Μόλις δύο γραμμές κειμένου στάθηκαν αρκετές για να παραχθεί ένα βίντεο με τους Τομ Κρουζ και Μπραντ Πιτ να μονομαχούν πάνω σε μια κατεστραμμένη γέφυρα. Χωρίς σκηνοθέτη, χωρίς κασκαντέρ και χωρίς κάμερες, η κυκλοφορία του μοντέλου Seedance 2.0 από την ByteDance σήμανε συναγερμό στην παγκόσμια βιομηχανία θεάματος, πυροδοτώντας μια άνευ προηγουμένου νομική και ηθική σύγκρουση μεταξύ της τεχνητής νοημοσύνης και του Χόλιγουντ.

Η ByteDance, η μητρική εταιρεία του TikTok, παρουσίασε την περασμένη Πέμπτη τη νέα έκδοση του μοντέλου παραγωγής βίντεο, Seedance 2.0. Μέσα σε λίγες ώρες, το διαδίκτυο κατακλύστηκε από υπερρεαλιστικά κλιπ που περιλάμβαναν αστέρες του κινηματογράφου, χαρακτήρες προστατευόμενους από πνευματικά δικαιώματα και σκηνές από franchises δισεκατομμυρίων δολαρίων. Η τεχνολογική πρόοδος που επιδεικνύει το συγκεκριμένο εργαλείο φαίνεται να ξεπερνά κάθε προκάτοχο, καθώς κατανοεί τους νόμους της φυσικής —τη βαρύτητα, την τριβή, τον φωτισμό και την ορμή— ενώ παράγει ταυτόχρονα εικόνα και ήχο.

Η «κήρυξη πολέμου» από τα μεγάλα στούντιο

Η αντίδραση της βιομηχανίας υπήρξε ακαριαία και συντονισμένη. Η Motion Picture Association (MPA), η οποία εκπροσωπεί κολοσσούς όπως το Netflix, η Disney, η Paramount και η Warner Bros. Discovery, εξέδωσε ανακοίνωση μέσω του Διευθύνοντος Συμβούλου της, Charles Rivkin. Ο Rivkin υποστήριξε ότι το Seedance 2.0 προέβη σε «μη εξουσιοδοτημένη χρήση αμερικανικών έργων πνευματικής ιδιοκτησίας σε μαζική κλίμακα» μέσα σε μία μόνο ημέρα, καλώντας την ByteDance να σταματήσει αμέσως τη δραστηριότητά της.

Η Disney, ακολουθώντας τη δική της επιθετική νομική στρατηγική, απέστειλε εξώδικη δήλωση (cease and desist) στον γενικό σύμβουλο της ByteDance. Η εταιρεία κατηγορεί την κινεζική επιχείρηση ότι «πακετάρει» την υπηρεσία της με μια «πειρατική βιβλιοθήκη» χαρακτήρων από το Star Wars και τη Marvel, αντιμετωπίζοντας την πνευματική ιδιοκτησία της Disney ως δωρεάν υλικό. Ο δικηγόρος της Disney, David Singer, περιέγραψε την κατάσταση ως μια «ψηφιακή ληστεία», υπογραμμίζοντας ότι αυτό είναι μόνο η κορυφή του παγόβουνου.

Συνδικάτα σε αναβρασμό: Η απειλή για τους δημιουργούς

Στο μέτωπο των εργαζομένων, το συνδικάτο SAG-AFTRA, που εκπροσωπεί 160.000 επαγγελματίες του θεάματος, χαρακτήρισε την κυκλοφορία ως «κατάφωρη παραβίαση» που υπονομεύει τη δυνατότητα του ανθρώπινου ταλέντου να βιοπορίζεται. Μάλιστα, ο ίδιος ο πρόεδρος του συνδικάτου, Sean Astin, έγινε θύμα της τεχνολογίας, καθώς κυκλοφόρησε βίντεο που τον δείχνει ως Samwise Gamgee (από τον Άρχοντα των Δαχτυλιδιών) να απαγγέλλει αλλοιωμένες ατάκες.

Η συγκυρία είναι ιδιαίτερα κρίσιμη, καθώς η SAG-AFTRA βρίσκεται αυτή την εβδομάδα στη μέση διαπραγματεύσεων για το συμβόλαιο του 2026 με τα μεγάλα στούντιο. Η ρύθμιση της τεχνητής νοημοσύνης αποτελεί εκ νέου την πρώτη προτεραιότητα στην ατζέντα, θυμίζοντας την απεργία των 118 ημερών το 2023 και τις αντίστοιχες κινητοποιήσεις στον τομέα των βιντεοπαιχνιδιών το 2024-2025.

Υπαρξιακή αγωνία ή τεχνολογική εξέλιξη;

Οι φωνές μέσα από το Χόλιγουντ διίστανται.

Ο Rhett Reese, σεναριογράφος του Deadpool, εξέφρασε την απόγνωσή του δηλώνοντας χαρακτηριστικά: «Μάλλον τελείωσε για εμάς». Ο Reese προειδοποίησε ότι ο κλάδος βρίσκεται στα πρόθυρα μιας επανάστασης που μπορεί να οδηγήσει στον αφανισμό χιλιάδων θέσεων εργασίας, από καλλιτέχνες εφέ μέχρι κασκαντέρ.

Στον αντίποδα, η Heather Anne Campbell, σεναριογράφος του Saturday Night Live και του Rick and Morty, προσέφερε μια διαφορετική οπτική. Παρατήρησε ότι, παρά την πρόσβαση σε απεριόριστες δυνατότητες παραγωγής, οι περισσότεροι χρήστες περιορίζονται στην αναπαραγωγή υφιστάμενων ιδεών («fanfiction»). «Φαίνεται πως η δημιουργία κάτι νέου παραμένει το πιο δύσκολο κομμάτι, ακόμα κι όταν έχεις άπειρο προϋπολογισμό για φωτορεαλιστική εικόνα», σημείωσε.

Η θέση της ByteDance και το νομικό κενό

Η ByteDance απάντησε στις κατηγορίες αναφέροντας ότι έχει ήδη αναστείλει τη δυνατότητα μεταφόρτωσης εικόνων πραγματικών προσώπων και ισχυρίστηκε ότι το επίμαχο περιεχόμενο δημιουργήθηκε κατά τη διάρκεια μιας περιορισμένης δοκιμαστικής φάσης. Ωστόσο, η νομική εμβέλεια των ΗΠΑ απέναντι σε μια κινεζική εταιρεία παραμένει ένα σύνθετο ζήτημα. Το Seedance 2.0 είναι ήδη διαθέσιμο στην Κίνα μέσω της εφαρμογής Giying και αναμένεται να φτάσει στους παγκόσμιους χρήστες μέσω του CapCut.

Το ερώτημα που πλανάται πλέον πάνω από την κινηματογραφική βιομηχανία είναι αν μια δομή βασισμένη στον έλεγχο της πνευματικής ιδιοκτησίας μπορεί να επιβιώσει σε έναν κόσμο όπου οποιοσδήποτε με πρόσβαση στο διαδίκτυο μπορεί να παράγει κινηματογραφικό περιεχόμενο με το κόστος ενός καφέ. Η σύγκρουση αυτή δεν είναι απλώς μια δικαστική διαμάχη, αλλά ο πρώτος σταθμός μιας νέας εποχής για την τέχνη και την εργασία.