Σε τροχιά δυναμικών κινητοποιήσεων εισέρχεται η Κρήτη με αφορμή τους κυβερνητικούς σχεδιασμούς για τη διαχείριση των απορριμμάτων, καθώς οι τοπικοί φορείς και τα σωματεία του Ηρακλείου κλιμακώνουν την αντίδρασή τους ενάντια στην προοπτική δημιουργίας εργοστασίου καύσης.

Η αυριανή συνεδρίαση του Περιφερειακού Συμβουλίου, που έχει προγραμματιστεί για την Πέμπτη 30 Απριλίου στις 12:00 στο ξενοδοχείο «Atlantis», αναμένεται να αποτελέσει το πρώτο πεδίο μαζικής διαμαρτυρίας, ενώ το ραντεβού ανανεώνεται για την απεργιακή συγκέντρωση της Πρωτομαγιάς στην Πλατεία Ελευθερίας. Το διακύβευμα της αντιπαράθεσης επικεντρώνεται στην προστασία της δημόσιας υγείας και στον δημόσιο χαρακτήρα της καθαριότητας, απέναντι σε ένα μοντέλο που οι διαμαρτυρόμενοι χαρακτηρίζουν ως επιζήμιο και ιδιωτικοποιημένο.

Το μέτωπο κατά της καύσης και οι ανησυχίες για τη δημόσια υγεία

Στο επίκεντρο της κριτικής βρίσκεται η πρόθεση της κυβέρνησης για την κατασκευή εργοστασίου καύσης απορριμμάτων με σκοπό την παραγωγή ενέργειας, είτε εντός της Βιομηχανικής Περιοχής Ηρακλείου (ΒΙΠΕΗ) είτε σε άλλη τοποθεσία της μεγαλονήσου. Οι φορείς που καλούν σε συστράτευση —εργαζόμενοι, αυτοαπασχολούμενοι, αγρότες και φοιτητές— καταδικάζουν απερίφραστα τον σχεδιασμό αυτό, κάνοντας λόγο για μια διαδικασία «καρκινογόνα» που θυσιάζει την υγεία των κατοίκων και των επόμενων γενεών στον βωμό των κερδών επιχειρηματικών ομίλων.

Παράλληλα με την αντίθεση στην καύση, το διεκδικητικό πλαίσιο περιλαμβάνει την ακύρωση του σχεδιαζόμενου «Πάρκου Κυκλικής Οικονομίας» στο Ηράκλειο. Η ρητορική των κινητοποιήσεων εστιάζει στην άρνηση των πολιτών να επωμιστούν το κόστος της διαχείρισης μέσω αυξήσεων στα δημοτικά τέλη, διεκδικώντας ταυτόχρονα φθηνή ενέργεια για το σύνολο του λαού.

Η «μάχη» κατά των ιδιωτικοποιήσεων και των ΣΔΙΤ

Μια από τις πλέον κρίσιμες παραμέτρους της κινητοποίησης αφορά το μοντέλο χρηματοδότησης και λειτουργίας των υπηρεσιών καθαριότητας. Οι διαμαρτυρόμενοι τάσσονται κατηγορηματικά κατά των Συμπράξεων Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ), των συμβάσεων παραχώρησης και κάθε μορφής ιδιωτικοποίησης.

Το αίτημα είναι σαφές: το κόστος για τον εξοπλισμό και τα έργα ορθολογικής διαχείρισης των αποβλήτων πρέπει να καλύπτεται αποκλειστικά από κεντρικούς δημόσιους πόρους και μέσω της αυξημένης φορολόγησης του κεφαλαίου. Επιπλέον, ζητείται η άμεση διακοπή της ιδιωτικοποίησης των υπηρεσιών καθαριότητας στους Δήμους και η πρόσληψη μόνιμου προσωπικού, ώστε να διασφαλίζεται η 24ωρη αποκομιδή και η προστασία των γειτονιών από εστίες μόλυνσης.

Η εναλλακτική πρόταση: Ανακύκλωση και Διαλογή στην Πηγή

Απέναντι στο μοντέλο της καύσης, το κίνημα διαμαρτυρίας προτάσσει μια διαφορετική στρατηγική διαχείρισης, φιλική προς το περιβάλλον και τη φύση. Βασικός πυλώνας αυτής της πρότασης είναι η προώθηση της ανακύκλωσης με διαλογή στην πηγή και η ενίσχυση του Κέντρου Διαλογής Ανακυκλώσιμων Υλικών (ΚΔΑΥ) Ηρακλείου.

Συγκεκριμένα, διεκδικούνται:

• Αποκλειστική κρατική χρηματοδότηση του ΚΔΑΥ από τον προϋπολογισμό για την αναβάθμιση και τον εκσυγχρονισμό του.

• Διασφάλιση των θέσεων εργασίας και των δικαιωμάτων των εργαζομένων στον τομέα της ανακύκλωσης.

• Σύγχρονες μέθοδοι επεξεργασίας, όπως η κομποστοποίηση βιοαποβλήτων, η μηχανική ανακύκλωση και η ορθή λειτουργία των ΧΥΤΑ, με στόχο τον δραστικό περιορισμό της υγειονομικής ταφής.

Συγκλίσεις και επόμενα βήματα

Η αυριανή παρουσία στο ξενοδοχείο «Atlantis» κατά τη διάρκεια του Περιφερειακού Συμβουλίου θεωρείται καθοριστική για την άσκηση πίεσης στους αιρετούς της Κρήτης, προκειμένου να πάρουν σαφή θέση απέναντι στους κυβερνητικούς σχεδιασμούς. Η συνέχεια της κινητοποίησης την 1η Μαΐου στην Πλατεία Ελευθερίας αναμένεται να προσδώσει παγκρήτιο χαρακτήρα στο αίτημα για μια διαχείριση απορριμμάτων που δεν θα επιβαρύνει το περιβάλλον και την υγεία, αλλά θα υπηρετεί τις κοινωνικές ανάγκες.

Η έκβαση αυτού του αγώνα θα κρίνει εν πολλοίς το αν η Κρήτη θα ακολουθήσει τον δρόμο της θερμικής επεξεργασίας απορριμμάτων ή αν θα στραφεί σε ένα δημόσιο, αποκεντρωμένο μοντέλο με έμφαση στην κυκλική οικονομία χωρίς καύση.

Σημεία Συγκέντρωσης:

• Πέμπτη 30/04, 12:00: Ξενοδοχείο Atlantis (Περιφερειακό Συμβούλιο)

• Παρασκευή 01/05, 10:00: Πλατεία Ελευθερίας (Απεργιακή Συγκέντρωση)