Η Σαμπάνα Μαχμούντ (Shabana Mahmood) καλείται να θέσει εκτός νόμου τους Γιατρούς Χωρίς Σύνορα (MSF) λόγω των φερόμενων διασυνδέσεων του προσωπικού τους με τρομοκρατικές οργανώσεις.

Η οργάνωση UK Lawyers for Israel (UKLFI) απέστειλε επιστολή στο Υπουργείο Εσωτερικών (Home Office), στην Επιτροπή Φιλανθρωπικών Οργανώσεων (Charity Commission) και στη Ρυθμιστική Αρχή Εράνων (Fundraising Regulator), απαιτώντας να διερευνήσουν τους φερόμενους δεσμούς μεταξύ των Γιατρών Χωρίς Σύνορα και παλαιστινιακών τρομοκρατικών οργανώσεων.

Η φιλοϊσραηλινή ομάδα πίεσης (λόμπι) καλεί την κα Μαχμούντ, την υπουργό Εσωτερικών, να απαγορεύσει τη φιλανθρωπική οργάνωση κατά τρόπο παρόμοιο με τη θέση εκτός νόμου της Palestine Action από τους Εργατικούς.

Η Palestine Action απαγορεύτηκε από την κυβέρνηση πέρυσι, αφού αξιωματούχοι ισχυρίστηκαν ότι οι σοβαρές εγκληματικές ζημιές που είχε προκαλέσει πληρούσαν το όριο για τη θέση εκτός νόμου βάσει του Νόμου περί Τρομοκρατίας (Terrorism Act). Η κίνηση αυτή κατέστησε τη συμμετοχή στην οργάνωση ή την υποστήριξή της ποινικό αδίκημα που τιμωρείται με κάθειρξη έως και 14 ετών.

Μια έκθεση που συνέταξε η UKLFI, την οποία είδε η εφημερίδα The Telegraph, περιγράφει τις φερόμενες σχέσεις μεταξύ εργαζομένων των MSF και τρομοκρατών, συμπεριλαμβανομένου του εκλιπόντος Φάντι Τζιχάντ Μοχάμεντ αλ-Ουαντίγια (Fadi Jihad Mohammed al-Wadiya), μαχητή του Παλαιστινιακού Ισλαμικού Τζιχάντ (PIJ).

Ο Ουαντίγια, ένας φυσικοθεραπευτής που απασχολούνταν από τους MSF μεταξύ 2018-22 και στη συνέχεια ξανά από τις 7 Οκτωβρίου 2023, σκοτώθηκε σε ισραηλινή αεροπορική επιδρομή στην Πόλη της Γάζας στις 25 Ιουνίου 2024, σε μια επίθεση που καταδικάστηκε από τη φιλανθρωπική οργάνωση.

Οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα αρχικά αρνήθηκαν την εμπλοκή του Ουαντίγια με την τρομοκρατική οργάνωση, αλλά στις 24 Φεβρουαρίου φέτος το PIJ δημοσίευσε μια αφίσα κατονομάζοντάς τον ως «μάρτυρα διοικητή» και ταυτοποιώντας τον ως «αναπληρωτή επικεφαλής της μονάδας στρατιωτικής παραγωγής του».

Μόνο τότε οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα, οι οποίοι εξακολουθούν να έχουν τον Ουαντίγια καταχωρημένο ως εργαζόμενο στον ιστότοπό τους, τροποποίησαν την ανάρτησή τους γι’ αυτόν αναφέροντας: «Στις 24 Φεβρουαρίου 2026, το Παλαιστινιακό Ισλαμικό Τζιχάντ (PIJ) δήλωσε δημόσια ότι ο Φάντι Αλ Ουαντίγια υπήρξε μέλος της οργάνωσης.

»Οι MSF δεν είχαν καμία ένδειξη ότι ο Φάντι Αλ Ουαντίγια θα μπορούσε να είχε εμπλακεί σε οποιουδήποτε είδους στρατιωτική δραστηριότητα πριν από τη δολοφονία του από τις Ισραηλινές Δυνάμεις.

»Εάν οι ισραηλινές αρχές διέθεταν οποιαδήποτε αξιόπιστη πληροφορία σχετικά με την εμπλοκή του Φάντι σε στρατιωτική δραστηριότητα, δεν τη μοιράστηκαν ποτέ με τους MSF είτε πριν από τη δολοφονία του είτε όταν επικοινωνήσαμε αμέσως μετά τον θάνατό του για να ζητήσουμε διευκρινίσεις γύρω από τις συνθήκες του θανάτου του.

»Δεν θα απασχολούσαμε ποτέ εν γνώσει μας άτομα που συμμετέχουν σε στρατιωτική δραστηριότητα. Οποιοσδήποτε εργαζόμενος συμμετέχει σε στρατιωτική δραστηριότητα θα αποτελούσε κίνδυνο για το προσωπικό και τους ασθενείς μας».

Η έκθεση εγείρει επίσης ανησυχίες για τον Νάσερ Χάμντι Αμπντελατίφ Αλ Σαλφούχ (Nasser Hamdi Abdelatif Al Shalfouh), έναν οδηγό των MSF που κατηγορείται από το Ισραήλ ότι ήταν ελεύθερος σκοπευτής για το τάγμα της Τζαμπάλια της Χαμάς.

Οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα δεν έχουν τοποθετηθεί ποτέ σχετικά με τους ισχυρισμούς για την εμπλοκή του κ. Σαλφούχ με την εκτός νόμου οργάνωση.

Το 2023, το παράρτημα των MSF στο Ηνωμένο Βασίλειο (MSF UK) συγκέντρωσε 11,3 εκατ. λίρες και δέσμευσε περίπου 1 εκατ. λίρες για προγράμματα στα παλαιστινιακά εδάφη. Το 2024, το ποσό αυτό αυξήθηκε σε 2,7 εκατ. λίρες, σύμφωνα με έρευνα της UKLFI.

Η UKLFI υποστηρίζει ότι, παρά αυτές τις σημαντικές δωρεές, δεν εφαρμόζονται κατάλληλα μέτρα διασφάλισης ώστε να ελαχιστοποιηθεί ο κίνδυνος τα χρήματα που συγκεντρώνονται από Βρετανούς να χρησιμοποιηθούν προς όφελος ατόμων που συνδέονται με οργανώσεις που έχουν τεθεί εκτός νόμου.

Ένας εκπρόσωπος της UKLFI δήλωσε: «Οι Βρετανοί δωρητές που δίνουν χρήματα στους MSF δικαιούνται να προσδοκούν τα υψηλότερα δυνατά πρότυπα ελέγχου (vetting) και δέουσας επιμέλειας (due diligence), ιδιαίτερα όταν σημαντικά ποσά μεταφέρονται σε έδαφος που ελέγχεται από τη Χαμάς.

»Τα στοιχεία που συγκεντρώσαμε εγείρουν σοβαρά ερωτήματα σχετικά με άτομα που απασχολούνται από τους MSF, τις οργανώσεις με τις οποίες συνεργάζονται και το εάν έχουν θεσπιστεί επαρκείς δικλίδες ασφαλείας ώστε να διασφαλιστεί ότι οι φιλανθρωπικοί πόροι δεν μπορούν να αποτελέσουν αντικείμενο εκμετάλλευσης από τρομοκρατικές οργανώσεις.

»Δεν αμφισβητούμε το νόμιμο ανθρωπιστικό ιατρικό έργο. Αλλά το ανθρωπιστικό καθεστώς δεν μπορεί να θέτει μια οργάνωση πέρα από τον δέοντα έλεγχο.

»Ζητήσαμε συνεπώς από την Επιτροπή Φιλανθρωπικών Οργανώσεων και τη Ρυθμιστική Αρχή Εράνων να διερευνήσουν τους MSF UK, και έχουμε υποβάλει τα στοιχεία μας στην υπουργό Εσωτερικών για εξέταση βάσει του Νόμου περί Τρομοκρατίας».

«Οι MSF στόχος μιας εκστρατείας παραπληροφόρησης»

Σε δήλωσή τους, οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα ανέφεραν: «Οι MSF διαψεύδουν κατηγορηματικά τους ισχυρισμούς των ισραηλινών αρχών ότι προσλάβαμε εν γνώσει μας άτομα με “δεσμούς με την τρομοκρατία”. Οι MSF δεν θα απασχολούσαν ποτέ εν γνώσει τους οποιονδήποτε εμπλέκεται σε στρατιωτικές δραστηριότητες, κάτι που έρχεται σε αντίθεση με τις θεμελιώδεις αξίες και τη δεοντολογία μας.

»Τα μέλη του προσωπικού των MSF για τα οποία το Ισραήλ ισχυρίστηκε ότι είχαν “δεσμούς με την τρομοκρατία” αναφέρθηκαν ως τέτοια στην οργάνωσή μας μόνο μετά τη δολοφονία τους. Εάν οι ισραηλινές αρχές διέθεταν αξιόπιστες πληροφορίες σχετικά με την εμπλοκή οποιουδήποτε μέλους του προσωπικού των MSF σε στρατιωτική δραστηριότητα, δεν τις μοιράστηκαν ποτέ μαζί μας πριν από τον θάνατό τους.

»Εδώ και μήνες, οι MSF αποτελούν στόχο μιας εκστρατείας παραπληροφόρησης, και καταδικάζουμε σθεναρά τη σκόπιμη διάδοση ψευδών ισχυρισμών».

Εκπρόσωπος της Επιτροπής Φιλανθρωπικών Οργανώσεων δήλωσε: «Λαμβάνουμε πολύ σοβαρά υπόψη οποιεσδήποτε φερόμενες σχέσεις μεταξύ μιας φιλανθρωπικής οργάνωσης και της τρομοκρατίας ή του παράνομου εξτρεμισμού. Είμαστε ενήμεροι για τις ανησυχίες που εκφράστηκαν σχετικά με τους Médecins Sans Frontières UK και την εποπτεία των διαχειριστών (trustees) τους επί των σχέσεων με οργανώσεις-εταίρους, ορισμένες εκ των οποίων φέρονται να έχουν δεσμούς με οργανώσεις που έχουν τεθεί εκτός νόμου. Αξιολογούμε ενεργά τις ανησυχίες που εκφράστηκαν προκειμένου να καθορίσουμε τα κατάλληλα επόμενα βήματα».

Εκπρόσωπος της Ρυθμιστικής Αρχής Εράνων δήλωσε στην Telegraph: «Η Ρυθμιστική Αρχή Εράνων έχει λάβει μια καταγγελία σχετικά με τους Médecins Sans Frontières, την οποία αξιολογεί επί του παρόντος σύμφωνα με τον Κώδικα Πρακτικής Εράνων (Code of Fundraising Practice)».

Ζητήθηκε σχόλιο από το Υπουργείο Εσωτερικών.