεγάλη κινητοποίηση πραγματοποιήθηκε στις 28 Ιουνίου 2025. Εκτιμήσεις κάνουν λόγο για περίπου 170.000 συμμετέχοντες.
Δεν μπορούν όλοι να πληρώσουν. Και το σεβόμαστε.
Αν βρίσκεσαι σε δύσκολη οικονομική κατάσταση, συνέχισε να μας διαβάζεις δωρεάν. Η ενημέρωση πρέπει να παραμένει προσβάσιμη για όλους.
Αν όμως μπορείς, στήριξέ μας σήμερα. Ορίστε δύο καλοί λόγοι για να το κάνεις:
- Η στήριξή σου ενισχύει άμεσα την ποιότητα και την ανεξαρτησία της δημοσιογραφίας μας.
- Κοστίζει λιγότερο από έναν καφέ και η διαδικασία διαρκεί λιγότερο από 1 λεπτό.
Επίλεξε σήμερα να γίνεις συνδρομητής ή δωρητής.
Σας ευχαριστούμε θερμά.
