Μια σοβαρή περιβαλλοντική πρόκληση εξελίσσεται στην εμβληματική παραλία της Παχιάς Άμμου στον Σταυρό Ακρωτηρίου, όπου οι εργασίες για την κατασκευή του αντλιοστασίου λυμάτων Α44 φαίνεται να έχουν προκαλέσει σημαντική επιβάρυνση στο θαλάσσιο και παράκτιο οικοσύστημα, σύμφωνα με τον Σύλλογο Προστασίας Περιβάλλοντος Σταυρού. Με ένα επείγον αίτημα προς το Υπουργείο Περιβάλλοντος, την Περιφέρεια Κρήτης και τις εισαγγελικές αρχές, ο Σύλλογος Προστασίας Περιβάλλοντος Σταυρού (SEA) ζητά την άμεση παρέμβαση των ελεγκτικών μηχανισμών, παραθέτοντας στοιχεία που υποδηλώνουν αλλοίωση των υδάτων και απειλή για προστατευόμενα είδη.
Η ένταση στην περιοχή κλιμακώθηκε το πρώτο δεκαήμερο του Μαρτίου. Σύμφωνα με τα στοιχεία που προσκόμισε ο Σύλλογος SEA, στις 5 Μαρτίου καταγράφηκε διοχέτευση τσιμεντολάσπης από το εργοτάξιο προς την ακτή και το θαλάσσιο περιβάλλον. Το φαινόμενο επαναλήφθηκε στις 11 Μαρτίου, όταν υπολείμματα υλικών εντός των σωλήνων διοχέτευσης ξεπλύθηκαν και κατέληξαν στον λάκκο εκσκαφής.
Η ανησυχία των κατοίκων εντάθηκε στις 12 Μαρτίου, όταν μέρος αυτών των υδάτων διοχετεύτηκε σε παρακείμενο αγροτεμάχιο, δημιουργώντας μια «λίμνη» τσιμεντολάσπης σε μια έκταση όπου φύονται τα προστατευόμενα κρινάκια της θάλασσας. Η παρουσία των πολιτών στο σημείο λειτούργησε ως αποτρεπτικός παράγοντας για περαιτέρω ρίψεις μεγάλης κλίμακας, ενώ στο σημείο μετέβη και κλιμάκιο του Λιμενικού Σώματος για την καταγραφή της κατάστασης.
Η «γλώσσα» των αριθμών: pH 12,1 και υψηλή θολερότητα

Οι ισχυρισμοί για περιβαλλοντική επιβάρυνση δεν περιορίζονται σε μαρτυρίες, αλλά υποστηρίζονται από εργαστηριακές αναλύσεις δειγμάτων που ελήφθησαν από ανεξάρτητο εργαστήριο στο Ηράκλειο. Τα ευρήματα της 5ης Μαρτίου κρίνονται ως ιδιαίτερα ανησυχητικά, καθώς η τιμή του pH στο θαλασσινό νερό ανήλθε στο 12,1, επίπεδο που υποδηλώνει ένα εξαιρετικά αλκαλικό περιβάλλον, συμβατό με την παρουσία τσιμεντολάσπης. Παράλληλα, η συγκέντρωση Ασβεστίου (Ca) ανήλθε στα 3280 mg/L.
Επιπλέον, ήδη από τις 3 Μαρτίου, πριν από τη μαζική ρίψη τσιμεντολάσπης, οι μετρήσεις έδειχναν θολερότητα της τάξεως των 15 NTU. Η τιμή αυτή υποδηλώνει αυξημένη παρουσία αιωρούμενων στερεών και λεπτόκοκκων υλικών, όπως άργιλος, που προέρχονται από τις εκσκαφές. Η μεταβολή στη σύσταση της άμμου σε σχέση με άλλα σημεία της ακτής ενισχύει το επιχείρημα για μακροχρόνια και συστηματική επιβάρυνση.
Απειλή για την Ποσειδωνία και την Caretta caretta

Η Παχιά Άμμος δεν είναι απλώς μια τουριστική παραλία, αλλά ένα ευαίσθητο οικοσύστημα. Η επιστημονική κοινότητα προειδοποιεί ότι η αύξηση της θολερότητας και η καθίζηση ιζημάτων απειλούν άμεσα τα λιβάδια Ποσειδωνίας (Posidonia oceanica). Τα λιβάδια αυτά, προστατευόμενα σε μεσογειακό επίπεδο, βασίζονται στη διαπερατότητα του φωτός για τη φωτοσύνθεσή τους.
Η χρονική συγκυρία καθιστά την κατάσταση ακόμα πιο κρίσιμη, καθώς πλησιάζει η περίοδος ωοτοκίας της θαλάσσιας χελώνας Caretta caretta. Η αλλοίωση της ποιότητας της άμμου και των υδάτων ενδέχεται να επηρεάσει αρνητικά τη διαδικασία αναπαραγωγής του είδους. Παράλληλα, η εικόνα των μεγάλων σωλήνων στην ακτή έχει ήδη προκαλέσει την αντίδραση των πρώτων επισκεπτών της περιοχής, οι οποίοι αποφεύγουν την κολύμβηση λόγω της απουσίας επίσημης ενημέρωσης για την ποιότητα των υδάτων.
Το θεσμικό πλαίσιο και το αίτημα των πολιτών

Με την κοινοποίηση του αιτήματος προς την Εισαγγελία Πρωτοδικών Χανίων και το ΕΛ.ΚΕ.Θ.Ε., ο Σύλλογος SEA ζητά:
-
Την άμεση δειγματοληψία υδάτων από τον χώρο εκσκαφής και της λάσπης από την παραλία.
-
Τον πλήρη χημικό και ορυκτολογικό έλεγχο των υλικών που απορρίπτονται.
-
Την ανάκληση της άδειας διάθεσης υδάτων από τον λάκκο εκσκαφής προς τη θάλασσα.
Η υπόθεση του Σταυρού αναδεικνύει τη σύγκρουση μεταξύ της ανάγκης για υποδομές και της επιτακτικής ανάγκης για προστασία του φυσικού κεφαλαίου. Ο Σύλλογος απευθύνει κάλεσμα για συνεχή και ειρηνική παρουσία των πολιτών στην Παχιά Άμμο καθημερινά (08:00 – 16:00), με στόχο την παρακολούθηση των εργασιών.



