Του Νίκου Βουρλάκη *

Την Τετάρτη τίθεται προς ψήφιση στο Δημοτικό Συμβούλιο Χανίων ο νέος κανονισμός λειτουργίας της Δημοτικής Αγοράς. Κυρίαρχο στοιχείο του είναι το ωράριο κατά το οποίο θα παραμένει ανοιχτό το κτίριο. Η πρόταση της δημοτικής αρχής προβλέπει τη λειτουργία της Αγοράς από τις 06:00 το πρωί έως τις 01:00 το βράδυ κατά τη θερινή περίοδο (συμπεριλαμβανομένων των Κυριακών) και από τις 06:00 το πρωί έως τις 23:00 το βράδυ κατά τη χειμερινή, με δυνατότητα λειτουργίας και τις Κυριακές, εφόσον το αποφασίσει το Δημοτικό Συμβούλιο.

Αν η πρόταση αυτή τελικά ψηφιστεί και εφαρμοστεί, πέρα από τις τραγικές συνέπειες για τα ίδια τα καταστήματα εντός της Αγοράς, θα λειτουργήσει ως «Δούρειος Ίππος». Θα συμπαρασύρει αναπόφευκτα και τα μικρομάγαζα του εμπορικού κέντρου σε ένα περαιτέρω «ξεχαρβάλωμα» των ήδη απελευθερωμένων ωραρίων τους. Υπενθυμίζουμε ότι ο νόμος 4177/2013 —που αποτελούσε απαίτηση του ΣΕΛΠΕ (σύλλογος μεγάλων σούπερ μάρκετ)— όριζε στο άρθρο 15α ότι τα εμπορικά καταστήματα επιτρέπεται να λειτουργούν από τις 06:00 έως τις 21:00, από Δευτέρα έως Σάββατο.

Αλήθεια, πόση υποκρισία έκρυβε ο νομοθέτης όταν ζητούσε την τήρηση της εργατικής νομοθεσίας για τους υπαλλήλους, ενώ ο νόμος αφορούσε τότε πάνω από το 85% των μικρών επιχειρήσεων που βασίζονταν στην αυτοαπασχόληση; Εκ του αποτελέσματος, την περίοδο 2013-2025, η αυτοαπασχόληση στην Ελλάδα μειώθηκε πάνω από 50% (στοιχεία ΕΛΣΤΑΤ 2025), με κύριες αιτίες τη βαριά φορολόγηση και τα εξοντωτικά ωράρια.

Το επιχείρημα ότι τα καταστήματα της Αγοράς δεν θα είναι ανοιχτά 19 ώρες την ημέρα, 7 ημέρες την εβδομάδα, αλλά «όσο επιτρέπει η νομοθεσία», είναι έωλο και ύπουλο. Στο άρθρο 137 του νόμου 5039/23 δίνεται πλέον η δυνατότητα στον εκάστοτε Δήμαρχο, μετά από πρόταση του τοπικού εμπορικού συλλόγου, να παρατείνει το ωράριο έως και τις 06:00 το πρωί της επόμενης ημέρας — δηλαδή να επιτρέψει την 24ωρη λειτουργία. Ο νομοθέτης, λοιπόν, παρέχει όλα τα εργαλεία για την πλήρη απελευθέρωση, κατ’ επιταγή των μεγάλων ομίλων.

Από πού ορμώμενη η δημοτική αρχή παίρνει τέτοιες πρωτοβουλίες που οδηγούν στην τουριστικοποίηση της Δημοτικής Αγοράς; Είναι ψέμα να ισχυρίζονται ότι δεν τους ενδιαφέρει μόνο ο τουρισμός, όταν προτείνουν 19ωρη λειτουργία. Από πότε οι Χανιώτες απέκτησαν τη συνήθεια να ψωνίζουν μετά τις 21:00 ή μήπως… ξυπνούν στις 23:00 για να πάνε στην Αγορά; Είναι κοροϊδία να λένε ότι στηρίζουν τη μικρή τοπική επιχείρηση απέναντι σε αλυσίδες και franchise, όταν προωθούν ένα ωράριο που αγνοεί τις ανθρώπινες ανάγκες και τις βιολογικές αντοχές των καταστηματαρχών.

Φαίνεται πως η παρούσα δημοτική αρχή του κ. Σημαντηράκη έχει σαφή προσανατολισμό και δείχνει για ποιους πασχίζει. Αυτό αποδεικνύεται και από τον στρατηγικό σχεδιασμό που προωθεί επιχειρήσεις μεγάλης κλίμακας, οδηγώντας την πλειοψηφία των μικρών εμπόρων στην εξόντωση. Για μια πόλη φιλική και λειτουργική προς τους κατοίκους της (εργαζόμενους και επαγγελματίες), είναι επιτακτική ανάγκη το ωράριο της Δημοτικής Αγοράς να συμβαδίζει με το προτεινόμενο ωράριο του Εμπορικού Συλλόγου Χανίων. Δηλαδή, το ωράριο που η πλειοψηφία σέβεται εδώ και χρόνια: Κυριακές κλειστά και τρία απογεύματα την εβδομάδα (Δευτέρα, Τετάρτη, Σάββατο) επίσης κλειστά.

* Μέλος Δ.Σ. Εμπορικού Συλλόγου Χανίων

• Μέλος Δ.Σ. Ομοσπονδίας Εμπορικών Συλλόγων Κρήτης

• Μέλος Δ.Σ. Ε.Σ.Ε.Ε.