28.7 C
Chania
Κυριακή, 20 Σεπτεμβρίου, 2026

Αίσιο τέλος στην αναζήτηση 68χρονου πεζοπόρου στη Σαμαριά: Εντοπίστηκε σώος μετά από επικοινωνία με φιλικό του πρόσωπο

Σε αίσια έκβαση οδηγήθηκε η υπόθεση εξαφάνισης του 68χρονου άνδρα, τα ίχνη του οποίου είχαν χαθεί από το πρωί της Παρασκευής στην ευρύτερη περιοχή της Σαμαριάς. Ο πεζοπόρος εντοπίστηκε και είναι καλά στην υγεία του, βάζοντας τέλος στην πολυήμερη αγωνία των οικείων του αλλά και των αρμόδιων αρχών που είχαν κινητοποιηθεί για τον εντοπισμό του.

Το χρονικό της εξαφάνισης στην περιοχή της Σαμαριάς

Ο 68χρονος είχε αναχωρήσει το πρωί της Παρασκευής με σκοπό να μεταβεί για πεζοπορία στην ευρύτερη περιοχή της Σαμαριάς. Η παρατεταμένη απουσία του και η αδυναμία εντοπισμού του προκάλεσαν την άμεση ανησυχία του περιβάλλοντός του.

Για το περιστατικό ενημερώθηκαν οι αρχές από φιλικό του πρόσωπο, το οποίο προέβη στη δήλωση της εξαφάνισής του, θέτοντας σε κινητοποίηση τις αρμόδιες υπηρεσίες για την έναρξη των ερευνών στην περιοχή.

Η άμεση επικοινωνία και η επιβεβαίωση της ασφάλειας

Η θετική εξέλιξη σημειώθηκε όταν ο ίδιος ο 68χρονος κατάφερε να αποκαταστήσει την επικοινωνία με τον φίλο του, ο οποίος είχε προηγουμένως δηλώσει την εξαφάνισή του στις αρχές. Ο πεζοπόρος ενημέρωσε άμεσα για την κατάσταση της υγείας του, επιβεβαιώνοντας πως είναι καλά και ότι δεν συντρέχει κανένας λόγος ανησυχίας.

Όπως διασαφηνίστηκε από τις νεότερες πληροφορίες, ο 68χρονος επικοινώνησε με τον οικείο του ενημερώνοντάς τον ότι είναι ασφαλής και δεν αντιμετωπίζει κανένα πρόβλημα.

Κάμερες σε περιοχές που κινδυνεύουν από πυρκαγιά για την αντιμετώπιση των εμπρηστών σκέφτεται ο Δήμαρχος Αγίου Βασιλείου

Δεν είναι η πρώτη φορά που ο Δήμος Αγίου Βασιλείου δοκιμάζεται σκληρά από τις πυρκαγιές, καθώς η περιοχή έχει βιώσει ανάλογες καταστροφές και στο παρελθόν. Συχνά, η αφετηρία του κακού εντοπίζεται στο παλαιό και υποσυντηρημένο δίκτυο της ΔΕΗ. Άλλωστε, η δημοτική αρχή είχε προσφύγει στο παρελθόν στη δικαιοσύνη για σχετική υπόθεση και είχε δικαιωθεί, ενώ ζητά επιτακτικά εδώ και χρόνια από τον ΔΕΔΔΗΕ την υπογειοποίηση του δικτύου, ώστε να εξαλειφθεί αυτός ο διαρκής κίνδυνος.

Ο κ. Ταταράκης μας είπε ότι οι καιρικές συνθήκες που επικρατούσαν τις τελευταίες ημέρες δε θα επέτρεπαν όσα μέσα και αν υπήρχαν, ότι προληπτική εργασία και να είχε γίνει να αποτραπεί η καταστροφή. Σημείωσε ότι και στο παρελθόν είχαν υπάρξει ισχυροί άνεμοι στην περιοχή, όμως αυτή τη φορά έσπασαν κάθε ρεκόρ ενώ σημείωσε και τη διάρκειά τους αφού κράτησαν για 3 ολόκληρες ημέρες. Ακόμη και αντιπυρικές ζώνες πολλών μέτρων να υπήρχαν λόγω της έντασης των ανέμων δε θα κατόρθωναν να σταματήσουν το κακό.

Παράλληλα, έντονος παραμένει ο προβληματισμός για το ενδεχόμενο εμπρησμών. Ο δήμαρχος θεωρεί ότι η τοποθέτηση ενός δικτύου καμερών σε επίφοβα σημεία μπορεί να δώσει ουσιαστική λύση, λειτουργώντας αποτρεπτικά για επίδοξους εμπρηστές. Για το ζήτημα αυτό αναμένεται σύντομα να πραγματοποιηθεί σχετική συνάντηση στην Αθήνα με τους αρμόδιους φορείς.

Σε κάθε περίπτωση, ο Δήμος Αγίου Βασιλείου μετρά ξανά τις πληγές του, οι οποίες δυστυχώς δεν περιορίζονται στις καμένες εκτάσεις και στα νεκρά ζώα. Το πιο βαρύ τίμημα είναι το ανθρώπινο, καθώς δύο ενεργά και ιδιαίτερα αγαπητά στελέχη της τοπικής κοινωνίας έχασαν τη ζωή τους δίνοντας τη μάχη στην πρώτη γραμμή της φωτιάς.

Με την ευχή να είναι τα τελευταία θύματα, καθίσταται πλέον επιτακτική ανάγκη η Πολιτεία να λάβει όλα τα απαραίτητα μέτρα πρόληψης, αλλά και να εισακούσει επιτέλους τα αιτήματα των πυροσβεστών, οι οποίοι ρισκάρουν καθημερινά τη ζωή τους για την προστασία όλων μας.

Η νέα διοίκηση του Πολυτεχνείου Κρήτης έκοψε τον γόρδιο δεσμό για το κτίριο της Μεραρχίας – Τέλος στα σχέδια Μητσοτάκη για ξενοδοχοποίηση

Το Πολυτεχνείο Κρήτης αλλά και συνολικά τα Χανιά έμοιαζαν εγκλωβισμένα τα τελευταία χρόνια στο ζήτημα των κτιρίων στο Λόφο Καστέλι. Αιτία; Οι πολιτικές της Νέας Δημοκρατίας.

Όλα ξεκίνησαν στα μέσα του 2017 όταν είχε απασχολήσει έντονα την κοινή γνώμη των Χανίων η πληροφορία πως η – απερχόμενη τότε – Διοίκηση του πρύτανη (και πρώην βουλευτή της ΝΔ) Β. Διγαλάκη του Πολυτεχνείου Κρήτης σκόπευε να παραχωρήσει τα κτίρια της παλιάς Μεραρχίας Κρήτης, στο λόφο Καστέλι πάνω από το ενετικό λιμάνι για τη δημιουργία Τουριστικής Μονάδας. Η παραχώρηση έγινε λίγες ημέρες πριν την αποχώρηση Διγαλάκη, παρά το γεγονός ότι τα κτίρια είχαν παραχωρηθεί μετά από αγώνες του Χανιώτικου λαού από το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας ρητά για χρήση προς εκπαιδευτικούς σκοπούς.

Πιο συγκεκριμένα, το άρθρο 109 του Συντάγματος απαγόρευση την αλλαγή σκοπού μιας κοινωφελούς δωρεάς. Τα κτίρια ανήκαν στον Ελληνικό Στρατό και είχαν παραχωρηθεί στο νεοσύστατο τότε Πολυτεχνείο Κρήτης επί Πρωθυπουργίας Ανδρέα Παπανδρέου με αντίτιμο (100.000.000 δρχ.) το οποίο είχε καταβάλλει τότε το Ελληνικό Δημόσιο. Γι΄ αυτό γίνεται λόγος για δωρεά με κοινωφελή σκοπό, δηλαδή την εξυπηρέτηση των εκπαιδευτικών αναγκών του Πολυτεχνείου Κρήτης, που δεν επιτρέπεται να μεταβληθεί. Βεβαίως, στην Ελλάδα ζούμε…

Αντιδράσεις υπήρξαν πολλές, από τοπικούς φορείς, μεγάλο μέρος της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, τους 4 βουλευτές, σημαντικές προσωπικότητες με καταγωγή από τα Χανιά και από μεμονωμένους συμπολίτες μας, που ήταν γνώστες τόσο των ιστορικών – αρχαιολογικών πλευρών του θέματος, όσο και της αρχιτεκτονικής και χωροταξικής διάστασής του.

Συστήθηκε “Πρωτοβουλία Πολιτών για τη Διάσωση των Μνημείων στο Λόφο Καστέλι”

Ο αρχαιολόγος Μιχάλης Ανδριανάκης που υπήρξε μέλος της Πρωτοβουλίας, σε συνέντευξη τύπου που είχε δοθεί είχε πει ότι για την περιοχή στο Λόφο Καστέλι υπάρχει σχεδιασμός και λέγεται “μελέτη Ρωμανού – Καλλιγά”, σύμφωνα με την οποία ο στόχος είναι η δημιουργία αρχαιολογικού πάρκου.

Ανέφερε πιο συγκεκριμένα για τη σημασία της περιοχής που η διοίκηση Διγαλάκη λίγο πριν την αποχώρησή της αποφάσιζε να ιδιωτικοποιήσει:

“Ο μινωικός οικισμός στο Λόφο Καστέλι είναι ο λόγος για τον οποίο επικαλούμαστε την ένταξη των Χανίων στην Unesco. Το κέντρο του Μινωικού Οικισμού είναι το Καστέλι …Αποφασίστηκε το 1977, ήμουν τότε 27 χρονών, και σήμερα 40 χρόνια μετά καθόμαστε και υπονομεύουμε ένα σχεδιασμό δεκαετιών. Διότι είναι υπονόμευση αν το 1/12 του Καστελιού με τα σημαντικότερα κτίρια χαθεί με αυτό τον τρόπο. Και αν θέλετε πιθανολογώ ότι μαζί θα χαθούν και ίσως οι σημαντικότερες αρχαιότητες γιατί όσο ανεβαίνουμε βλέπουμε ότι υπάρχει πλούτος. Αυτή τη στιγμή, αυτόν τον πλούτο, τον αποκόπτουμε και τον ιδιωτικοποιούμε”.

Σύμφωνα με τον κ. Ανδριανάκη:

“Ο διάλογος που γίνεται τώρα έπρεπε να γίνει όταν αποφασίζανε στο Πολυτεχνείο να κάνουν αυτή την κίνηση, και όχι εκ των υστέρων όπως συμβαίνει τώρα, και με Αποφάσεις που βρίσκεται σε απόλυτη αντίθεση σε σχέση με προηγούμενες Αποφάσεις”.

Τη σύμβαση παραχώρησης στη Belvedere υπέγραψε η Πρυτανεία Διγαλάκη στις 4.8.2017.

Θυμίζομε ότι λίγο μετά εκδόθηκε η γνωστή απόφαση του Κεντρικού Αρχαιολογικού Συμβουλίου (ΚΑΣ) με την οποία κηρύχθηκε προστατευόμενος αρχαιολογικός χώρος ολόκληρος ο Λόφος Καστέλι, κάτι βεβαίως που δεν είχε αποτρέψει από την πραγματοποίηση έργων σε άλλες “υπό επένδυση” περιοχές…

Η προηγούμενη διοίκηση του Πολυτεχνείου κλήθηκε να διαχειριστεί αυτή την κακή κληρονομιά που άφησε η περίοδος Διγαλάκη και επέλεξε ουσιαστικά να μην κάνει τίποτα ουσιαστικό.

Αυτό που φανερώθηκε αργότερα ήταν ότι όλα αυτά δεν αφορούσαν μόνο τα κτίρια στο Λόφο Καστέλι και τη διαχείρισή τους από το Πολυτεχνείο Κρήτης αλλά ένα ευρύτερο πολιτικό σχέδιο της Νέας Δημοκρατίας που έβαζε στο στόχαστρο τις καταλήψεις και προωθούσε την ιδέα ότι το ζήτημα της υποχρηματοδότησης στα πανεπιστήμια θα μπορούσε να λυθεί με τη μετατροπή των πανεπιστημίων σε εταιρείες real estate.

Υπενθυμίζουμε ότι την ίδια ημέρα που είχε γίνει η εκκένωση της κατάληψης από το κτίριο της 5ης Μεραρχίας, στις 5 Σεπτέμβρη του 2020, ο τότε Υπουργός Ανάπτυξης της κυβέρνησης κ. Άδωνις Γεωργιάδης  είχε σημειώσει:

“Σήμερα η κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη έπραξε το αυτονόητο και η κατάληψη εκκενώθηκε και η επένδυση προχωρά”.

Να υπενθυμίζουμε ότι μόλις 3 μήνες πριν η διοίκηση Βασίλη Διγαλάκη υπογράψει τη σύμβαση με την Belvedere για την μετατροπή των ιστορικών κτιρίων της Μεραρχίας Κρήτης σε ξενοδοχεία ο Κυριάκος Μητσοτάκης σε άρθρο του από τις 9 Ιουλίου του 2017 φανέρωνε το πόσο βαθιά επένδυε στην “αξιοποίηση” της περιουσίας των δημόσιων πανεπιστημιών. Το Πολυτεχνείο Κρήτης, ένα πανεπιστημιακό ίδρυμα στον τόπο από όπου κατάγεται, θα μπορούσε να αποτελέσει ένα παράδειγμα, το πειραματόζωο για αυτό που θα ακολουθούσε για όλα τα πανεπιστημιακά ιδρύματα.

Έλεγε λοιπόν στο άρθρο του:

H ανώτατη εκπαίδευση στην Ελλάδα έχει τρία «οφθαλμοφανή προβλήματα… Πρόβλημα πρώτο, η περιορισμένη χρηματοδότηση, κάτι που δεν συναρτάται μόνο με την κρατική επιχορήγηση, αλλά και με τη δυνατότητα των πανεπιστημίων να βρίσκουν οικονομικούς πόρους” και εκφράζει την πεποίθησή του ότι για το πρώτο πρόβλημα η λύση είναι «να ψάξουμε πόρους από την αγορά, αλλά και από την αξιοποίηση της περιουσίας των Πανεπιστημιακών Ιδρυμάτων». 

Και μετά πιο συγκεκριμένα:

“Τα πανεπιστήμια έχουν μεγάλη ακίνητη περιουσία την όποια πρέπει να εκμεταλλευτούν. Το παράδειγμα του Πολυτεχνείου Κρήτης δείχνει τον δρόμο αλλά αναδεικνύει ταυτόχρονα και τις απίστευτες αγκυλώσεις που τέτοιες προσπάθειες πρέπει να ξεπεράσουν.”

Ποιος ήταν  οι “απίστευτες αγκυλώσεις”;

Προφανώς οι αντιδράσεις της τοπικής κοινωνίας, η εναντίωση στην ιδιωτικοποίηση δημόσιων κτιρίων, το γεγονός ότι οι Χανιώτες δε θέλουν ένα τέτοιας ιστορικής αξίας κτίριο να μετατραπεί σε άλλο ένα ξενοδοχείο στο οποίο πρόσβαση θα έχουν μόνο οι εκλεκτοί…

Αγκυλώσεις για τον κ. Μητσοτάκη ήταν οι αντιστάσεις. Ήταν η ίδια η δημοκρατική βούληση όπως εκφράζεται μέσα από τις εκλεγμένες αρχές του νομού.

Σημειώνουμε ότι για το ζήτημα της αξιοποίησης της περιουσίας του Πολυτεχνείου Κρήτης και ειδικά των κτιρίων στο Λόφο Καστέλι ο σημερινός πρωθυπουργός είχε κάνει ακόμη μία εκτενή αναφορά μέσω facebook στις 29 Ιουνίου του 2017.

Εκεί σημείωνε σχετικά με την αξία της “επένδυσης ότι:

Τα έσοδα για το Πολυτεχνείο από την εκμίσθωση, ισοδυναμούν με τη δημόσια επιχορήγηση του Πολυτεχνείου για 8 έτη και αυξάνουν κατά 35% τις ετήσιες λειτουργικές δαπάνες του Ιδρύματος. Για να το πω με παραδείγματα: Καλύπτουν τις ετήσιες δαπάνες σίτισης 600 φοιτητών ή 360 υποτροφίες των 1.000 ευρώ προς φοιτητές του ιδρύματος.

Τώρα, η νέα διοίκηση του Πολυτεχνείου, υπό τον πρύτανη και καθηγητή της Σχολής Αρχιτεκτόνων Μηχανικών, Κωνσταντίνο-Αλκέτα Ουγγρίνη, λύνει το γόρδιο δεσμό για τα Χανιά που δημιούργησαν οι πολιτικές της Νέας Δημοκρατίας αφού το Πολυτεχνείο δεν ανανεώνει τη σύμβαση με την εταιρεία Belvedere και το σχέδιο για εμπορική αξιοποίηση του ακινήτου τελειώνει.

Σύμφωνα με όσα αναφέρονται σε ειδησεογραφικά πρακτορεία η νέα πρυτανική αρχή, υπό τον πρύτανη Κωνσταντίνο Αλκέτα Ουγγρίνη, σχεδιάζει την αξιοποίηση των χώρων με γνώμονα τις ανάγκες του ίδιου του Πανεπιστημίου. Οι πρώτες κατευθύνσεις κάνουν λόγο για τη δημιουργία υποδομών που θα ενισχύσουν την εκπαίδευση, την έρευνα, την καινοτομία και τη διεθνή εξωστρέφεια του Ιδρύματος, ενώ εξετάζονται και δυνατότητες που θα μπορούσαν να συμβάλουν στη φοιτητική μέριμνα.

Παράλληλα, η διοίκηση του Πολυτεχνείου Κρήτης επιδιώκει ο σχεδιασμός για το μέλλον του Λόφου Καστέλι να διαμορφωθεί μέσα από διάλογο και ευρύτερες συναινέσεις, με τη συμμετοχή της ακαδημαϊκής κοινότητας, των τοπικών φορέων και της κοινωνίας των Χανίων.

Τέλος, αξίζει μία αναφορά και στην κατάληψη Rosa Nera η οποία χρησιμοποιήθηκε από τη Νέα Δημοκρατία ιδεολογικά, όμως έπαιξε σημαντικό ρόλο στο να μην προχωρήσουν τα σχέδια για την ξενοδοχοποίηση, τόσο με τις πολύ μαζικές διαδηλώσεις που οργάνωσε υπέρ της κατάληψης και ενάντια στην ξενοδοχοποίηση όσο και με τις αποκαλύψεις που έκανε σε σχέση με τα σχέδια της εταιρείας που είχε παραχωρηθεί το κτίριο για κλειστής πρόσβαση ξενοδοχειακή μονάδα τύπου boutique hotel με πισίνα πάνω από τα αρχαία της Αρχαίας Κυδωνίας, αποκάλυψη που ώθησε ακόμη και τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη να αντιδράσει.

“Τι δουλειά έχει η υπόθεση Μανιουδάκη με τη μαφία;”: Η Ανοιχτή Συνέλευση για τον Κ. Μανιουδάκη καταγγέλει τακτική λασπολόγησης εκ μέρους της Αστυνομίας

Νέα τροπή λαμβάνει το δικαστικό και επικοινωνιακό σκηνικό γύρω από την υπόθεση του θανάτου του Κώστα Μανιουδάκη στα Χανιά, μετά τις συλλήψεις του ιατροδικαστή Σταμάτη Μπελιβάνη και του καθηγητή τοξικολογίας Αριστείδη Τσατσάκη στο πλαίσιο ερευνών που σχετίζονται με την υπόθεση της λεγόμενης «Χανιώτικης μαφίας».

Παρά τις αστυνομικές αναφορές που επανέφεραν τον φάκελο της υπόθεσης στο προσκήνιο, η αρμόδια ανακρίτρια έκρινε αβάσιμα και ανεπαρκή τα στοιχεία του αστυνομικού διαβιβαστικού, με αποτέλεσμα η ασκηθείσα ποινική δίωξη να προχωρήσει χωρίς να περιλαμβάνει την υπόθεση Μανιουδάκη.

Την ίδια ώρα, η Ανοιχτή Συνέλευση καταγγέλλει συντονισμένη προσπάθεια λασπολόγησης και υπονόμευσης του κοινωνικού αγώνα.

Το χρονικό των συλλήψεων και η απόφαση της ανακρίτριας

Στις 23 Ιουλίου πραγματοποιήθηκαν οι συλλήψεις του δημόσιου ιατροδικαστή Σταμάτη Μπελιβάνη και του καθηγητή τοξικολογίας Αριστείδη Τσατσάκη, με κατηγορίες κακουργηματικού χαρακτήρα που αφορούν κυρίως αλλοιώσεις σε εκθέσεις. Σύμφωνα με την επίσημη ενημέρωση της ΕΛ.ΑΣ. στις 25 Ιουλίου, οι διώξεις αυτές αποτελούν συνέχεια της δικογραφίας για τη «Χανιώτικη μαφία», η οποία άνοιξε το 2025 και περιλαμβάνει συλλήψεις στρατιωτικών, ιερέων, αστυνομικών και ενός Αξιωματικού Διοικητή Υπηρεσίας.

Μετά την απολογία τους ενώπιον της ανακρίτριας, οι δύο κατηγορούμενοι αφέθηκαν ελεύθεροι με περιοριστικούς όρους (απαγόρευση εξόδου από τη χώρα) και την καταβολή χρηματικών εγγυήσεων ύψους 20.000 ευρώ για τον ιατροδικαστή και 30.000 ευρώ για τον καθηγητή τοξικολογίας, ενώ ο κ. Μπελιβάνης τέθηκε σε επίσημη αναστολή καθηκόντων.

Όπως προκύπτει από τις δηλώσεις των συνηγόρων του ιατροδικαστή, η ανακριτική αρχή έκρινε ότι τα στοιχεία της αστυνομίας για εμπλοκή της υπόθεσης Μανιουδάκη ήταν ανεπαρκή, εξαιρώντας την πλήρως από το κατηγορητήριο.

Η αντιπαράθεση για τα ιατροδικαστικά στοιχεία και τη δικογραφία

Η υπόθεση του Κώστα Μανιουδάκη ανάγεται την 1η Σεπτεμβρίου 2023, όταν κατά τη διάρκεια αστυνομικού ελέγχου από 4 στελέχη του ΤΑΕ Σούδας ο 58χρονος έχασε τη ζωή του. Αρχικά, στις 4 Σεπτεμβρίου 2023, ο ιατροδικαστής Σταμάτης Μπελιβάνης συνέταξε το πιστοποιητικό θανάτου κάνοντας λόγο για «παθολογικά αίτια, άνευ κακώσεων».

Ωστόσο, μετά από πιέσεις της οικογένειας και τη δημόσια ανάδειξη της υπόθεσης από την τοπική κοινωνία, στις 9 Ιανουαρίου 2024 εκδόθηκε το επίσημο ιατροδικαστικό πόρισμα, το οποίο κατέγραψε τραύματα προκληθέντα από θλων όργανο, τα οποία δεν μπορούσαν να αποδοθούν σε πτώση εξ ιδίου ύψους, σημειώνοντας ότι η στρεσογόνος κατάσταση ως συνέπεια ξυλοδαρμού μπορεί να εξηγήσει το ισχαιμικό επεισόδιο.

Όπως επισημαίνουν η οικογένεια Μανιουδάκη και οι συνήγοροι υποστήριξης της κατηγορίας:

«Το Ιατρικό Πιστοποιητικό Θανάτου ΔΕΝ υπέχει θέση ιατροδικαστικής έκθεσης».

Παράλληλα, οι νομικοί εκπρόσωποι της οικογένειας τονίζουν ότι η αστυνομική διεύθυνση επιχειρεί να παρέμβει στη δικαστική εξέλιξη της υπόθεσης:

«Προκειμένου να μεταστρέψει την πορεία της “νουθετώντας” τους Δικαστές και τους άλλους Εισαγγελείς. Και να επιχειρεί να θέσει εκποδών όχι μόνο την ιατροδικαστική έκθεση, αλλά και όλες τις άλλες αποδείξεις που δεν ωφελούν τους κατηγορουμένους. Και δίκην δικαστή να αποφαίνεται ότι αδίκως κατηγορήθηκαν οι αστυνομικοί, επαναλαμβάνοντας τα επιχειρήματά τους».

Στο υλικό της δικογραφίας περιλαμβάνεται βιντεοληπτικό υλικό όπου δύο εκ των τεσσάρων αστυνομικών απομονώνουν τον Κώστα Μανιουδάκη σε χωράφι και επιστρέφουν μεταφέροντάς τον χειροπεδημένο πισθάγκωνα, στοιχείο που ελήφθη υπόψη από την ανακρίτρια Έλενα Μητροπούλου για την επιβολή υψηλότερης χρηματικής εγγύησης στους συγκεκριμένους αστυνομικούς.

Οι αιτιάσεις της Ανοιχτής Συνέλευσης και το αίτημα για διαθεσιμότητα

Από την πλευρά της, η Ανοιχτή Συνέλευση για την κρατική δολοφονία του Κώστα Μανιουδάκη υποστηρίζει ότι η διοχέτευση πληροφοριών στον Τύπο τις τελευταίες ημέρες αποτελεί «βρώμικη επιχείρηση λασπολόγησης» και προσπάθεια αποκατάστασης της εικόνας της αστυνομίας από τη νέα ηγεσία της Αστυνομικής Διεύθυνσης Χανίων (Νικολάου-Σγουρός).

Η Συνέλευση επιμένει στα αιτήματά της για την άμεση θέση σε διαθεσιμότητα των τεσσάρων εμπλεκόμενων αστυνομικών του ΤΑΕ Σούδας, ενώ προανήγγειλε τριήμερο εκδηλώσεων και δράσεων μνήμης και διεκδίκησης στα Χανιά στις 28, 29 και 30 Αυγούστου, με τη συμπλήρωση τριών ετών από τον θάνατο του Κώστα Μανιουδάκη.

Ακολουθεί ολόκληρο το κείμενο της Ανοιχτής Συνέλευσης για τον Κ. Μανιουδάκη:

Τι δουλειά έχει η υπόθεση Μανιουδάκη με τη μαφία;;

Τις τελευταίες ημέρες, η τοπική αστυνομία παρουσίασε μια νέα πρακτική
λασπολόγησης του αγώνα γύρω από την υπόθεση της κρατικής δολοφονίας του
Κώστα Μανιουδάκη. Μια πρακτική που αποτελεί πρωτοφανή επιχείρηση για τα
κατασταλτικά δεδομένα της χώρας απέναντι στο ευρύτερο κοινωνικό κίνημα.

Στις 23 Ιουλίου συλλαμβάνονται με κακουργηματική δίωξη ο ιατροδικαστής
Σταμάτης Μπελιβάνης, όπως και ο καθηγητής τοξικολογίας Αριστείδης
Τσατσάκης, κατηγορούμενοι κυρίως για αλλοιώσεις σε εκθέσεις. Στην
επίσημη ενημέρωση που έκανε η ΕΛ.ΑΣ.1 στις 25/07, οι διώξεις έρχονται σε
συνέχεια της υπόθεσης για τη λεγόμενη «Χανιώτικη μαφία», που άνοιξε το
2025 και μεταξύ άλλων έχουν συλληφθεί στρατιωτικοί, ιερείς, μπάτσοι και
ένας Αξιωματικός Διοικητής Υπηρεσίας. Η είδηση αρχικά διακινείται στα
media ως μια υπόθεση που σχετίζεται με 8 υποθέσεις ναρκωτικών. Μέρα με
τη μέρα, η είδηση εμπλουτίζεται με νέες πληροφορίες.

Η υπόθεση της κρατικής δολοφονίας του Κωστή Μανιουδάκη αρχίζει να
εμφανίζεται άρθρο-με-το-άρθρο, με μεθοδική και σταδιακή διοχέτευση
πληροφοριών από την αστυνομία: Αρχικά αναφέρεται ως υπόθεση «αιφνίδιου
θανάτου», κατόπιν γίνεται αντιπαραβολή του πιστοποιητικού θανάτου (που
ψευδώς παρουσιάζεται ως ιατροδικαστικό πόρισμα) με το επίσημο
ιατροδικαστικό πόρισμα, και πλέον ειδησεογραφικά μέσα πανελλαδικής
εμβέλειας μιλάνε για «μεταγενέστερες εκθέσεις που αναιρούσαν
επανειλημμένα τις προηγούμενες», για «βιντεοληπτικό υλικό που δεν
τεκμηριώνει καμία επιθετική ενέργεια των αστυνομικών», αλλά και για την
πραγματογνώμονα που είχε αρχικά ορίσει η οικογένεια.

Η υπόθεση αυτή επανέφερε στον δημόσιο λόγο την υπόθεση Μανιουδάκη – αυτή
τη φορά με πρωτοβουλία της αστυνομικής διεύθυνσης Χανίων, η οποία
επιδιώκει να εδραιώσει τη δική της αφήγηση στην τοπική κοινωνία. Εμείς
από την πλευρά μας, αφενός έχουμε απαντήσεις ώστε να αποδομήσουμε σημείο
προς σημείο τα όσα εκτίθενται με σκοπό να υπονομεύσουν τον αγώνα, και
αφετέρου έχουμε τη διάθεση, τη διαθεσιμότητα και τη μεθοδικότητα να
αξιοποιήσουμε και αυτή τη μεθόδευση για να ενισχύσουμε τον αγώνα μας.

Για τον ιατροδικαστή Σταμάτη Μπελιβάνη

Την 1η Σεπτέμβρη του 2023, οι μπάτσοι των ΤΑΕ Σούδας σταματούν τον
Κώστα Μανιουδάκη σε «τυχαίο» αστυνομικό έλεγχο, και τον ξυλοκοπούν μέχρι
θανάτου. Το σώμα του Κωστή παρέλαβε ο δημόσιος ιατροδικαστής, ο μόνος
στη δυτική Κρήτη, Σταμάτης Μπελιβάνης. Στις 04 Σεπτέμβρη 2023, ο
ιατροδικαστής καταθέτει το πιστοποιητικό θανάτου του Κωστή, όπου
καταγράφει ως αιτία θανάτου «παθολογικά αίτια, άνευ κακώσεων».

Από την πρώτη στιγμή, ήρθαμε σε επαφή με πάρα πολύ κόσμο για να μάθουμε
για το ποιόν του ιατροδικαστή – από δικηγόρους, συναδέλφους, φίλες και
γνωστούς. Από την πρώτη στιγμή, όλες ανεξαιρέτως οι πληροφορίες που
λάβαμε συνέκλιναν στο ότι ο Μπελιβάνης διαπλέκεται με βρώμικο και δόλιο
τρόπο σε όλες τις υποθέσεις που αναλαμβάνει, καθυστερεί εσκεμμένα να
εκδώσει τα πορίσματά του και –όταν του ζητείται– συνεργάζεται με την
αστυνομία.

Από την πρώτη στιγμή, λοιπόν, καταθέσαμε δημόσια την άποψη που
σχηματίσαμε για τον ιατροδικαστή: Τόσο στα κείμενα της συνέλευσης, όσο
και στον δημόσιο χώρο της πόλης. Αναδείξαμε κι άλλες υποθέσεις στις
οποίες ο Μπελιβάνης ενεπλάκη με τρόπο ώστε να εξυπηρετήσει τα συμφέροντα
του κρατικού μηχανισμού (π.χ. στην υπόθεση θανάτου της Κορίνας, στη
Γαύδο), είτε για την ποινική ελάφρυνση/απαλλαγή των κακοποιητών στην
υπόθεση του Γιάννη (Γλώσσα Πλατανιά) ή του γυναικοκτόνου Λεμενιτάκη
(στην υπόθεση της γυναικοκτονίας της Έφης Τσιχλάκη).

Αναδείξαμε τις παραπάνω υποθέσεις, γνωρίζοντας πως υπάρχουν πολλές ακόμα
που έχουν ζημιωθεί από τη δραστηριότητά του Μπελιβάνη. Οι πρακτικές του,
από την προνομιακή θέση –μάλιστα– του μοναδικού δημόσιου ιατροδικαστή
στους νομούς Χανίων και Ρεθύμνου, αποτελούν μια καραμπινάτη περίπτωση
«κατάχρησης εξουσίας». Εμείς από την πλευρά μας επιλέξαμε τη δημόσια
οδό, όπως σε καθετί που κάνουμε όλα αυτά τα χρόνια. Με αυτόν τον τρόπο,
εκθέσαμε στην τοπική κοινωνία τις πρακτικές του, ώστε να είναι όσο το
δυνατόν περισσότερα άτομα ενήμερα, σε περίπτωση που χρειαστούν τις
«υπηρεσίες» του. Ταυτόχρονα, θελήσαμε να επισημάνουμε προς πάσα
κατεύθυνση, επομένως και στον ίδιο τον Μπελιβάνη, πως ένας κρατικός
λειτουργός, σε νευραλγική θέση άμεσα σχετιζόμενη με το ζήτημα της
δικαιοσύνης, είναι υπόλογος στην τοπική κοινωνία και οφείλει να
λογοδοτεί για όλα του τα εγκλήματα. Όσα έκανε και δεν κατεγράφησαν, όσα
κατεγράφησαν, και όσα πρόκειται να κάνει.

Ο δημόσιος χαρακτήρας της δράσης της συνέλευσης είναι αυτός που μας έχει
«ανταμείψει» με την ευρεία κοινωνική νομιμοποίηση και υποστήριξη του
αγώνα μας – υποστήριξη που εκφράστηκε και ως διάχυτη κοινωνική πίεση στο
πρόσωπο του Μπελιβάνη. Όντας πλέον εκτεθειμένος, δεν μπορούσε να
εξασκήσει τη –μέχρι τότε– εδραιωμένη πρακτική του, με αποτέλεσμα να
προχωρήσει στην έκδοση ενός ιατροδικαστικού πορίσματος όπου απλά
κατέγραψε τα πράγματα ως είχαν: Τραύματα που προήλθαν από τη χρήση
θλώντος οργάνου, και που δεν μπορούσαν να προέλθουν από πτώση εξ ιδίου
ύψους (μετά από ένα καρδιακό επεισόδιο).

Η έκδοση αυτού του πορίσματος, στις 09 Γενάρη του 2024, αποτέλεσε ένα
σημείο καμπής για τον αγώνα μας, καθώς αντιληφθήκαμε πως η υπόθεση –με
τον έναν ή τον άλλον τρόπο– θα οδηγούταν στις δικαστικές αίθουσες. Και
ενώ, λοιπόν, είχαμε αποφασίσει να καταπιαστούμε ακόμα πιο σοβαρά με τα
«έργα και τις μέρες» του Σταμάτη Μπελιβάνη, να έρθουμε σε επαφή με
συγγενείς από άλλες υποθέσεις στις οποίες εμπλέκεται, και να
παρουσιάσουμε την «έρευνά» μας σε μια δημόσια εκδήλωση, αλλάξαμε ρότα,
δίνοντας προτεραιότητα στο να εξερευνήσουμε το ζήτημα της δικαιοσύνης. Ο
νέος κύκλος αγώνα της συνέλευσης, αναδεικνύοντας το πρόταγμα «Δικαιοσύνη
είναι η αντίσταση», είναι αυτός που στο νομικό επίπεδο εξασφάλισε πως θα
ασκηθεί η ποινική δίωξη, με εκείνες τις κατηγορίες που είχαν πρώτα
αποδοθεί κοινωνικά.

Το επικοινωνιακό κλίμα που διαμορφώνεται μετά τη σύλληψη του Μπελιβάνη

Είναι σημαντικό να αναδείξουμε μερικά σημεία από την ειδησεογραφία των
τελευταίων ημερών σχετικά με τη σύλληψη του ιατροδικαστή – σημεία στα
οποία επιχειρείται να διαστρεβλωθεί ή να διαγραφεί ο χαρακτήρας της
υπόθεσης της κρατικής δολοφονίας του Κώστα Μανιουδάκη. Η αποδόμηση αυτών
των σημείων είναι απαραίτητη, ώστε διαρρηγνύοντας τη βιτρίνα της
σύλληψης Μπελιβάνη, να γίνει ξεκάθαρη η δική μας ερμηνεία, όσον αφορά
την ειδική χρησιμότητα της δίωξης τη συγκεκριμένη χρονική στιγμή.

«Οκτώ υποθέσεις ναρκωτικών αφορά η δίωξη ιατροδικαστή και τοξικολόγου».
Η υπόθεση Μανιουδάκη ανάχθηκε σε υπόθεση ναρκωτικών, χωρίς να κρίνεται
άξιο αναφοράς το γεγονός ότι κατέληξε στα χέρια αστυνομικών,
χειροπεδημένος με χτυπήματα στο κεφάλι. Ακόμα και έτσι να ήταν όμως, να
επρόκειτο δηλαδή για ακόμα μία υπόθεση ναρκωτικών, σε καμία περίπτωση
δεν δικαιολογείται ο ξυλοδαρμός μέχρι θανάτου.

Στο ίδιο κλίμα, ακόμα και 3 χρόνια μετά, η υπόθεση αναφέρθηκε ως
«αιφνίδιος θάνατος ιδιώτη» (zarpanews και Αγώνας της Κρήτης, 24/07).2
Φαίνεται πως τα πολυάριθμα τραύματα στο κεφάλι και το σώμα του, όπως τα
αντίκρισαν τόσο οι συγγενείς και το ιατρικό προσωπικό στο Κ.Υ. Βάμου
(όπου διακομίσθηκε νεκρός), όσο και τα άτομα που βρέθηκαν στην κηδεία
του, οι πληροφορίες από αυτόπτες μάρτυρες και η εικόνα του σημείου του
συμβάντος με τις λίμνες αίματος και τα σπασμένα γυαλιά του Κωστή δεν
είναι επαρκή για να καταρρίψουν το αφήγημα του «αιφνίδιου θανάτου». Και
σε αυτήν την περίπτωση, η κρατική δολοφονία του Κωστή, γεγονός που
γνωρίζει όλη η πόλη και όχι μόνο, εξαφανίστηκε από τον χάρτη των
ειδήσεων.

«Ο θάνατός του αρχικά είχε αποδοθεί σε καρδιακή ανακοπή» (Flashnews,
24/07).3 Αυτό που εδώ παραλείπεται είναι ένα κομμάτι της αλήθειας. Ο
θάνατος του Κωστή Μανιουδάκη πράγματι είχε αρχικά αποδοθεί σε καρδιακή
ανακοπή, αλλά από την ίδια την αστυνομία, και μόνο από αυτήν. Από εκεί
ξεκίνησαν οι διαρροές στον τοπικό τύπο, με εσκεμμένες ανακρίβειες και
ψευδή στοιχεία, που ερχόντουσαν σε αντίφαση ακόμα και με την επίσημη
αστυνομική καταγραφή στο βιβλίο αδικημάτων και συμβάντων του Α.Τ.
Αποκορώνου. Η μοναδική μέχρι σήμερα επίσημη απόδοση αιτίας θανάτου είναι
το ιατροδικαστικό πόρισμα, που μεταξύ άλλων επισημαίνει πως «η
στρεσογόνα κατάσταση, ως συνέπεια ξυλοδαρμού, μπορεί να εξηγήσει το
ισχαιμικό επεισόδιο, από το οποίο επήλθε ο θάνατος».

«Κατά τις αρχές, η αρχική ιατροδικαστική έκθεση απέδιδε τον θάνατο σε
φυσικά αίτια και η υπόθεση είχε τεθεί στο αρχείο. Ωστόσο, μεταγενέστερες
εκθέσεις του ίδιου ιατροδικαστή φέρονται να ανέτρεψαν τα αρχικά
συμπεράσματα, με αποτέλεσμα να ασκηθεί δίωξη σε βάρος τεσσάρων
αστυνομικών για ανθρωποκτονία» (Το Βήμα, 25/07).4
Όπως ήδη επισημάναμε, δεν υπάρχει αρχική και μεταγενέστερη
ιατροδικαστική έκθεση – υπάρχει η αρχική αφήγηση της αστυνομίας, και η
κατά πολύ ισχυρότερη αντίληψη της οικογένειας, της συνέλευσης, της
τοπικής κοινωνίας, που οδήγησε στη μοναδική ιατροδικαστική έκθεση…

«Η ΕΛ.ΑΣ. υποστηρίζει ότι οι μεταγενέστερες εκθέσεις αναιρούσαν
επανειλημμένα τις προηγούμενες, ενώ κάνει λόγο για βιντεοληπτικό υλικό
που –κατά την άποψή της– δεν τεκμηριώνει καμία επιθετική ενέργεια των
αστυνομικών σε βάρος του θανόντος» (Το Βήμα, 25/07).4
Η ΕΛ.ΑΣ. οφείλει να καταθέσει την άποψή της και για το γεγονός ότι μία
εβδομάδα μετά τη δολοφονία του Κωστή, συγκεκριμένα στις 08 Σεπτεμβρίου
2023, ο εισαγγελέας Κωνσταντίνος Αποστολάκης, στην προσπάθειά του να
αρχειοθετήσει την υπόθεση, απέρριψε το αίτημα της οικογένειας για
παράδοση στις δικαστικές αρχές του οπτικοακουστικού υλικού από το
συνεργείο Μεγαλακάκης (επιχείρηση πλησίον στο σημείο της δολοφονίας του
Κωστή). Στις 15 Σεπτεμβρίου, όταν εν τέλει οι ιδιοκτήτες κλήθηκαν να
καταθέσουν το υλικό στο πταισματοδικείο, το βίντεο είχε διαγραφεί.
Εξαφανίστηκαν κατ’ αυτό τον τρόπο πολύ σημαντικά αποδεικτικά στοιχεία
για την υπόθεση. Παρά τη διαγραφή του επίμαχου υλικού, στη δικογραφία
είναι διαθέσιμο βίντεο στο οποίο 2 εκ των 4 μπάτσων δολοφόνων
απομονώνουν σε ένα χωράφι τον Κωστή, και επιστρέφουν λίγο αργότερα,
μεταφέροντάς τον χειροπεδημένο πισθάγκωνα πλέον, εμφανώς καταβεβλημένο.
Αυτό το υλικό φαίνεται να έλαβε υπόψη η ανακρίτρια Έλενα Μητροπούλου,
επιβάλλοντας σε 2 εκ των 4 μπάτσων δολοφόνων μεγαλύτερη χρηματική
εγγύηση, εντοπίζοντας μια επιπλέον ευθύνη στο πρόσωπό τους.

«Παράλληλα, αναφέρθηκε ότι δεν υπήρξαν αυτόπτες μάρτυρες του
περιστατικού, ενώ έγινε ιδιαίτερη αναφορά και στην πραγματογνώμονα που
είχε οριστεί από την οικογένεια, η οποία, σύμφωνα με την ενημέρωση της
αστυνομίας, συμφωνούσε αρχικά με το πόρισμα περί φυσικού θανάτου». (Το
Βήμα, 25/07).4
Η τοπική αστυνομική διεύθυνση διαθέτει αναλυτική λίστα με τους αυτόπτες
μάρτυρες του περιστατικού, και όσων ακολούθησαν. Και έχει φροντίσει από
πολύ νωρίς να καλλιεργήσει ένα κλίμα τρομοκρατίας σε αυτούς τους
μάρτυρες, πολλοί εκ των οποίων, ενώ αρχικά επιβεβαίωσαν στην οικογένεια
τον ξυλοδαρμό του Κωστή, λίγες μέρες μετά, δεν δέχτηκαν να καταθέσουν
επίσημα γιατί «φοβούνται και δεν θέλουν να μπλέξουν». Ιδιαίτερο
ενδιαφέρον έχει η έμμεση παραδοχή της αστυνομίας για τη διατήρηση
διαύλου επικοινωνίας με την πραγματογνώμονα Ελπίδα Σπανουδάκη, που
πράγματι είχε οριστεί από την οικογένεια στην αρχή της υπόθεσης. Η
συνεργασία έλαβε σύντομα τέλος καθώς τέθηκε σοβαρό ζήτημα μεροληψίας,
αφού η ίδια δεν έκρυβε την εκτίμησή της για την αστυνομία – ενδεικτικά
το γραφείο της στο Ηράκλειο Κρήτης «διακοσμεί» η τοπική ένωση
αστυνομικών υπαλλήλων. Η εκτίμησή της αυτή επιβεβαιώνεται από την
επιλογή της να παρακάμψει το απόρρητο που διέπει το επάγγελμά της, και
να έρθει σε επικοινωνία με την αστυνομική διεύθυνση Χανίων, για να
εκδηλώσει τη συμφωνία της με το «αρχικό πόρισμα φυσικού θανάτου». Το
πόρισμα αυτό, που αναφέρεται σχεδόν σε όλες τις ειδήσεις, δεν είναι άλλο
από το ιατρικό πιστοποιητικό θανάτου, που συντάσσεται τις πρώτες ημέρες,
αποτελώντας ένα τυπικό έγγραφο γραφειοκρατικού χαρακτήρα, απαραίτητο για
να προχωρήσουν διαδικασίες όπως η κηδεία. Όπως επισημαίνει η οικογένεια
Μανιουδάκη από κοινού με τους συνηγόρους υποστήριξης της κατηγορίας, «το
Ιατρικό Πιστοποιητικό Θανάτου ΔΕΝ υπέχει θέση ιατροδικαστικής έκθεσης».

«Σε άλλη περίπτωση, επίσης το 2023, χρηματίστηκε για να παρουσιάσει
θάνατο από έμφραγμα σε έλεγχο αστυνομικών, ατόμου που στο μεταξύ είχε
απορρίψει ποσότητα κάνναβης από το αυτοκίνητό του, που είχε ως
επακόλουθο την πτώση του ατόμου και την πρόκληση τραυμάτων στο κεφάλι
του, ως αποτέλεσμα κακοποίησης από αστυνομικούς, κάτι που τελικά δεν
αποδείχτηκε και το πόρισμά του ερχόταν σε πλήρη ασυμφωνία με
βιντεοληπτικό υλικό, μαρτυρικές καταθέσεις κλπ.» (News247, 26/07).5
Το παραπάνω άρθρο ενδεχομένως αποτέλεσε την πρώτη είδηση με σαφή αναφορά
στον τρόπο με τον οποίο παραποιήθηκε η υπόθεση Μανιουδάκη, χωρίς να
αναφέρεται ποιος χρημάτισε τον ιατροδικαστή. Η διατύπωση βέβαια δεν
αφήνει πολλά περιθώρια στη φαντασία, καθώς ο υπονοούμενος σκοπός
χρηματισμού, το να παρουσιαστεί ένας θάνατος από έμφραγμα ως αποτέλεσμα
κακοποίησης από αστυνομικούς, συμπίπτει με τον ισχυρισμό της οικογένειας
Μανιουδάκη και της ανοιχτής συνέλευσης.

Στο σήμερα…

Λίγες μέρες μετά τη σύλληψή τους, και αφότου ιατροδικαστής και
τοξικολόγος πέρασαν από το γραφείο της ανακρίτριας, αφέθηκαν ελεύθεροι
με τους περιοριστικούς όρους της απαγόρευσης εξόδου από τη χώρα και
χρηματικές εγγυήσεις 20.000€ και 30.000€, αντίστοιχα. Επιπλέον, ο
Μπελιβάνης τέθηκε σε επίσημη αναστολή καθηκόντων. Από τις δηλώσεις των
δικηγόρων του τελευταίου6 μαθαίνουμε πως σε ό,τι αφορά την υπόθεση
Μανιουδάκη, η ανακρίτρια έκρινε αβάσιμα και ανεπαρκή τα στοιχεία που
κατέθεσαν οι μπάτσοι στο διαβιβαστικό και, ως εκ τούτου, η δίωξη
προχώρησε χωρίς να συμπεριληφθεί η υπόθεση Μανιουδάκη.

Όπως λέει και ο σοφός λαός σε αυτές τις περιπτώσεις, «πάλι κουβά» οιμπάτσοι.
Στο σύνολό της, η ειδησεογραφία μέχρι στιγμής έχει αναδείξει έναν ακόμα
κύκλο διαφθοράς εντός των κρατικών υπηρεσιών. Κρατάμε ως θετικό πως οι
επιτελάρχες του κρατικού μηχανισμού αναγνωρίζουν πόσο διάτρητο είναι το
αστυνομο-δικαστικό σύμπλεγμα εφαρμογής του νόμου, και απόδοσης
δικαιοσύνης. Και σε αυτό το σημείο συναντιούνται με τη διαχρονική θέση
της συνέλευσης, αλλά και με την έντονη καχυποψία της κοινωνίας, όσον
αφορά τους κρατικούς λειτουργούς και τον ρόλο τους στην καθημερινή ζωή.
Οφείλουμε να πούμε ευθέως, αυτό που έχουμε υπονοήσει πολλάκις στον
δημόσιο λόγο μας: Η ίδια η κοινωνία είναι η μόνη αρμόδια να ρυθμίσει τα
θέματά της, να περιφρουρήσει την καθημερινότητά της και να διευθετήσει
τις όποιες διαφορές αποδίδοντας δικαιοσύνη από τα κάτω.

Όσον αφορά στην υπόθεση Μανιουδάκη, οφείλουμε να καταδείξουμε πως μέσα
από την ειδησεογραφία των ημερών, επιχειρείται να υπονομευθεί ένας
κοινωνικός αγώνας τριών ετών. Η επίθεση που δέχεται ο αγώνας μας είναι
ηθικού τύπου, με βασικό υπονοούμενο πως κάποιος από τη δική μας πλευρά
εξαγόρασε έναν δημόσιο λειτουργό, με σκοπό να παρουσιάσει αποτελέσματα
ευνοϊκά προς τους ισχυρισμούς μας.

Η αστυνομική διεύθυνση Χανίων γνωρίζει εδώ και χρόνια πως στην υπόθεση
Μανιουδάκη έχει ηττηθεί κοινωνικά. Γι’ αυτό επιλέγει πάντα να διατηρεί
διακριτική ή μηδαμινή παρουσία στη δημόσια δράση μας, γι’ αυτό κινείται
αποκλειστικά τη νύχτα για να αφαιρέσει τον λόγο μας (αυτοκόλλητα,
αφίσες, spray) από τον δημόσιο χώρο της πόλης, γιατί νιώθει πως και αυτή
οφείλει να λογοδοτεί στην τοπική κοινωνία.

Τον Απρίλιο του 2025, είχαμε επισημάνει πως «η [τότε] νέα διεύθυνση στο
μπατσομέγαρο, ο αστυνομικός διευθυντής, Νικολάου, όπως και ο διοικητής
της Ασφάλειας, Σγουρός, δεν έχουν έρθει για να μειώσουν τα τροχαία, όπως
άφησε να εννοηθεί ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης. Το κατασταλτικό
επιτελείο θέλει να αξιοποιήσει την εμπειρία τους από το μητροπολιτικό
κοινωνικό περιβάλλον, καθώς έχει αντιληφθεί πως στην τοπική κοινωνία εδώ
και καιρό τίθεται έντονα ζήτημα απονομιμοποίησης της αστυνομίας. […] Το
δίδυμο Νικολάου-Σγουρός έχει επιφορτιστεί με την αποκατάσταση αυτής της
εμπιστοσύνης. […] Όσον αφορά τον αγώνα ενάντια στη συγκάλυψη της
κρατικής δολοφονίας του Κώστα Μανιουδάκη, η στρατηγική που έχουν
καταστρώσει συμπυκνώνεται στην πλήρη εξαφάνιση από τον δημόσιο χώρο του
ισχυρισμού ότι οι μπάτσοι δολοφόνησαν τον Κωστή. Πλέον δεν είναι μόνο
ζήτημα προστασίας των 4 μπάτσων δολοφόνων και κατ’ επέκταση εξασφάλισης
του απυρόβλητου συνολικά του αστυνομικού σώματος· αλλά ζήτημα
αποκατάστασης της συνολικής εικόνας της αστυνομίας, με διαγραφή των
όποιων «παρεκκλίσεών» της. Οι μπάτσοι επεμβαίνουν στις γειτονιές, και
εκτός από το έντυπο υλικό της συνέλευσης, σβήνουν με spray τα
αντιμπατσικά συνθήματα, και ειδικά το όνομα του Κώστα Μανιουδάκη.
Θεωρούν πως με αυτόν τον τρόπο η τοπική κοινωνία θα ξεχάσει την κρατική
δολοφονία».

Αναγνωρίζοντας, λοιπόν, πως το κοινωνικό πεδίο είναι ήδη χαμένο για
αυτούς, κατέστρωσαν μια βρώμικη επιχείρηση λασπολόγησης του αγώνα μας,
μέσα από μια δικογραφία κακουργηματικού τύπου γύρω από τον ιατροδικαστή
Σταμάτη Μπελιβάνη, του οποίου τη δραστηριότητα ήταν σε θέση να γνωρίζουν
πολύ καλά. Η άτυπη ομερτά που απολάμβανε ο δημόσιος ιατροδικαστής,
δικαιολογούταν από την εξυπηρέτηση της τοπικής αστυνομίας όποτε αυτό
χρειαζόταν. Το πράγμα στράβωσε για όλους αυτούς στην υπόθεση Μανιουδάκη,
όταν η δική μας επιμονή να αναδείξουμε δημόσια όλα τα στοιχεία και τα
εμπλεκόμενα πρόσωπα της υπόθεσης (καθώς και σημεία από άλλες υποθέσεις),
ανάγκασε τον Μπελιβάνη να μείνει στη «γραμμή του νόμου», «αδειάζοντας»
την αστυνομία.

Μπάτσοι, tv, ιατροδικαστική αρχή – όλα τα καθάρματα δουλεύουνε μαζί
Αυτό το «άδειασμα» έρχεται να ισορροπήσει η δίωξη των
Μπελιβάνη-Τσατσάκη, μέσα από μια δικογραφία και μια συντονισμένη
μιντιακή εκστρατεία με μομφές και μηνύματα προς πολλαπλούς αποδέκτες:
-Πρωτίστως προς τον Σταμάτη Μπελιβάνη, ο οποίος τιμωρείται
παραδειγματικά για τη στάση που κράτησε, ως ένας κρατικός λειτουργός που
επέλεξε να μην υποστηρίξει το κρατικό στρατόπεδο, συγκεκριμένα την
αστυνομική αφήγηση περί αιφνίδιου θανάτου του Κώστα Μανιουδάκη. Η δίωξή
του, αποτελεί και ένα μήνυμα προς όλους τους δημόσιους υπαλλήλους σε
θέσης αντίστοιχης βαρύτητας – μήνυμα που λέει «στηρίξτε τη “μεγάλη
οικογένεια” του ελληνικού κράτους, ανεξάρτητα από τις πεποιθήσεις σας,
την αντίληψη και την αλήθεια σας. Διαφορετικά θα βρεθεί τρόπος να
εκτεθείτε στον νόμο».

-Δευτερευόντως προς τη δικαστική εξουσία, η οποία καλείται να
αφουγκραστεί όλον τον επικοινωνιακό θόρυβο γύρω από τους κατηγορούμενους
Μπελιβάνη-Τσατσάκη, και να αμφισβητήσει την εγκυρότητα των πορισμάτων
που προέρχονται από αυτούς. Ειδικά για την υπόθεση Μανιουδάκη αυτό έχει
μια επιπλέον βαρύτητα, καθώς η δίωξή τους έρχεται χρονικά αμέσως μετά
την ολοκλήρωση της ανακριτικής διαδικασίας, εν όψει της κρίσης του
αρμόδιου δικαστικού συμβουλίου, που θα παραπέμψει σε δίκη τους 4
μπάτσους-δολοφόνους. Όπως επισημαίνει η οικογένεια Μανιουδάκη, από
κοινού με τους συνηγόρους, μέσα από αυτή τη δικογραφία, η αστυνομική
διεύθυνση Χανίων επιχειρεί να παρέμβει σε μια δικαστική υπόθεση
«προκειμένου να μεταστρέψει την πορεία της “νουθετώντας” τούς Δικαστές
και τους άλλους Εισαγγελείς. Και να επιχειρεί να θέσει εκποδών όχι μόνο
την ιατροδικαστική έκθεση, αλλά και όλες τις άλλες αποδείξεις που δεν
ωφελούν τους κατηγορουμένους. Και δίκην δικαστή να αποφαίνεται ότι
αδίκως κατηγορήθηκαν οι αστυνομικοί, επαναλαμβάνοντας τα επιχειρήματά
τους». Τέλος, σημείο έμμεσης – και πολύ ειδικής– πίεσης προς τη
δικαστική εξουσία αποτελεί και το γεγονός ότι η σύζυγος του καθηγητή
Τσατσάκη είναι εφέτης στα Χανιά.

–Προς τον κόσμο που αγωνίζεται ενάντια στη συγκάλυψη της κρατικής
δολοφονίας του Κώστα Μανιουδάκη, από την οικογένεια του Κωστή, και την
ανοιχτή συνέλευση, μέχρι το κάθε συλλογικό σχήμα και ομαδοποίηση που
ασχολείται με την αστυνομική βαρβαρότητα. Η επιχείρηση συκοφάντησης του
αγώνα μας αποτελεί

α) μια ηθική επίθεση στην επιλογή μας να επενδύσουμε χρόνο, ενέργεια,
σκέψη και πόρους στη δημόσια προπαγάνδιση του λόγου και των θέσεών μας,
για να μην συγκαλυφθεί ακόμα μία κρατική δολοφονία.

β) μια εκδικητική χειρονομία απέναντι στην επιλογή μας να μοιραστούμε
συλλογικά το πένθος και να ενισχύσουμε την κοινωνική μνήμη, αντί να
αφεθούμε στην παραίτηση της λήθης και του εξατομικευμένου πένθους.

γ) μια ύπουλη και πρωτοφανή επιχείρηση θεσμοθέτησης της δολοφονικής
αστυνομικής βίας, συντονισμένη από το κατασταλτικό επιτελείο του
υπουργείου Προ.Πο., την οποία κλήθηκαν να θέσουν σε εφαρμογή οι
Κανέλλος-Σγουρός. Το μήνυμά τους απευθύνεται σε όλους τους αστυνομικούς
υπαλλήλους και είναι απλό και σαφές: «Ό,τι και να συμβεί εμείς θα
βρούμε, ή πιο σωστά θα κατασκευάσουμε, τον τρόπο να σας “ξελασπώσουμε”.
Ακόμα και αν οδηγήσετε κάποιον στον θάνατο».

δ) μια «παράταιρη» ψηφίδα στο πλαίσιο της τρέχουσας κατασταλτικής
συγκυρίας, στην οποία ο αναρχικός χώρος, αλλά και ευρύτερα ο κόσμος του
αγώνα, εισπράττουν μια πολυεπίπεδη επίθεση από τον κρατικό μηχανισμό,
που χρησιμοποιεί ως αφορμή την υπόθεση της Θεσσαλονίκης, για να κλείσει
ανοιχτούς λογαριασμούς με την σύγχρονη ιστορία των εγχώριων κοινωνικών
αντιστάσεων.

-Κυρίως προς την τοπική κοινωνία. Επιχειρείται να αναχαιτιστεί η
κοινωνική διεισδυτικότητα του αγώνα μας, μέσα από υπονοούμενα περί μη
διαφάνειας και χρήσης πρακτικών που χαρακτηρίζουν τον ίδιο τον κρατικό
μηχανισμό – την αστυνομία, τη δικαστική εξουσία, τους πολιτευτές κ.λπ.
Διόλου τυχαία, η υπόθεση Μανιουδάκη εμφανίζεται σε μια υπόθεση διαφθοράς
κρατικών υπαλλήλων. Διόλου τυχαία, από όσους αναφέρονται διώκονται μόνο
δυο εξ αυτών, ο Μπελιβάνης και ο Τσατσάκης, που εμπλέκονται στην υπόθεση
Μανιουδάκη. Ταυτόχρονα, το ανακάτεμα της υπόθεσης Μανιουδάκη, μαζί με
άλλες, κάποιες εκ των οποίων επαχθούς ηθικής βαρύτητας, επιχειρεί
επιφανειακά να εξισώσει τη δημόσια δραστηριότητά μας με τις πρακτικές
της «τοπικής μαφίας» και των συνεργατών της στον κρατικό μηχανισμό.

Δεν θα μπορούσε να στηθεί με οποιονδήποτε άλλο τρόπο μία τέτοια
μεθόδευση. Οι μπάτσοι επιστράτευσαν μια κακουργηματική κατηγορία για τον
Μπελιβάνη, η οποία αφενός θα τους παρείχε περισσότερες «ερευνητικές
δυνατότητες και προσβάσεις» στο πλαίσιο της προανάκρισης, και αφετέρου
θα τους έδινε την ευκαιρία να προβάρουν (δικονομικά και μιντιακά) την
υπερασπιστική γραμμή των 4 μπάτσων δολοφόνων. Παρ’ όλο που δεν κατάφεραν
να στοιχειοθετήσουν το δικό τους «ασφαλές συμπέρασμα» (περί χρηματισμού
στην υπόθεση Μανιουδάκη), επιχείρησαν να αποδομήσουν, μέσα σε μια
πολυσέλιδη αναφορά, τη δικαστική πορεία της υπόθεσης. «Χτυπώντας» την
αξιοπιστία του ιατροδικαστή, επιχείρησαν να πλήξουν το ιατροδικαστικό
πόρισμα, και μέσα από αυτό να εκθέσουν, σε συνεργασία και με τον
δικηγόρο των μπάτσων δολοφόνων, την ολοκληρωμένη υπερασπιστική γραμμή
τους.

Από την αρχή ως το τέλος, η εμπλοκή της υπόθεσης Μανιουδάκη σε αυτή τη
δίωξη μεθοδεύτηκε από την αστυνομική διεύθυνση Χανίων, που ακολουθεί τις
οδηγίες του υπουργείου Προ.Πο. Γνωρίζουν εδώ και χρόνια πως στην υπόθεση
Μανιουδάκη έχουν ηττηθεί κοινωνικά. Και η υπόθεση αυτή έχει φωτίσει
περάσματα όσον αφορά της απόδοση δικαιοσύνης από τα κάτω, που σταδιακά
γίνονται παρακαταθήκη για τους αγώνες ενάντια στην αστυνομική
βαρβαρότητα, και τους ευρύτερους κοινωνικούς αγώνες. Καταθέτουμε μια
σημείο-προς-σημείο αποδόμηση των όσων εκτίθενται με σκοπό να
υπονομεύσουν τον αγώνα μας. Σηκώνουμε το γάντι και δηλώνουμε δημόσια πως
έχουμε τη διάθεση, τη διαθεσιμότητα και τη μεθοδικότητα να αξιοποιήσουμε
και αυτή τη μεθόδευση για να ενισχύσουμε τον αγώνα μας.

Επόμενο ραντεβού μας, το τριήμερο για τη συμπλήρωση των 3 χρόνων από την
κρατική δολοφονία του Κώστα Μανιουδάκη, στις 28, 29 και 30 Αυγούστου,
στην πόλη των Χανίων. Καλούμε όλο τον κόσμο του αγώνα, απ’ άκρη σ’ άκρη
της ελλαδικής γεωγραφίας –και όχι μόνο– να πλαισιώσει τις εκδηλώσεις και
τις δράσεις της ανοιχτής συνέλευσης.

ΝΑ ΤΕΘΟΥΝ ΑΜΕΣΑ ΣΕ ΔΙΑΘΕΣΙΜΟΤΗΤΑ
ΟΙ ΜΠΑΤΣΟΙ ΤΩΝ ΤΑΕ ΣΟΥΔΑΣ
ΔΟΛΟΦΟΝΟΙ ΤΟΥ ΚΩΣΤΑ ΜΑΝΙΟΥΔΑΚΗ

ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΕΙΝΑΙ Η ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ

ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ ΜΑΓΓΟΣ ΠΑΡΩΝ

Ανοιχτή συνέλευση για την κρατική δολοφονία του Κώστα Μανιουδάκη

Αντιδράσεις για τη σχεδιαζόμενη επένδυση 6.246 κλινών στην Τριόπετρα Νότιου Ρεθύμνου: Καταγγελίες της «Κίνησης για την Προστασία των Νησίδων»

Στο επίκεντρο έντονων αντιδράσεων και προβληματισμού βρίσκεται η περιοχή της Τριόπετρας στο Νότιο Ρέθυμνο, στον απόηχο των καταστροφικών πυρκαγιών που έπληξαν το τοπίο της νότιας Κρήτης.

Αφορμή αποτελούν τα σχεδιαζόμενα επενδυτικά πλάνα για τη δημιουργία εκτεταμένου τουριστικού θερέτρου, τα οποία προκαλούν την άμεση κινητοποίηση τοπικών συλλογικοτήτων και περιβαλλοντικών φορέων, οι οποίοι εκφράζουν τη σθεναρή αντίθεσή τους στην προοπτική αλλοίωσης της φυσικής ταυτότητας της περιοχής.

Το σχεδιαζόμενο έργο και οι περιβαλλοντικές επισημάνσεις

Η Τριόπετρα αποτελεί έναν από τους πλέον ιδιαίτερους φυσικούς χώρους της Κρήτης, χαρακτηριζόμενη από σπάνιο μορφολογικό τοπίο, πλούσια βιοποικιλότητα και έως τώρα ήπια τουριστική δραστηριότητα.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που φέρνει στο φως η «Κίνηση για την Προστασία των Νησίδων», στην περιοχή τροχοδρομούνται δύο μεγάλης κλίμακας επενδυτικά σχέδια από τον κυπριακό Όμιλο Φωτιάδη, τα οποία προβλέπουν τη δημιουργία τουριστικού συγκροτήματος συνολικής δυναμικότητας 6.246 κλινών.

Όπως επισημαίνουν οι εκπρόσωποι της συλλογικότητας, η υλοποίηση μιας τέτοιας ανάπτυξης ενέχει σοβαρούς κινδύνους για το τοπικό οικοσύστημα. Μεταξύ των βασικών επιπτώσεων που υπογραμμίζονται είναι η καταστροφή του ιδιαίτερου τοπίου, η άσκηση υπερβολικής πίεσης στους φυσικούς πόρους της περιοχής —ιδιαίτερα στο νερό και την ενέργεια— καθώς και η κατακόρυφη αύξηση των στερεών απορριμμάτων και των αποβλήτων.

Παράλληλα, εκφράζονται φόβοι για απώλεια της φυσικής και πολιτιστικής ταυτότητας του τόπου, αλλά και για φαινόμενα υπερτουρισμού που ενδέχεται μακροπρόθεσμα να οδηγήσουν σε αποεπένδυση για την ίδια την τοπική κοινωνία.

Οι καταγγελίες της «Κίνησης για την Προστασία των Νησίδων»

Σε δημόσια παρέμβασή της, η «Κίνηση για την Προστασία των Νησίδων» συνδέει την χρονική συγκυρία της προώθησης των σχεδίων με τις πρόσφατες καταστροφές από τις πυρκαγιές, στηλιτεύοντας το μοντέλο ανάπτυξης που προωθείται.

Στη σχετική ανακοίνωση-καταγγελία της, η συλλογικότητα αναφέρει χαρακτηριστικά:

«Πίσω από τις φωτιές έρχονται οι επενδυτές… Ξενοδοχείο – έκτρωμα 6.246 κλινών πάνω στις στάχτες ενός πανέμορφου τόπου. Καταστροφική “τουριστική ανάπτυξη”!»

Παράλληλα, οι εκπρόσωποι της Κίνησης στρέφονται κατά των κυβερνητικών επιλογών και των τοπικών φορέων που στηρίζουν τις συγκεκριμένες επενδυτικές πρωτοβουλίες, τονίζοντας:

«Αντίσταση στο πλιάτσικο, τη λεηλασία και την καταστροφή του τόπου μας από την δήθεν ανάπτυξη που προωθεί το κράτος των επενδυτών και τα τοπικά του υποκαταστήματα! Οι μαύρες επενδύσεις τους, δεν χωράνε στους μικρούς μας παραδείσους! Είναι το νησί μας, όχι το εργοτάξιο τους. Είναι οι τόποι μας, όχι τα οικόπεδα τους. Είναι οι ζωές μας, όχι τα κέρδη τους! Ούτε βήμα πίσω. Εμείς θα νικήσουμε! Ό,τι καταστρέφει τη Φύση δεν είναι ανάπτυξη!».

Προσκλητήριο κινητοποιήσεων και το διακύβευμα για την περιοχή

Η συλλογικότητα υπογραμμίζει ότι η Τριόπετρα δεν αποτελεί προϊόν αγοραπωλησίας («real estate»), αλλά συνιστά κοινό αγαθό, άρρηκτα συνδεδεμένο με την ιστορία, τον πολιτισμό και τη βιοποικιλότητα του νησιού.

Στο πλαίσιο αυτό, απευθύνει κάλεσμα προς τους πολίτες να εκφράσουν την αντίθεσή τους στην αλλοίωση και υποβάθμιση του τοπίου, να ενημερώσουν την ευρύτερη κοινωνία και να συντονίσουν τη δράση τους με περιβαλλοντικές οργανώσεις και συλλογικότητες της Κρήτης και της υπόλοιπης χώρας.

Ραούλ Βανεγκέμ (1934–2026): ο καταστασιακός που ζήτησε από την επανάσταση να μυρίζει ζωή

ΟΡαούλ Βανεγκέμ δεν έγραφε σαν κάποιος που θέλει να πείσει. Έγραφε σαν κάποιος που θέλει να χαλάσει μια συνήθεια.

Να χαλάσει, πρώτα απ’ όλα, εκείνη τη σχεδόν ασυνείδητη συμφωνία με την οποία οι άνθρωποι δέχονται να ανταλλάσσουν το πυκνό και πολύτιμο υλικό της ζωής τους. Το χρόνο, την επιθυμία, το παιχνίδι, τον έρωτα, τη γλώσσα, το σώμα με μια ευπρεπή μορφή επιβίωσης. Ο Ραούλ Βανεγκέμ δεν ξεκίνησε από το ερώτημα πώς θα αλλάξει χέρια η εξουσία. Ξεκίνησε από κάτι πιο ενοχλητικό: γιατί η μέρα μας μοιάζει τόσο συχνά ξένη, γιατί η εργασία καταλαμβάνει το εσωτερικό της ύπαρξης, γιατί η πλήξη μπορεί να γίνει πολιτικό καθεστώς χωρίς να εμφανίζεται ως τέτοιο.

Ο Ραούλ Βανεγκέμ πέθανε τη νύχτα της 28ης προς την 29η Ιουλίου 2026, στο σπίτι του κοντά στη Βαρκελώνη, όπου ζούσε τα τελευταία χρόνια μοιράζοντας τον χρόνο του ανάμεσα στο Βέλγιο, τη Γαλλία και την Καταλονία.

Ήταν ενενήντα δύο ετών. Άνθρωπος του στενού του κύκλου, που ζήτησε να μην κατονομαστεί, μίλησε για έναν θάνατο ήπιο και φυσικό. Ένας από τους εκδότες του τον αποχαιρέτησε ως «μια ζωή ασέβειας και σπλαχνικής προσήλωσης στην ελευθερία». Ο θάνατός του έχει βάρος όχι επειδή κλείνει τον φάκελο ενός «γκουρού του Μάη», αλλά επειδή φεύγει ένας από τους ελάχιστους της γενιάς του που δεν αναδιπλώθηκε. Ενώ πλήθος συνομηλίκων του πέρασε πρώτα στην ήπια σοσιαλδημοκρατία και ύστερα στον σκληρό φιλελευθερισμό, εκείνος έμεινε ως το τέλος με τις καταλήψεις, τα αυτοδιαχειριζόμενα εγχειρήματα και τις εξεγέρσεις που δεν ζητούσαν την εξουσία.

Η συνεισφορά του συνοψίζεται σε μια θεμελιώδης μετατόπιση. Στη δεκαετία του 1960 η επαναστατική θεωρία μιλούσε για δομές, τρόπους παραγωγής, κρατική εξουσία. Ο Βανεγκέμ επέμεινε ότι η κυριαρχία κατοικεί επίσης και ίσως πρωτίστως στην πλήξη ενός απογεύματος, στην υποταγή της επιθυμίας στο ωράριο, στην ανταλλαγή του έρωτα με τον ρόλο και του παιχνιδιού με την απόδοση.

Μια φράση από την εισαγωγή του διάσημου βιβλίου του λειτούργησε σαν το κλειδί που ξεκλέιδωσε μιαν ολόκληρη εποχή: δεν θέλουμε έναν κόσμο όπου η εγγύηση ότι δεν θα πεθάνουμε από την πείνα ανταλλάσσεται με τον κίνδυνο να πεθάνουμε από την ανία. Εδώ η επανάσταση παύει να είναι μελλοντικό πολιτικό συμβάν και γίνεται άρνηση, εδώ και τώρα, να ζει κανείς μια ζωή που είναι σκέτη επιβίωση. Η διάκριση ανάμεσα στη ζωή και την επιβίωση ,vivre και survivre, όπως χαρακτηριστικά έλεγε έμεινε το σταθερό του μέτρο μέχρι την τελευταία σελίδα που εξέδωσε.

Η φωνή αυτή διαμορφώθηκε πολύ πριν από το Παρίσι. Γεννήθηκε το 1934 στη Λεσίν, εργατική κωμόπολη του βελγικού Hainaut σημαδεμένη από τα λατομεία πορφυρίτη, γιος σιδηροδρομικού συνδικαλιστή, σοσιαλιστή και ριζοσπαστικά αντικληρικαλιστή. «Το μίσος για την εκμετάλλευση ήταν το μαύρο μου φως», έγραψε αργότερα. Πρώτα ήρθε η οργή απέναντι στην αδικία, όχι κάποια αφηρημένη ιδεολογία. Στην ίδια περιοχή είχαν γεννηθεί ο ζωγράφος Ρενέ Μαγκρίτ και ο ποιητής Λουί Σκυτενέρ, εκείνος που, όπως θυμόταν ο Βανεγκέμ, φώναζε «Κρα, κρα» κάθε φορά που συναντούσε παπά. Σπούδασε ρομανική φιλολογία στο Ελεύθερο Πανεπιστήμιο των Βρυξελλών και στα είκοσι δύο του έγραψε εργασία για τον Ιζιντόρ Ντυκάς , τον κόμη ντε Λοτρεαμόν, του οποίου τα Άσματα του Μαλντορόρ έμειναν για πάντα το κρυφό του μέτρο. Δίδαξε οκτώ χρόνια σε παιδαγωγική σχολή, ώσπου το 1964 μια σχέση με μαθήτριά του του κόστισε τη θέση, ένα περιστατικό που δείχνει, με τρόπο άβολο, τα όρια της «απελευθέρωσης» όπως τη φαντάζονταν οι άντρες της εποχής.

Δύο συναντήσεις τον έστρεψαν οριστικά αλλού. Πρώτα ο Λοτρεαμόν, ύστερα ο φιλόσοφος Ανρί Λεφέβρ και η Κριτική της καθημερινής ζωής. «Τις πολιτικές ιδέες τις είχα εξαντλήσει», εξήγησε, «τα υπαρξιακά προβλήματα έμεναν μετέωρα. Να συνδέσει κάποιος την καθημερινή ύπαρξη με τις ιδεολογίες και την ανάλυση του κόσμου αυτό με ενδιέφερε». Το 1960 έστειλε στον Λεφέβρ ένα δικό του κείμενο. Εκείνος το προώθησε στον Γκι Ντεμπόρ, και το 1961 ο Βανεγκέμ μπήκε στην Καταστασιακή Διεθνή, τη μικρή εκρηκτική ομάδα που ανακάτευε την καλλιτεχνική πρωτοπορία με την επαναστατική πολιτική. Έγινε αμέσως ένας από τους βασικούς συντάκτες του περιοδικού, έγραψε για την ενιαία πολεοδομία μαζί με τον Άττιλα Κοτάνυι, υπέγραψε τα κείμενα Banalités de base που έστησαν τα θεμέλια μιας θεωρίας της αλλοτρίωσης μέσα στην ίδια την καθημερινότητα. Το σημείο έχει σημασία: όταν συνάντησε τον Ντεμπόρ, δεν ήταν λευκό χαρτί που περίμενε να γραφτεί. Κουβαλούσε ήδη τη δική του εμμονή με το σώμα, την επιθυμία και την ποίηση ως πράξη.

Το βιβλίο που τον έκανε γνωστό και σημάδεψε μια ολόκληρη εποχή ήρθε το 1967. Το Traité de savoir-vivre à l’usage des jeunes générations, γνωστό στα ελληνικά ως Η επανάσταση της καθημερινής ζωής είχε απορριφθεί από δεκατρείς εκδότες. Το έσωσε ο Ρεϊμόν Κενό, που το υπερασπίστηκε στον Gallimard. Κυκλοφόρησε τον Νοέμβριο, τον ίδιο περίπου καιρό με την Κοινωνία του θεάματος, και έγινε το εγχειρίδιο μιας γενιάς. Δεν είναι ένα απλό βιβλίο. Είναι μια αλληλουχία αφορισμών που χτυπούν σαν σφυριά. Απέναντι στην επιβίωση, τη ζωή που έχει αναχθεί σε επανάληψη, κατανάλωση και ρόλους , ο Βανεγκέμ  στήνει τη «ριζοσπαστική υποκειμενικότητα», που δεν είναι ατομικισμός αλλά άρνηση κάθε ιεραρχίας μέσω της δημιουργικότητας, του παιχνιδιού και της ποίησης εννοούμενης ως πράξη.

Ζητά «αντιστροφή της προοπτικής»: να δούμε τον κόσμο όχι από τη σκοπιά της εξουσίας αλλά από τη σκοπιά της επιθυμίας. Πίσω από τη διατύπωση ακούγονται ο Μαρξ και ο Χέγκελ, αλλά και ο Φουριέ, ο Λοτρεαμόν, ο Ρεμπό, η αναρχική παράδοση. Εδώ βρίσκεται και το κλειδί για το γιατί διαβάστηκε όχι απλώς ως θεωρία αλλά ως άδεια  μια εξόχως ποιητική άδεια να ζήσει κανείς αλλιώς. «Όσοι μιλούν για επανάσταση και ταξική πάλη χωρίς ρητή αναφορά στην καθημερινή ζωή», έγραφε, «όσοι δεν καταλαβαίνουν τι έχει ανατρεπτικό ο έρωτας, έχουν στο στόμα τους ένα πτώμα». Ήταν μια πρόταση που έδινε πολιτικό βάρος στην ίδια τη λαχτάρα να ζεις.

Ο Γκι Ντεμπόρ και ο Ραούλ Βανεγκέμ τον Νοέμβριο του 1962, την περίοδο της κοινής τους διαδρομής στην Καταστασιακή Διεθνή.

Λίγους μήνες αργότερα ξέσπασε ο Μάης του ’68 και οι φράσεις του βιβλίου βρέθηκαν στους τοίχους. Χρειάζεται όμως ακρίβεια, γιατί ο μύθος τα έχει παραφουσκώσει. Τα διασημότερα συνθήματα «ζήσε χωρίς νεκρό χρόνο, απόλαυσε χωρίς εμπόδια» ανήκουν στο συλλογικό καταστασιακό λεξιλόγιο και συγκεκριμένα στην μπροσούρα Περί της αθλιότητας στο φοιτητικό περιβάλλον του Μουσταφά Καγιατί. Δεν υπάρχουν αυτούσια στο Traité, και η αποκλειστική τους απόδοση στον Βανεγκέμ είναι εν μέρει κατασκευή. Οι καταστασιακοί ήταν ελάχιστοι και απομονωμένοι, σε ανοιχτή σύγκρουση με την υπόλοιπη Αριστερά, την οποία κατηγορούσαν για γραφειοκρατικοποίηση και από την οποία εισέπρατταν την ίδια εχθρότητα. Η επιρροή τους δεν ήταν οργανωτική αλλά ατμοσφαιρική: έδωσαν λέξεις σε μια οργή που τους ξεπερνούσε. Ο ίδιος πέρασε τον Μάη στο Παρίσι, μαζί με τους υπόλοιπους, χωρίς να είναι στρατηγός των γεγονότων και χωρίς να το διεκδικήσει ποτέ.

Εδώ μπαίνει το ζήτημα των «δύο καταστασιακών». Το εύκολο σχήμα λέει: ο Ντεμπόρ η θεωρία και η αυστηρότητα, ο Βανεγκέμ η ποίηση και η χαρά. Κάτι αληθινό υπάρχει , ο ένας ανέλυε τη δομή του θεάματος, ο άλλος ενδιαφερόταν για τον άνθρωπο και το σώμα του. Το δίπολο όμως κρύβει ότι ο Βανεγκέμ είχε δικό του, πλήρες θεωρητικό οικοδόμημα, και ότι η ρήξη τους δεν ήταν σύγκρουση χαρακτήρων. Στις 14 Νοεμβρίου 1970 παραιτήθηκε από την Καταστασιακή Διεθνή, απαντώντας σε δήλωση των Ριζέλ, Ντεμπόρ και Βιενέ. Λίγες εβδομάδες μετά η ομάδα εξέδωσε καυστική ανακοίνωση εναντίον του. Στην επιστολή του έθετε το ερώτημα που θα τον απασχολούσε μέχρι το τέλος: «Πώς αυτό που ήταν συναρπαστικό στη συνείδηση ενός κοινού σχεδίου μπόρεσε να μεταμορφωθεί σε δυσφορία του να είσαι μαζί;». Ο Ντεμπόρ τον κατηγόρησε ότι λιποτάκτησε εν μέσω των γεγονότων του ’68 και βάφτισε την τάση του «βανεγκεμισμό», έναν ωφελιμισμό της απόλαυσης. Ο Βανεγκέμ, από τη μεριά του, μιλούσε για γραφειοκρατική σκλήρυνση και για το πόσο λίγο είχαν διεισδύσει οι καταστασιακές ιδέες στον εργατικό κόσμο. Δεν ξαναειδώθηκαν ποτέ. Πίσω από την προσωπική πικρία υπήρχε πραγματική θεωρητική διαφωνία: για τον Ντεμπόρ, η ήττα του ’68 απαιτούσε σκλήρυνση, σαφήνεια, αποκλεισμούς ενώ για τον Βανεγκέμ, η μετατροπή μιας ζωντανής ομάδας σε μηχανή αυστηρότητας ήταν κιόλας μια μορφή ήττας.

Και εδώ αρχίζει το κομμάτι της ζωής του που συνήθως στριμώχνεται σε δυο αράδες, ενώ είναι το μεγαλύτερο. Τα επόμενα πενήντα έξι χρόνια ο Βανεγκέμ έγραψε δεκάδες βιβλία, αρκετά με ψευδώνυμο: ως «Ratgeb» ένα εγχειρίδιο επανάστασης, το De la grève sauvage à l’autogestion généralisée (1974)· ως «Jules-François Dupuis» ,όνομα δανεισμένο από τον μάρτυρα που υπογράφει το πιστοποιητικό θανάτου του Λοτρεαμόν, το Histoire désinvolte du surréalisme (1977), ασεβή ιστορία του σουρεαλισμού ενάντια στις επίσημες εκδοχές του. Στο Le Livre des plaisirs (1979) ανέπτυξε την απόλαυση ως πολιτική κατηγορία.

Έγινε, χωρίς ποτέ πανεπιστημιακή στέγη, μελετητής του Μεσαίωνα: στο Le Mouvement du Libre-Esprit (1986) και στη La Résistance au christianisme (1993) διάβασε τις μεσαιωνικές αιρέσεις και ιδίως το Κίνημα του Ελεύθερου Πνεύματος όχι ως θρησκευτικές παρεκκλίσεις αλλά ως πρώιμες εκρήξεις ζωής ενάντια στην οικονομία της ανταλλαγής και στην ενοχή. «Ο Μεσαίωνας υπήρξε χριστιανικός», έγραφε προκλητικά, «όπως οι χώρες της Ανατολής υπήρξαν κομμουνιστικές» δηλαδή επιφανειακά, με τη βία της εξουσίας και όχι με τη συναίνεση των ψυχών. Έγραψε επίμονα για την εκπαίδευση, απευθυνόμενος κατευθείαν σε μαθητές και φοιτητές. Το Avertissement aux écoliers et lycéens (1995) πούλησε δεκάδες χιλιάδες αντίτυπα καταγγέλλοντας ένα σχολείο που τσακίζει τη δημιουργικότητα. Αρνήθηκε την εκλογική πολιτική. Υπερασπίστηκε τη γενικευμένη αυτοδιαχείριση, τη δωρεάν πρόσβαση στα κοινά αγαθά και, ολοένα περισσότερο, μια οικολογία που την περιέγραφε ως πόλεμο της ζωής ενάντια στην αρπακτικότητα.

Στάθηκε αλληλέγγυος στους Ζαπατίστας του Τσιάπας, στη Ροζάβα, στις ZAD, στους Αγανακτισμένους και στα Κίτρινα Γιλέκα, με σταθερή θέση ότι οι εξεγέρσεις δεν πρέπει να καταλαμβάνουν την κρατική εξουσία αλλά να δημιουργούν αυτόνομους τόπους: «να θεμελιώνουμε εδάφη», έγραφε. Το 2019, εν μέσω των Κίτρινων Γιλέκων, δημοσίευσε το Appel à la vie contre la tyrannie étatique et marchande. Το 2022, στα ογδόντα οκτώ του, ένα μικρό βιβλίο αφιερωμένο «στους Ζαπατίστας, στα Κίτρινα Γιλέκα, στους εξεγερμένους και τις εξεγερμένες που παντού στον κόσμο αντιτάσσουν τη ζωή στην οικονομία που τη σκοτώνει».

Υπάρχει επομένως πραγματική συνέχεια ανάμεσα στον νεαρό του 1967 και στον γέροντα του 2022: το ίδιο μέτρο, η ζωή ενάντια στην επιβίωση, απλώς άλλαξε δέρμα. Από τη γλώσσα της επιθυμίας σε εκείνη της οικολογίας και του ζωντανού κόσμου.

Το ύφος του αξίζει να διαβαστεί ως λογοτεχνικό γεγονός. Έγραφε με πυκνούς αφορισμούς που ενώνουν τη θεωρία με τον λυρισμό, με γλώσσα ερωτική και σωματική, γεμάτη μεταφορές φωτιάς, πείνας, αλχημείας και απόλαυσης. Έχτισε τη σκέψη του με ανατροπές και αντιθέσεις, ώστε κάθε πρόταση να μπορεί να αποσπαστεί από τη σελίδα και να ζήσει μόνη της στον τοίχο. Εκεί ακριβώς κρύβεται και ο κίνδυνος. Η ίδια γλώσσα, όταν επαναλαμβάνεται, έγινε τελικά μανιέρα. Στα ύστερα βιβλία του το ίδιο λεξιλόγιο ζωή, χαρά, αρπακτικότητα, εμπορευματική τυραννία τον παγίδευσε σε μια στείρα επανάληψη, και η κριτική δικαίως ρώτησε πότε η ποίηση που ζητά να πραγματωθεί ως ζωή ξαναγίνεται απλώς ποίηση. Υπάρχει διαφορά ανάμεσα σε μια φράση που παραμένει γλώσσα και σε μια φράση που αλλάζει πράγματι τον τρόπο που ζει κανείς. Το ήξερε, και δεν το πέτυχε πάντα.

Οι σοβαρότερες αντιρρήσεις πρέπει να ακουστούν χωρίς περιστροφές. Ο Ζαν-Μαρκ Μαντοζι σε ένα δριμύ δοκίμιο, κατηγόρησε τους καταστασιακούς, Ντεμπόρ και Βανεγκέμ μαζί, ότι ταύτισαν την επανάσταση με μια αλχημική μεταστοιχείωση του ανθρώπου, ένα εγχείρημα παραγωγής «νέου ανθρώπου», και τους έψεξε για την αντιφατική τους σχέση με την τεχνολογία και την αυτοματοποίηση. Πράγματι, ο Βανεγκέμ μιλούσε για την τεχνική ως απελευθέρωση από την εργασία με μιαν αισιοδοξία που η ιστορία δεν δικαίωσε. Και η αφηρημένη έννοια της ζωής, που τόσα φέρει στους ώμους της, κινδυνεύει να γίνει παρηγοριά: όταν κάθε ήττα εξηγείται ως προσωρινή υποχώρηση μιας ζωντανής δύναμης που τελικά θα επικρατήσει, η θεωρία γίνεται άτρωτη και άρα ανίκανη να λογοδοτήσει. 

Οι ιστορικοί των μεσαιωνικών αιρέσεων υποδέχθηκαν το έργο του με ανάμεικτα αισθήματα: αναγνώρισαν τη φρεσκάδα της ματιάς και την ευρυμάθεια, επισήμαναν όμως ότι διάβαζε τις πηγές μέσα από τη δική του υπόθεση, βλέποντας ελεύθερα πνεύματα και χειραφετημένη ηδονή εκεί που τα τεκμήρια της Ιεράς Εξέτασης είναι πιο αμφίσημα και πιο σκοτεινά.

Ο Ραούλ Βανεγκέμ στις τελευταίες δεκαετίες της ζωής του, όταν συνέχιζε να γράφει για αυτοδιαχείριση, κοινά αγαθά και την άρνηση της οργανωμένης επιβίωσης.

Ως προς το φύλο η εικόνα είναι διφορούμενη και προβληματική με τα σημερινά πια εργαλεία σκέψης. Το έργο του προσφέρει πραγματικά εργαλεία για την απελευθέρωση της επιθυμίας, και στα ύστερα κείμενα καταγγέλλει ρητά την πατριαρχία, την περιφρόνηση και τον φόβο της γυναίκας. Ταυτόχρονα όμως  κουβαλά τα εξόχως προβληματικά σημεία της ανδροκρατούμενης πρωτοπορίας της εποχής του, όπου η γυναίκα εμφανίζεται συχνά ως σύμβολο ζωής παρά ως υποκείμενο με δική του φωνή.

Μένει και το πιο δύσκολο ερώτημα: πώς αντιμετώπισε τις ήττες, τη βία και τις αποτυχίες των κινημάτων ένας στοχαστής που αρνήθηκε τη θυσία; Η απάντησή του ήταν σταθερή: να μη μετατραπεί ποτέ η ήττα σε ενοχή ή μαρτύριο, να μη γίνει η οδύνη αξία. Γενναία στάση και συνάμα βέβαια ένας τρόπος να μη μετράς ποτέ το κόστος.

Τι μένει, λοιπόν; Όχι μια αόριστη κληρονομιά, αλλά συγκεκριμένα ερωτήματα που επανέρχονται. Όταν συζητάμε για την εξουθένωση από την εργασία, για τον χρόνο που καταπίνει η οθόνη, για την αριστεία ως μηχανή εξάντλησης, μιλάμε τη γλώσσα που εκείνος βοήθησε να διαμορφωθεί. Στα αυτόνομα κοινωνικά κέντρα, στις καταλήψεις, στα δίκτυα αλληλεγγύης, το λεξιλόγιό του κυκλοφορεί ακόμη. Στην Ελλάδα η υποδοχή του υπήρξε ιδιαίτερη και έντονα πολιτική. Το βασικό του βιβλίο κυκλοφόρησε ήδη τον Οκτώβριο του 1977 από τις εκδόσεις Άκμων, σε μετάφραση Σεραφείμ Βελέντζα και με προλογικό σημείωμα του σπουδαίου Ευγένιου Αρανίτση.

Ξαναμεταφράστηκε αργότερα και πέρασε στα αναρχικά και αντιεξουσιαστικά ρεύματα ως ανάγνωσμα εξέγερσης. Αν τις δούμε σήμερα βλέπουμε πολύ εύκολα τι κόστισε αυτή η υποδοχή: μεταφράσεις που άφηναν να χαθεί ο ρυθμός του πρωτοτύπου, και μια επιμονή στην πολιτική διάσταση εις βάρος της καλλιτεχνικής. Εδώ οι καταστασιακοί διαβάστηκαν σχεδόν αποκλειστικά ως πολιτικοί επαναστάτες, σχεδόν αναρχικοί, και όχι ως πρωτοπορία της τέχνης, τόσο, ώστε πολλοί από όσους επηρεάστηκαν να αγνοούν ολότελα το καλλιτεχνικό σκέλος του κινήματος.

Υπάρχει, τέλος, το ερώτημα γιατί έμεινε έξω από τον ακαδημαϊκό κανόνα, αντιμετωπιζόμενος συχνά ως συγγραφέας ενός μόνο βιβλίου. Εν μέρει επειδή το θέλησε: δούλευε πάντα έξω και ενάντια στους θεσμούς, αρνιόταν τη θέση του διανοούμενου-αυθεντίας, δεν έχτισε σχολή, δεν άφησε διαδόχους. Εν μέρει επειδή το ίδιο το έργο αντιστέκεται στην αφομοίωση. Δεν το διδάσκεις σε αμφιθέατρο χωρίς να το προδώσεις. Και όμως, το 2016 πούλησε το αρχείο του στη βιβλιοθήκη σπανίων χειρογράφων ενός αμερικανικού “καπιταλιστικού” πανεπιστημίου, του Yale , όπου σήμερα φυλάσσονται τα τετράδιά του από τα φοιτητικά χρόνια, οι αναγνωστικές σημειώσεις για τον Μπατάιγ, τον Σαρτρ, τον Λεφέβρ και τον αναρχισμό, τα σχεδιάσματα της εργασίας για τον Λοτρεαμόν, οι διαδοχικές μορφές του Traité ανάμεσα στο 1962 και το 1967. Τεκμήρια μιας ζωής που, όσο κι αν καταδίκαζε τον ρόλο του μεγάλου συγγραφέα, φρόντισε στο τέλος να διασωθεί μια μικρή ανθρώπινη αντίφαση, που ίσως τον διασκέδαζε.

Ίσως γιατί ο άνθρωπος που πολέμησε τον ρόλο του «μεγάλου συγγραφέα» ήξερε, τελικά, ότι το ίχνος μιας ζωής μπορεί να χρειάζεται διάσωση.

Το πραγματικό του μέγεθος φαίνεται αλλού: στο ότι μπόρεσε να πει, με μια επιμονή σχεδόν αβάσταχτη, πως η ελευθερία δεν αρχίζει όταν βρεθεί το σωστό κέντρο διοίκησης της κοινωνίας, αλλά όταν πάψει η κοινωνία να οργανώνεται πάνω στην ιδέα ότι ο άνθρωπος οφείλει πρώτα να παραιτηθεί από τον εαυτό του.

Αυτό δεν είναι εύκολο ούτε να το λες ούτε να το πράττεις. Είναι ίσως το πιο δύσκολο πολιτικό διακύβευμα από όλα. Και γι’ αυτό επιζεί, ακόμη κι εκεί όπου το υπόλοιπο λεξιλόγιο της εποχής που τον γέννησε έχει γεράσει.

Το ερώτημα που αφήνει πίσω του δεν παρηγορεί κανέναν μας: πόση από τη ζωή μας είναι πράγματι ζωή και πόση οργανωμένη επιβίωση;

lifo.gr

Μάχη με τις αναζωπυρώσεις στο Νότιο Ρέθυμνο: Βελτιωμένη η εικόνα στα μέτωπα, εκτεταμένες ζημιές και διακοπές ρεύματος στον Δήμο Αγίου Βασιλείου

Σε κατάσταση διαρκούς επαγρύπνησης παραμένουν οι πυροσβεστικές δυνάμεις στο Νότιο Ρέθυμνο, καθώς, παρά τη σαφή βελτίωση της εικόνας και την απουσία ενεργών μετώπων, ο κίνδυνος αναζωπυρώσεων παραμένει υπαρκτός. Η συνδρομή δύο ελικοπτέρων από αέρος, σε συνδυασμό με τη μερική εξασθένηση των ανέμων, προσέφερε ανάσα αισιοδοξίας στις επίγειες δυνάμεις, την ώρα που η περιοχή μετρά τις πληγές της σε περισσότερα από 50.000 κατεστραμμένα στρέμματα και σοβαρές ζημιές στις υποδομές ηλεκτροδότησης.

Εναέρια μέσα και διαρκής επαγρύπνηση στο πεδίο

Η επιχείρηση κατάσβεσης ενισχύθηκε με την αερομεταφερόμενη συνδρομή δύο ελικοπτέρων, τα οποία πραγματοποίησαν ρίψεις νερού στις πληγείσες περιοχές. Σύμφωνα με την επίσημη ενημέρωση, δεν καταγράφονται πλέον ενεργά μέτωπα ούτε πέριξ του οικισμού της Κρύας Βρύσης ούτε περιμετρικά της Λίμνης Πρέβελη.

Ωστόσο, τα διάσπαρτα καπνογόνα σημεία στο πεδίο, σε συνδυασμό με τους ισχυρούς ανέμους που πνέουν κατά διαστήματα στην περιοχή, διατηρούν αυξημένο τον κίνδυνο νέων αναζωπυρώσεων. Για τον λόγο αυτό, οι πυροσβέστες παραμένουν ακροβολισμένοι στα σημεία ενδιαφέροντος, διατηρώντας την ετοιμότητά τους στο ανώτατο επίπεδο ώστε να παρέμβουν άμεσα όπου απαιτηθεί.

Αποτίμηση της καταστροφής και σοβαρά προβλήματα στις υποδομές

Η υποχώρηση των μποφόρ επέτρεψε στα πεζοπόρα τμήματα να σταθεροποιήσουν την κατάσταση, αποτρέποντας την περαιτέρω επέκταση της πύρινης λαίλαπας. Παρ’ όλα αυτά, το αποτύπωμα της πυρκαγιάς γύρω από τους οικισμούς του Δήμου Αγίου Βασιλείου είναι βαρύ, με τις πρώτες εκτιμήσεις να κάνουν λόγο για πάνω από 50.000 κατεστραμμένα στρέμματα γης.

Παράλληλα με το περιβαλλοντικό και αγροτικό πλήγμα, η καταστροφή επεκτάθηκε και στις βασικές υποδομές της περιοχής. Η πυρκαγιά προκάλεσε σοβαρές φθορές στο δίκτυο της ΔΕΗ, καταστρέφοντας πληθώρα ξύλινων στύλων. Αποτέλεσμα των ζημιών αυτών ήταν η εκτεταμένη διακοπή της ηλεκτροδότησης σε οικισμούς του Δήμου Αγίου Βασιλείου στο Νότιο Ρέθυμνο, με αρκετές περιοχές να βυθίζονται στο απόλυτο σκοτάδι κατά τις βραδινές ώρες.

Η σταδιακή βελτίωση των συνθηκών καλλιεργεί προσδοκίες ότι εντός των επόμενων ωρών η καταστροφική πυρκαγιά θα τεθεί υπό πλήρη έλεγχο. Παρ’ όλα αυτά, η αποκατάσταση των ζημιών στο δίκτυο ηλεκτροδότησης και η διαρκής επιτήρηση των καμένων εκτάσεων παραμένουν οι άμεσες προτεραιότητες για την επιστροφή της περιοχής στην κανονικότητα.

Financial Times: Οι πυρκαγιές στα ελληνικά νησιά αποκαλύπτουν τους κινδύνους της αλματώδους τουριστικής ανάπτυξης

Το δημοσίευμα των FT για τις πιέσεις του υπερτουρισμού και της ανεξέλεγκτης ανάπτυξης στα ελληνικά νησιά και το μεγάλο, θερμό καλοκαίρι της Ευρώπης

Η πυρκαγιά που εκδηλώθηκε σε χώρο υγειονομικής ταφής απορριμμάτων στην Πάρο οδήγησε στη σύλληψη του τοπικού δημάρχου, αναδεικνύοντας παράλληλα το περιβαλλοντικό κόστος του υπερτουρισμού στα ελληνικά νησιά, όπου η ραγδαία ανάπτυξη έχει ξεπεράσει τις αντοχές των βασικών υποδομών.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα των Financial Times, η φωτιά στο νότιο τμήμα της Πάρου, η οποία ξεσπασε την Τρίτη (28/7), αποτεφρωσε περίπου 10.000 στρέμματα πριν τεθεί υπό έλεγχο το απόγευμα της Παρασκευής, σύμφωνα με τις προκαταρκτικές εκτιμήσεις του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών.

Οι ισχυροί άνεμοι τροφοδότησαν τα μέτωπα των πυρκαγιών σε περιοχές της Πελοποννήσου, καθώς και στα νησιά του Αιγαίου -την Κρήτη, την Άνδρο, τη Λέσβο και την Πάρο- καταστρέφοντας χαμηλή βλάστηση, δασικές εκτάσεις και βιοτόπους, που σύμφωνα με τους κατοίκους θα χρειαστούν δεκαετίες για να ανακάμψουν.

Το σοβαρότερο πλήγμα δέχθηκε η Κρήτη, όπου αποτεφρώθηκαν δεκάδες χιλιάδες στρέμματα, απομακρύνθηκαν εσπευσμένα 8.000 άνθρωποι και έχασαν τη ζωή τους δύο πυροσβέστες. Τα τοπικά μέσα ενημέρωσης μεταδίδουν ότι συνελήφθη ένας υπάλληλος του διαχειριστή του δικτύου ηλεκτροδότησης σε σχέση με τη φωτιά στη νότια περιοχή του Ρεθύμνου.

Η εξάπλωση των πυρκαγιών υπογράμμισε τους κινδύνους που εγκυμονεί η αλματώδης αύξηση του τουρισμού στα εκατοντάδες γραφικά νησιά της Ελλάδας, όπου οι υδάτινοι πόροι είναι περιορισμένοι και η διαχείριση των απορριμμάτων ανεπαρκής.

«Δεν είναι η πρώτη φορά που ξεσπά φωτιά στη χωματερή», δήλωσε ο Νικόλας Στεφάνου, μέλος του μη κερδοσκοπικού συλλόγου «Φίλοι της Πάρου και της Αντιπάρου», ο οποίος ζει στο νησί εδώ και 40 χρόνια. «Ήταν απλώς θέμα χρόνου, καθώς εύφλεκτα υλικά βρίσκονταν διασκορπισμένα στον χώρο χωρίς τα απαραίτητα μέτρα πυρασφάλειας».

Τα πρώτα ευρήματα υποδεικνύουν ότι η φωτιά στην Πάρο ξεκίνησε εντός περιφραγμένου χώρου υγειονομικής ταφής, σε μη αδειοδοτημένο σημείο αποθήκευσης ανακυκλώσιμων υλικών, κλαδιών και οικιακών απορριμμάτων.

Για την υπόθεση συνελήφθησαν τέσσερα άτομα, μεταξύ των οποίων ο δήμαρχος Πάρου, Κώστας Μπιζάς, και ο αρμόδιος αντιδήμαρχος καθαριότητας. Όλοι τους αφέθηκαν ελεύθεροι μετά την εμφανισή τους ενώπιον του εισαγγελέα Σύρου, ενώ οι έρευνες βρίσκονται σε εξέλιξη.

«Σέβομαι απόλυτα τις νομικές διαδικασίες, αλλά δεν μπορώ να μη στείλω το μήνυμα της απογοήτευσής μου για το γεγονός ότι μου συμπεριφέρθηκαν σαν να ήμουν κοινός εγκληματίας», ανέφερε ο κ. Μπιζάς σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Οι πιέσεις του υπερτουρισμού και της ανεξέλεγκτης ανάπτυξης

Οι πιέσεις του υπερτουρισμού και της ανεξέλεγκτης ανάπτυξης είναι ιδιαίτερα έντονες στην Πάρο. Το νησί αριθμεί περίπου 15.000 μόνιμους κατοίκους, αλλά εξυπηρετεί σχεδόν 1 εκατομμύριο αφίξεις επιβατών ετησίως μέσω του λιμανιού και του αεροδρομίου του. Το πρώτο πολεοδομικό σχέδιο του νησιού, το οποίο εκπονήθηκε το 2008, προέβλεπε ανώτατο όριο μόνιμου και εποχικού πληθυσμού 73.000 ατόμων.

Επίσημα συμβατικά έγγραφα του περιφερειακού φορέα διαχείρισης στερεών αποβλήτων περιγράφουν τον χώρο υγειονομικής ταφής ως κορεσμένο ήδη από το 2022.

Η κατάσταση επιδεινώθηκε τον Απρίλιο, όταν έκλεισε το ιδιωτικό κέντρο διαλογής ανακύκλωσης του νησιού. Χωρίς την παρουσία εναλλακτικού αναδόχου, τα ανακυκλώσιμα απορρίμματα συσσωρεύονταν δίπλα στο κύτταρο του ΧΥΤΑ, προκειμένου να μεταφερθούν στην Αθήνα μετά το πέρας της τουριστικής περιόδου. Οι ανακριτικές αρχές εξετάζουν τώρα αν η πυρκαγιά ξεκίνησε από αυτούς τους όγκους των απορριμμάτων.

«Το σύστημα ανακύκλωσης με τους μπλε κάδους δεν λειτουργεί», δήλωσε ο Αρτέμιος Τριαντάφυλλος, αντιδήμαρχος της γειτονικής Αντιπάρου. «Άλλες ευρωπαϊκές χώρες, όπως η Ισπανία, υποδέχονται πολύ περισσότερους επισκέπτες από εμάς και διαθέτουν ασύγκριτα πιο αποτελεσματικά συστήματα διαχείρισης αποβλήτων».

Το μεγάλο, θερμό καλοκαίρι της Ευρώπης

Ο ίδιος πρόσθεσε ότι η οικοδομική δραστηριότητα και η ραγδαία εξάπλωση των βραχυχρόνιων μισθώσεων παραγουν όλο και μεγαλύτερους όγκους μπάζων, αχρηστευμένων ηλεκτρικών συσκευών και κλαδεμάτων, μεγάλο μέρος των οποίων καταλήγει στα δημοτικά ακάθαρτα λύματα και απορρίμματα. «Το μόνο πράγμα που δεν θα βρει κανείς στα σκουπίδια είναι πτώμα», είπε χαρακτηριστικά, συμπληρώνοντας ότι ορισμένοι εργολάβοι, προκειμένου να αποφύγουν το κόστος της ειδικής απόρριψης οικοδομικών υλικών, τα πετούν στους κάδους ανακύκλωσης.

Οι καταστροφικές πυρκαγιές στα ελληνικά νησιά (AP)

Το υπουργείο Περιβάλλοντος ανακοίνωσε ότι βρίσκεται υπό ανάπτυξη μια νέα μονάδα ανάκτησης και ανακύκλωσης αποβλήτων για την Πάρο μέσω ΣΔΙΤ (Σύμπραξη Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα), παράλληλα με αντίστοιχες μονάδες στη Μύκονο και τη Σύρο. Η μονάδα θα τεθεί σε λειτουργία έως το 2030, σύμφωνα με τον Μανώλη Γραφάκο, Γενικό Γραμματέα Συντονισμού Διαχείρισης Αποβλήτων του Υπουργείου.

«Μέχρι τότε, πρέπει να υπάρχει μια στοιχειώδης και υπεύθυνη διαχείριση».

ethnos.gr

Μάχη με τις φλόγες σε Βοιωτία και Αττική – Κρίσιμη η κατάσταση στο Πόρτο Γερμενό

Μάχη με τις φλόγες συνεχίζουν να δίνουν οι πυροσβεστικές δυνάμεις και οι εθελοντές στις πυρκαγιές που εκδηλώθηκαν χθες στη Βοιωτία με τα πύρινα μέτωπα να επεκτείνονται και στην Αττική και συγκεκριμένα στο Πόρτο Γερμενό.

Σύμφωνα με νεότερη ενημέρωση από την Πυροσβεστική οι πυροσβεστικές δυνάμεις ενισχύθηκαν εκ νέου και συγκεκριμένα επιχειρούν 496 πυροσβέστες με 22 ομάδες πεζοπόρων τμημάτων της 1ης, 2ης, 4ης, 5ης 6ης, 10ης και 18ης ΕΜΟΔΕ, εθελοντές και 134 οχήματα, (συμπεριλαμβανομένων 23 πυροσβεστών με 4 οχήματα από Γαλλία και 23 πυροσβεστών με 4 οχήματα από Ρουμανία, οι οποίοι βρίσκονται στην χώρα μας στο πλαίσιο της Προεγκατάστασης Ευρωπαίων πυροσβεστών).

Για την αεροπυρόσβεση έχουν διατεθεί 19 αεροσκάφη και 11 ελικόπτερα, εκ των οποίων το ένα για το συντονισμό τους. Όπως διευκρινίζεται από την Πυροσβεστική οι πολύ ισχυροί έως και θυελλώδεις άνεμοι εξακολουθούν να δημιουργούν εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες, με αποτέλεσμα σε πολλές περιπτώσεις τα εναέρια μέσα είτε να μην μπορούν να κάνουν υδροληψία είτε να μην μπορούν να κάνουν ρίψεις λόγω ακραίων αναταράξεων, παρά τις συνεχείς προσπάθειες των πληρωμάτων.

Οι πυροσβεστικές επιχειρήσεις σε όλη την επικράτεια

Οι πυρκαγιές σε Ξηρονομή και Καλαμάκι Βοιωτίας που εκδηλώθηκαν χθες έλαβαν πολύ μεγάλες διαστάσεις κατακαίγοντας δασικές εκτάσεις και προκαλώντας καταστροφές σε σπίτια και περιουσίες. Όπως έγινε γνωστό από την Πυροσβεστική, στην ευρύτερη περιοχή στο Πόρτο Γερμενό, ένα μέτωπο κινείται προς την κορυφογραμμή του Κιθαιρώνα όπου εκεί βρίσκονται πυροσβεστικές δυνάμεις ώστε να προσπαθήσουν να την ανακόψουν, το δεύτερο στην Αγία Παρασκευή όπου πυροσβεστικές δυνάμεις έχουν κατευθυνθεί προς ‘Αγιο Νεκτάριο με χωματουργικά μηχανήματα για τη δημιουργία αντιπυρικών ζωνών προκειμένου να περιορίσουν την πορεία του μετώπου και να το ανακόψουν, κι ένα τρίτο κατευθύνεται από Μύτικα προς Ψάθα. Στη Βοιωτία, οι πυροσβεστικές δυνάμεις επικεντρώνουν τις προσπάθειές τους σε δύο σημεία, το ένα βόρεια της Δόμβραινας και το άλλο προς τη Λιβαδόστρα.

Για την κατάσβεση της πυρκαγιάς έχουν διατεθεί υδροφόρες και μηχανήματα έργου από την Περιφέρεια Αττικής και Στερεάς Ελλάδας. Συνδρομή στο έργο της κατάσβεσης παρέχει και ομάδα «ΔΕΥΚΑΛΙΩΝ». Επίσης μηχανήματα έργου έχουν διατεθεί από τη Διοίκηση Κατασκευών και Αντιμετώπισης Φυσικών Καταστροφών, για διάνοιξη αντιπυρικών ζωνών σε συνεργασία με τη δασική Υπηρεσία. Δυνάμεις της ΕΛΑΣ και του ΕΚΑΒ βρίσκονται σε διασπορά.

Σημειώνεται ότι όλες οι δυνάμεις συντονίζονται από το Επιχειρησιακό Κέντρο ΟΛΥΜΠΟΣ.

Επισημαίνεται ότι το μεσημέρι εστάλη νέο μήνυμα του 112 σε όσους βρίσκονται στις περιοχές Αγία Παρασκευή, Κρύο Πηγάδι και ‘Αγιο Νεκτάριο Αττικής προκειμένου να απομακρυνθούν απ’ αυτές λόγω της πυρκαγιάς που είναι σε εξέλιξη.

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ένωση Λιμενικών Δυτικής Κρήτης: Συγχαρητήρια στα πληρώματα για τις δραματικές διασώσεις στο Νότιο Ρέθυμνο

Τα συγχαρητήριά της προς τα στελέχη του Λιμενικού Σώματος, τους εμπλεκόμενους φορείς και τους εθελοντές που συμμετείχαν στις επικίνδυνες επιχειρήσεις απεγκλωβισμού πολιτών από τις παραλίες της Πρέβελης και του Αγίου Παύλου κατά τη διάρκεια της καταστροφικής πυρκαγιάς στο Νότιο Ρέθυμνο, εκφράζει η Ένωση Προσωπικού Λιμενικού Σώματος Δυτικής Κρήτης.

Αναλυτικά η ανακοίνωση της Ένωσης:

«Μετά το πέρας της καταστροφικής πυρκαγιάς που έπληξε το Νότιο Ρέθυμνο, αφήνοντας πίσω της δύο πυροσβέστες που έχασαν τη ζωή τους εν ώρα καθήκοντος, χιλιάδες στρέμματα καμένης γης και ανυπολόγιστες καταστροφές, αισθανόμαστε την ανάγκη να εκφράσουμε τον βαθύ μας σεβασμό και τα θερμά μας συγχαρητήρια στα στελέχη του Λιμενικού Σώματος – Ελληνικής Ακτοφυλακής, τα οποία συμμετείχαν στην ιδιαίτερα απαιτητική επιχείρηση διάσωσης πολιτών.

Υπό εξαιρετικά δυσμενείς συνθήκες, με ανέμους που έφθαναν ακόμη και τα 10 μποφόρ, τα πληρώματα των πλωτών μέσων του Λιμενικού Σώματος πραγματοποίησαν μια πραγματικά ηρωική επιχείρηση, απεγκλωβίζοντας με απόλυτη επιτυχία δεκάδες συμπολίτες μας και επισκέπτες από τις παραλίες του Αγίου Παύλου και της Πρέβελης, όπου οι πύρινες φλόγες είχαν πλησιάσει επικίνδυνα, θέτοντας ανθρώπινες ζωές σε άμεσο κίνδυνο.

Ιδιαίτερα συγχαίρουμε τα πληρώματα του ΠΛΣ 624 του Κεντρικού Λιμεναρχείου Ηρακλείου, του ΠΛΣ 1005 του Λιμενικού Σταθμού Κόκκινου Πύργου, του Ναυαγοσωστικού Ν/Γ 519 του Λιμενικού Σταθμού Αγίας Γαλήνης, καθώς και το πλήρωμα του σκάφους της Frontex «VALPAS», τα οποία, αψηφώντας τον κίνδυνο και επιδεικνύοντας υψηλό αίσθημα ευθύνης και επαγγελματισμού, έδωσαν πραγματική μάχη με τα στοιχεία της φύσης, αποδεικνύοντας έμπρακτα ότι η προστασία της ανθρώπινης ζωής αποτελεί την ύψιστη αποστολή του Λιμενικού Σώματος.

Παράλληλα, εκφράζουμε τα θερμά μας συγχαρητήρια στον Διοικητή της 7ης Περιφερειακής Διοίκησης Λιμενικού Σώματος, στον Λιμενάρχη Ρεθύμνου και στον Λιμενοσταθμάρχη Αγίας Γαλήνης για τον άψογο επιχειρησιακό συντονισμό και την αποτελεσματική συνεργασία με τα πληρώματα των πλωτών μέσων και όλους τους εμπλεκόμενους φορείς.

Η επιτυχής έκβαση της επιχείρησης οφείλεται επίσης στην άριστη συνεργασία με το Πυροσβεστικό Σώμα, την Πολιτική Προστασία, την Τοπική Αυτοδιοίκηση, τους εθελοντές, αλλά και τους ιδιοκτήτες ιδιωτικών σκαφών, οι οποίοι συνέδραμαν με αυταπάρνηση και αίσθημα κοινωνικής ευθύνης στην ασφαλή απομάκρυνση των πολιτών από τις πληγείσες περιοχές.

Οι στιγμές αυτές υπενθυμίζουν ότι όταν οι Υπηρεσίες του Κράτους, οι εθελοντές και η τοπική κοινωνία λειτουργούν με σχέδιο, ενότητα και αυταπάρνηση, μπορούν να προστατεύσουν το πολυτιμότερο αγαθό: την ανθρώπινη ζωή.

Θερμά συγχαρητήρια σε όλους. Η προσφορά, ο επαγγελματισμός και η αυταπάρνησή σας τιμούν το Λιμενικό Σώμα – Ελληνική Ακτοφυλακή και την πατρίδα μας.»