Η επέτειος της 1ης Μαΐου 1944, μιας από τις πλέον εμβληματικές και ταυτόχρονα τραγικές σελίδες της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας, επανέρχεται στο προσκήνιο της τοπικής επικαιρότητας στα Χανιά. Με αφορμή τη θυσία των 200 Ελλήνων αγωνιστών στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής, η δημοτική παράταξη «Λαϊκή Συσπείρωση» κατέθεσε επίσημη πρόταση προς τον Δήμο, ζητώντας την οφειλόμενη τιμή στη μνήμη του Χανιώτη γεωπόνου Νίκου Μαριακάκη.

Η πρωτοβουλία αυτή στοχεύει στην ανάδειξη του ιστορικού αποτυπώματος της Αντίστασης στον Βάμο Αποκορώνου, συνδέοντας την τοπική κοινωνία με τα γεγονότα που συγκλόνισαν τη χώρα κατά τη διάρκεια της ναζιστικής κατοχής.

Το χρονικό της εκτέλεσης και η σημειολογία της θυσίας

Η εκτέλεση των 200 κομμουνιστών την Πρωτομαγιά του 1944 αποτέλεσε την κορύφωση των αντιποίνων των γερμανικών δυνάμεων κατοχής για τον θάνατο ενός Γερμανού στρατηγού και τριών αξιωματικών στους Μολάους Λακωνίας, λίγες ημέρες νωρίτερα. Οι φωτογραφίες και οι μαρτυρίες από εκείνο το πρωινό περιγράφουν μια σκηνή απαράμιλλου θάρρους, με τους μελλοθάνατους να οδηγούνται στο απόσπασμα τραγουδώντας και διατηρώντας το αγωνιστικό τους φρόνημα μέχρι την τελευταία στιγμή.

Μεταξύ των 200 βρισκόταν και ο 35χρονος Νίκος Μαριακάκης του Εμμανουήλ, γεωπόνος στο επάγγελμα και κάτοικος Βάμου. Ο Μαριακάκης, ο οποίος είχε ήδη υποστεί διώξεις ως πολιτικός κρατούμενος κατά τη διάρκεια της δικτατορίας Μεταξά, υπήρξε στενός συνεργάτης του Βαγγέλη Κτιστάκη. Η πορεία του προς το θυσιαστήριο της Καισαριανής σφραγίστηκε από ένα τελευταίο σημείωμα που έρριψε από το φορτηγό της μεταφοράς, το οποίο έγραφε: «Καλύτερα να πεθάνει κανείς στον αγώνα για τη λευτεριά παρά να ζει σκλάβος».

Η πρόταση για τη διασφάλιση της ιστορικής μνήμης στον Βάμο

Η πρόταση των δημοτικών συμβούλων της «Λαϊκής Συσπείρωσης», Νικήτα Μελισσάκη και Σταύρου Ζώη, εστιάζει στην ανάγκη υλικής αποτύπωσης της μνήμης του Μαριακάκη στον τόπο καταγωγής του. Συγκεκριμένα, ζητείται από τη δημοτική αρχή:

1. Η τοποθέτηση μαρμάρινης πλάκας στο άλσος έναντι των σχολείων του Βάμου, σε σημείο παραπλεύρως του μνημείου των ηρώων της Μεταπολιτευτικής Επανάστασης.

2. Η ονοματοδοσία οδού στην περιοχή του Βάμου προς τιμήν του εκτελεσθέντος αγωνιστή.

Σημειώνεται ότι ο Δήμος Χανίων έχει ήδη τιμήσει τον Νίκο Μαριακάκη δίνοντας το όνομά του σε δρόμο παράλληλο της οδού Αναγνώστου Γογονή. Η παράταξη υποστηρίζει ότι η ολοκλήρωση της απόδοσης τιμών στον Βάμο είναι επιβεβλημένη, δεδομένου ότι οι άλλοι δύο Χανιώτες που εκτελέστηκαν την ίδια ημέρα —ο Θρασύβουλος Καλαφατάκης από τον Πλατανιά και ο Παναγιώτης Κορναράκης από το Σφακοπηγάδι Κισάμου— έχουν ήδη αναγνωριστεί επισήμως στις γενέτειρές τους.

Προς συζήτηση στο Δημοτικό Συμβούλιο

Το αίτημα κατατέθηκε με την προσδοκία να συμπεριληφθεί ως θέμα ημερήσιας διάταξης στην προσεχή συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου. Οι εισηγητές της πρότασης υπογραμμίζουν ότι η κίνηση αυτή αποτελεί το «ελάχιστο δείγμα τιμής» σε έναν άνθρωπο που θυσίασε τη ζωή του για τις αξίες της ελευθερίας και της εθνικής ανεξαρτησίας.