Στην ανάγκη αναπροσανατολισμού του προοδευτικού χώρου προς μία πολιτική ουσιαστικών μεταρρυθμίσεων αναφέρθηκε ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος της Ρεπουμπλικανικής Αριστεράς (Esquerra Republicana) στο ισπανικό Κογκρέσο των Αντιπροσώπων, Γκαμπριέλ Ρουφιάν (Gabriel Rufián).
Με δημόσια παρέμβασή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, όπου απευθύνεται σε περισσότερους από 1,1 εκατομμύριο ακολούθους, ο Καταλανός πολιτικός επικαλέστηκε το παράδειγμα του Βερολίνου ως απτή απόδειξη ότι υφίσταται ευρύ κοινωνικό πεδίο για μία «αριστερά της πλειοψηφίας».
Ο κ. Ρουφιάν αντιπαρέβαλε τη νομοθετική παρέμβαση με τη συνήθη ρητορική και την επικοινωνιακή διαχείριση στο διαδίκτυο, θέτοντας ως κεντρικούς πυλώνες την παρέμβαση στις αγορές αστικών ακινήτων και τροφίμων, τη μετατόπιση του φορολογικού βάρους από την εργασία στον πλούτο, καθώς και τις μαζικές δημόσιες επενδύσεις, καλώντας την εγχώρια πολιτική σκηνή να μην αναβάλει την εφαρμογή ανάλογων πολιτικών έως το 2030.
Η σύγκρουση ουσίας και επικοινωνίας: Από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης στη νομοθετική αλλαγή
Στο επίκεντρο της τοποθέτησης του Γκαμπριέλ Ρουφιάν τίθεται ο τρόπος με τον οποίο ασκείται η σύγχρονη πολιτική, με τον ίδιο να ασκεί κριτική στην προσκόλληση σε γλωσσικούς τύπους και στην επιφανειακή ψηφιακή παρουσία.
Όπως υπογράμμισε, η εμπειρία της γερμανικής πρωτεύουσας υποδεικνύει μία διαφορετική κατεύθυνση για τις προοδευτικές δυνάμεις:
«Το Βερολίνο αποδεικνύει για άλλη μια φορά ότι υπάρχει χώρος για ένα αριστερό κίνημα της πλειοψηφίας, επικεντρωμένο στα προβλήματα και όχι στο λεξιλόγιο, επικεντρωμένο σε νόμους για την αλλαγή της πραγματικότητας και όχι σε tweets ή reels για τον σχολιασμό της».
Η διάκριση αυτή ανάμεσα στη θεσμική παραγωγή νομοθετικού έργου που επηρεάζει την καθημερινότητα των πολιτών και στην απλή ρητορική καταγραφή των γεγονότων στα κοινωνικά δίκτυα χρησιμοποιώντας την ορθή ορολογία αποτελεί, κατά τον Ισπανό βουλευτή, το βασικό κριτήριο κοινωνικής αποτελεσματικότητας.
Οι τρεις προγραμματικοί άξονες: Ρύθμιση αγορών, φορολόγηση πλούτου και κοινωνικό κράτος
Προσδιορίζοντας τα συστατικά στοιχεία αυτής της πολιτικής πρότασης, ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος της Esquerra Republicana συνόψισε τις βασικές παρεμβάσεις σε τρεις διακριτούς οικονομικούς και κοινωνικούς άξονες:
«Παρέμβαση στην αγορά (αστική και σχετική με τα τρόφιμα), εφαρμογή φόρων στον πλούτο και όχι στην εργασία, και μαζικές επενδύσεις στην εκπαίδευση, τις μεταφορές και την υγειονομική περίθαλψη».
Σύμφωνα με το πλαίσιο αυτό, η προστασία των εισοδημάτων και της πρόσβασης σε βασικά αγαθά —όπως η στέγαση και η διατροφή— απαιτεί ενεργό ρυθμιστικό ρόλο του κράτους απέναντι στις στρεβλώσεις της αγοράς.
Ταυτόχρονα, η αναδιανομή των βαρών προϋποθέτει την ελάφρυνση της μισθωτής εργασίας και τη στόχευση των μεγάλων περιουσιών, προκειμένου να χρηματοδοτηθούν ισχυρές δημόσιες υπηρεσίες στους τομείς της παιδείας, των συγκοινωνιών και του συστήματος υγείας.
Η έννοια της «χρήσιμης αριστεράς» και ο χρονικός ορίζοντας του 2030
Συνοψίζοντας τον ιδεολογικό και πρακτικό χαρακτήρα των προτεινόμενων μεταρρυθμίσεων, ο κ. Ρουφιάν χρησιμοποίησε μία φράση που αποτυπώνει την προτεραιότητα του πραγματικού αποτελέσματος έναντι των ιδεολογικών δογμάτων:
«Μια ακάθαρτη αλλά χρήσιμη αριστερά».
Κλείνοντας την τοποθέτησή του, ο Ισπανός κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος έθεσε το ζήτημα της χρονικής πίεσης για την υιοθέτηση τέτοιων πολιτικών στην Ισπανία, σημειώνοντας χαρακτηριστικά:
«Και θα ήταν καλό να μην περιμένουμε μέχρι το 2030 για να το δούμε εδώ γύρω».
Ποιοι ψήφισαν Die Linke
Για πρώτη φορά στο Βερολίνο, επετράπη επίσης σε νέους ηλικίας 16 ετών και άνω να ψηφίσουν στις εκλογές για τη Βουλή των Αντιπροσώπων. Η αριστερή πτέρυγα επωφελήθηκε περισσότερο από αυτό: Σύμφωνα με στοιχεία της Infratest για το ARD, συγκέντρωσε περίπου το 43% των ψήφων στη νεότερη ομάδα ψηφοφόρων. Μεταξύ των ατόμων ηλικίας 25 έως 34 ετών, το 49% ψήφισε μάλιστα το Κόμμα της Αριστεράς (Die Linke)!
Αντίθετα, μεταξύ των ατόμων ηλικίας 45 έως 59 ετών, το Κόμμα της Αριστεράς, το CDU και το AfD ισοβαθμούν με 19% το καθένα. Όσοι είναι άνω των 70 ετών την ψήφισαν λιγότερο. Μεταξύ των ηλικιωμένων, το Κόμμα της Αριστεράς έφτασε μόλις το 14%, πίσω από το CDU (33%) και το SPD (21%).
Η έλλειψη στέγης ήταν καθοριστική
Κάτι που δεν αφορά μόνο τους νέους: Το καθοριστικό ζήτημα στην προεκλογική εκστρατεία του Βερολίνου ήταν πιθανώς η έλλειψη στέγης και τα υψηλά ενοίκια. Το κορυφαίο στέλεχος της Αριστεράς Ελίφ Εράλπ (Elif Eralp) θέλει να απαλλοτριώσει μεγάλες εταιρείες στέγασης και να εισαγάγει πλαφόν στα ενοίκια για διαμερίσματα που ανήκουν στο κρατίδιο. Πράττοντας αυτό, το Κόμμα της Αριστεράς στόχευσε συγκεκριμένα τους Βερολινέζους με χαμηλά εισοδήματα: Μεταξύ των ψηφοφόρων που θεωρούν την οικονομική τους κατάσταση «κακή», το 32% ψήφισε το Κόμμα της Αριστεράς —αλλά επίσης το 25% ψήφισε το δεξιό λαϊκιστικό AfD.
Ίσως το κρίσιμο σημείο: Κανένα άλλο κόμμα δεν μπόρεσε να κερδίσει ταυτόχρονα τόσους πολλούς μη ψηφοφόρους (απέχοντες) και ψηφοφόρους από άλλα κόμματα. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Infratest, περίπου 75.000 πρώην μη ψηφοφόροι ψήφισαν το Κόμμα της Αριστεράς. Επιπλέον, υπήρξαν περίπου 51.000 από πρώην ψηφοφόρους του Κόμματος των Πρασίνων και 36.000 από το SPD. Για σύγκριση: Το AfD συγκέντρωσε επίσης περίπου 65.000 ψήφους από πρώην μη ψηφοφόρους, αλλά σημαντικά λιγότερες από τα άλλα κόμματα.
Το ξέρουμε…
Το να βλέπετε αυτά τα μηνύματα μπορεί να είναι κουραστικό. Και να είστε σίγουροί ότι ούτε κι εμείς βρίσκουμε κάποια ευχαρίστηση από το να τα γράφουμε... Όμως αυτό το μήνυμα δεν αφορά εμάς. Αφορά κάτι πολύ πιο σημαντικό: την επιβίωση της ανεξάρτητης, μαχητικής δημοσιογραφίας στην Kρήτη.
Η στήριξη σας είναι σημαντική γιατί μας επιτρέπει να:
- - Κάνουμε ρεπορτάζ χωρίς φόβο και εξαρτήσεις. Κανείς δεν μας υπαγορεύει τι να πούμε ή τι να αποσιωπήσουμε.
- - Κρατάμε τη δημοσιογραφία μας προσβάσιμη σε όλους, ακόμη και σε αυτούς που δεν έχουν την ικανότητα να πληρώσουν. Χωρίς paywall, χωρίς προνόμια μόνο για όσους έχουν την οικονομική δυνατότητα.
Η απλή αλήθεια είναι ότι τα έσοδα διαρκώς συρρικνώνονται. Αν πιστεύετε ότι μια πραγματικά ελεύθερη ενημέρωση είναι ζωτικής σημασίας για τη δημοκρατία και τον έλεγχο της εξουσίας, τότε δώστε μας τη δύναμη να συνεχίσουμε.
Σας ευχαριστούμε θερμά.
