Στο Βενετσιάνικο λιμάνι και τον εμβληματικό χώρο του Μεγάλου Αρσεναλιού μεταφέρεται στις 12 και 13 Αυγούστου το Μουσικό Φεστιβάλ Χανίων «4», ολοκληρώνοντας μια κομβική και μεταβατική χρονιά για τη συγκρότηση του θεσμού.
Σε συνέντευξή του στον «Αγώνα της Κρήτης», ο διευθυντής του φεστιβάλ, Χρήστος Γαρμπιδάκης, προβαίνει σε έναν αναστοχαστικό απολογισμό της πορείας από το 2022 έως σήμερα, αναλύοντας τη διεύρυνση του μουσικού προσανατολισμού, τον εκπαιδευτικό χαρακτήρα των εργαστηρίων, τη θεσμική μετάβαση στη νέα Αστική Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία, καθώς και τις προκλήσεις οικονομικής βιωσιμότητας που αντιμετωπίζουν οι αυτόνομες πολιτιστικές πρωτοβουλίες.
Η διαδρομή από το 2022 και η αισθητική διεύρυνση του ήχου
Η αφετηρία του εγχειρήματος τοποθετείται στη Μεγάλη Εβδομάδα του 2022, όταν πραγματοποιήθηκε η αφιερωματική συναυλία «Εγκώμιο για την Ειρήνη» με τη συμμετοχή των Ross Daly, Kelly Thoma, Δημήτρη Τρουμπογιάννη, Πέλας Λιονάκη και Άννας-Μαρίας Κορακάκη, τα έσοδα της οποίας διατέθηκαν για την ανακούφιση των προσφύγων της Ουκρανίας. Ακολούθησε το 1ο Μουσικό Φεστιβάλ Χανίων το 2023 υπό τον τίτλο «Εισαγωγή», φιλοξενώντας καλλιτέχνες όπως ο Σταύρος Λάντσιας, η Φένια Χρήστου, ο Άγγελος Θεοδωράκης-Παπαγγελίδης, η Σαβίνα Γιαννάτου και ο Σπύρος Μάνεσης.
Στις επόμενες διοργανώσεις, ο ηχητικός προσανατολμός διευρύνθηκε σταδιακά προς το νεοκλασικό ιδίωμα, την ambient και τη σύγχρονη κλασική μουσική, εντάσσοντας διεθνείς και εγχώριες παρουσίες —όπως ο Γιώργος Παπαδόπουλος, η Sofi Paez από την Κόστα Ρίκα, ο Πέτρος Περάκης, η Ελένη Παπασπύρου, η Σοφία Σαρρή, ο Νίκος Κυπουργός, ο Δημήτρης Παπαδημητρίου, η Νεφέλη Μούσουρα, ο Γιάννης Γεωργιάδης και ο συνεργάτης του Brian Eno, Tom Rogerson.
Περιγράφοντας την εξέλιξη του αρχικού οράματος, ο κ. Γαρμπιδάκης επισημαίνει:
«Μπορώ να πω ότι το όραμα έχει σε γενικές γραμμές υλοποιηθεί… Θέλουμε το φεστιβάλ να έχει το νεοκλασικό στοιχείο, αλλά θέλουμε να έχει και στοιχεία ηλεκτρονικά κ.λπ. Όλα αυτά ήταν μέσα στους στόχους μας, μέσα στο όραμα του Μουσικού Φεστιβάλ Χανίων».
Ο θεσμός των εκπαιδευτικών εργαστηρίων και η ώσμωση με την τοπική κοινωνία
Κομβικό πυλώνα της διοργάνωσης αποτελεί η διεξαγωγή εκπαιδευτικών εργαστηρίων, τα οποία προσφέρουν στους τοπικούς δημιουργούς τη δυνατότητα αλληλεπίδρασης με καταξιωμένους συνθέτες. Στο παρελθόν έχουν πραγματοποιηθεί σεμινάρια για τη χρήση τεχνικών sampling και ηλεκτρονικών μέσων με τον Νίκο Σωτηρόπουλο, τη μελοποίηση με τη Φένια Χρήστου, την κινηματογραφική μουσική με τον Νίκο Κυπουργό, καθώς και τη σύνθεση με τους Δημήτρη Παπαδημητρίου και Tom Rogerson.
Στο φετινό πρόγραμμα, ο συνθέτης και μαέστρος Χρίστος Παπαγεωργίου παρουσιάζει το εργαστήριο «Τα στυλ της κλασικής μουσικής από τον Μπαχ έως τον Max Richter», εστιάζοντας στις υφολογικές παραλλαγές του τραγουδιού «Το Περιγιάλη» του Μίκη Θεοδωράκη.
Αναφερόμενος στην παιδαγωγική και καλλιτεχνική αξία αυτών των δράσεων για το τοπικό οικοσύστημα, ο διευθυντής του φεστιβάλ υπογραμμίζει:
«Στην τέχνη υπάρχει η κλίση, το ταλέντο που λέμε, υπάρχει η σκληρή δουλειά —το ότι μελετούμε, πειραματιζόμαστε και δημιουργούμε— αλλά υπάρχει και το πώς προσλαμβάνουμε εμείς την τέχνη και τη μουσική από νέες και ελπιδοφόρες καλές επηροές… Το κοινό ειδικά των Χανίων είναι πολύ φιλότεχνο και αγκαλιάζει την πρωτοβουλία, τις νέες τάσεις και τις νέες ιδέες. Οπότε είναι και αυτό το προσωπικό: δηλαδή ότι κάνουμε γνωριμίες με τους συνθέτες, γινόμαστε φίλοι, υπάρχει διάδραση και είναι πάρα πολύ δημιουργικό αυτό. Νομίζω ότι το όφελος για όλους μας και για την πόλη είναι πολύ μεγάλο».
Η σύσταση της ΑΜΚΕ, η οικονομική βιωσιμότητα και το τροποποιημένο πρόγραμμα
Η φετινή διοργάνωση σηματοδοτεί τη θεσμική μετάβαση από την ατομική επιχείρηση στη σύσταση της Αστικής Μη Κερδοσκοπικής Εταιρείας «Faros Chania Festivals and Events», με στόχο τη διεκδίκηση πόρων και από το Υπουργείο Πολιτισμού. Επικαλούμενος τη θεωρία του κοινωνιολόγου Georg Simmel για τη σχέση του χρήματος με τις πολιτισμικές αξίες, ο κ. Γαρμπιδάκης αναφέρθηκε στις δυσκολίες διασφάλισης της οικονομικής αυτοτέλειας του εγχειρήματος.
Η αυλαία των φετινών εκδηλώσεων άνοιξε με την προφεστιβαλική βραδιά της 26ης Ιουλίου στο San Salvatore με τη συμμετοχή των συγκροτημάτων Port-Royal και Diamat. Το κυρίως πρόγραμμα διαμορφώνεται ως εξής:
Τετάρτη 12 Αυγούστου: Δωρεάν εξωτερική συναυλία της Ιταλίδας βιολίστριας Laura Masotto στην Πλατεία Κατεχάκη, έξω από το Μεγάλο Αρσενάλι, και στη συνέχεια συναυλία του ντουέτου Christina Vantzou με τον John Also Bennett εντός της αίθουσας (εισιτήριο 15€ / 13€ μειωμένο).
Πέμπτη 13 Αυγούστου: Δωρεάν εργαστήριο του Χρίστου Παπαγεωργίου στις 12:00 το μεσημέρι. Η βραδινή συναυλία (έναρξη στις 21:00) θα περιλαμβάνει το πιανιστικό έργο του Χρίστου Παπαγεωργίου.
Όπως γνωστοποίησε ο διευθυντής του φεστιβάλ, η Ελληνοκύπρια συνθέτρια Βαλεντίνη Λοΐζου δεν θα μπορέσει να συμμετάσχει λόγω εκτάκτου οικογενειακού θέματος υγείας. Εξαιτίας αυτής της εξέλιξης, η τιμή του εισιτηρίου για τη συναυλία της Πέμπτης προσαρμόστηκε στα 15 ευρώ, με πρόβλεψη αποζημίωσης για όσους είχαν ήδη προαγοράσει εισιτήριο.
Η θεσμική στήριξη και η προοπτική του διεθνούς αποτυπώματος
Στο πεδίο των χρηματοδοτήσεων, ο κ. Γαρμπιδάκης σημείωσε ότι η Περιφέρεια Κρήτης ενισχύει σταθερά το φεστιβάλ, ενώ ο Δήμος Χανίων παρέχει αυξημένη οικονομική στήριξη, δωρεάν παραχώρηση χώρων και αδειοδοτήσεις. Εκφράζοντας τις ευχαριστίες του προς τον Αντιπεριφερειάρχη Νίκο Καλογερή, τον Δήμαρχο Παναγιώτη Σημαντηράκη και τον Αντιδήμαρχο Ιωάννη Γιαννακάκη, υπογράμμισε την ανάγκη περαιτέρω ενίσχυσης για τη διεύρυνση της διεθνούς παρουσίας του θεσμού.
Καταλήγοντας, ο διευθυντής του Μουσικού Φεστιβάλ Χανίων απηύθυνε κάλεσμα προς το κοινό για τη στήριξη της διοργάνωσης:
«Τα έσοδα πηγαίνουν στον φορέα —η Αστική Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία δεν είναι κερδοσκοπική, όπως λέει και ο τίτλος της. Οπότε τα εισιτήρια, επειδή ακριβώς, όπως λέγαμε, οι χρηματοδοτήσεις δεν αρκούν, είναι αναγκαία για να μπορέσουμε να πληρώσουμε τους μουσικούς και τους συνεργάτες μας… Οπότε χρειαζόμαστε τη στήριξη αυτή και τους ευχαριστούμε πάρα πολύ τους ανθρώπους που μας στηρίζουν, για να μπορέσουμε να έχουμε αυτή την ποιότητα και σε επίπεδο μουσικών, αλλά και σε επίπεδο τεχνικής υποστήριξης και γενικότερα της διοργάνωσης».
Ακολουθεί ολόκληρη η συνέντευξη του διευθυντή του Μουσικού Φεστιβάλ Χανίων Χρήστου Γαρμπιδάκη στον “Αγώνα της Κρήτης:
Η γέννηση, τα πρώτα βήματα και το όραμα για το Φεστιβάλ
ΕΡΩΤΗΣΗ: Ποιο το όραμα του Μουσικού Φεστιβάλ Χανίων; Θεωρείται ότι το αρχικό όραμα έχει υλοποιηθεί;
Χρήστος Γαρμπιδάκης: «Μπορώ να πω ότι το όραμα έχει σε γενικές γραμμές υλοποιηθεί.
Από την πρώτη στιγμή – που ήταν το 2022, όταν είχαμε κάνει όχι ως Μουσικό Φεστιβάλ Χανίων, αλλά με τη νεοσύστατη τότε ατομική μου επιχείρηση, μια συναυλία μέσα στη Μεγάλη Εβδομάδα με τον Ross Daly, την Kelly Thoma, τον Δημήτρη Τρουμπογιάννη, την Πέλα Λιονάκη και την Άννα-Μαρία Κορακάκη, ήταν ξεκάθαρο το όραμά μας. «Εγκώμιο για την Ειρήνη» λεγόταν, και τα έσοδα είχαν πάει στους πρόσφυγες της Ουκρανίας τότε, μέσω του Ερυθρού Σταυρού, των Γιατρών του Κόσμου και της UNICEF.
Έπειτα, στο 1ο Μουσικό Φεστιβάλ Χανίων το 2023, που λεγόταν «Εισαγωγή», ο στόχος ήταν να έρθουν ποιοτικοί μουσικοί, νέοι αλλά και πιο καταξιωμένοι. Είχαμε τότε:
Τον Σταύρο Λάντσια που έπαιξε στο πιάνο δικές του συνθέσεις, τη Φένια Χρήστου με δικές της μελοποιήσεις και συνθέσεις, τον Άγγελο Θεοδωράκη-Παπαγγελίδη επίσης με δικές του συνθέσεις, και τη Σαβίνα Γιαννάτου με τον Σπύρο Μάνεση στο πιάνο.»
Η διεύρυνση του ήχου: Νεοκλασικό, Ambient & Σύγχρονη Μουσική
«Τη δεύτερη χρονιά, στο 2ο Μουσικό Φεστιβάλ Χανίων, ξεκινήσαμε να το διευρύνουμε και λίγο. Θέλουμε το φεστιβάλ να έχει το νεοκλασικό στοιχείο, αλλά θέλουμε να έχει και στοιχεία ηλεκτρονικά κ.λπ.
την 1η μέρα ξεκινήσαμε με τον Γιώργο Παπαδόπουλο που ήρθε από το Βερολίνο και έδωσε μια πολύ ωραία ambient συναυλία. Συνεχίσαμε με τη Sofi Paez από την Κόστα Ρίκα, η οποία είχε ένα νεοκλασικό ύφος που το συνδυάζει με την ambient, χρησιμοποιώντας πιάνο, φωνητικά και λίγους ηλεκτρονικούς ήχους.
Την 2η μέρα ξεκινήσαμε με τον Πέτρο Περάκη, ο οποίος παρουσίασε ένα κομμάτι της σύγχρονης κλασικής μουσικής με clusters —ένα δύσκολο κομμάτι στο πιάνο, το οποίο ερμήνευσε η Ελένη Παπασπύρου. Συνεχίσαμε με τη Σοφία Σαρρή, η οποία παρουσίασε τη δουλειά της με πιάνο κουαρτέτο, και η βραδιά ολοκληρώθηκε με τον Νίκο Κυπουργό.
Όλα αυτά ήταν μέσα στους στόχους μας, μέσα στο όραμα του Μουσικού Φεστιβάλ Χανίων.
Και την τρίτη χρονιά, το 2025, στο 3ο Μουσικό Φεστιβάλ Χανίων, ξεκινήσαμε με τον Δημήτρη Παπαδημητρίου, του οποίου τη μουσική δωματίου ερμήνευσαν πολύ όμορφα η Νεφέλη Μούσουρα και ο Γιάννης Γεωργιάδης —δύο εξαιρετικοί σολίστ. Και συνεχίσαμε με τον Tom Rogerson, συνεργάτη του Brian Eno, ο οποίος έκανε κι ένα εργαστήριο.»
Ο θεσμός των εργαστηρίων και τα εκπαιδευτικά σεμινάρια
ΕΡΩΤΗΣΗ: «Έχετε ενσωματώσει μέσα στο πρόγραμμα και εργαστήρια, τα οποία δίνουν τη δυνατότητα στους τοπικούς μουσικούς να ακούσουν από πρώτο χέρι και να συνομιλήσουν με μουσικούς που έχουν διαγράψει διεθνή πορεία.»
Χρήστος Γαρμπιδάκης: «Σωστά. Το πρώτο εργαστήριο που κάναμε, το κάναμε με τον Νίκο Σωτηρόπουλο, έναν φίλο μουσικό εδώ από τα Χανιά, κι εκεί εστιάσαμε στο πώς με φυσικό πιάνο, ηλεκτρονικά μέσα, έναν υπολογιστή, με sampling και άλλες τεχνικές, μπορούμε να συνδυάσουμε τον κλασικό ήχο με τους ηλεκτρονικούς ήχους, που είναι μέσα στη φιλοσοφία του φεστιβάλ.
Την πρώτη χρονιά έκανε και η Φένια Χρήστου ένα εργαστήριο για μελοποιήσεις, πάρα πολύ όμορφο. Τη δεύτερη χρονιά ο Νίκος Κυπουργός έκανε ένα εργαστήριο για την κινηματογραφική μουσική.
Την τρίτη χρονιά, το 2025, ο Δημήτρης Παπαδημητρίου παρουσίασε ένα εργαστήριο για τη σύνθεση, και ο Tom Rogerson ένα εργαστήριο για το πώς συνεργάστηκε με τον Brian Eno και έφτιαξαν ένα πολύ όμορφο άλμπουμ, στο οποίο ο ίδιος συμμετέχει με πιάνο και ο Brian Eno με ηλεκτρονικά.
Οπότε και φέτος έχουμε ένα εργαστήριο με τον Χρήστο Παπαγεωργίου, όπου θα παρουσιάσει μια πολύ ενδιαφέρουσα δουλειά του που λέγεται «Τα στυλ της κλασικής μουσικής από τον Μπαχ έως τον Max Richter».
Στην ουσία παρουσιάζει πώς μεταφράζει τη σύνθεση ενός κομματιού του Μίκη Θεοδωράκη —που είναι «Το Περιγιάλη»— σε υφολογικές παραλλαγές που ξεκινάνε από τον Μπαχ, πάνε στον Σοπέν και φτάνουν μέχρι τον πολύ σύγχρονο Richter, ο οποίος έχει κάνει και τη γνωστή μεταγραφή στις «Τέσσερις Εποχές» του Vivaldi.»
Η αξία και η έμπνευση για την τοπική μουσική κοινότητα
ΕΡΩΤΗΣΗ: «Τι μπορεί να κερδίσει ένας μουσικός εδώ τοπικά που συμμετέχει σε αυτά τα σεμινάρια; Δηλαδή, φαντάζομαι πως κάποιος που έχει ασχοληθεί με την κλασική ή την ambient μουσική, μόνο και μόνο το γεγονός ότι μπορεί να συμμετάσχει σε ένα τέτοιο σεμινάριο, εμπλουτίζει τις προσλαμβάνουσές του, όπως κι αν το δεις.»
Χρήστος Γαρμπιδάκης: «Ναι! Και από προσωπική μου εμπειρία, αλλά και από την εμπειρία που είχα από τη Σχολή Αρχιτεκτονικής όταν εργαζόμουν στο ΚΑΜ (Κέντρο Αρχιτεκτονικής Μεσογείου), γενικότερα έχω καταλάβει ότι στην τέχνη υπάρχει η κλίση, το ταλέντο που λέμε, υπάρχει η σκληρή δουλειά —το ότι μελετούμε, πειραματιζόμαστε και δημιουργούμε— αλλά υπάρχει και το πώς προσλαμβάνουμε εμείς την τέχνη και τη μουσική από νέες και ελπιδοφόρες καλές επηροές.
Δηλαδή, αυτό που παρουσίασε ο Tom Rogerson για τον Brian Eno έπιανε περισσότερο τη δική μου κατηγορία, που ασχολούμαι με την ambient αλλά και με το κλασικό πιάνο. Κάποιον που θέλει να γράφει μουσική για κινηματογράφο —κι εγώ έχω γράψει μουσική για κινηματογράφο στο πιάνο— θα τον ενδιέφερε πάρα πολύ, θα έπαιρνε πάρα πολλές ιδέες και θα τον βοηθούσε πολύ το σεμινάριο κινηματογραφικής μουσικής του Νίκου Κυπουργού.
Ένας συνθέτης, όπως ο Πέτρος Περάκης ή κάποιος νεότερος συνθέτης που γράφει κλασική μουσική, θα εμπνεύστηκε πάρα πολύ από το σεμινάριο του Δημήτρη Παπαδημητρίου, και ούτω καθεξής.
Ο Χρήστος Παπαγεωργίου, με αυτό που θα δώσει τώρα, μπορεί να εμπνεύσει κάποιον μουσικό ο οποίος θέλει να φέρει κάτι καινούργιο —να κάνει μια παραλλαγή, μια μεταγραφή.»
Η επαφή με τους καλλιτέχνες και η φιλότεχνη φύση των Χανίων
ΕΡΩΤΗΣΗ: «Οι μουσικοί που έρχονται εδώ είναι άνθρωποι που δεν θα ερχόντουσαν υπό άλλες συνθήκες. Και επειδή τα είδη μουσικής τα οποία παίζουν στο φεστιβάλ δεν είναι αυτό που λέμε pop μουσική —δεν είναι δηλαδή dance, δεν είναι heavy metal, δεν είναι hip-hop, μουσικές που έχουν πολλούς οπαδούς στα Χανιά και υπάρχουν και ντόπιοι μουσικοί που παίζουν αυτή τη μουσική— είναι πολύ πιο δύσκολο για αυτούς τους καλλιτέχνες να έρθουν σε επαφή με το κοινό που αγαπάει αυτά τα ιδιώματα. Οπότε, το να έχουν μια επαφή στο σεμινάριο με τέτοιους μουσικούς είναι, φαντάζομαι, ένας τεράστιος πλούτος για αυτούς. Μια τεράστια ευκαιρία να ανοίξουν οι ορίζοντές τους, μια πολύ καλή εμπειρία.»
Χρήστος Γαρμπιδάκης: «Και αυτό τώρα μου θυμίζει όταν ξεκινούσα ως DJ στα Χανιά το ’89 και δούλευα στο κανάλι, που παρουσιάζαμε τότε… Το κανάλι ήταν μέσα στην πρωτοπορία της τότε New Wave μουσικής. Ε, λοιπόν, το κοινό τότε το αγκάλιαζε! Του άρεσαν τα καινούργια πράγματα που παίζονταν και που δεν τα άκουγε αλλού —δηλαδή δεν τα έπαιζαν και πολύ τα ραδιόφωνα αυτά, πέρα από έναν Πετρίδη ας πούμε κ.λπ., ή αν διάβαζες τον «Ήχο».
Και μετέπειτα, το κοινό ειδικά των Χανίων είναι πολύ φιλότεχνο και αγκαλιάζει την πρωτοπορία, τις νέες τάσεις και τις νέες ιδέες. Οπότε είναι και αυτό που λες, το προσωπικό: δηλαδή ότι κάνουμε γνωριμίες με τους συνθέτες, γινόμαστε φίλοι, υπάρχει διάδραση και είναι πάρα πολύ δημιουργικό αυτό. Νομίζω ότι το όφελος για όλους μας και για την πόλη είναι πολύ μεγάλο.»
Η μεταβατική χρονιά: Από την ατομική επιχείρηση στην ΑΜΚΕ και η οικονομική βιωσιμότητα
ΕΡΩΤΗΣΗ: «Σχετικά με την τελευταία διοργάνωση, επειδή υπάρχει μια σημαντική διαφοροποίηση, νομίζω, πέρα από την περίοδο που συμβαίνει, θα θέλατε να μας πείτε δύο λόγια; Είχαμε συνηθίσει το φεστιβάλ να μη συμβαίνει κατά την τουριστική περιόδο. Τώρα συμβαίνει μέσα στην καρδιά του καλοκαιριού κυριολεκτικά, και είναι σπασμένο σε δύο μέρη.
Χρήστος Γαρμπιδάκης: «Λοιπόν, αυτή τη χρονιά υπήρχε η περίπτωση να γίνει μια παύση για το Μουσικό Φεστιβάλ Χανίων, γιατί μέχρι τώρα γινόταν με την ατομική μου επιχείρηση, αλλά φέτος καταφέραμε να ιδρύσουμε Αστική Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία, τη Faros Chania Festivals and Events.
Και για να μπορέσουμε να το στήσουμε όλο αυτό από την αρχή, σκεφτόμασταν ότι θα είναι πάρα πολύ δύσκολο και να κάνουμε τη μετάβαση, και να κάνουμε φεστιβάλ, και να μπορέσουμε… γιατί το θέμα πάντα είναι η χρηματοδότηση και ο προϋπολογισμός. Δηλαδή αυτό είναι το δύσκολο.
Όπως έλεγε ο Georg Simmel —έλεγε λοιπόν ότι στην αρχή το χρήμα βοηθούσε τον Ευρωπαίο πολίτη να οικειοποιηθεί τις πραγματικές αξίες του ευρωπαϊκού πολιτισμού. Αλλά με την τροπή που πήρε, με τη συσσώρευση και τον καπιταλισμό —που έγινε το χρήμα για το χρήμα κ.λπ.— άρχισε να γίνεται το αντίθετο: άρχισε να εμποδίζει τον πολίτη να οικειοποιηθεί τις αληθινές αξίες του πολιτισμού.
Αυτό λοιπόν ήταν το δύσκολο με όλο το εγχείρημα του Μουσικού Φεστιβάλ Χανίων: το να είναι βιώσιμο οικονομικά.
Οπότε λέγαμε να κάνουμε μια παύση, ώστε να το οργανώσουμε για να γίνει την επόμενη χρονιά —το ’27 δηλαδή— να μεγαλώσει. Και όμως, έτυχε και ερχόταν ο Attilio, δηλαδή ο frontman των Port-Royal, για διακοπές στα Χανιά, που είναι πάρα πολύ φίλος, και λέμε: “Ας κάνουμε μόνο μία εκδήλωση, ας κάνουμε κι άλλη μία, ξέρω ‘γώ, να κάνουμε κάτι πολύ μικρό”.
Αποφασίσαμε λοιπόν να προετοιμαστούμε για την επόμενη χρονιά, αλλά να κάνουμε και κάτι μικρότερο. Και με τον ερχομό των Port-Royal εδώ —που δεν μπορούσαν να έρθουν άλλη στιγμή παρά μόνο τέλη Ιουλίου— αποφασίσαμε να πειραματιστούμε και με τον χρόνο, να κάνουμε κάτι πιο ανοιχτό.
Είμαι και μέλος των Port-Royal —συναυλιακό μέλος— και είμαι και μέλος των Diamat (κανονικό μέλος), όπου παίξαμε και οι δύο μπάντες στην προφεστιβαλική εκδήλωση της 26ης Ιουλίου, την προηγούμενη Κυριακή.»
Ε, οπότε είπαμε ότι, εκτός από το ότι θα ‘ναι ωραία το καλοκαίρι —γιατί μπορεί να κάνουμε έξω συναυλία, όπως κάναμε στο San Salvatore, που είναι πάρα πολύ ωραίος χώρος, και όπως θα ξεκινήσει και το κυρίως διήμερο την Τετάρτη η Laura Masotto έξω από το Μεγάλο Αρσενάλι στην πλατεία, που θα ‘ναι κάτι ατμοσφαιρικό πολύ και εντυπωσιακό… Δεν θα έχει εισιτήριο εκεί, αυτή θα είναι δωρεάν συναυλία.
Από την αρχή είχαμε ξεκινήσει στο “Μίκης Θεοδωράκης”, αλλά πάντα είχαμε στο νου μας την αίθουσα του Μεγάλου Αρσεναλιού με την πάρα πολύ καλή ακουστική της —έχει πάρει βραβείο μέσα σε όλη την ανάπλαση, αλλά και για την ακουστική της— και με το κλασικό πιάνο, το Steinway το μικρό που έχει, που είναι ένα πολύ όμορφο πιάνο. Οπότε τώρα είπαμε να κάνουμε κάτι πιο μικρό, διαφορετικό, πιο ανοιχτό.
Επίσης το κάναμε και λίγο πιο ανοιχτό σε ύφος, γιατί παίξαμε, ας πούμε, post-rock και dance techno στην πρώτη συναυλία, ναι, και ambient. Και καταλήγουμε πάλι με κλασικό-νεοκλασικό ύφος με τον Χρήστο Παπαγεωργίου.»
Το απρόοπτο με τη Βαλεντίνη Λοΐζου
ΕΡΩΤΗΣΗ: Υπήρχε όμως και ένα απρόοπτο που θα αλλάξει μερικώς το πρόγραμμα. Για πείτε μας δύο λόγια για τι συνέβη;
Χρήστος Γαρμπιδάκης: Ναι, είχαμε ένα απρόοπτο, έχουμε μια δυσάρεστη εξέλιξη σε σχέση με τους μουσικούς που θα έχουμε.
Δυστυχώς, η Βαλεντίνη Λοΐζου είχε ένα πολύ σοβαρό οικογενειακό θέμα υγείας και χρειάστηκε να μεταβεί από το Βερολίνο στην Κύπρο, οπότε δεν μπορεί να είναι μαζί μας. Το ‘χω ανακοινώσει στα social media, θα γράψουμε κάτι και στο site κ.λπ., και θα δούμε πώς θα κάνουμε και μια μείωση της τιμής.
Το εισιτήριο δηλαδή, που ήταν 18€ τη δεύτερη μέρα, την Πέμπτη, θα είναι σίγουρα στα 15€, και θα δούμε και με αυτούς που έχουν ήδη πληρώσει πώς θα μπορέσουμε να τους αποζημιώσουμε.»
ΕΡΩΤΗΣΗ: «Οπότε την πρώτη μέρα θα είναι δωρεάν και τη δεύτερη θα έχει εισιτήριο;»
Χρήστος Γαρμπιδάκης: «Τη δεύτερη μέρα θα είναι μόνο η εξωτερική συναυλία της Laura Masotto δωρεάν, αλλά μετά η Christina Vantzou με τον John Also Bennett, οι οποίοι θα παίξουν μέσα στην αίθουσα του Μεγάλου Αρσεναλιού με πιάνο, φλάουτο και κάποια ηλεκτρονικά, θα έχει εισιτήριο 15€ (και 13€ μειωμένο).
Και το ίδιο θα είναι και τη δεύτερη μέρα, όπου θα είναι μόνο ο Χρήστος Παπαγεωργίου στις… το βράδυ στις 9:00 έχουμε πει την έναρξη και στις δύο συναυλίες.
Ήταν να κάνει την εισαγωγή η Βαλεντίνη Λοΐζου ως νέα συνθέτρια και πιανίστρια, αλλά επειδή της παρουσιάστηκε αυτό το πρόβλημα δεν μπορεί να έρθει, οπότε θα είναι μόνο ο Χρήστος Παπαγεωργίου —ίσως να παίξει λίγο παραπάνω, δεν ξέρουμε.»
Και το εργαστήριο, όπως είπαμε, στις 12:00 το μεσημέρι της Πέμπτης, που θα παρουσιάσει ο Χρήστος Παπαγεωργίου δωρεάν.
Η θεσμική στήριξη και το διεθνές αποτύπωμα του φεστιβάλ
ΕΡΩΤΗΣΗ: Λίγο πριν το τέλος της συνέντευξης θα ήθελα να σας ρωτήσουμε αν θεωρείται ότι η δημοτική αρχή αλλά και η Περιφέρεια στηρίζουν επαρκώς τα φεστιβάλ, και το δικό σας φεστιβάλ ειδικά;
Χρήστος Γαρμπιδάκης: «Κοίτα να δεις, ένας από τους βασικούς λόγους που κάναμε τη μετάβαση από ατομική επιχείρηση σε Αστική Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία είναι για να μπορέσουμε να κάνουμε αιτήσεις για να μας στηρίξει και το Υπουργείο Πολιτισμού.
Τώρα, η Περιφέρεια μας στηρίζει με ένα αρκετά σημαντικό ποσό κάθε χρόνο από την αρχή. Από τον Δήμο είναι λίγο μικρότερο, αλλά ο Δήμος μας παρέχει σημαντική βοήθεια σε πολλά επίπεδα: μας δίνει δωρεάν τους χώρους, παίρνει τις άδειες για τις εξωτερικές συναυλίες, αν χρειαστούμε κάποια υποστήριξη σε εθελοντική βάση και διάφορα άλλα τέτοια πρακτικά θέματα. Ειδικά φέτος, ο Δήμος μας έχει στηρίξει και μάλιστα με παραπάνω χρηματοδότηση.
Τώρα, αν με ρωτάς αν είναι αρκετή, ποτέ δεν είναι αρκετή! Αλλά νομίζω γι’ αυτό θέλουμε να το μεγαλώσουμε λίγο, γιατί πιστεύω ότι αυτό που λες, ότι υπάρχει ένα αποτύπωμα το οποίο είναι διεθνές… Όταν έχουμε καλλιτέχνες, μουσικούς από την Κόστα Ρίκα, τώρα σχεδιάζουμε, ας πούμε, από την Ουκρανία για του χρόνου, από εδώ, από εκεί, από την Αγγλία —συνεργάτης του Brian Eno, ο οποίος μάλιστα, ο Tom Rogerson, κάνει κι αυτός στο Suffolk, σε μια μικρή πόλη που μένει, ένα παρόμοιο δικό του φεστιβάλ— θα θέλαμε λίγο παραπάνω υποστήριξη.
Πιστεύω ότι θα το καταφέρουμε να το έχουμε κι αυτό, αλλά ειλικρινά θα ήθελα να πω ένα πολύ μεγάλο ευχαριστώ:
Στον Αντιπεριφερειάρχη, τον Νίκο τον Καλογερή,
Στον Δήμαρχο, τον Παναγιώτη Σημαντηράκη,
Και στον Αντιδήμαρχο, τον Ιωάννη Γιαννακάκη.
Και ελπίζουμε σιγά-σιγά να μεγαλώσουμε, να διευρύνουμε και τις προτάσεις μας, αλλά και το αποτύπωμα που θα έχει διεθνώς το φεστιβάλ.»
Μήνυμα στο κοινό και η σημασία της στήριξης
ΕΡΩΤΗΣΗ: «Κάτι τελευταίο που θα ήθελες να πεις για αυτούς που θα έρθουν, που θέλουν να στηρίξουν;»
Χρήστος Γαρμπιδάκης: «Θέλω να πω ένα πολύ μεγάλο ευχαριστώ στο κοινό μας εδώ, τόσο των Χανίων όσο και στους επισκέπτες, που έχουν στηρίξει πραγματικά το φεστιβάλ τα προηγούμενα χρόνια, καθώς και σε εκείνους που έχουν αγοράσει ήδη εισιτήρια για τη φετινή διοργάνωση ή σχεδιάζουν να αγοράσουν online εισιτήρια ή να έρθουν να μας στηρίξουν.
Τα έσοδα πηγαίνουν στον φορέα —η Αστική Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία δεν είναι κερδοσκοπική, όπως λέει και ο τίτλος της. Οπότε τα εισιτήρια, επειδή ακριβώς, όπως λέγαμε, οι χρηματοδοτήσεις δεν αρκούν, είναι αναγκαία για να μπορέσουμε να πληρώσουμε τους μουσικούς και τους συνεργάτες μας.
Διότι ένα άλλο στοιχείο που ήταν πάντα μέσα στο όραμα του φεστιβάλ ήταν να έχουμε έναν πάρα πολύ όμορφο ήχο. Συνεργαζόμαστε με την εταιρεία του Γιάννη Λύκου —ένα-δυο πολυμέσα— και έχουμε πάντα εξαιρετικό ήχο και φωτισμό.
Οπότε χρειαζόμαστε τη στήριξη αυτή και τους ευχαριστούμε πάρα πολύ τους ανθρώπους που μας στηρίζουν, για να μπορέσουμε να έχουμε αυτή την ποιότητα και σε επίπεδο μουσικών, αλλά και σε επίπεδο τεχνικής υποστήριξης και γενικότερα της διοργάνωσης και των ανθρώπων με τους οποίους συνεργαζόμαστε.»
Δεν μπορούν όλοι να πληρώσουν. Και το σεβόμαστε.
Αν βρίσκεσαι σε δύσκολη οικονομική κατάσταση, συνέχισε να μας διαβάζεις δωρεάν. Η ενημέρωση πρέπει να παραμένει προσβάσιμη για όλους.
Αν όμως μπορείς, στήριξέ μας σήμερα. Ορίστε δύο καλοί λόγοι για να το κάνεις:
- Η στήριξή σου ενισχύει άμεσα την ποιότητα και την ανεξαρτησία της δημοσιογραφίας μας.
- Κοστίζει λιγότερο από έναν καφέ και η διαδικασία διαρκεί λιγότερο από 1 λεπτό.
Επίλεξε σήμερα να γίνεις συνδρομητής ή δωρητής.
Σας ευχαριστούμε θερμά.
