Η θεσμική πίεση των Ευρωπαίων πολιτών προς τα κέντρα λήψης αποφάσεων των Βρυξελλών εντείνεται, καθώς η Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών για την πλήρη αναστολή της Συμφωνίας Σύνδεσης μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Ισραήλ συγκεντρώνει ευρεία υποστήριξη. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία που καταγράφηκαν την Τετάρτη 10 Ιουνίου 2026, οι δηλώσεις υποστήριξης έχουν ήδη ξεπεράσει το 1,2 εκατομμύριο, αντανακλώντας την αντίδραση μέρους της ευρωπαϊκής κοινής γνώμης για τις εξελίξεις στη Λωρίδα της Γάζας και την τήρηση του διεθνούς δικαίου. Η πρωτοβουλία στρέφεται κατά του οικονομικού και πολιτικού θεμελίου των διμερών σχέσεων, καλώντας την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να υποβάλει επίσημη πρόταση αναστολής στο Συμβούλιο της ΕΕ.

Το σκεπτικό της πρωτοβουλίας και οι αναφορές στο διεθνές δίκαιο

Οι διοργανωτές της πρωτοβουλίας βασίζουν το αίτημά τους σε επίσημες εκθέσεις και δικαστικές αποφάσεις διεθνών οργάνων, αμφισβητώντας τη διατήρηση των προνομιακών σχέσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης με το Τελ Αβίβ. Ειδικότερα, γίνεται επίκληση σε σημείωμα του Γραφείου της Ειδικής Εντεταλμένης της ΕΕ για τα ανθρώπινα δικαιώματα, το οποίο εκδόθηκε από την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης (EEAS) στις 20 Ιουνίου 2025. Σύμφωνα με το εν λόγω έγγραφο, το κράτος του Ισραήλ φέρει την ευθύνη για πρωτοφανή επίπεδα θανάτων και τραυματισμών αμάχων, εκτοπισμό πληθυσμού μεγάλης κλίμακας, καθώς και για τη συστηματική καταστροφή νοσοκομειακών και ιατρικών εγκαταστάσεων στη Γάζα.

Παράλληλα, στην επιχειρηματολογία της πρωτοβουλίας τονίζεται ότι ο αποκλεισμός της ανθρωπιστικής βοήθειας που επέβαλε το Ισραήλ θα μπορούσε να θεωρηθεί ως χρήση της λιμοκτονίας ως μεθόδου πολέμου. Επιπλέον, υπογραμμίζεται η παραβίαση πολλαπλών κανόνων του διεθνούς δικαίου και η μη συμμόρφωση με τα προληπτικά μέτρα για την αποτροπή του εγκλήματος της γενοκτονίας, όπως αυτά είχαν οριστεί στην απόφαση του Διεθνούς Δικαστηρίου της 26ης Ιανουαρίου 2024.

Στο κείμενο της πρωτοβουλίας, το οποίο φιλοξενείται στο επίσημο μητρώο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, οι πολίτες διατυπώνουν με σαφήνεια τη θέση τους:

«Οι πολίτες της ΕΕ δεν μπορούν να ανεχθούν η ΕΕ να διατηρεί σε ισχύ μια συμφωνία η οποία συμβάλλει στη νομιμοποίηση και στη χρηματοδότηση ενός κράτους που διαπράττει εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας και εγκλήματα πολέμου. Ως εκ τούτου, καλούμε την Επιτροπή να υποβάλει πρόταση στο Συμβούλιο για την πλήρη αναστολή της συμφωνίας σύνδεσης ΕΕ-Ισραήλ.»

Οι κανόνες της Ευρωπαϊκής Πρωτοβουλίας Πολιτών και η εξέλιξη των υπογραφών

Για να κριθεί έγκυρη και να εξεταστεί θεσμικά μια Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών, ο νόμος ορίζει ότι απαιτείται η συγκέντρωση τουλάχιστον ενός εκατομμυρίου εγκύρων υπογραφών, καθώς και η κάλυψη των ελάχιστων απαιτούμενων εθνικών ορίων σε τουλάχιστον επτά χώρες της ΕΕ. Κατά την τελευταία καταμέτρηση της 10ης Ιουνίου 2026 (ώρα 11:35), ο συνολικός αριθμός των υπογραφόντων ανήλθε σε 1.225.146, έχοντας ήδη υπερβεί το θεσμικό όριο του ενός εκατομμυρίου.

Ωστόσο, οι διοργανωτές έχουν θέσει ως τελικό στόχο τη συγκέντρωση 1.500.000 υπογραφών. Η επιλογή αυτού του διευρυμένου ορίου κρίθηκε αναγκαία προκειμένου να διασφαλιστεί η εγκυρότητα της πρωτοβουλίας, λαμβάνοντας υπόψη το ενδεχόμενο ακύρωσης μέρους των δηλώσεων υποστήριξης από τις αρμόδιες εθνικές αρχές κατά τη φάση της τελικής επαλήθευσης. Σημειώνεται ότι τα τρέχοντα στοιχεία περιλαμβάνουν τις ψηφιακές υπογραφές που συλλέχθηκαν διαδικτυακά έως σήμερα, καθώς και τις έντυπες δηλώσεις που κοινοποιήθηκαν από τους διοργανωτές έως τις 11 Μαρτίου 2026, χωρίς ακόμη να έχουν υποβληθεί σε επίσημο κρατικό έλεγχο.

Η γεωγραφική κατανομή και η συμμετοχή της Ελλάδας

Η ανάλυση των δεδομένων ανά χώρα καταδεικνύει ότι η πρωτοβουλία έχει επιτύχει ευρεία γεωγραφική διασπορά, υπερβαίνοντας τα ελάχιστα εθνικά όρια σε πολλές ευρωπαϊκές πρωτεύουσες. Η μεγαλύτερη συμμετοχή καταγράφεται στη Γαλλία, όπου συγκεντρώθηκαν 441.308 υπογραφές έναντι εθνικού ορίου 55.695 (ποσοστό 792,37%), ακολουθούμενη από την Ιταλία με 270.880 υπογραφές (όριο 53.580) και την Ισπανία με 147.072 υπογραφές (όριο 41.595).

Σημαντική είναι η δυναμική του κινήματος και σε άλλες χώρες της Ευρώπης, όπως στις Κάτω Χώρες με 45.722 υπογραφές (όριο 20.445), στο Βέλγιο με 35.010 (όριο 14.805), στην Ιρλανδία με 31.190 (όριο 9.165), στην Πολωνία με 49.769 (όριο 36.660) και στη Σουηδία με 23.521 (όριο 14.805). Στη Γερμανία, η πρωτοβουλία προσέγγισε το εθνικό της όριο, συγκεντρώνοντας 66.906 υπογραφές έναντι απαιτούμενων 67.680 (ποσοστό 98,86%).

Σε ό,τι αφορά την Ελλάδα, η ανταπόκριση των πολιτών οδήγησε στην επιτυχή κάλυψη του ελάχιστου εθνικού πλαισίου. Στη χώρα μας συγκεντρώθηκαν 16.379 υπογραφές, ξεπερνώντας το προβλεπόμενο όριο των 14.805 και διαμορφώνοντας το ποσοστό κάλυψης στο 110,63%. Στην Κύπρο, οι δηλώσεις υποστήριξης ανήλθαν σε 1.312, έναντι εθνικού ορίου 4.230. Αντίθετα, χαμηλότερα επίπεδα συμμετοχής σε σχέση με τα εθνικά τους όρια καταγράφουν χώρες όπως η Τσεχία (1.910 υπογραφές έναντι ορίου 14.805) και η Ουγγαρία (1.538 υπογραφές έναντι ορίου 14.805).

Οι προοπτικές της πρωτοβουλίας στο ευρωπαϊκό πλαίσιο

Η επιτυχής συγκέντρωση των υπογραφών και η κάλυψη των εθνικών ορίων σε περισσότερες από επτά χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης θέτουν την Ευρωπαϊκή Επιτροπή προ των θεσμικών της υποχρεώσεων. Εφόσον ολοκληρωθεί η διαδικασία επαλήθευσης από τις εθνικές αρχές και επιβεβαιωθεί η εγκυρότητα των στοιχείων, η Κομισιόν θα κληθεί να εξετάσει επίσημα το αίτημα των πολιτών.

Η Συμφωνία Σύνδεσης ΕΕ – Ισραήλ αποτελεί το νομικό υπόβαθρο για τις εμπορικές, οικονομικές και πολιτικές σχέσεις των δύο μερών, και η συζήτηση για την ενδεχόμενη αναστολή της αναμένεται να προκαλέσει έντονες διπλωματικές διεργασίες στο Συμβούλιο, αναδεικνύοντας τον βαθμό στον οποίο η κοινή γνώμη της Ευρώπης μπορεί να επηρεάσει την εξωτερική πολιτική της Ένωσης.

Μπορείτε να υπογράψετε πατώντας ΕΔΩ