Η Κίνα αντιμετωπίζεται πλέον πιο θετικά από ό,τι οι ΗΠΑ σε πολλές χώρες σε όλο τον κόσμο, σύμφωνα με μια νέα μελέτη του Pew Research Center. Είναι η πρώτη φορά που ο οργανισμός καταγράφει τέτοια αποτελέσματα.

Τα ευρήματα από την ανεξάρτητη δεξαμενή σκέψης (think tank) με έδρα τις ΗΠΑ δείχνουν ότι οι θετικές απόψεις για την Κίνα έχουν φτάσει σε επίπεδα ρεκόρ σε πολλές χώρες, ενώ οι αντιλήψεις για τις Ηνωμένες Πολιτείες έχουν επιδεινωθεί.

Σε γενικές γραμμές, οι ερωτηθέντες εξέφρασαν χαμηλή εμπιστοσύνη τόσο στον Πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ όσο και στον Κινέζο ηγέτη Σι Τζινπίνγκ, αν και ο Σι συγκέντρωσε υψηλότερη βαθμολογία από τον Τραμπ.

Ενώ οι ΗΠΑ εξακολουθούσαν να θεωρούνται ότι σέβονται τις προσωπικές ελευθερίες περισσότερο από την Κίνα, η Κίνα θεωρήθηκε ότι παρεμβαίνει στις υποθέσεις άλλων χωρών λιγότερο από ό,τι οι ΗΠΑ.

Το Pew διενήργησε δημοσκόπηση σε περισσότερους από 42.000 ανθρώπους σε 36 χώρες μεταξύ Φεβρουαρίου και Μαΐου. Οι ερωτηθέντες ρωτήθηκαν αν είχαν πολύ θετική, μάλλον θετική, μάλλον αρνητική ή πολύ αρνητική γνώμη για κάθε υπερδύναμη.

Το ερευνητικό κέντρο διαπίστωσε ότι σε 25 από τις 36 χώρες, υπήρχαν περισσότεροι άνθρωποι που είχαν θετική άποψη για την Κίνα παρά για τις ΗΠΑ.

Αυτό σηματοδοτεί την πρώτη φορά που το κέντρο, το οποίο παρακολουθεί τις παγκόσμιες τάσεις απέναντι στις υπερδυνάμεις από το 2002, βλέπει ένα τέτοιο αποτέλεσμα σε τόσες πολλές χώρες, σύμφωνα με τον Τζόναθαν Σούλμαν (Jonathan Schulman), έναν από τους ερευνητές της μελέτης.

Το Pew έχει δει και στο παρελθόν κάμψη των θετικών απόψεων για τις ΗΠΑ — το 2008, στο τέλος της κυβέρνησης του Τζορτζ Μπους, και το 2017, στην αρχή της πρώτης θητείας του Τραμπ. Ακόμη και τότε, ωστόσο, οι θετικές απόψεις για την Κίνα έτειναν να είναι στα ίδια επίπεδα ή ελαφρώς χαμηλότερες, δήλωσε ο Σούλμαν στο BBC.

Η Ισπανία, η Ινδονησία, η Ιταλία, η Ελλάδα και ο Καναδάς ήταν μεταξύ των χωρών που σημείωσαν τη μεγαλύτερη στροφή προς την Κίνα.

Μόνο έξι χώρες στη φετινή έρευνα εξακολουθούν να προτιμούν περισσότερο τις ΗΠΑ, οι περισσότερες από τις οποίες είναι πιστοί σύμμαχοι των ΗΠΑ: η Πολωνία, οι Φιλιππίνες, η Νότια Κορέα, η Ινδία, η Ιαπωνία και το Ισραήλ.

Ξεχωριστά, το κέντρο διαπίστωσε ότι η διάμεση θετική γνώμη για τις ΗΠΑ σε 20 χώρες είχε μειωθεί σταθερά τα τελευταία χρόνια, ενώ η διάμεση θετική γνώμη για την Κίνα αυξανόταν.

Οι ερευνητές διαπίστωσαν επίσης ότι οι θετικές απόψεις για την Κίνα είχαν αυξηθεί σε περισσότερο από το ένα τρίτο των χωρών που συμμετείχαν στην έρευνα τα τελευταία χρόνια, βάσει ενός διευρυμένου συνόλου δεδομένων που περιλαμβάνει και τις ΗΠΑ.

Παράλληλα, οι θετικές απόψεις για την Κίνα έφτασαν σε επίπεδα ρεκόρ σε ορισμένες περιοχές που συμμετείχαν στην έρευνα φέτος, συμπεριλαμβανομένης της Ιταλίας, της Ισπανίας, της Κολομβίας, του Μεξικού, της Ινδονησίας, της Μαλαισίας, της Νιγηρίας και της Τουρκίας.

Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι, σε γενικές γραμμές, οι χώρες μεσαίου εισοδήματος έτειναν να έχουν θετική άποψη για την Κίνα, ενώ οι πλουσιότερες χώρες έτειναν να έχουν πιο αρνητική άποψη. Μια εξαίρεση σε αυτό το μοτίβο ήταν η Σιγκαπούρη, η οποία είχε το υψηλότερο κατά κεφαλήν ΑΕΠ από τις χώρες που συμμετείχαν στην έρευνα και υψηλό επίπεδο θετικής στάσης απέναντι στην Κίνα.

Οι πιο θετικές —και οι πιο αρνητικές— απόψεις για την Κίνα στην έρευνα προήλθαν από την περιοχή της Ασίας-Ειρηνικού. Περίπου το 90% των Πακιστανών φαίνεται να προτιμά την Κίνα, ενώ το ίδιο κάνει μόλις το 11% των Ιαπώνων.

Σι και Τραμπ

Η έρευνα ρώτησε επίσης τους συμμετέχοντες αν είχαν εμπιστοσύνη στον Σι και τον Τραμπ ότι θα πράξουν το σωστό όσον αφορά τις παγκόσμιες υποθέσεις.

Συνολικά, τα επίπεδα εμπιστοσύνης και στους δύο ηγέτες ήταν γενικά χαμηλά, με τα περισσότερα ποσοστά κάτω από το 50%. Ωστόσο, πολλές από τις χώρες που συμμετείχαν στην έρευνα έτειναν να έχουν περισσότερη εμπιστοσύνη στον Σι παρά στον Τραμπ.

• Τα υψηλότερα και χαμηλότερα ποσοστά για τον Σι στην έρευνα προήλθαν από το Πακιστάν και την Ιαπωνία αντίστοιχα, στο 83% και 7%.

• Για τον Τραμπ, το υψηλότερο ποσοστό ήταν 68% από τις Φιλιππίνες και το χαμηλότερο ήταν 4% από τη Δυτική Όχθη/Ανατολική Ιερουσαλήμ.

Ο Σούλμαν δήλωσε ότι η έρευνά τους διαπίστωσε γενικά ότι «οι άνθρωποι δεν έχουν τόσο έντονη άποψη για τον Σι όσο για άλλους ηγέτες». Εντωμεταξύ, για τον Τραμπ, «οι άνθρωποι ήταν πιο πιθανό να δώσουν μια απάντηση, και μάλιστα μια απάντηση στα άκρα».

Η έρευνα διαπίστωσε επίσης ότι, ενώ περισσότεροι άνθρωποι εξακολουθούσαν να πιστεύουν ότι η κυβέρνηση των ΗΠΑ σέβεται τις προσωπικές ελευθερίες του λαού της περισσότερο από ό,τι η κυβέρνηση της Κίνας, το χάσμα είχε γεφυρωθεί.

Το Pew έθεσε πρόσθετες ερωτήσεις σε αρκετές χώρες μεσαίου εισοδήματος για να διαπιστώσει τις απόψεις σχετικά με την εξωτερική πολιτική των υπερδυνάμεων. Ένα διάμεσο ποσοστό 75% θεώρησε ότι οι ΗΠΑ παρεμβαίνουν σε μεγάλο ή σε αρκετό βαθμό στις υποθέσεις άλλων χωρών, ενώ το 45% δήλωσε το ίδιο για την Κίνα.

«Η αστάθεια των ΗΠΑ προκαλεί νευρικότητα σε πολλούς»

Άλλα ιδρύματα έχουν πραγματοποιήσει παρόμοιες έρευνες τα τελευταία χρόνια.

Η εταιρεία δημοσκοπήσεων Gallup διαπίστωσε ότι η Κίνα ξεπέρασε τις ΗΠΑ στα παγκόσμια ποσοστά δημοτικότητας πέρυσι, με τη μεγαλύτερη διαφορά υπέρ της Κίνας που έχει καταγραφεί εδώ και 20 χρόνια. Ωστόσο, η ετήσια έρευνα Global Public Opinion on China της αμερικανικής δεξαμενής σκέψης Asia Society έδειξε ότι η εικόνα της Κίνας, η οποία σημείωσε πτώση κατά τη διάρκεια της πανδημίας, είχε σημειώσει μόνο μέτρια ανάκαμψη έκτοτε.

Ο Τσονγκ Τζα Ιάν (Chong Ja Ian), μη μόνιμος ερευνητής στο Carnegie China, δήλωσε ότι τα τελευταία αποτελέσματα του Pew δεν προκαλούν έκπληξη.

«Η αστάθεια της πολιτικής των ΗΠΑ, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης βίας και της επακόλουθης οικονομικής ζημιάς, έχει προκαλέσει νευρικότητα σε πολλούς», σημείωσε.

Η έρευνα του Pew ξεκίνησε λίγο αφότου ο Τραμπ ενέτεινε τη ρητορική του για την προσάρτηση της Γροιλανδίας και οι ΗΠΑ συνέλαβαν τον ηγέτη της Βενεζουέλας Νικολάς Μαδούρο. Οι ΗΠΑ εξαπέλυσαν επίσης τον πόλεμό τους με το Ιράν κατά τη διάρκεια της περιόδου διεξαγωγής της δημοσκόπησης.

Ο Δρ Τσονγκ πρόσθεσε ότι «το αν η Κίνα είναι απολύτως δημοφιλής αποτελεί ανοιχτό ερώτημα, αλλά προς το παρόν φαίνεται ως μια πιο προβλέψιμη οντότητα. Το Πεκίνο εργάζεται επίσης σκληρά για να βελτιώσει την εικόνα του», ειδικά στις αναπτυσσόμενες χώρες.

Σχετικά με την αναντιστοιχία μεταξύ των υψηλών ποσοστών δημοτικότητας της Κίνας και της σχετικά χαμηλότερης εμπιστοσύνης στον Σι, ο Δρ Τσονγκ δήλωσε ότι, ενώ η Κίνα «μπορεί να είναι πιο προβλέψιμη και επομένως να κάνει κάποιους να νιώθουν πιο άνετα, αυτό δεν αναιρεί το γεγονός ότι ο Σι είναι μια σημαντική αυταρχική φιγούρα».

Ο ίδιος επεσήμανε ότι υπό την ηγεσία του Σι η Κίνα έχει «υιοθετήσει πιο διεκδικητικές και επεκτατικές αξιώσεις, συμπεριλαμβανομένης της μεγαλύτερης επιμονής να ευθυγραμμιστούν οι άλλοι με τη δική της κοσμοθεωρία» — ενώ παραμένουν ερωτήματα σχετικά με τη μεταχείριση των μειονοτήτων στη χώρα.

«Υποθέτω ότι οι άνθρωποι αποδίδουν τις πιο εξαναγκαστικές και λιγότερο επωφελείς οικονομικά πολιτικές στον ίδιο τον Σι προσωπικά, αλλά συνδέουν τα πιο θετικά στοιχεία, όπως οι τεχνολογικές εξελίξεις, με την Κίνα ευρύτερα».