Του Νεκτάριου Κοκολαντωνάκη *

Αν μείνουμε στα τελευταία αποτελέσματα των εκλογών στα Γερμανικά κρατίδια το πιο χαρακτηριστικό δεν είναι η πράγματι εκρηκτική άνοδος του ακροδεξιού Afd. Άλλωστε τα αποτελέσματα διαφέρουν από κρατίδιο σε κρατίδιο του ομοσπονδιακού γερμανικού κράτους με χαρακτηριστική την επικράτηση, της τουρκικής καταγωγής Ελιφ Έραπλ του κόμματος της Αριστεράς στο Βερολίνο.

Κοινό χαρακτηριστικό στα κρατίδια όπου έγιναν εκλογές, είναι η ψήφος οργής και καταδίκης της πολιτικής της άγριας λιτότητας και της πολύμορφης αντεργατικής επίθεσης. Αυτό καταγράφεται με την ολοκληρωτική συντριβή του ιστορικού αστικού κόμματος της Γερμανίας του CDU, που από το 1945 και δώθε αποτελεί βασικό πυλώνα του γερμανικού αστικού πολιτικού συστήματος. Δε διαφέρει πολύ η κατάσταση και στο σοσιαλδημοκρατικό SPD. Στα κρατίδια της Ανατολικής Γερμανίας το άπλωμα της φτώχειας χρεώνεται επιτυχώς από την Afd στην πολιτική ρήξης των σχέσεων με τη Ρωσία και την επακόλουθη ενεργειακή κρίση.

Όμως και στο πολυπολιτισμικό Βερολίνο η νίκη του κόμματος της Αριστεράς (Die Linke) βασίστηκε στη φραστική έστω αντίθεση στη λιτότητα που προκύπτει παντού από την ανελέητη ακρίβεια ιδιαίτερα μάλιστα στα ενοίκια και τη συνολικότερη πολιτική να γίνει η κρίση ευκαιρία υπέρ του κεφαλαίου.  Η υπόσχεση για παρεμβάσεις όπως η αγορά από το κράτος 200.000 κατοικιών δεν είναι τυχαία και αποτέλεσε εμβληματικό στοιχείο της προεκλογικής καμπάνιας του Die Linke. Αντίστοιχα και στη Γαλλία εκτός από την ακροδεξιά του κόμματος της Λεπέν ενισχύεται και η όποια αριστερά, ενώ το κόμμα του Μακρόν και γενικότερα οι κλασικοί διαχειριστές που για χρόνια συστηματικά επιβάλλουν πολιτικές λιτότητας και αναίρεσης εργατικών κατακτήσεων καταβυθίζονται. Η ενίσχυση της ακροδεξιάς, ανεξάρτητα αν έχει στον πυρήνα της το στοιχείο της διαμαρτυρίας, εδώ και καιρό γίνεται πλέον και επιλογή διαχείρισης.

Ακόμη κι αν ηττηθεί ο Τραμπ στα δύο σώματα στις εκλογές του Νοέμβρη στις ΗΠΑ, αυτή η κατεύθυνση από την πλευρά του συστήματος δε φαίνεται να εγκαταλείπεται. Όπως δείχνουν τα πράγματα η ενίσχυση με προοπτική επικράτησης της ακροδεξιάς μετά την Ιταλία στη Γερμανία, τη Γαλλία, την Αγγλία μέρα με τη μέρα δρομολογείται για να γίνει κανονικότητα. Ο κυνισμός και η ωμότητα της επίθεσης του κεφαλαίου διαλύει με γοργά βήματα την αστική υποκρισία των σοσιαλδημοκρατικών και κεντροδεξιών κομμάτων που φθείρονται συστηματικά αφού η υποκρισία τους αποκαλύπτεται από την πραγματικότητα της άγριας επίθεσης που ζουν οι εργαζόμενοι.

Πέρασε ο καιρός που αξιοποιήθηκε από το σύστημα η ακροδεξιά σαν μπαμπούλας ξυπνώντας μνήμες του φασισμού πριν το Β Παγκόσμιο Πόλεμο. Χαρακτηριστικά στη Γαλλία ο εκβιασμός έχει ιστορία πολλών χρόνων, όμως η άγρια επίθεση του κεφαλαίου ξέσκισε το πέπλο της υποκρισίας, όταν ο Μακρόν, που ψηφίστηκε για να μη βγει η φασίστρια Λεπέν, επέβαλε το αντεργατικό ασφαλιστικό νομοσχέδιο με τα τανκ του στρατιωτικού  νόμου της έκτακτης κατάστασης.

Συνολικότερα και στην Ευρώπη και στις ΗΠΑ και πλανητικά η άγρια και βάρβαρη επίθεση του κεφαλαίου στην εργατική τάξη και τους εργαζόμενους, συνοδεύεται από την κλιμακούμενη φασιστικοποίηση του αστικού κράτους και της δημόσιας ζωής. Ο φασισμός της οικονομίας που ζουν χιλιάδες άστεγοι στις ΗΠΑ, τα θύματα της λεγόμενης ενεργειακής φτώχειας που θα παγώσουν σε λίγο στην Ευρώπη (στο πνεύμα του Σόιμπλε) και αυτοί που σακατεύονται ή πεθαίνουν από την εντατικοποίηση και τα 13ωρα στη χώρα μας, δε θα μπορούσε να μη συνοδεύεται, προκειμένου να επιβληθεί, από τη φασιστικοποίηση του κράτους της αστικής βίας και όλης της δημόσιας ζωής.

Έτσι πυκνώνουν οι απαγορεύσεις διαδηλώσεων και απεργιών και συνολικότερα φασιστικοποιείται όλο το θεσμικό πλαίσιο  σε βάρος της εργασίας σ’ όλα τα πεδία της ζωής του εργαζόμενου. Κάτι τέτοιο γίνεται όχι για λόγους ιδεοληψίας κάποιων δεξιών κυβερνήσεων (π.χ. Μητσοτάκης , Μελόνι κ.ο.κ.). Είτε αφορά το θεσμικό πλαίσιο λειτουργίας του κράτους, τις διώξεις αγωνιστών ή την ενίσχυση της δράσης των δυνάμεων καταστολής, η γενικευμένη φασιστικοποίηση που ήδη είναι πραγματικότητα στοχεύει στην υπηρέτηση της πολιτικής «όλα στο κεφάλαιο- όλα για το κεφάλαιο».

Αυτή η πολιτική στο πλαίσιο της γενικευμένης και αθεράπευτης κρίσης του καπιταλιστικού συστήματος κάνει την ίδια την κρίση ευκαιρία κάθε φορά που αυτή παροξύνεται για κλιμάκωση της αντεργατικής επίθεσης. Κάπως έτσι η συσσώρευση κερδών σ’ ένα σύστημα σε κρίση καλά κρατεί όπως και το συνεχές βάθεμα και άπλωμα της φτώχειας, της ανέχειας και της συνεχούς υπονόμευσης της ίδιας της ζωής της εργατικής τάξης και ευρύτερα των εργαζόμενων στρωμάτων. Ξεκάθαρα μ’ αυτή την έννοια οι εργαζόμενες μάζες έχουν λόγους ν’ ανησυχούν για τη ζωή και το μέλλον τους και όχι μόνο γι’ αυτό.

Μεγάλα κομμάτια εργαζομένων υποφέρουν και αγωνιούν ήδη για το παρόν που καθημερινά γίνεται χειρότερο. Ο εφιάλτης της φασιστικοποίησης δίπλα στην άγρια λιτότητα και το γενικότερο ζόφο που γεννά η επίθεση του κεφαλαίου είναι ήδη εδώ. Είναι μία διαδικασία με πίσω μπρος μπροστά σε αντιστάσεις, ξεκίνησε ήδη από τα χρόνια της Θάτσερ και του Ρίγκαν. Από τότε που η φυλάκιση των κομμουνιστών ηγετών στην κινέζικη αναλαμπή του Εργατικού Επαναστατικού Κομμουνιστικού Κινήματος δήλωνε χαρακτηριστικά την ήττα του σπουδαίου αυτού κινήματος της εργατικής τάξης, που για πάνω από έναν αιώνα αποτέλεσε κορμό της πάλης των λαών, απέσπασε σπουδαίες κατακτήσεις από το σύστημα και μεταξύ άλλων σπουδαίων νίκησε το φασισμό που επιλέχτηκε τότε ακριβώς με στόχο να το εξαλείψει διά πυρός και σιδήρου.

Η ιστορία γενικότερα δεν επαναλαμβάνεται και οι ιστορικές συγκρίσεις στην προκειμένη με το ζήτημα του φασισμού συχνά γίνεται με αυθαιρεσίες και κατά κανόνα για να κρατήσει το αφήγημα του μπαμπούλα. Ωστόσο η χρήση της ακροδεξιάς σε κυβερνητικούς θώκους (σε άλλους όμως ιστορικούς ρόλους από αυτούς του Χίτλερ και του Μουσολίνι) είναι ήδη γεγονός με σημασία εφόσον  εξελιχθεί, όπως δείχνουν οι εξελίξεις.

Οι γνήσιοι εκφραστές της φασιστικοποίησης παίρνουν τη θέση των αστών πολιτικάντηδων του λεγόμενου «δημοκρατικού τόξου» που δειλά- δειλά ανοίγει την αγκαλιά του και στην Ευρώπη μετά τις ΗΠΑ για να τους υποδεχτεί σαν κανονικούς διαχειριστές. Ω καιροί, ώ ήθη! Το μόνο όριο στην τάση  του κεφαλαίου για όλο και πιο στυγνή εκμετάλλευση της εργασίας μπαίνει από την ταξική πάλη. Η θριαμβευτική έκβασή της, εδώ και έναν αιώνα, απέσπασε κατακτήσεις που στις νεότερες γενιές, ένα προηγούμενο διάστημα έως και σήμερα, φαίνονταν αυτονόητες και ανεπίστρεπτες. Ο χαρακτηρισμός της πάλης των εργαζομένων στη φάση της επίθεσης του κεφαλαίου ως ΑΝΤΙΣΤΑΣΗΣ, θεωρήθηκε από την ίδια την αριστερά πλην Λακεδαιμονίων ως φτωχοπροδρομικός. Έτσι οι διάφορες απογειώσεις έφτασαν π.χ. στη χώρα μας ως και τη στήριξη με διάφορους τρόπους της «αντιφατικής» κυβέρνησης Τσίπρα…

Αιτία φυσικά για τις απογειώσεις, τις αυταπάτες και την αντίστοιχη υπονόμευση της λαϊκής- εργατικής πάλης η επικράτηση του οπορτουνισμού και της λογικής συνδιαλλαγής με το σύστημα. Από τα διαπιστευτήρια του αντισταλινισμού και την άρνηση υπεράσπισης του σοσιαλισμού που υπήρξε, περάσαμε στην αυταπάτη για το αστικό κράτος, την αστική δημοκρατία, κ.ο.κ.  Είναι αλήθεια πως εκτός από μια σειρά κατακτήσεις στο μεροκάματο, συνολικότερα το κίνημα του προηγούμενου κύκλου ιδιαίτερα μετά τη νίκη κατά του ναζιφασισμού επέβαλε ένα συνολικότερο δημοκρατικό πλαίσιο. Όχι ότι λείψανε οι χούντες, μα στο πλαίσιο της λαϊκής πάλης και αυτές ανατρέπονταν.

Κοντολογίς υπήρξε κίνημα μαζών και ήταν αυτό που επέβαλε ν’ ανθρωπέψει λιγάκι η ζωή των εργαζομένων. Αυτό λείπει σήμερα και αυτό είναι το ζήτημα που η ωμή καπιταλιστική – ιμπεριαλιστική βαρβαρότητα θέτει στην ημερήσια διάταξη. Αυτοί που θεωρούν στην Αριστερά πως όλα είναι καλά με τις πρωτιές στα σωματεία με την εργατική τάξη που έχει το κόμμα της ας δώσουν εξηγήσεις γι’ αυτά που συμβαίνουν. Από την πλευρά μας δε νιώθουμε καμία έκπληξη. Αναγνωρίζουμε τη δραματικά άσχημη κατάσταση της εργατικής τάξης και του κόσμου της δουλειάς, σαν αποτέλεσμα των συσχετισμών που δίνουν χώρο στην ανελέητη επίθεση του κεφαλαίου. Οι δυνάμεις του συστήματος δε θα σταματήσουν αν δεν τους σταματήσει η πάλη της εργατικής τάξης και των λαών. Αυτή η πάλη διεξάγεται με δυσχερής όρους, δε σταμάτησε όμως ποτέ, ούτε θα σταματήσει. Όσοι τάσσονται με τη μεριά της εργατικής τάξης παίρνουν θέση και δε ζητούν χρονοδιαγράμματα, εγγυήσεις που δεν υπάρχουν ούτε σε πιο απλά ζητήματα, ούτε περιμένουν τους μεγάλους ηγέτες και τα «μελετημένα» επαναστατικά προγράμματα. Η αγριότητα της επίθεσης πυκνώνει τις αντιστάσεις σ’ όλα τα μέτωπα της πάλης των λαών. Οι Παλαιστίνιοι κατασφάχτηκαν όμως η Λιβανέζικη Αντίσταση, οι αντιστάσεις του λαού του Ιράν παρά τους ανοικτούς λογαριασμούς με τις άρχουσες τάξεις της χώρας του και τώρα οι αντάρτες της Υεμένης αποδείχνουν πως οι ιμπεριαλιστές – Σιωνιστές και κάθε λογής αντιδραστικοί κάθε άλλο παρά είναι παντοδύναμοι. Μπορεί να έχει τεράστια ελλείμματα η πάλη των λαών σ’ όλες αυτές τις χώρες, όμως το δίκιο των λαών οδηγεί στην Αντίσταση και η Αντίσταση διδάσκει και εμπνέει.

Κρίσιμο ωστόσο σ’ όλο τον κόσμο και σ’ όλα τα μέτωπα της πάλης των λαών το επίπεδο συγκρότησης της εργατικής τάξης. Με τόλμη σήμερα είμαστε υποχρεωμένοι ν’ αναγνωρίσουμε την πραγματικότητα της πλέριας αποσυγκρότησής της. Όμως τίποτα δεν είναι στατικό σ’ όλο το σύμπαν και φυσικά και στην ταξική πάλη. Κάποιοι εκδηλώνουν την ποικίλου περιεχομένου μαυρίλα τους δείχνοντας με έμφαση την εργατική προέλευση των ψηφοφόρων της Afd. Δε θέλουμε να μπούμε καν σ’ αυτή τη συζήτηση. Τι ακριβώς θέλουν να μας πουν ακόμη και αν πιστέψουμε τις εκλογικές αναλύσεις τους; Γνωρίζουμε την αποστροφή μιας σειράς δυνάμεων από την υπόθεση της εργατικής τάξης. Όμως η ιστορία έχει ήδη δείξει πως όταν η εργατική τάξη συγκροτείται (και μόνο τότε φυσικά) συσπειρώνει όλο τον κόσμο της δουλειάς, της προόδου, της Ειρήνης και της δημοκρατίας. Και έτσι η ανθρωπότητα, όχι ανέξοδα μ’ αγώνες και θυσίες, κάνει βήματα μπροστά. Έτσι έγινε και έτσι θα ξαναγίνει. Και τα σκυλιά ας σκούζουν…

Το φασισμό τσακίζουν αγώνες λαϊκοί για το μεροκάματο και την απεμπλοκή από τον πόλεμο, φωνάζαμε στη μνήμη του Παύλου Φύσα. Στην Ιταλία της κανονικοποιημένης ακροδεξιάς Μελόνι υπάρχει ήδη απεργιακός αναβρασμός με γενική απεργία στις 26 Σεπτέμβρη. Απεργίες υπάρχουν και στην Ολλανδία, ενώ στη Γαλλία υπάρχει αναταραχή ενάντια στην ακρίβεια που σπάει κόκκαλα. Το κρίσιμο μέτωπο πάλης για το μεροκάματο είναι βασικός αιμοδότης για να δυναμώσουν οι αντιπολεμικές και αντιφασιστικές φωνές, να απλώσουν στους λαούς και να συγκροτηθούν τα ναγκαία μέτωπα πάλης για την ειρήνη και τη δημοκρατία.

Ναι, οι συσχετισμοί είναι αρνητικοί. Οι εργατικές αντιστάσεις έχουν δρόμο μέχρι να πυκνώσουν και η ποσότητα να μετατραπεί σε ποιότητα. Είναι αναγκαίο ν’ αναγνωρίσουμε την πραγματικότητα των αρνητικών συσχετισμών μα άλλο τόσο αναγκαίο να συμβάλλουμε για ν’ ανατραπούν υπέρ της πάλης των λαών.

* μέλος της π.ο. Κομμουνιστική Πάλη