Στο επίκεντρο της σύσκεψης στο Επιμελητήριο τα μεγάλα έργα υποδομής, η οδική ασφάλεια και το «αγκάθι» του ενεργειακού κόστους για τις επιχειρήσεις.

Σε μια περίοδο έντονων προκλήσεων για την ανάπτυξη της Κρήτης, ο Πρόεδρος του Επιμελητηρίου Χανίων και Αντιπρόεδρος της ΚΕΕΕ, Αντώνης Ροκάκης, έθεσε επί τάπητος την κρίσιμη ατζέντα των μεταφορών κατά τη διάρκεια σύσκεψης εργασίας με τον Αναπληρωτή Υπουργό Μεταφορών, Κωνσταντίνο Κυρανάκη. Η συνάντηση, που πραγματοποιήθηκε στην έδρα της επιχειρηματικής κοινότητας των Χανίων, λειτούργησε ως πλατφόρμα διαλόγου για τα φλέγοντα ζητήματα του κλάδου, παρουσία θεσμικών εκπροσώπων και φορέων.

ΒΟΑΚ: Η «ανοιχτή πληγή» της Κρήτης

Κυρίαρχο θέμα στην τοποθέτηση του κ. Ροκάκη αποτέλεσε ο Βόρειος Οδικός Άξονας Κρήτης (ΒΟΑΚ), τον οποίο χαρακτήρισε ως έναν από τους πλέον επικίνδυνους δρόμους της Ευρώπης. Με τα στοιχεία να σοκάρουν –84 νεκροί ανά εκατομμύριο κατοίκων έναντι 49 του ευρωπαϊκού μέσου όρου– ο Πρόεδρος του Επιμελητηρίου τόνισε την ανάγκη επίσπευσης του έργου.

«Δεν επιτρέπεται πλέον καμία χρονοτριβή», υπογράμμισε, ζητώντας από το Υπουργείο την ενεργοποίηση πρόδρομων εργασιών από τον παραχωρησιούχο για την άμεση βελτίωση της οδικής ασφάλειας στα τμήματα Σούδα–Γεωργιούπολη και Σκαλέτα–Φόδελε. Παράλληλα, χαιρέτισε την ένταξη του τμήματος Κίσαμος–Χανιά στη σύμβαση παραχώρησης, χαρακτηρίζοντάς την ως εξέλιξη στρατηγικής σημασίας.

Υποδομές: Αεροδρόμιο και διασύνδεση

Στην ατζέντα της συζήτησης βρέθηκε και η αναβάθμιση των αεροπορικών υποδομών. Ο κ. Ροκάκης επεσήμανε την πολυετή εκκρεμότητα της εγκατάστασης σύγχρονου ραντάρ προσέγγισης στο αεροδρόμιο «Ιωάννης Δασκαλογιάννης», μια συμβατική υποχρέωση της Fraport που παραμένει ανεκπλήρωτη εδώ και μια δεκαετία.

Επιπλέον, ανέδειξε ως μείζονα προτεραιότητα την οδική σύνδεση του ΒΟΑΚ με το λιμάνι της Σούδας και το αεροδρόμιο, ένα έργο εθνικής εμβέλειας που θα αποσυμφορήσει το κυκλοφοριακό φορτίο και θα διευκολύνει τη διακίνηση εμπορευμάτων και επιβατών.

Το «αγκάθι» του κόστους και η Πράσινη Μετάβαση

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στο οικονομικό περιβάλλον που καλούνται να λειτουργήσουν οι επιχειρήσεις μεταφορών. Ο κ. Ροκάκης εξέφρασε τον προβληματισμό της επιχειρηματικής κοινότητας για την απουσία του Μεταφορικού Ισοδύναμου ως μέτρου στήριξης, αλλά και για τις ευρωπαϊκές πολιτικές «πράσινης μετάβασης» που αυξάνουν το κόστος καυσίμων. «Διεκδικούμε μεγαλύτερη ευελιξία», τόνισε, προειδοποιώντας ότι η υψηλή φορολογία απειλεί τη βιωσιμότητα των νησιωτικών επιχειρήσεων.

Διάλογος με τους επαγγελματίες

Στη σύσκεψη συμμετείχαν εκπρόσωποι όλων των κλάδων των μεταφορών (ΚΤΕΛ, ΤΑΞΙ, οχήματα με οδηγό), οι οποίοι ανέπτυξαν τα αιτήματά τους. Ο κ. Ροκάκης τάχθηκε υπέρ ενός δίκαιου κανονιστικού πλαισίου που θα εξασφαλίζει την αρμονική λειτουργία όλων των επαγγελματιών, ενώ εξέφρασε την ανησυχία του για το άνοιγμα των διαγωνισμών μεταφορικού έργου σε ξένα επιχειρηματικά σχήματα, ζητώντας προστασία των περιφερειακών συμφερόντων.

Η παρέμβαση του Επιμελητηρίου Χανίων ολοκληρώθηκε με κάλεσμα για συναινετικές λύσεις και επιτάχυνση των έργων πνοής, ώστε η Κρήτη να αποκτήσει τις υποδομές που αντιστοιχούν στον αναπτυξιακό της ρόλο.

Ακολουθεί αναλυτικά η εισήγηση του Προέδρου του Επιμελητηρίου Χανίων:

«Κύριε Αναπληρωτή Υπουργέ Μεταφορών, σήμερα σας καλωσορίζουμε στην Δυτική Κρήτη με ιδιαίτερη ικανοποίηση καθώς είστε αρμόδιος για έναν από τους πλέον πολύπαθους και νευραλγικούς κλάδους για το Αναπτυξιακό Μέλλον του νησιού μας, τις Μεταφορές.

Η ασφάλεια, η ποιότητα και η ανάπτυξη των Μεταφορών κάθε τόπου προϋποθέτει σύγχρονες και αξιόπιστες υποδομές.

Τις προηγούμενες δεκαετίες, οι ολέθριες πολιτικές παραλείψεις και η διοικητική ανεπάρκεια πολλών θεσμικών παραγόντων της Ελληνικής Πολιτείας, οδήγησαν στην άδικη απώλεια χιλιάδων συνανθρώπων μας με επίκεντρο τον απαρχαιωμένο Βόρειο Οδικό Άξονα της Κρήτης.

Ο υφιστάμενος ΒΟΑΚ, κατασκευασμένος τη δεκαετία του 1970 για να υποστηρίζει 50.000 οχήματα ετησίως, εξυπηρετεί πλέον πάνω από 600.000, καθιστώντας τον έναν από τους πιο επικίνδυνους δρόμους της Ευρώπης. Η Κρήτη καταγράφει ετησίως 84 νεκρούς ανά εκατομμύριο κατοίκων, έναντι ευρωπαϊκού μέσου όρου 49!

Η ολοκληρωμένη αναβάθμιση του ΒΟΑΚ εκτιμάται ότι θα μειώσει τα τροχαία ατυχήματα κατά 63%, σώζοντας εκατοντάδες ζωές και μειώνοντας τους σοβαρούς τραυματισμούς.

Ο Βόρειος Οδικός Άξονας της Κρήτης, σήμερα αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα κατασκευαστικά έργα της Ευρωπαϊκής ηπείρου, όμως αποτελεί ίσως τον πλέον απαρχαιωμένο εθνικό οδικό άξονα της πατρίδας μας, σε πλήρη αντίφαση με την αναπτυξιακή συνεισφορά της περιφέρειας Κρήτης στο Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν της.

Αναμφισβήτητα λοιπόν, το μεγαλύτερο «κέρδος» της Κοινωνίας μας από τη νέα σύμβαση είναι το «ζωτικό» της δικαίωμα ο νέος ασφαλής αυτοκινητόδρομος να προστατεύει αξιόπιστα την Ανθρώπινη Ζωή του συνόλου των κατοίκων και επισκεπτών της Κρήτης.

Δεν επιτρέπεται πλέον καμία χρονοτριβή και κανένας συμβιβασμός!

Είναι αλήθεια ότι η στρατηγική επένδυση προσφέρει αναπτυξιακή πνοή ελπίδας στο νησί της Κρήτης. Το τμήμα Χανιά-Ηράκλειο είναι μήκους 157 χιλιομέτρων και το σημαντικότερο του ολοκληρωμένου οδικού άξονα. Πραγματικά μας δημιουργούν υψηλές προσδοκίες οι 43 κόμβοι, οι 23 σήραγγες και οι 89 γέφυρες του κρίσιμου έργου για το Μέλλον του τόπου μας, το οποίο σε θα εξυπηρετεί περισσότερο από το 60% του συνολικού πληθυσμού του νησιού μας.

Για την Επιχειρηματική μας Κοινότητα αποτελεί στρατηγική προτεραιότητα να ολοκληρωθεί ο σχεδιασμός του αυτοκινητόδρομου της Κρήτης ως ενιαίο έργο υποδομής, που θα αγκαλιάζει δίκαια και αξιόπιστα ολόκληρο το νησί και την κοινωνία του.

Αναμφίβολα, με ικανοποίηση ενημερωθήκαμε πρόσφατα για την κρίσιμη ένταξη και του οδικού τμήματος Κίσαμος – Χανιά στη σύμβαση παραχώρησης του Βόρειου Οδικού Άξονα Κρήτης (ΒΟΑΚ), μια εξέλιξη ιδιαίτερης σημασίας τόσο για τη Δυτική Κρήτη όσο και για το σύνολο του νησιού.

Καθώς ο «φόρος» αίματος στον απαρχαιωμένο οδικό άξονα της βόρειας Κρήτης είναι τεράστιος, ως Επιμελητήριο Χανίων θεωρούμε κρίσιμη την ενεργοποίηση της συμβατικής δυνατότητας του Δημοσίου να ζητήσει από τον παραχωρησιούχο να εκτελέσει πρόδρομες εργασίες στο έργο, ώστε να επιταχυνθεί η κατασκευή του, συνδυαστικά με την εκτέλεση έργων Οδικής Ασφάλειας, προκειμένου να μετριαστούν τα ατυχήματα στον υφιστάμενο άξονα.

Είναι σημαντικό ότι εντός των 12 πρώτων μηνών θα πρέπει να ολοκληρώσει μελέτες και έργα που αφορούν τις επεμβάσεις οδικής ασφάλειας στο υφιστάμενο δίκτυο των τμημάτων Σούδα – Γεωργιούπολη και Σκαλέτα – Φόδελε.

Παράλληλη, κορυφαία στρατηγική και αναπτυξιακή προτεραιότητα της Επιχειρηματικής Κοινότητας των Χανίων, αποτελεί και η «Οδική Σύνδεση του Βόρειου Οδικού Άξονα Κρήτης με το Λιμένα Σούδας και τον Αερολιμένα Χανίων Ιωάννης Δασκαλογιάννης», η οποία έχει χαρακτηριστεί (σύμφωνα με τη 2993/8-9-2020 απόφαση του Υπουργού Υποδομών και Μεταφορών), ως Έργο Εθνικού Επιπέδου, Ειδικό και Σημαντικό και έχει ενταχθεί στον προγραμματικό σχεδιασμό της Γενικής Γραμματείας Υποδομών του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών.

Ο σημαντικός αυτός άξονας, εκτός από την αναβαθμισμένη εξυπηρέτηση των 4.000.000 επιβατών που προσγειώνονται και απογειώνονται κάθε χρόνο στο διεθνές αεροδρόμιο της Δυτικής Κρήτης, επιπλέον θα βελτιστοποιήσει και τη διακίνηση χιλιάδων μόνιμων κατοίκων και των προϊόντων εκατοντάδων επιχειρήσεων, αφού το νέο οδικό τμήμα θα παραλαμβάνει σημαντικά κυκλοφοριακά φορτία από την μετακίνηση προσώπων και αγαθών μεταξύ Χανίων, Σούδας και Ακρωτηρίου, καθώς και της Περιφερειακής Ενότητας Ρεθύμνου. Αξίζει να σημειωθεί ότι το λιμάνι της Σούδας την περασμένη χρονιά του 2025 πέτυχε και νέο ρεκόρ επιβατών κρουαζιέρας (+43%), με 190 πλοία και συνολικά 400.047 επιβάτες.

Δυστυχώς, για το συγκεκριμένο κρίσιμο έργο δεν έχουν ολοκληρωθεί οι αναγκαίες μελέτες, ώστε να αναζητηθεί άμεσα η απαραίτητη χρηματοδότηση, η οποία δυστυχώς δεν προβλέπεται στην πρόσφατη σύμβαση.

Κύριε Υπουργέ, για κάθε καταξιωμένο Τουριστικό προορισμό, όπως η Κρήτη, οι αεροπορικές μεταφορές αποτελούν υψηλή και ευαίσθητη στρατηγική προτεραιότητα.

Συνεπώς, με ικανοποίηση παρακολουθούμε την εξαιρετική πορεία υλοποίησης του μεγάλου έργου του αεροδρομίου στο Καστέλι Ηρακλείου, το οποίο θα αποτελέσει σημαντικό κόμβο για τις αερομεταφορές στη Μεσόγειο, ενισχύοντας δυναμικά τον Τουρισμό, τις εξαγωγές και την τοπική μας Οικονομία.

Από το 2027, με τον σχεδιασμό και την τεχνολογία αιχμής που ενσωματώνει το κρίσιμο έργο, περιμένουμε με ανυπομονησία να υποδεχτούμε τα 11 εκατομμύρια επιβάτες, πολλούς από απομακρυσμένους προορισμούς του πλανήτη, αριθμός που θα μπορούσε ακόμα και να διπλασιαστεί τις επόμενες δεκαετίες.

Κρίσιμη παράμετρος στον Τουρισμό και στις Αερομεταφορές κάθε προορισμού αποτελεί η Ασφάλεια. Είναι αλήθεια ότι -οι ακόμα ανεξήγητες- πρόσφατες εικόνες «νέκρωσης» του εθνικού εναέριου χώρου λίγο καιρό πριν την έναρξη της νέας τουριστικής περιόδου γέννησε έντονη ανησυχία σε όλους μας σχετικά με την επάρκεια και αξιοπιστία των τεχνολογικών μέσων που διαθέτει σήμερα η Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας,  σε συνδυασμό με την επαρκή της επάνδρωση σε στελεχιακό δυναμικό. 

Κι όλα αυτά, όταν μέχρι σήμερα δεν έχουν αναβαθμιστεί τα συστήματα ραδιοσυχνοτήτων & η πολυετής εκκρεμότητα του νευραλγικού για το αναπτυξιακό μας Μέλλον σύγχρονου ραντάρ προσέγγισης στο Αεροδρόμιο Χανίων. Κι όμως, είναι η μοναδική τεχνική συμβατική υποχρέωση που ανέλαβε η Fraport όταν της παραχωρήθηκε 10 χρόνια πριν, ένα υπερσύγχρονο Αεροδρόμιο ανακαινισμένο από Ευρωπαϊκούς και δημόσιους πόρους. Το νέο ραντάρ δυνητικά θα μπορούσε να πολλαπλασιάσει τη χωρητικότητα προσγειώσεων νέων πτήσεων στο αεροδρόμιο του τόπου μας

Ένας επιπλέον κρίσιμος άξονας ανησυχίας για την Επιχειρηματική κοινότητα και τους καταναλωτές του νησιού μας αποτελεί το υψηλό μεταφορικό κόστος. Δυστυχώς, η Ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων μας, η οποία τα προηγούμενα χρόνια υποστηριζόταν από το χρηματοδοτικό μέτρο κατάκτηση των Επιμελητηρίων της Κρήτης, το Μεταφορικό Ισοδύναμο, σήμερα παραμένει χωρίς ενίσχυση.

Κύριε Υπουργέ, οφείλουμε να σας τονίσουμε ότι οι επιχειρηματίες των Χανίων διεκδικούμε από την Πολιτεία μεγαλύτερη ευελιξία και συνθέσεις σχετικά με τα επιβαρυντικά στην Ανταγωνιστικότητά μας Ευρωπαϊκά μέτρα που προωθούν μονοδιάστατα και βιαστικά την προφανή ανάγκη για «πράσινη μετάβαση» στις Μεταφορές.

Η Ελλάδα βρίσκεται ήδη ανάμεσα στις χώρες με τους υψηλότερους ειδικούς φόρους κατανάλωσης καυσίμων. Η νέα περιβαλλοντική ιεράρχηση που προτείνει η ΕΕ κινδυνεύει να μεταφέρει πρόσθετο βάρος στα νοικοκυριά, σε μια οικονομία όπου οι καθημερινές μετακινήσεις, η θέρμανση και η διακίνηση προϊόντων συνδέονται στενά με τις τιμές των καυσίμων.

Ως επιχειρηματίες είμαστε έντονα προβληματισμένοι για τις προτάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά με τη νέα ευρωπαϊκή φορολογία στα καύσιμα, μπορεί να δημιουργήσει σημαντικές πιέσεις στην οικονομία, ειδικά σε μια περίοδο όπου το ενεργειακό κόστος παραμένει ψηλά και η ελληνική αγορά στηρίζεται σε τομείς που εξαρτώνται άμεσα από τις Μεταφορές.

Η υψηλή φορολόγηση και τα τέλη στους επαγγελματίες των μεταφορών, τα ανεπαρκή χρηματοδοτικά εργαλεία, οι δυσλειτουργίες στην αγορά εργατικού δυναμικού, το υψηλό κόστος ενέργειας και λειτουργίας των νησιωτικών μας επιχειρήσεων απαιτούν ακόμα πιο δραστικές παρεμβάσεις από την Ελληνική Πολιτεία.

Σχεδόν όλοι οι επαγγελματικοί κλάδοι των Μεταφορών, όπως θα ενημερωθείτε από τους ίδιους αναλυτικά στη συνέχεια, αντιμετωπίζουν αρκετά γραφειοκρατικά ζητήματα που μέσα από ειλικρινή διάλογο και πολιτική αποφασιστικότητα είμαστε βέβαιοι ότι μπορούν να ξεπεραστούν.

Από πλευράς μας, ως Επιμελητήριο Χανίων, επιτελούμε με υπευθυνότητα τον θεσμικό μας ρόλο συνεισφέροντας όλες μας τις δυνάμεις στην Ανάπτυξη του κλάδου των Μεταφορών στον τόπο μας. Για το λόγο αυτό συνεχίζουμε να συνεργαζόμαστε τακτικά μαζί σας, με την ηγεσία της Ελληνικής Πολιτείας, ώστε να σας ενημερώσουμε παραγωγικά και έγκυρα για τις προτεραιότητες που μας μεταφέρουν οι επαγγελματίες του τόπου μας.

Σίγουρα υπάρχουν αρκετά και δύσκολα ζητήματα προς επίλυση. Είναι σημαντικό ο εκσυγχρονισμός του μεταφορικού έργου και η νέα ψηφιακή εποχή να πραγματοποιηθεί συντεταγμένα και με σύνθεση των αναγκών όλων των κλάδων που συμβάλουν στη μεταφορά των καταναλωτών και επισκεπτών του τόπου μας. Οφείλουμε με συναίνεση να προωθήσουμε λύσεις συμβατές με τα πραγματικά και οικονομικά δεδομένα του νησιού της Κρήτης, καλύπτοντας παράλληλα και τις πιεστικές ανάγκες της τουριστικής οικονομίας μέσω της αποτελεσματικής και ποιοτικής εξυπηρέτησης του διαρκώς αυξανόμενου αριθμού επισκεπτών μας.

Από πλευράς μας, ως Διοίκηση του Επιμελητηρίου Χανίων, προσβλέπουμε στην Ελληνική Πολιτεία για τη συναινετική και αναβαθμισμένη διαμόρφωση ενός δίκαιου, λειτουργικού και ισορροπημένου κανονιστικού πλαισίου με στρατηγικό στόχο την ολοκληρωμένη ανάπτυξη της ευρύτερης Αγοράς επαγγελματικών οχημάτων.

Τα Χανιώτικα ΤΑΞΙ, όπως και ο νέος κλάδος των επιβατικών οχημάτων Ιδιωτικής Χρήσης, διαθέτουν υψηλό επίπεδο επαγγελματισμού και έμψυχου δυναμικού που σε συνδυασμό με τους σύγχρονους στόλους τους προσφέρουν αξιόπιστες, ποιοτικές και ολοκληρωμένες υπηρεσίες στους χιλιάδες επισκέπτες και κατοίκους του τόπου μας.

Παράλληλα, τα ιστορικά μας ΚΤΕΛ, αστικό και υπεραστικό, σε συνδυασμό με τους δυναμικούς επιχειρηματίες των τουριστικών λεωφορείων, συνεχίζουν να πρωτοπορούν στο Μέλλον της Ανάπτυξης των Χανίων. Ο ρόλος των ΚΤΕΛ είναι ευαίσθητος και σε κοινωνικό επίπεδο.

Μας ανησυχούν έντονα οι προτάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που προέβλεπαν τη διεξαγωγή ελάχιστων δημόσιων διαγωνισμών μεταφορικού έργου σε πανελλαδικό επίπεδο, ανοίγοντας έτσι το δρόμο σε ισχυρά, κυρίως ξένα, επιχειρηματικά σχήματα, τα οποία διαθέτουν μεγαλύτερα κεφάλαια, μεγαλύτερους στόλους. Αισιοδοξούμε σε δίκαιο συμβιβασμό από τις παρεμβάσεις της Ελληνικής κυβέρνησης με περιφερειακούς διαγωνισμούς για τις αστικές συγκοινωνίες και τις υπεραστικές γραμμές.

Η βιώσιμη κινητικότητα και τα ανθρώπινα αστικά κέντρα απαιτούν σχεδιασμένη μακροπρόθεσμη μελέτη και σύγχρονες στρατηγικές παρεμβάσεις που δεν θα υπολογίζουν το κόστος της σύγκρουσης με κατεστημένα συμφέροντα. Δυστυχώς, η αποσπασματική διαχείριση, χωρίς κρίσιμα έργα υποδομής και αναγκαίες επενδύσεις πνοής, δημιουργούν απαισιοδοξία για το βιώσιμο Μέλλον των πολιτών και των επισκεπτών της ιστορικής μας πόλης.

Οι Επιχειρηματίες των Χανίων αποτελούμε ενεργά κύτταρα της Κοινωνίας μας. Στο πλαίσιο του δυναμικού μας προγράμματος κοινωνικής υπευθυνότητας «Αλληλεγγύη με Μέλλον», το Επιμελητήριο μας υλοποίησε πρόσφατα πολυδιάστατες δράσεις, συμμαχώντας με τον Δήμο Χανίων, την Τροχαία Χανίων καθώς και όλους τους παρόντες επαγγελματίες των Μέσων Δημόσιας Μεταφοράς του τόπου μας, παρέχοντας σημαντικά κίνητρα στους κατοίκους και τους επισκέπτες των Χανίων για μαζικότερη χρήση τους, με κεντρικό στόχο την πρόληψη των τροχαίων ατυχημάτων και τη βιωσιμότητα της πόλης μας».