Σε διασταυρούμενα πυρά εξελίσσεται το νέο θεσμικό πλαίσιο για το ιδιωτικό χρέος και τις αλλαγές στον Εξωδικαστικό Μηχανισμό (Ν. 5313/2026).
Την ώρα που το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης προβάλλει τις νέες ρυθμίσεις ως «ασπίδα» προστασίας για τους συνεπείς δανειολήπτες και «φρένο» στις αυθαιρεσίες των servicers, οι οργανώσεις καταναλωτών κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου, κάνοντας λόγο για κυβερνητικά «πυροτεχνήματα» με ρυθμίσεις που τελικά λειτουργούν υπέρ των τραπεζών και των funds.
Η κυβερνητική γραμμή: 120 δόσεις, «πλαφόν» και βαριά πρόστιμα σε servicers
Από την πλευρά της κυβέρνησης, ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, παρουσίασε το πακέτο παρεμβάσεων ως μια απαραίτητη ανάσα για την αγορά, υποστηρίζοντας ότι το κράτος «δίνει το χέρι και δεν κουνάει το δάχτυλο στους πολίτες».
Τα βασικά σημεία του κυβερνητικού σχεδιασμού περιλαμβάνουν:
Επαναφορά 120 δόσεων: Παρέχεται η δυνατότητα σε συνεπείς οφειλέτες με χρέη προς το Δημόσιο και τα ασφαλιστικά ταμεία να ρυθμίσουν τις οφειλές τους σε μακροχρόνιο ορίζοντα.
Ανώτατο πλαφόν στις προκαταβολές: Μπαίνει τέλος στην τακτική των servicers να ζητούν εξωφρενικές προκαταβολές (έως και 50% του χρέους) για να δεχθούν ρύθμιση.
Ακυρότητα πλειστηριασμών: Καθίσταται απολύτως άκυρη κάθε πράξη αναγκαστικής εκτέλεσης ή πλειστηριασμού, αν ο οφειλέτης τηρεί τη ρύθμισή του, ενώ παράλληλα προβλέπεται επιβράβευση 5 δόσεων για τον δανειολήπτη.
Αυστηρές κυρώσεις: Θεσμοθετούνται πρόστιμα έως 500.000 ευρώ για καταχρηστικές πρακτικές των servicers, τα οποία θα διπλασιάζονται σε 1 εκατομμύριο ευρώ σε περίπτωση υποτροπής.
Η παρέμβαση ΕΚΠΟΙΖΩ: «Προτεραιότητα στη ρευστοποίηση, όχι στη βιωσιμότητα»
Εντελώς διαφορετική είναι η αποτίμηση που κάνει η Ένωση Καταναλωτών Ποιότητα Ζωής (ΕΚΠΟΙΖΩ). Με αφορμή την έναρξη ισχύος του νέου νόμου, η Ένωση καταγγέλλει ότι ο νέος Εξωδικαστικός Μηχανισμός αποτυγχάνει να επιτελέσει τον κοινωνικό του ρόλο, λειτουργώντας ουσιαστικά ως εργαλείο επιτάχυνσης των ρευστοποιήσεων προς όφελος των πιστωτών.
Ειδικότερα, η ΕΚΠΟΙΖΩ επισημαίνει τα εξής μελανά σημεία:
«Θυσία» της υπόλοιπης περιουσίας: Η δυνατότητα διάσωσης της κύριας κατοικίας προϋποθέτει τη συναίνεση του οφειλέτη για εκποίηση της υπόλοιπης ακίνητης περιουσίας του. Όπως τονίζεται, οι πιστωτές προχωρούν σε άμεση ρευστοποίηση, χωρίς ο δανειολήπτης να έχει τη δυνατότητα δικαστικής αμφισβήτησης της τιμής εκποίησης σε αυτό το στάδιο.
Διπλός κίνδυνος απώλειας: Υπάρχει σοβαρός κίνδυνος ο οφειλέτης να χάσει αρχικά τη δευτερεύουσα περιουσία του και, αν στη συνέχεια αδυνατεί να εξυπηρετήσει τις δόσεις λόγω οικονομικής αδυναμίας, να χάσει τελικά και την κύρια κατοικία του.
Αποκλεισμός ευάλωτων: Από τη συγκεκριμένη διαδικασία προστασίας αποκλείονται όσοι οφειλέτες δεν διαθέτουν άλλα ακίνητα πέραν της κύριας κατοικίας τους, ακόμα κι αν πληρούν τα κριτήρια του ευάλωτου νοικοκυριού.
Το διακύβευμα για την αγορά
Το κρίσιμο ερώτημα που τίθεται πλέον για χιλιάδες δανειολήπτες είναι κατά πόσο οι συμβάσεις αναδιάρθρωσης που θα προσφερθούν θα είναι πράγματι βιώσιμες σε βάθος χρόνου. Η ΕΚΠΟΙΖΩ συνιστά στους καταναλωτές ιδιαίτερη προσοχή και εξονυχιστικό έλεγχο των όρων πριν από οποιαδήποτε υπογραφή, καθώς η αθέτηση της συμφωνίας οδηγεί σε οριστική απώλεια κάθε προστασίας.
Δεν μπορούν όλοι να πληρώσουν. Και το σεβόμαστε.
Αν βρίσκεσαι σε δύσκολη οικονομική κατάσταση, συνέχισε να μας διαβάζεις δωρεάν. Η ενημέρωση πρέπει να παραμένει προσβάσιμη για όλους.
Αν όμως μπορείς, στήριξέ μας σήμερα. Ορίστε δύο καλοί λόγοι για να το κάνεις:
- Η στήριξή σου ενισχύει άμεσα την ποιότητα και την ανεξαρτησία της δημοσιογραφίας μας.
- Κοστίζει λιγότερο από έναν καφέ και η διαδικασία διαρκεί λιγότερο από 1 λεπτό.
Επίλεξε σήμερα να γίνεις συνδρομητής ή δωρητής.
Σας ευχαριστούμε θερμά.
