Δραματικές διαστάσεις παίρνει η εγκατάλειψη του αγροτικού επαγγέλματος στην Ελλάδα, με τον πρωτογενή τομέα να χάνει κάθε χρόνο χιλιάδες παραγωγούς και εκτάσεις που καλλιεργούνται. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής  που έδωσε στο Ράδιο Κρήτη 101,5 και στην εκπομπή του Μανόλη Αργυράκη ο Νίκος Μπουνάκης, σύμβουλος της εταιρείας Proactive, μόνο το 2025 πάνω από 75.000 παραγωγοί εγκατέλειψαν τη γεωργία, ενώ παράλληλα το 20% των μόνιμων αγροτικών εκτάσεων στη χώρα έχει εγκαταλειφθεί ή αλλάξει χρήση τα τελευταία χρόνια, δημιουργώντας σοβαρά κενά στην παραγωγική δυναμικότητα και αμφισβητώντας τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα της αγροτικής οικονομίας.

Η εικόνα αυτή δεν περιορίζεται στην ηπειρωτική Ελλάδα, αλλά πλήττει και την Κρήτη, όπου η εγκατάλειψη είναι επίσης σημαντική. Από το 2011 έως το 2021 περίπου το 20% των εκτάσεων που καλλιεργούνταν στο νησί εγκαταλείφθηκε, ενώ η τάση συνεχίζεται με αυξητικό ρυθμό και μετά το 2021, δεδομένου ότι οι απώλειες παραγωγών παραμένουν υψηλές και μόνο το 2025 καταγράφηκε η αποχώρηση χιλιάδων αγροτών.

Η εγκατάλειψη αυτή δεν είναι απλώς αριθμός καθώς μεταφράζεται σε γη που μένει ανεκμετάλλευτη, μειωμένη παραγωγή, περιορισμένες εισοδηματικές δυνατότητες για τις τοπικές κοινότητες και αυξημένο κίνδυνο αλλαγής χρήσης γης με ό,τι αυτό συνεπάγεται για το περιβάλλον και τη διατροφική επάρκεια.

Οι νέες γενιές συχνά αποθαρρύνονται από την ενασχόληση με τη γεωργία, καθώς οι συνθήκες είναι δύσκολες, η υποστήριξη περιορισμένη και η οικονομική επιστροφή αβέβαιη. Στην Κρήτη, μάλιστα, οι μικρές και μεσαίες καλλιέργειες απειλούνται περισσότερο, ενώ η απουσία υποδομών και οργανωμένων μηχανισμών καθιστά ακόμα πιο δύσκολη την προσπάθεια των παραγωγών να παραμείνουν στον τομέα.

Ελαιοκομικό Μητρώο

Μιλώντας στο Ράδιο Κρήτη, ο Νίκος Μπουνάκης επεσήμανε ότι η Κρήτη δεν είναι καθόλου έτοιμη για την εφαρμογή του ελαιοκομικού μητρώου, παρά την παράταση που δόθηκε μέχρι τις 31 Μαΐου. Όπως τόνισε, για να ολοκληρωθεί η διαδικασία απαιτείται κατάλληλος μηχανισμός, προσωπικό και οργανωμένες διαδικασίες, ώστε οι παραγωγοί να μπορέσουν να εγγραφούν και να συνεχίσουν τη δραστηριότητά τους χωρίς εμπόδια. Στην Περιφερειακή Ενότητα Ηρακλείου, τα ηλεκτρονικά ραντεβού για τους παραγωγούς έχουν προγραμματιστεί να ανοίξουν στις 23 Μαρτίου, όμως οι καθυστερήσεις και η έλλειψη υποδομών εντείνουν την ανησυχία για την τύχη των καλλιεργητών και την προοπτική του αγροτικού τομέα στο νησί.