Σύμφωνα με το daynight.gr, το βράδυ του Σαββάτου (25/07) μια ομάδα ατόμων (παλαιστινιακής καταγωγής) εισέβαλε στους χώρους του ξενοδοχείου όπου διέμεναν πολλοί ισραηλινοί επισκέπτες.
Στόχος της ομάδας ήταν να εντοπίσουν τους ισραηλινούς, ψάχνοντας από δωμάτιο σε δωμάτιο, ενώ στη συνέχεια φέρεται να ειδοποίησαν και άλλα άτομα για να έρθουν στο ξενοδοχείο, με μαρτυρίες να μιλούν ότι ήταν βαριά οπλισμένοι.
Οι τουρίστες που βρίσκονταν εκεί είχαν κλειδωθεί στα δωμάτια τους, ενώ επικοινώνησαν τόσο με την αστυνομία, όσο και με τις διπλωματικές αρχές.
Η επέμβαση των αστυνομικών δυνάμεων απέτρεψε τα χειρότερα και οδήγησε στην απομάκρυνση της ομάδα αλλά και την εκτόνωση της κατάστασης.
Σύμφωνα πάντως με άλλη αναφορά του patris.gr, το περιστατικό σημειώθηκε σε ξενοδοχειακή μονάδα, σημαντικό τμήμα της οποίας φιλοξενούσε νεαρούς εκδρομείς από το Ισραήλ. Περίπου 15 άτομα συγκεντρώθηκαν στα μπαλκόνια των δωματίων τους και, κάτω από αδιευκρίνιστες συνθήκες, άρχισαν να πετούν γυάλινα μπουκάλια μπίρας και διάφορα αντικείμενα προς τον δρόμο, προκαλώντας αναστάτωση και θέτοντας σε κίνδυνο όσους βρίσκονταν από κάτω.
Στο σημείο περνούσαν εκείνη την ώρα τουρίστες αλλά και Έλληνες πολίτες, οι οποίοι, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, αντέδρασαν επιστρέφοντας ορισμένα από τα μπουκάλια προς τα μπαλκόνια του ξενοδοχείου. Για αρκετά λεπτά επικράτησε ένταση, με το σκηνικό να θα μπορούσε εύκολα να εξελιχθεί σε σοβαρό ατύχημα. Από καθαρή τύχη δεν αναφέρθηκε κάποιος τραυματισμός.
Η παρέμβαση εργαζομένων του ξενοδοχείου έβαλε τέλος στο επικίνδυνο επεισόδιο, καθώς απομάκρυναν τους νεαρούς που συμμετείχαν στις ρίψεις, επιχειρώντας να εκτονώσουν την κατάσταση πριν αυτή ξεφύγει ακόμη περισσότερο.
Να σημειωθεί επίσης ότι οι Ισραηλινοί που συμμετείχαν στο επεισόδιο σύμφωνα πάντα με πληροφορίες, βλέποντας ότι η πράξη τους έχει αντίκτυπο και συγκεντρώθηκε μεγάλος αριθμός ατόμων στο δρόμο, τηλεφώνησαν στην πρεσβεία του τους στο Βουκουρέστι για να ζητήσουν βοήθεια. Στη συνέχεια ενημερώθηκε η ιντερπόλ και ακολούθως η Ελληνική Αστυνομία.
Πιθανότατα η πληροφορία ότι δέχθηκαν επίθεση από Παλαιστίνιους προήλθε από ψευδή αναφορά των Ισραηλινών τουριστών που στην προσπάθειά τους να μην αναλάβουν την ευθύνη των πράξεων τους κατηγόρησαν την Παλαιστίνη!
Σημειώνουμε ότι το θέμα έχει πάρει μεγάλη έκταση και στο Ισραήλ με τους Times of Israel να έχουν εκτενές ρεπορτάζ το οποίο δίνει μία διαφορετική ιστορία. Μπορείτε να την διαβάσετε ΕΔΩ.
Δύο διαδοχικές επιχειρήσεις εντοπισμού και διάσωσης μεταναστών εξελίχθηκαν στις νότιες ακτές της Περιφερειακής Ενότητας Ηρακλείου, με τις λιμενικές και τοπικές αρχές να κινητοποιούνται για την παραλαβή και φροντίδα συνολικά 134 ανθρώπων.
Οι επιβαίνοντες σε δύο διαφορετικές λέμβους εντοπίστηκαν στις παραθαλάσσιες περιοχές της Τρυπητής και του Ληστή Βιάννου, με την πλειονότητά τους να μεταφέρεται στους ειδικά διαμορφωμένους χώρους προσωρινής φιλοξενίας στο λιμάνι του Ηρακλείου για την παροχή φροντίδας και τη διενέργεια της διαδικασίας καταγραφής.
Ο εντοπισμός 35 ατόμων στην Τρυπητή και η μεταφορά στο λιμάνι Ηρακλείου
Η πρώτη επιχείρηση αφορούσε τον εντοπισμό λέμβου στην παραλία της Τρυπητής, στα νότια του νομού Ηρακλείου. Στο σημείο εντοπίστηκαν συνολικά 35 άνδρες, όλοι υπήκοοι Σουδάν, ανάμεσα στους οποίους περιλαμβάνονταν και δύο ανήλικοι.
Μετά την ολοκλήρωση της επιτόπιας διαδικασίας, οι διασωθέντες μεταφέρθηκαν νωρίς το πρωί στον χώρο προσωρινής φιλοξενίας που λειτουργεί στο λιμάνι του Ηρακλείου. Εκεί, τα στελέχη των αρμόδιων αρχών προχώρησαν στις προβλεπόμενες διαδικασίες ταυτοποίησης και καταγραφής, ενώ παράλληλα τους παρασχέθηκε η απαραίτητη φροντίδα.
Δεύτερη επιχείρηση στη Βιάννο: Η εθνικότητα και η σύνθεση των 99 επιβαινόντων
Λίγες ώρες μετά το πρώτο περιστατικό, οι αρχές προχώρησαν σε δεύτερη επιχείρηση διάσωσης, όταν εντοπίστηκε ακόμη μία λέμβος με 99 μετανάστες νότια του Ηρακλείου, και συγκεκριμένα στην παραλία του Ληστή στον Δήμο Βιάννου.
Σύμφωνα με τα στοιχεία των αρχών, η συγκεκριμένη ομάδα παρουσίαζε πολυεθνική σύνθεση. Ειδικότερα, μεταξύ των 99 ατόμων κατεγράφησαν 48 υπήκοοι Σουδάν, 28 από την Αίγυπτο, 11 από την Αιθιοπία, δέκα από το Μπαγκλαντές και δύο από την Ερυθραία. Στην ομάδα αυτή περιλαμβάνονταν επίσης 12 ανήλικοι, εκ των οποίων ένας μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο προκειμένου να υποβληθεί σε προληπτικές εξετάσεις.
Η Δικτατορία του Μεταξά επιβλήθηκε, στις 4 Αυγούστου 1936 με την ανοχή του αστικού πολιτικού κόσμου και την εύνοια του Παλατιού. Το μίσος του δικτάτορα για τη δημοκρατία ήταν γνωστό από νωρίς. «Θεωρώ τον κοινοβουλευτισμόν εκπεσόντα και θα αγωνισθώ προς έξοδον εξ αυτού» δήλωνε το 1934. Παρόλα αυτά, παρότι ήταν δηλωμένος θαυμαστής των φασιστικών καθεστώτων Χίτλερ και Μουσολίνι που κυριαρχούσαν τότε στην Ευρώπη, ο πολιτικός κόσμος δεν έπραξε τίποτα για να του φράξει έγκαιρα το δρόμο.
Έτσι, όταν στις 5 Μάρτη 1936 ο Γεώργιος ο Β΄ έκανε τον Μεταξά υπουργό Στρατιωτικών στην κυβέρνηση Δεμερτζή, πολλοί επικρότησαν. Ο Βενιζέλος, σε επιστολή του από το Παρίσι στον Λ. Ρούφο, σχολίαζε: «Δεν είναι ανάγκη να σου είπω πόσον ζωηρά είναι η χαρά μου, διότι ο Βασιλεύς απεφάσισε να πατάξη επί τέλους τας διηνεκείς επεμβάσεις των στρατιωτικών παραγόντων, απομακρύνας από την κυβέρνησιν, μετά την τελευταίαν αυθάδειάν των, τον Παπάγον και Πλατήν, και αναθέσας το Υπουργείον των Στρατιωτικών εις τον Μεταξάν…». Στην πραγματικότητα βέβαια το παλάτι υπουργοποιώντας τον Μεταξά δεν απέτρεπε τη δικτατορία, αλλά επέλεγε αυτόν που θα έπρεπε να την κάνει. Δύο μήνες αργότερα, στις 27 Απρίλη, ο Μεταξάς γίνεται πρωθυπουργός στη θέση του αποθανόντα Δεμερτζή και παίρνει ψήφο εμπιστοσύνης από το σύνολο σχεδόν του αστικού πολιτικού κόσμου. Τρεις μέρες μετά, η Βουλή διακόπτει τις εργασίες της μέχρι την 1η Οκτώβρη, δίνοντας στην κυβέρνηση το δικαίωμα να εκδίδει, έως τότε, διατάγματα. Με δύο τέτοια διατάγματα υπογεγραμμένα από τον Γεώργιο Β’, ένα που ανέστειλε βασικά άρθρα του συντάγματος και ένα που διέλυε τη Βουλή, εγκαθιδρύθηκε στις 4 Αυγούστου η Μεταξική δικτατορία.
«Ότι δεν έκαναν οι πολιτικοί αρχηγοί ενάντια στη δικτατορία το καταπιάστηκε μόνος του ο λαός» αναφέρει στο βιβλίο του «Το αντιδικτατορικό κίνημα της Κρήτης» ο Βαγγέλης Χατζηαγγελής. «Οι εργαζόμενοι οργανώνονται, παλεύουν. Στήνουν πρόθυμο το αυτί στην πατριωτική φωνή του ΚΚΕ που τους καλεί να συγκροτήσουν ενωμένοι το αντιδικτατορικό μέτωπο πάλης… Στελέχη των δημοκρατικών κομμάτων, δημόσιοι υπάλληλοι και δημοκράτες αξιωματικοί συνεργάζονται με τους κομμουνιστές για τη συγκρότηση αντιδικτατορικού μετώπου». Αν και ο στόχος ήταν κοινός, η πτώση της δικτατορίας, υπήρχαν δύο γραμμές. Εκείνη του ΚΚΕ για κοινή αντιδικτατορική δράση όλων των πολιτικών δυνάμεων και οργανώσεων προκειμένου το καθεστώς της 4ης Αυγούστου να ανατραπεί μέσα από την οργάνωση και δράση του λαού και εκείνη των αστικών αντιδικτατορικών κομμάτων που δεν ήθελαν το λαό στο προσκήνιο αλλά προσέβλεπαν στην πτώση της δικτατορίας με πρωτοβουλία του – συνένοχου της δικτατορίας– βασιλιά ή με κάποιο στρατιωτικό κίνημα.
Η αντιδικτατορική δράση του Χανιώτικου λαού
Ο Βαγγέλης Κτιστάκης, ο κομμουνιστής ηγέτης του αντιδικτατορικού κινήματος Κρήτης
Στα Χανιά αντιφασιστική δράση υπήρξε πολύ πριν την 4η Αυγούστου. Ήδη από το 1934 η εφημερίδα «Λευτεριά», με διευθυντή τον κομμουνιστή Βαγγέλη Κτιστάκη, όργανο των αντιφασιστών της Κρήτης προειδοποιεί για τον επερχόμενο φασισμό. Τον Ιούνη το Πρωτοδικείο Χανίων εγκρίνει το καταστατικό της «Αντιφασιστικής Ένωσης Κρήτης» που καλεί το λαό να πυκνώσει τις γραμμές της και να παλέψει ενωμένος ενάντια στο φασισμό και τον πόλεμο. Το δημοψήφισμα για την παλινόρθωση της βασιλείας το Νοέμβρη του 1935 βρίσκει στο δρόμο τους Χανιώτες. «Ο απειλούμενος εξοπλισμός βασιλοφρόνων δια την επιτυχίαν της παλινορθώσεως της τυραννίας, δεν δύναται να φοβήση ημάς από του να διακηρύξωμεν ότι δεν θα αναγνωρίσωμεν τον Γεώργιον εάν αποδεχθή να βασιλεύσει» γράφει ψήφισμα προς την κυβέρνηση που εκδόθηκε για την παλλαϊκή απεργία στις 26 Σεπτέμβρη 1935.
Τρεις μήνες μετά την επιβολή της δικτατορίας, το Νοέμβρη του 1936, ο Ιωάννης Μεταξάς, προβληματισμένος από τα δημοκρατικά αισθήματα του Κρητικού λαού, κατεβαίνει στο νησί για να παραστεί στον γιορτασμό της επετείου στο Αρκάδι. Ελάχιστοι με τη βία συγκεντρωμένοι τον υποδέχονται στη Σούδα, ενώ χιλιάδες προκηρύξεις πετιούνται στους δρόμους της πόλης. Στις 7 Μάρτη 1937, επιχειρεί νέα περιοδεία αυτή τη φορά μαζί με το βασιλιά. Όπως αναφέρει ο Βαγγέλης Χατζηαγγελής «Στην αποβάθρα τους υποδέχεται ο δημοκράτης δήμαρχος Χανίων Γιάννης Μουντάκης. Χαιρετίζει το βασιλιά και του ζητά να διώξει το δικτάτορα και να αποκαταστήσει το Σύνταγμα. Προκηρύξεις κυκλοφορούν και πάλι. Το βράδυ αντιφασίστες κόβουν το ηλεκτρικό ρεύμα στην ώρα του επίσημου γεύματος στον Δημοτικό Κήπο…
Ο πρόεδρος της Φιλικής Εταιρείας Χανίων Σταύρος Παπαδοκωνσταντάκης
Στον Φουρνέ η ασπίδα που είχαν στήσει για την υποδοχή τους μπουρλοτιάζεται από τον ψυχωμένο Λακιώτη αντιφασίστα νεολαίο Διονύση Μάντακα. Το ίδιο και στις Καλύβες του Αποκόρωνα. Ο Γιώργης Τζομπανάκης με τους φίλους του έκαψαν την ασπίδα και την πέταξαν στη θάλασσα. Εβδομήντα ένοπλοι συγκεντρωμένοι στις κορφές του Βαρύπετρου, περιμένουν το σύνθημα να κατέβουν στο δρόμο να πιάσουν το βασιλιά και το Μεταξά και να τους ανεβάσουν στο Θέρισο… Οι δημοκρατικοί πολιτευτές αμφιταλαντεύονται, διστάζουν, τα μετρούν και τα ξαναμετρούν. Κι ενώ είχαν συμφωνήσει για την απαγωγή τους στο Θέρισο που θα σήμαινε το τέλος του φασισμού στην Ελλάδα, την κρίσιμη στιγμή μετάνιωσαν». Λίγες ημέρες αργότερα στο μνημόσυνο του Ελ. Βενιζέλου, πραγματοποιήθηκαν νέες αντιδικτατορικές εκδηλώσεις. Ύστερα από τους επίσημους ομιλητές, βγήκε στο βήμα ο Ευτύχης Παλλήκαρης, εκπρόσωπος του Αντιφασιστικού Μετώπου, «τέτοιος ήταν ο Βενιζέλος. – είπε – αγωνιστής για τη λευτεριά της Κρήτης και την Ένωση με την Ελλάδα. Αν ζούσε, δεν θα δέχονταν τις αλυσίδες της δικτατορίας».
Την ίδια περίοδο, Άνοιξη του 1937 ιδρύεται στα Χανιά και η αντιφασιστική “Φιλική Εταιρία”, στην οποία συμμετέχουν βενιζελικοί, κομμουνιστές, δημοκράτες, εργάτες, αγρότες, επιστήμονες και ανυπότακτοι αξιωματικοί, με πρόεδρος τον Σταύρο Παπαδοκωνσταντάκη.
Η προετοιμασία του κινήματος
Το Πάσχα του 1938 κατέβηκε στα Χανιά ο Αριστομένης Μητσοτάκης, παλιός πολιτευτής Χανίων και ανιψιός του Ελευθερίου Βενιζέλου. Είχε διατελέσει υπουργός στην κυβέρνηση Παπαναστασίου και από νωρίς είχε έρθει σε διαφωνία με τον Βενιζέλο. Σε συνάντηση που ζήτησε με εκπροσώπους της Φιλικής Εταιρίας, στο ξενοδοχείο «Μινέρβα» στο λιμάνι, μετέφερε μια ωραιοποιημένη εικόνα σύμφωνα με την οποία κόμματα και δημοκρατικές οργανώσεις στην Αθήνα ήταν έτοιμα για δυναμική αναμέτρηση με τη δικτατορία και του είχαν αναθέσει την ευθύνη της Κρήτης. «Τον Απρίλη του 1938 – γράφει στα απομνημονεύματά του ο Μάρκος Βαφειάδης που εκείνο το διάστημα είχε αναλάβει την καθοδήγηση του ΚΚΕ στην Κρήτη – πραγματοποιήθηκε σύσκεψη στα Χανιά με τη συμμετοχή του Αρ. Μητσοτάκη, αρχηγού της “αριστεράς” των Φιλελευθέρων, Ιωάν. Μουντάκη Δημάρχου Χανίων και του αντιπροσώπου της ΚΟ Κρήτης Μ. Βαφειάδη… Η σύσκεψη διαπιστώνει την ανάγκη συντονισμού του λαϊκού αντιδικτατορικού αγώνα και, με προτεραιότητα τον ένοπλο, αποφασίζει και υπογράφει συμφωνία που θα περιλάβει τους εξής όρους: 1) Ανατροπή της δικτατορίας. 2) Σχηματισμός αντιδικτατορικής κυβέρνησης απ’ όλα τα κόμματα της Βουλής που διέλυσε η δικτατορία και εκλογές με αναλογική. 3) Επαναφορά των απότακτων δημοκρατικών αξιωματικών, κατάργηση του ιδιωνύμου, του θεσμού της εξορίας, των αντιδημοκρατικών νόμων της δικτατορίας».
Οι ηγέτες του κινήματος των Χανίων: αριστερά ο Αριστ. Μητσοτάκης
Η Ασφάλεια που προσπαθεί απεγνωσμένα να εντοπίσει το μηχανισμό της Φιλικής Εταιρίας αναγκάζει το Μητσοτάκη με την απειλή της σύλληψης να φύγει για την Αθήνα, αλλά παρά την τρομοκρατία, τις συλλήψεις και διαρκείς εκτοπίσεις κομμουνιστών και δημοκρατικών πολιτών, η προετοιμασία της εξέγερσης συνεχίζεται. Πυρήνες οργανώνονται στα χωριά του Αποκόρωνα και της Κυδωνίας, ενώ σε επίσκεψή του στον Ομαλό ο Βαγγέλης Χατζηαγγελής εξασφαλίζει και την υποστήριξη του στρατηγού Μάντακα. Ο Μητσοτάκης επιστρέφει στα Χανιά μέσα του Ιούλη και πραγματοποιεί νέες συναντήσεις την ίδια ώρα που οι βενιζελικοί πολιτευτές διστάζουν και κωλυσιεργούν.
Όλοι βρίσκονται εν αναμονή του «συνθήματος από την Αθήνα». Όμως στην Αθήνα η εικόνα δεν ήταν αυτή που μετέφερε ο Μητσοτάκης στους συνομιλητές του. Όπως γράφει ο Γρ. Δαφνής, την ιδέα της κρητικής εξέγερσης είχε συλλάβει ο στρατηγός Αχ. Πρωτοσύγγελος. «Το σχέδιόν του ήτο απλούν: Ολαι αι φρουραί της Κρήτης, στηριζόμεναι εις τον κρητικόν λαόν, θα προέβαινον εις την δήλωσιν ότι ηρνούντο να υπακούουν πλέον εις την κυβέρνησιν Μεταξά και θα εζήτουν από τον βασιλέα να την αντικαταστήση. Εάν ο βασιλεύς, εν τη επιθυμία του να αποφύγη εκστρατεία κατά της Κρήτης, συγκατάνευε, τότε το επιδιωκόμενο αποτέλεσμα θα είχε επιτευχθή. Εάν, αντιθέτως, ο βασιλεύς εξουσιοδότει τον Μεταξάν να χτυπήση τους Κρήτας, τότε ούτοι θα έπρεπε να κρατήσουν μερικάς ημέρας, ώστε εν τω μεταξύ να δοθή η δυνατότης κινητοποιήσεως των επί της Ηπειρωτικής Ελλάδος αντιδικτατορικών δυνάμεων. Το σχέδιο τούτο – καταλήγει ο Δαφνής – εγνώριζε και είχεν υιοθετήσει ο Α. Μητσοτάκης, εις τον οποίον ανετέθη η ηγεσία της εξεγέρσεως εις την Κρήτην».
Ο παράνομος «Ριζοσπάστης» της 20 – 8 – 1933 με τις πρώτες εκτιμήσεις για το κίνημα των Χανίων
Στην ουσία δηλαδή, επρόκειτο για ένα σχέδιο προβληματικό καθώς βασιζόταν αποκλειστικά στην Κρήτη. Αν ληφθεί υπόψη ότι η εξέγερση περιορίστηκε στα Χανιά και δεν επεκτάθηκε στην Κρήτη, και ότι για την υπόλοιπη Ελλάδα δε υπήρξαν προετοιμασίες για εξέγερση, τότε γίνεται αντιληπτό πως το κίνημα των Χανίων ήταν θνησιγενές. Τίποτα όμως από αυτά δεν μπορεί να αμαυρώσει το μεγαλείο της αδούλωτης ψυχής του Χανιώτικου λαού. Στις 29 Ιούλη του 1938 τα Χανιά μίλησαν για λογαριασμό ολάκερης της Κρήτης, ολάκερης της Ελλάδας.
Η εξέγερση ξεσπά… και καταρρέει
Το ραντεβού ορίστηκε για τις πρώτες πρωινές ώρες της 29ης Ιουλίου 1938. Το πρωί της παραμονής πραγματοποιήθηκε σύσκεψη στο ιατρείο του δημάρχου Γιάννη Μουντάκη. Γράφει ο Βαγγέλης Χατζηαγγελής: «Πήγαμε δύο από τη Φιλική Εταιρεία. Περιμέναμε σύσκεψη της Επαναστατικής Επιτροπής και βρήκαμε σύναξη στελεχών. Ο Μητσοτάκης που τις τελευταίες μέρες είχε πάρει τα μέτρα του για ν’ αποφύγει τη σύλληψη, έστειλε τους αντιπροσώπους του. Αντιπροσώπους έστειλαν και οι βενιζελικοί. Ήταν κι ο αντιπρόσωπος της κομμουνιστικής οργάνωσης Χανίων. Όλοι – όλοι καμιά δεκαπενταριά… Κανένα μέτρο προφύλαξης. Πειράγματα, αστεία, φωνές. Μερικοί περίεργοι από τα γειτονικά μαγαζιά – το ιατρείο βρισκόταν στο κέντρο της παλιάς πόλης κοντά στην πλατεία της Σπλάντζιας – ήρθαν να ρωτήσουν τι συμβαίνει. Η κίνηση ασυνήθιστη, η πόρτα ανοιχτή, ένας τοίχος μας χώριζε από το δρόμο. “Ο δήμαρχος βαφτίζει” ήταν η απάντηση. Οι περίεργοι δεν έμειναν ικανοποιημένοι, έλεγαν κανένα χωρατό, χαμογελούσαν πονηρά, έφευγαν. Ένας είπε: “Καλά κρασιά”. Αλλος: “Η ώρα η καλή”». Μέσα σε τέτοιες συνθήκες «συνομωτικότητας» με μία σύσκεψη που κράτησε όλο κι όλο μισή ώρα, η εξέγερση ορίστηκε περί τις 2 το πρωί της 29ης Ιουλίου. Από στόμα σε στόμα κ η είδηση έφτασε αστραπιαία παντού.
Φυλακισμένοι για συμμετοχή στο Κίνημα
Από τις 12 τα μεσάνυχτα ομάδες αρχίζουν να συγκεντρώνονται στο Ορφανοτροφείο, άλλοι άοπλοι, άλλοι οπλισμένοι με κάθε λογής όπλα, μάλλιγχερ μακριά και κοντά, γκράδες και γκραδάκια, μάουζερ, τιλεμπέλ, τσιφτέδες, μερικά τόσο σκουριασμένα που αμφίβολο αν θα έπαιρναν φωτιά. Σφαίρες ελάχιστες, αλλά ηθικό υψηλό. Η ώρα περνά, αλλά από τους ηγέτες κανείς ακόμα. Όπως αναφέρει ο Βαγγέλης Χατζηαγγελής, «ύστερα από είκοσι χρόνια μαθεύτηκε πως και την τελευταία στιγμή αμφιταλαντεύονταν». Τελικά φτάνουν στη συγκέντρωση περασμένες 4.
Το πλήθος κινείται. Καταλαμβάνεται αναίμακτα η Στρατώνα στη Σούδα, το Τηλεγραφείο, η Γενική Διοίκηση, τα γραφεία της Διοίκησης Χωροφυλακής, της Μεραρχίας, της Ασφάλειας και τα Αστυνομικά τμήματα. Στα γραφεία του 14ου Συντάγματος συνεδριάζουν οι πολιτικοί και στρατιωτικοί παράγοντες. Ο Γενικός Διοικητής Κρήτης Σφακιανάκης, ο Γενικός Γραμματέας Ιππόλυτος, ο διοικητής της Μεραρχίας, ανώτεροι υπάλληλοι τα έχουν χαμένα και παραδίνονται.
Στην πραγματικότητα, βέβαια, οι συλλήψεις και τα μέτρα που λήφθηκαν για την προφύλαξη της εξέγερσης από τους εχθρούς της εν πολλοίς ήταν αστεία. Γράφει ο Χατζηαγγελής: «Δεν πήραμε στοιχειώδη μέτρα προφύλαξης και ασφάλειας. Ύστερα από την κατάληψη των αρχών και τη σύλληψη των πολιτικών και στρατιωτικών εκπροσώπων της δικτατορίας, δεν αφοπλίσαμε τη χωροφυλακή. Παντού μπήκαν ένοπλοι επαναστάτες, παντού κάποιος χωροφύλακας χαμογελούσε “κι εμείς μαζί σας – προσχωρούμε”, παντού κάποιος βενιζελικός παράγοντας βρισκόταν από μηχανής θεός ν’ αποτρέψει τον αφοπλισμό, την απομάκρυνση, την αντικατάσταση από τον επαναστατημένο λαό, που είχε την ευθύνη για την τάξη. Δεν αφοπλίστηκε ολοκληρωτικά ο στρατός, δεν εγκαταστάθηκε από την πρώτη στιγμή στους στρατώνες λαός, να γίνει λόχος, τάγμα, να στήσει καζάνι, να πάρει παλάσκες και γυλιό. Δεν απομονώθηκε η πολιτική και στρατιωτική ηγεσία. Ο υπουργός Σφακιανάκης οδηγήθηκε από ενόπλους στο σπίτι του. Μπορεί να βρέθηκε και κάποιος που να του ζήτησε συγνώμη για την ενόχληση. Κάποιος έπεισε τους ενόπλους να μείνουν στο σπίτι του να τον φυλάνε μήπως και τον πειράξει κανείς. Του άφησαν και το τηλέφωνο να τηλεφωνήσει στους φίλους του στα Χανιά, στην Αθήνα, στο Ηράκλειο πως χαίρει άκρας υγείας και να μην ανησυχούν».
Τα ξημερώματα μεταδόθηκε το παρακάτω διάγγελμα:
«Προς την Α. Μ. τον Βασιλέα
Προς τας ενόπλους δυνάμεις
Προς τον ελληνικό λαό
Στρατός και λαός αδελφωμένοι κατέλυσαν αρχάς λαομισήτου τυραννίας εκπροσωπούμενης υπό του στρατηγού Μεταξά. Ανακτήσας ελευθερίας αυτού απευθύνεται προς την Α. Μ. τον Βασιλέα και ζητεί την άμεσον απομάκρυνσιν της τυραννικής Κυβερνήσεως Μεταξά, την αποκατάστασιν του κράτους του νόμου και των λαϊκών ελευθεριών και τον σχηματισμόν Κυβερνήσεως Εθνικής Σωτηρίας εκ των αρίστων Ελλήνων, αδιακρίτως πολιτικών παρατάξεων, προς αντιμετώπισιν των αμεσοτάτων εσωτερικών και εξωτερικών κινδύνων, τους οποίους διατρέχει η χώρα μας και διά την δημιουργίαν μιας νέας Ελλάδος, πράγματι ηνωμένης ψυχικώς και ικανής να αντιμετωπίση με σθένος και φρόνησιν τας δυσκόλους στιγμάς, που διέρχεται η ανθρωπότης. Με αδελφικόν χαιρετισμόν προς τας ενόπλους δυνάμεις και ολόκληρον τον λαόν. Ζήτω Ο Βασιλεύς, ζήτω η Ελλάς.
Πρακτικό συνεδρίασης της Επαναστατικής Επιτροπής Χανίων
Το πρωί της Παρασκευής 29 Ιουλίου βρίσκει τους Χανιώτες σε επαναστατικό ενθουσιασμό αλλά και ανήσυχους. Στις 11π.μ. γίνεται λαϊκή συγκέντρωση στην Πλατεία Σιντριβανιού. Η εξέγερση έχει πετύχει, αλλά οι ομιλητές από τον εξώστη του κέντρου «ΒΙΜ», με πρώτο τον Μητσοτάκη, επιβεβαιώνουν πως το κίνημα των Χανίων είναι μοναδικό στο νησί. Στην πραγματικότητα κανείς δεν είχε φροντίσει από τα πριν να ειδοποιήσει την υπόλοιπη Κρήτη ή να την εντάξει στο σχεδιασμό της εξέγερσης πρότι αυτό δεν θα ήταν ιδιαίτερα δύσκολο.
Το μούδιασμα του λαού ήταν αναπόφευκτο. Και αντί οι ηγέτες του κινήματος να τον εμψυχώσουν, υποτίμησαν τη νοημοσύνη και τις διαθέσεις του όπως αναφέρει ο Βαγγέλης Χατζηαγγελής ” (Ο Μητσοτάκης) δεν τόνισε την σημασία της πάλης ενάντια στο λαομίσητο φασισμό και της αλλαγής που θα γινόταν με την αποκατάση της Δημοκρατίας. Δε ζήτησε από το λαό συγκεκριμένα τι να κάνει, ποια είναι τα καθήκοντα της στιγμής ‘Πηγαίνετε στα σπίτια σας να φάτε και τ’ απόγευμα ελάτε στη στρατώνα να πάμε για Ρέθυμνο, Ηράκλειο’ Ο λαός αντί να ενθουσιαστεί πάγωσε ακόμα πιο πολύ”. Και σαν να μην έφτανε αυτό, προς το τέλος του συλλαλητηρίου δύο αεροπλάνα ρίχνουν στην πόλη μια προκήρυξη του Δικτάτορα Μεταξά ο οποίος δήλωνε αποφασισμένος να πατάξει «τους στασιαστάς διά παντός μέσου», ενημερώνοντας ταυτοχρόνως ότι «παντού της Ελλάδος επικρατεί απόλυτος τάξις και ησυχία».
Σε λίγο άρχισε η αντίστροφη μέτρηση. Ο Σφακιανάκης είχε ενημερώσει και κινητοποιήσει τις αρχές. Εναντίον των εξεγερμένων κινήθηκαν ισχυρές δυνάμεις. Περίπολοι γέμισαν τους δρόμους και άρχιζαν να αφοπλίζουν τους ένοπλους επαναστάτες όπου τους έβρισκαν. Αντίσταση ουσιαστική δεν υπήρξε, γιατί δεν είχε προβλεφτεί κάτι τέτοιο. Στα γραφεία της Μεραρχίας η Χωροφυλακή συνέλαβε τον Μάντακα, ο οποίος ουσιαστικά ούτε που περίμενε μια τέτοια εξέλιξη. Κατάφεραν όμως να τον απελευθερώσουν λίγο αργότερα οι Λακκιώτες.
Στις 12.50 το μεσημέρι ο Σφακιανάκης τηλεγραφούσε στην Κυβέρνηση: «Η Γενική Διοίκησις, το Σύνταγμα και τα λοιπά δημόσια καταστήματα ανακατελήφθησαν. Οι στασιασταί διελύθησαν». Το απόγευμα της ίδιας ημέρας μέσω ραδιοφώνου ολόκληρη η Ελλάδα άκουγε ανακοίνωση του υφυπουργείου Τύπου με την οποία αναγγελλόταν η πλήρης καταστολή του κινήματος.
«Χθες την νύκτα ομάς 400 περίπου ενόπλων υπό την ηγεσίαν των Μητσοτάκη, Μουντάκη και Χατζηαγγελή εισήλθεν εις την πόλιν των Χανίων και επωφελούμενη της ελλείψεως στρατιωτικής δυνάμεως, κατέλαβε την πόλιν. τα αίτια και οι σκοποί του απονενοημένου του κινήματος παραμένουν μέχρι της στιγμής άγνωστα. ο Πρόεδρος της Κυβερνήσεως ειδοποιηθείς αμέσως διέταξε εν τω άμα την αποστολην ισχυράς στρατιωτικής ναυτικής και αεροπορικής δυνάμεως”
Το Μεταξικό καθεστώς εκδικείται
Παρά την αποτυχία της η αντιφασιστική εξέγερση του Χανιώτικου λαού έπεσε σα βάλσαμο στις καρδιές των ανθρώπων που τις πλάκωνε ο βραχνάς του φασισμού. Το ηθικό του λαού παραμένει ακμαίο. Μάταια η δικτατορία προσπαθεί να τρομοκρατήσει εξαπολύοντας άγριο διωγμό εναντίον όσων είχαν τολμήσει να την αμφισβητήσουν. Συλλήψεις, διώξεις, βασανισμοί είναι το μόνιμο μοτίβο και όχι μόνο στα Χανιά. Την 1η Αυγούστου με προκήρυξή τους οι Κρητικοί της Αθήνας και του Πειραιά επιδοκιμάζουν την εξέγερση και καταγγέλουν την δικτατορία για τις μαζικές συλλήψεις 500 Κρητικών σε Αθήνα και Πειραιά και για πλήθος συλλήψεων στη Θεσσαλονίκη.
Στα Χανιά στρατιωτικός νόμος και διαγγέλματα. Ο στρατιωτικός διοικητής Σακόραφος καλεί «πάντας να παραδώσωσι τα εις χείρας των όπλα και στρατιωτικά είδη», απαγορεύει την κυκλοφορία καθ’ ομάδας και την κυκλοφορία πέραν της 10ης νυκτερινής. Στέλνεται στο νησί στρατός, πολεμικά, χωροφυλακή, με επικεφαλής το γνωστό Κουρεμπανά. Διορίζεται στρατιωτικός διοικητής Κρήτης ο μετέπειτα «μεγάλος πατριώτης» της κατοχής Τσολάκογλου. Όμως οι προσκλήσεις και οι απειλές για την παράδοση των όπλων πέφτουν στο κενό. Ο λαός τα φυλάει σαν τα μάτια του. Στις 11 Αυγούστου κατεβαίνει στα Χανιά ο ίδιος ο υπουργός στρατιωτικών Παπαδήμας με πρώτη του σκοτούρα τα όπλα.
Παράλληλα στήνεται και το πρώτο στρατοδικείο. Στην δίκη που ξεκίνησε στις 17 Αυγούστου και κράτησε έξι ημέρες, από 69 κατηγορούμενους καταδικάζονται ερήμην σε θάνατο οι Μητσοτάκης, Μουντάκης, Βολουδάκης και Μπακλατζής και οι Μάντακας, Καφάτος, Εμμ. Μουντάκης και Γεωργιλαδάκης σε ισόβια. Ακολούθησαν το επόμενο διάστημα οι δίκες της β’ σειράς με 75 κατηγορούμενους, της γ’ με 59, της δ’ με 58 και τελευταία εκείνη των στρατιωτικών με την κατηγορία παράβασης καθήκοντος και εντολών ανωτέρων. Ο στρατιωτικός διοικητής της εξέγερσης Εμ. Μάντακας καταδικάστηκε ερήμην σε ισόβια δεσμά και ερήμην σε 20 χρόνια κάθειρξη ο Βαγγέλης Χατζηαγγελής. Οι συλληφθέντες, που καταδικάστηκαν σε διάφορες ποινές, γέμισαν τις φυλακές του Ιντζεδίν, της Αίγινας, των Τρικάλων, της Πύλου, της Κέρκυρας.
Οι φυγόδικοι
Οι ερήμην καταδικασθέντες επικεφαλείς του κινήματος παραμένουν φυγόδικοι αρχικά στους Κάμπους της ορεινής Κυδωνίας και στη συνέχεια πιο ψηλά στο Μαδαρό, το τελευταίο ριζίτικο χωριό πριν την άγρια ερημιά των Λευκών Ορέων. Τους πάνω κάτω πενήντα νοματαίους που έχουν απομείνει ενώνει ο κοινός σκοπός, η πτώση της δικτατορίας, αλλά σπαράσσουν οι διαφωνίες. Μητσοτάκης και Μουντάκης θέλουν να μαζέψουν κόσμο και να ξαναμπούν στα Χανιά, Βολουδάκης και Μπακλατζής συνιστούν φρόνηση και αναμονή. Μετά και την εμφάνιση του πρώτου αποσπάσματος που πλησίασε τον καταυλισμό τους, οι φυγόδικοι αναγκάζονται, κυρίως κάτω από την πίεση του Βολουδάκη να καταφύγουν στ’ Ασκύφου των Σφακίων. Εκεί και μετά από πολλές διαφωνίες πείθεται και ο Βολουδάκης και καταστρώνεται σχέδιο για νέα εξέγερση με ορίζοντα την 16η Οκτώβρη. Το σχέδιο περιλαμβάνει γενική κινητοποίηση του λαού, ταυτόχρονο ξεκίνημα από όλες τις επαρχίες με κατεύθυνση τα Χανιά. Μητσοτάκης και Μουντάκης φεύγουν για να οργανώσουν τον Αποκόρωνα, Μπακλατζής και Χατζηαγγελής το Σέλινο, ενώ ο Βολουδάκης παραμένει στα Σφακιά και αναλαμβάνει να ειδοποιήσει Ρέθυμνο και Ηράκλειο. Κι ενώ ξεκινά η εκ νέου οργάνωση της εξέγερσης με συμφωνία όλων στις 7 Αυγούστου οι Μπακλατζής και Χατζηαγγελής λαμβάνουν μήνυμα από τον Βολουδάκη: «Ρέθυμνο και Ηράκλειο αρνούνται να κινηθούν. Κατόπιν τούτου απεφασίσθη ν’ αναχωρήσουμε εις Αίγυπτον. Θα περάσει να σας πάρει καΐκι από την Κουντούρα». Σύμφωνα με το Βαγγέλη Χατζηαγγελή, στην πορεία αποδείχτηκε πως ο Μητσοτάκης δεν είχε συμφωνήσει σε αυτό το σχέδιο ενώ με επιστολή του ο στρατηγός Μάντακας καλούσε και την υπόλοιπη ομάδα να παραμείνει στο νησί και να αγωνιστεί. Όμως – σύμφωνα με αφήγησή του 24/8/1963 που παραθέτει και πάλι ο Β. Χατζηαγγελής – ο Βολουδάκης βρίσκονταν σε επαφή με τον γενικό διοικητή Κρήτης Σφακιανάκη και όταν βεβαιώθηκε πως δεν μπορεί να γίνει νέα εξέγερση συμφώνησε μαζί του να διευκολύνει την απόδρασή τους από το νησί.
Τελικά 20 του Οκτώβρη αναχωρούν από το νησί με καΐκι και κατεύθυνση την Κύπρο, οι Αρ. Μητσοτάκης, Ι. Μουντάκης, Μαν. Βολουδάκης, Εμ. Μπακλατζής, Στ. Παπαδοκωνσταντάκης, Ρ. Τζιγκουνάκης, Ι. Σιμιτόπουλος, Η. Μπριλλάκης, Εμμ. Κοτζάμπασης και Β. Χατζηαγγελής.
Στην απόρριψη κάθε συναίνεσης προς την κυβέρνηση Μητσοτάκη για την αναθεώρηση του Συντάγματος προχώρησε ο βουλευτής Χανίων Παύλος Πολάκης, κατά τη διάρκεια της σχετικής συζήτησης στη Βουλή, προτείνοντας παράλληλα μια εναλλακτική προοδευτική πλατφόρμα με συγκεκριμένες συνταγματικές ρυθμίσεις.
Ο κ. Πολάκης ξεκαθάρισε ότι ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ δεν πρόκειται να συναινέσει στην αλλαγή κανενός άρθρου του Συντάγματος από την παρούσα κυβέρνηση. Όπως ανέφερε, «το Σύνταγμα είναι ο καταστατικός νόμος του κράτους και η βασική συνθήκη με την οποία ρυθμίζεται το κοινωνικό συμβόλαιο της εκάστοτε ιστορικής περιόδου». Συγκεκριμένα, υποστήριξε ότι το Σύνταγμα του 1974, μετά την πτώση της δικτατορίας και το προοδευτικό αριστερό μεταπολιτευτικό ρεύμα, αποτύπωσε δημοκρατικές ρυθμίσεις που αποτέλεσαν οδηγό για τα επόμενα χρόνια.
Η κριτική του βουλευτή Χανίων εστίασε στην επταετία διακυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας. Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε, «έρχεστε να αλλάξετε τη βασική συνθήκη της ρύθμισης του σημερινού κοινωνικού συμβολαίου και να περάσετε την νεοφιλελεύθερη ηγεμονία ως Άρθρα στο Σύνταγμα της χώρας». Παράλληλα, σημείωσε ότι η αδυναμία της κυβέρνησης να προωθήσει τις αλλαγές αποδεικνύει ότι «δεν έχετε ούτε τον κοινωνικό ούτε τον πολιτικό συσχετισμό για να το πετύχετε».
Απευθυνόμενος στις υπόλοιπες προοδευτικές δυνάμεις, ο κ. Πολάκης πρότεινε την κατάθεση συγκεκριμένων προτάσεων αντί για γενικόλογες τοποθετήσεις. Ένα από τα κεντρικά ζητήματα που έθιξε αφορά την τεχνητή νοημοσύνη και την ιδιοκτησία των αλγορίθμων. Όπως υπογράμμισε, «το βασικό ζήτημα είναι το εξής: ποιος είναι ιδιοκτήτης των αλγορίθμων; Ποιος είναι ιδιοκτήτης της παραγόμενης γνώσης που μπορεί η τεχνητή νοημοσύνη να παράξει και να μεταφράσει σε προϊόντα;». Σε αυτό το πλαίσιο, δήλωσε ότι θα ψήφιζε Σύνταγμα που θα όριζε ότι «ιδιοκτήτης του παραγόμενου πλούτου και γνώσης της τεχνητής νοημοσύνης είναι το Δημόσιο».
Σχετικά με το κοινωνικό κράτος, ο βουλευτής Χανίων πρότεινε τη θέσπιση «ρήτρας κοινωνικού κράτους», η οποία θα μετατρέπει τα βασικά βιοτικά αγαθά από κόστος σε συνταγματική υποχρέωση. Συγκεκριμένα, υποστήριξε ότι θα ψήφιζε Σύνταγμα με «νομικά δεσμευτική αρχή του τύπου η πολιτεία εγγυάται καθολική πρόσβαση σε υγεία, στέγη, νερό, παιδεία, κοινωνική ασφάλιση με υποχρέωση προοδευτικής ολοκλήρωσης και απαγόρευση οπισθοδρόμησης χωρίς ισοδύναμη προστασία».
Για το άρθρο 16 και τα ιδιωτικά πανεπιστήμια, ο κ. Πολάκης τάχθηκε υπέρ της «θωράκισης» του άρθρου αντί της άρσης του μονοπωλίου. Διευκρίνισε ότι μια προοδευτική κυβέρνηση θα καταργούσε με νόμο τη σχετική ρύθμιση της κυβέρνησης, ενώ ζήτησε «συνταγματική εγγύηση της δημόσιας χρηματοδότησης, της φοιτητικής μέριμνας και της ερευνητικής αυτονομίας».
Τέλος, αναφέρθηκε στα δημόσια αγαθά και τις στρατηγικές υποδομές, προτείνοντας τη συνταγματική προστασία του νερού, της ενέργειας και των μεταφορών ως δημόσιων υπηρεσιών. Όπως τόνισε, «στο Σύνταγμα πρέπει να ορίζονται συγκεκριμένοι τομείς που δεν ιδιωτικοποιούνται και λειτουργούν μόνο υπό δημόσιο έλεγχο, δημόσια ιδιοκτησία ή έστω ακόμα με ρήτρα ότι η καθολική πρόσβαση υπερισχύει του κέρδους».
Ελεύθερος με την επιβολή περιοριστικών όρων αφέθηκε στις 2:00 τα ξημερώματα της Τρίτης ο ιατροδικαστής Χανίων, έπειτα από μια μαραθώνια απολογητική διαδικασία που διήρκεσε 6,5 ώρες ενώπιον των ανακριτικών και εισαγγελικών αρχών. Η δικαστική απόφαση προβλέπει την απαγόρευση εξόδου από τη χώρα και την καταβολή χρηματικής εγγυοδοσίας ύψους 20.000 ευρώ για τέσσερις κατηγορίες τις οποίες ο κατηγορούμενος απορρίπτει εξ ολοκλήρου. Στο επίκεντρο της τοποθέτησης της υπεράσπισής του βρέθηκε η κατηγορηματική άρνηση του συνόλου των αποδιδόμενων πράξεων, καθώς και η στηλίτευση της δημόσιας στοχοποίησης και συκοφάντησης του επιστήμονα.
Η νυχτερινή απόφαση και το χρονικό της διαδικασίας
Η μεταγωγή του ιατροδικαστή στο δικαστικό μέγαρο Χανίων πραγματοποιήθηκε περίπου στις 19:30 το απόγευμα της Δευτέρας, με τη διαδικασία να εκτείνεται σε βάθος χρόνου. Μετά από τρεις και πλέον ώρες στο γραφείο της ανακρίτριας και ακόμα μία ώρα στο γραφείο της εισαγγελέως, παρουσία των συνηγόρων του, ελήφθη η απόφαση για τη μη προφυλάκισή του.
Η ανακοίνωση της απόφασης από τη νομική ομάδα του ιατροδικαστή έγινε δεκτή με χειροκροτήματα από συγγενείς και οικείους του, οι οποίοι παρέμεναν στον αύλειο χώρο των δικαστηρίων καθ’ όλη τη διάρκεια της νύχτας, αναμένοντας την ολοκλήρωση της διαδικασίας.
«Ο εντολέας μας αρνείται το σύνολο των αποδιδόμενων κατηγοριών κατηγορηματικά»
Περιγράφοντας την ένταση και τη διάρκεια της ανακριτικής εξέτασης, η δικηγόρος υπεράσπισης, Ιουλίτα Τζουγκαράκη, υπογράμμισε τη θέση του εντολέα της απέναντι στις κατηγορίες, δίνοντας έμφαση στην πλήρη απόρριψη του κατηγορητηρίου.
Στις δηλώσεις της αμέσως μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας, η κ. Τζουγκαράκη τόνισε:
«Η διαδικασία ήταν μαραθώνια. Ξεκινήσαμε στις 07:30 το πρωί. Περάσαμε τρεις ώρες και κάτι στο γραφείο της κυρίας ανακρίτριας και άλλη μία ώρα στο γραφείο της κυρίας εισαγγελέως. Ήταν μια δύσκολη διαδικασία. Ο εντολέας μας αρνείται το σύνολο των αποδιδόμενων κατηγοριών κατηγορηματικά».
Παράλληλα, η συνήγορος εξέφρασε την έντονη δυσαρέσκειά της για τη δημόσια έκθεση και τη στοχοποίηση του ιατροδικαστή Χανίων, σημειώνοντας ότι πρόκειται για τη δεύτερη φορά που υφίσταται άδικη συκοφάντηση. Η κ. Τζουγκαράκη διευκρίνισε ότι, σε αντίθεση με δημοσιεύματα του παρελθόντος, ο ιατροδικαστής ουδέποτε είχε τεθεί σε αργία, καθώς ήδη από το προπειθαρχικό στάδιο είχε κριθεί πως δεν υπήρχαν ενδείξεις.
Αναφερόμενη στις αστυνομικές ανακοινώσεις και τα δημοσιεύματα που συνέδεαν τον εντολέα της με εγκληματικές οργανώσεις, η συνήγορος σημείωσε:
«Διασύρεται σε όλη την Ελλάδα μέσω δηλώσεων της αστυνομίας, μέσω ανακοινώσεων και μέσω διάφορων δημοσιευμάτων, τα οποία τον φέρουν εμπλεκόμενο με τη μαφία της Κρήτης και με εγκληματικές οργανώσεις, ενώ σας λέω ότι τίποτα από αυτά δεν αφορούσε τις κατηγορίες τις οποίες αντιμετώπιζε σήμερα. Αφέθηκε ελεύθερος μετά από τόσες ώρες διαδικασίας. Εκτιμούμε το γεγονός ότι οι δικαστικές αρχές αφιέρωσαν αυτόν τον χρόνο, είδαν την υπόθεση με αυτή τη σοβαρότητα και τελικά κατέληξαν στο να αφεθεί ελεύθερος με τον όρο της απαγόρευσης εξόδου από τη χώρα και την καταβολή εγγυοδοσίας 20.000€».
Οι διευκρινίσεις για το κατηγορητήριο και την υπόθεση Μανιουδάκη
Απαντώντας σε δημοσιογραφικές ερωτήσεις σχετικά με το εύρος των υποθέσεων που περιλαμβάνονται στη δικογραφία, η υπεράσπιση ξεκαθάρισε το τοπίο γύρω από τις επιμέρους υποθέσεις που εξετάστηκαν.
Ερωτηθείσα για την υπόθεση Μανιουδάκη, η συνήγορος ήταν κατηγορηματική:
«Η συγκεκριμένη υπόθεση δεν αφορά το κατηγορητήριο το οποίο αντιμετωπίσαμε σήμερα, δεν περιλαμβάνεται».
Όσον αφορά τον αριθμό των υποθέσεων που αποδόθηκαν στον ιατροδικαστή, η κ. Τζουγκαράκη διευκρίνισε ότι το κατηγορητήριο αφορούσε αποκλειστικά τέσσερις περιπτώσεις, σημειώνοντας ότι οι υπόλοιπες τέσσερις αναφορές της αστυνομίας αφορούσαν κατά πάσα πιθανότητα τον συγκατηγορούμενο τοξικολόγο. Τέλος, σε σχέση με τη μέλλουσα άσκηση των υπηρεσιακών του καθηκόντων, η υπεράσπιση ανέφερε ότι δεν έχει κοινοποιηθεί κάποια σχετική απόφαση και το τοπίο θα ξεκαθαρίσει τις επόμενες ημέρες.
«Δεν προέκυψαν σοβαρές ενδείξεις ενοχής» – Η ανάλυση Περράκη για το κατηγορητήριο
Στις αναλυτικές δηλώσεις του αμέσως μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας, ο συνήγορος υπεράσπισης Γεώργιος Περράκης εξήρε την επίπονη προσπάθεια των δικαστικών λειτουργών να διεισδύσουν στην ουσία της δικογραφίας, επισημαίνοντας ότι η μη επιβολή της προσωρινής κράτησης αποδεικνύει την παντελή έλλειψη επιβαρυντικών στοιχείων.
Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Περράκης:
«Πράγματι, ήταν εξονυχιστική όλη η διαδικασία. Τόσο η κυρία ανακρίτρια όσο και η κυρία εισαγγελέας κατέβαλαν επίπονη προσπάθεια για να διεισδύσουν στην ουσία της υπόθεσης και να καταλήξουν σε μια δίκαιη και ορθή απόφαση. Η απόφαση αυτή είναι η επιβολή μόνο περιοριστικών όρων και όχι η επιβολή του έσχατου μέσου δικονομικού καταναγκασμού, που είναι η προσωρινή κράτηση. Αυτό το οποίο μπορώ να σας διαβεβαιώσω είναι ότι από την όλη διαδικασία δεν προέκυψαν οι λεγόμενες σοβαρές ενδείξεις, οι οποίες θα μπορούσαν να δικαιολογήσουν μια αυστηρή μεταχείριση του κατηγορουμένου. Δηλαδή, η κακουργηματική πράξη της παθητικής δωροδοκίας δεν αποδείχθηκε ούτε σε επίπεδο επαρκών ενδείξεων ενοχής. Διεγνώσθη αυτό το στοιχείο. Δεν αποδείχθηκε καμία επιβαρυντική περίπτωση, δεν αποδείχθηκε κανένας χρηματισμός από κανένα αξιόπιστο αποδεικτικό στοιχείο».
Αναλύοντας τις επιμέρους υποθέσεις που περιλαμβάνονταν στην αρχική δίωξη, ο κ. Περράκης διευκρίνισε ότι μία περίπτωση αποσύρθηκε εξ ολοκλήρου από τη δικογραφία, παρά τον αρχικό θόρυβο και την έκτασή της στην αστυνομική αναφορά. Για τις υπόλοιπες περιπτώσεις, ο συνήγορος σημείωσε ότι για τις δύο δεν υπήρχε καμία κατάθεση ή ένδειξη χρηματισμού, ενώ στις υπόλοιπες το κατηγορητήριο στηρίχθηκε σε εσφαλμένη ερμηνεία γραπτών μηνυμάτων και σε μια αντιφατική μάρτυρα.
Παράλληλα, ο κ. Περράκης υπογράμμισε την επιστημονική εγκυρότητα των ιατροδικαστικών εκθέσεων:
«Μπορούμε να πούμε με βεβαιότητα ότι υπάρχει μια απόλυτη αναντιστοιχία ανάμεσα στην ποινική δίωξη και σε αυτό που προέκυψε από την ανακριτική διαδικασία. Η έκθεση την οποία συνέταξε ο κύριος ιατροδικαστής ήταν απολύτως αληθής. Δεν πλήττεται από κανένα στοιχείο η εγκυρότητα αυτής της συγκεκριμένης έκθεσης. Επίσης, και στις άλλες περιπτώσεις οι εκθέσεις του ιατροδικαστή ήταν απολύτως τεκμηριωμένες και αληθείς, και δεν αναιρείται η ουσιαστική βασιμότητά τους από οποιοδήποτε αντίθετο στοιχείο, όπως κάποια αντίθετη πραγματογνωμοσύνη».
Μια ξεχωριστή καλλιτεχνική συνάντηση εγκαινιάζεται φέτος, το Σάββατο 08 Αυγούστου στις 20.00, στα νότια των Χανίων, καθώς η LOTOS Open Art Gallery στη Σούγια υποδέχεται τη φωτογραφική έκθεση του Νίκου Μπασιά με τίτλο «Το Άγιον Στάλαγμα».
Η παρούσα φωτογραφική έκθεση είναι ένας ύμνος στην παράδοση της Κρήτης και στην τελετουργία της απόσταξης της τσικουδιάς – μιας πράξης που ξεπερνά τη γεύση και αγγίζει τα όρια του ιερού.
Η σειρά αυτών των φωτογραφιών είναι αποτέλεσμα πολυετούς περιπλάνησης στα χωριά της Κρήτης, αναζητώντας εκείνες τις στιγμές όπου ο χρόνος μοιάζει να σταματά.
Εκεί που το καζάνι σαν δράκος ανασαίνει φωτιά και αχνούς μέσα στη νύχτα, το πρόσωπο του καζανάρη που καθρεφτίζει δεκαετίες εμπειρίας, το πνεύμα συντροφικότητας των ανθρώπων της υπαίθρου γύρω από τη φωτιά ,– όλα γίνονται φορείς μνήμης, μαρτυρίες ενός τρόπου ζωής που αντιστέκεται στη λήθη.
Η τσικουδιά δεν είναι απλώς ένα ποτό.
Είναι το απόσταγμα της γης και της ψυχής. Με μια τσικουδιά οι Κρητικοί εύχονται, αλλά και υποδέχονται τους επισκέπτες τους, μ΄ αυτήν συζητούν και χωρατεύουν στα καφενεία, μ ‘ αυτή ξεπερνούν τις λύπες τους.
Κάθε φωτογραφία είναι ένας φόρος τιμής σ’ αυτή τη συλλογική εμπειρία, που κρατά ζωντανό το νήμα της παράδοσης.
Το ξεχωριστό ενδιαφέρον της συγκεκριμένης έκθεσης έγκειται και στον ίδιο τον χαρακτήρα του χώρου.
Υπάρχει μια μαγική αντίθεση στο στήσιμο αυτής της έκθεσης. Φέρνει τις εικόνες των καζανιών —που είναι άρρηκτα συνδεδεμένες με το φθινόπωρο, τη φωτιά, το κρύο των ορεινών χωριών και την κλειστή ατμόσφαιρα— και τις εκθέτει το καλοκαίρι, σε έναν ανοιχτό, υπαίθριο χώρο δίπλα στο κύμα, στην LOTOS Open Art Gallery.
Αυτό το «πάντρεμα» της φωτιάς του καζανιού με τη θαλασσινή αύρα της Σούγιας δίνει μια νέα, απρόσμενη διάσταση στο έργο.
Στην open-air gallery του LOTOS, οι φωτογραφίες δεν περιορίζονται από τέσσερις τοίχους. Εκτίθενται 24 ώρες το 24ωρο κάτω από τον ανοιχτό ουρανό, επιτρέποντας στο κοινό να βιώσει αυτή την καλλιτεχνική αντίθεση σε διαφορετικές φωτιστικές συνθήκες καθώς το φως του ήλιου και τα φώτα της νύχτας μεταμορφώνουν διαρκώς την ατμόσφαιρα των έργων.
Παράλληλα, θέλοντας να συνδεθεί η εικόνα με τον ζωντανό κρητικό λόγο, κατά τη διάρκεια των εγκαινίων ο παραδοσιακός πολιτισμός θα έχει την τιμητική του. Οι επισκέπτες θα έχουν την ευκαιρία να πάρουν μαζί τους από μια μοναδική μαντινάδα αφιερωμένη στη φιλοσοφία της παρέας και της τσικουδιάς, ως ένα αυθεντικό ενθύμιο από το «Άγιον Στάλαγμα».
Στα εγκαίνια στη LOTOS Open Art Gallery δεν θα έχει τα κλασικά light κρασιά και finger food που έχουμε συνηθίσει στις γκαλερί της Αθήνας. Θα δοκιμάσουμε αυθεντικό «Άγιον Στάλαγμα» κατευθείαν από την πηγή!
Σας περιμένω να το γευτούμε παρέα και να συζητήσουμε από κοντά.
Πληροφορίες Έκθεσης:
Τοποθεσία: LOTOS Open Art Gallery, Σούγια Χανίων
Ημερομηνία Εγκαινίων: 08 Αυγούστου στις 20.00
Διάρκεια Έκθεσης: 08 Αυγούστου – 13 Σεπτεμβρίου 2026
Είσοδος: Ελεύθερη (Ο χώρος λειτουργεί ελεύθερα όλο το 24ωρο)
Ο Νίκος Μπασιάς γεννήθηκε στην Αθήνα και σπούδασε στο Φυσικό Τμήμα του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών. Έχει παρακολουθήσει διεθνή σεμινάρια φωτογραφίας, έχει βραβευτεί σε διεθνείς διαγωνισμούς και έχει συμμετάσχει ως κριτής. Έχει παρουσιάσει το έργο του σε 6 ατομικές και 78 ομαδικές εκθέσεις σε πολλές χώρες. Ζει και δημιουργεί στα Χανιά.
Στις 23 Ιούλη του 2026 συμπληρώθηκσν 36 χρόνια από τα γεγονότα της Νομαρχίας, όταν χιλιάδες Χανιώτες εξεγέρθηκαν ενάντια στην κατάπτυστη Συμφωνία για τις Βάσεις που είχε υπογράψει η τότε κυβέρνηση Μητσοτάκη. Δεν ήταν όμως μόνο στα Χανιά όπου οι πολίτες διαμαρτύρονταν. Το αντιβασικό κίνημα ήταν παγκρήτιο, με ισχυρούς δεσμούς σε όλους τους νομούς της Κρήτης, μα κυρίως μεταξύ Χανίων και Ηρακλείου, όπου και υπήρχαν βάσεις.
Το βίντεο – ντοκουμέντο που σας παρουσιάζουμε αναρτήθηκε από τον Ευτύχη Σαρτζετάκη στο youtube και αποτυπώνει μία μαζική συγκέντρωση ενάντια στη νέα Συμφωνία για τις Βάσεις που πραγματοποιήθηκε στο Ηράκλειο, στις 20 Ιουνίου 1990 στην πλατεία Ελευθερίου Βενιζέλου (Λιοντάρια).
Η ιστορία είναι γνωστή. Η βάση των Γουρνών λίγα χρόνια μετά έκλεισε αφού οι αμερικάνοι έκριναν ότι οι δραστηριότητές της πρέπει να μεταφερθούν στη Σούδα. Κι έτσι, το Ηράκλειο απελευθερώθηκε από την αμερικανονατοϊκή παρουσία ενώ τα Χανιά των μαζικών λαϊκών κινητοποιήσεων ενάντια στο καθεστώς των βάσεων, μετατράπηκαν σε στρατιωτικό κέντρο των πολεμικών επιχειρήσεων των ΗΠΑ και του ΝΑΤΟ.
Δείτε και βίντεο από τα γεγονότα της Νομαρχίας στα Χανιά:
Το ταμείο είναι μείον για τα ελληνικά νοικοκυριά, τα οποία για άλλη μια φορά αναδεικνύονται ουραγοί στην αποταμίευση, σύμφωνα με τα νέα στοιχεία της Εurostat για το α΄ τρίμηνο του 2026. Συγκεκριμένα, η Ελλάδα έχει τον δεύτερο υψηλότερο αρνητικό ρυθμό αποταμίευσης στην ΕΕ, με μείωση κατά -3,7 ποσοστιαίες μονάδες, σε σύγκριση με το τελευταίο τρίμηνο του 2025.
Πρωταθλητές σε όσους βάζουν χέρι στον κουμπαρά είναι οι Ρουμάνοι, με αρνητική αποταμίευση κατά -5,3 ποσοστιαίες μονάδες.
Η Ελλάδα είχε επίσης τη δεύτερη μεγαλύτερη τριμηνιαία μείωση στο μεικτό διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών, κατά -2,5%, πίσω από τη Ρουμανία που είχε μείωση -8,1%
Όταν όμως επικεντρώνουμε στους δείκτες της Eurostat για το πραγματικό διαθέσιμο εισόδημα, μετά την επίδραση του πληθωρισμού (χωρίς την εποχική διόρθωση), η Ελλάδα έχει τη χειρότερη επίδοση στην ΕΕ, με πτώση -3,65%, ξεπερνώντας τη Ρουμανία (-3,15%), σύμφωνα με τα προσωρινά στοιχεία.
Η Ελλάδα είχε τη δεύτερη χειρότερη επίδοση στην αποταμίευση μετά τη Ρουμανία -πηγή: Εurostat (πατήστε στην εικόνα για μεγέθυνση)
Tρώμε από τα έτοιμα;
Μολονότι βλέπουν το πραγματικό εισόδημα να υποχωρεί, τα ελληνικά νοικοκυριά αυξάνουν την κατανάλωση αντέχει με τριμηνιαία αύξηση των ατομικών δαπανών κατά 1,2%.
Η απόκλιση μεταξύ εισοδήματος και ατομικής κατανάλωσης δείχνει ότι τα ελληνικά νοικοκυριά συνεχίζουν να καλύπτουν τις καθημερινές τους ανάγκες αντλώντας χρήματα είτε από τις αποταμιεύσεις τους είτε μέσω δανεισμού, είτε από άλλες πηγές, της γκρίζας ή άτυπης οικονομίας.
Eίμαστε ουραγοί στις επενδύσεις των νοικοκυριών, με τη μεγαλύτερη μείωση στην ΕΕ (-0,7 π.μονάδες)
Oυραγός στις επενδύσεις τα ελληνικά νοικοκυριά
Από όλους τους δείκτες που καταγράφει η Εurostat για την Ελλάδα, οι πλέον αρνητικοί, σε σύγκριση με τις υπόλοιπες χώρες, αφορούν τις επενδύσεις.
Τα ελληνικά νοικοκυριά μείωσαν τις επενδύσεις κατά μειώθηκε κατά -0,7 ποσοστιαίες μονάδες, η χειρότερη επίδοση ανάμεσα σε όλα τα κράτη μέλη που εξετάστηκαν.
Πολύ πιο κρίσιμο όμως είναι το μέγεθος των ακαθάριστων επενδύσεων παγίου κεφαλαίου, οι οποίες για τα νοικοκυριά αναφέρονται κυρίως στην κατοικία (αγορά ή ανακαίνιση σπιτιού). Για τα ελληνικά νοικοκυριά ο συγκεκριμένος δείκτης κυριολεκτικά βούλιαξε, κατά -11,8% σε σύγκριση με το προηγούμενο τρίμηνο.
Πρόκειται μακράν για τη μεγαλύτερη πτώση ανάμεσα σε όλα τα κράτη με διαθέσιμα στοιχεία.
Συγκριτικά, οι χώρες με την αμέσως χειρότερη επίδοση είναι η Σουηδία και η Φινλανδία με -2,5% και -2,8%.
Το εντυπωσιακό είναι ότι η Ρουμανία, μολονότι έχει τη μεγαλύτερη τριμηνιαία μείωση διαθέσιμου εισοδήματος και αποταμίευσης, έχει τα πρωτεία στις επενδύσεις. Συγκεκριμένα, το ποσοστό επενδύσεων των νοικοκυριών αυξήθηκε κατά 2,2 ποσοστιαίες μονάδες, ενώ οι επενδύσεις σε σχηματισμό παγίου κεφαλαίου εκτοξεύθηκαν με ρυθμό 11,2%.
Η κατάρρευση στις επενδύσεις των νοικοκυριών σε κατοικίες έρχεται σε μια περίοδο που η στεγαστική κρίση παραμένει στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης. Το γεγονός ότι τα νοικοκυριά επενδύουν λιγότερο σε ακίνητα, ενώ ταυτόχρονα η αγοραστική τους δύναμη περιορίζεται, ενισχύει την εικόνα μιας αγοράς όπου όλο και λιγότεροι Έλληνες μπορούν να αποκτήσουν ή να αναβαθμίσουν κατοικία μέσω ιδίων πόρων.
Κατά -2,5% μειώθηκε το διαθέσιμο εισόδημα των ελληνικών νοικοκυριών το α’ τρίμηνο του 2026 – πηγή: Εurostat
Πίσω από τους δείκτες της Εurostat
Αν εξετάσουμε συνδυαστικά τους δείκτες της Εurostat για την Ελλάδα –αρνητική αποταμίευση, μείωση εισοδήματος, αύξηση κατανάλωσης και κατάρρευση στις επενδύσεις σε κατοικία- σχηματίζεται μια εξόχως προβληματική εικόνα. Τα νοικοκυριά ξοδεύουν περισσότερα από όσα κερδίζουν, τρώγοντας από τα έτοιμα για να διατηρήσουν το επίπεδο διαβίωσης. Πρόκειται για μια δυναμική που δεν είναι βιώσιμη μακροπρόθεσμα, καθώς η εξάντληση των αποταμιεύσεων και η αποχή από επενδύσεις σε πάγιο κεφάλαιο περιορίζουν το περιθώριο των νοικοκυριών να αντιμετωπίσουν μελλοντικές οικονομικές πιέσεις ή απρόβλεπτα έξοδα.
Σε επίπεδο Ευρωζώνης, το πραγματικό κατά κεφαλήν εισόδημα των νοικοκυριών παρέμεινε σταθερό το πρώτο τρίμηνο του 2026, μετά από αύξηση 0,2% το τέταρτο τρίμηνο του 2025. Η πραγματική κατά κεφαλήν κατανάλωση επίσης έμεινε σταθερή, μετά από αύξηση 0,5% το προηγούμενο τρίμηνο.
Στην Ευρωπαϊκή Ένωση των 27, το αντίστοιχο εισόδημα αυξήθηκε κατά 0,1%, μετά από αύξηση 0,2% το τέταρτο τρίμηνο του 2025. Η πραγματική κατά κεφαλήν κατανάλωση μειώθηκε κατά 0,2, μετά από αύξηση 0,5% το αμέσως προηγούμενο τρίμηνο.
Συνιστώσες του πραγματικού εισοδήματος των νοικοκυριών
Κατά το πρώτο τρίμηνο του 2026, το σταθερό επίπεδο του πραγματικού κατά κεφαλήν εισοδήματος των νοικοκυριών στην ζώνη του ευρώ και η ελαφρά αύξηση στην ΕΕ οφείλονται κυρίως στη θετική συμβολή των αμοιβών των εργαζομένων και των κοινωνικών παροχών, εκτός των κοινωνικών μεταβιβάσεων σε είδος, αναφέρει η Eurostat.
Αντίθετα, η μεγαλύτερη αρνητική συμβολή στη ζώνη του ευρώ προήλθε από το καθαρό εισόδημα από ακίνητη περιουσία και άλλες καθαρές τρέχουσες μεταβιβάσεις, ενώ στην ΕΕ προήλθε από τους τρέχοντες φόρους και τις καθαρές κοινωνικές εισφορές.
Αυξήθηκαν οι αποταμιεύσεις στην ΕΕ – σταθερές στην Ευρωζώνη
Κατά το πρώτο τρίμηνο του 2026, το ποσοστό αποταμίευσης παρέμεινε σταθερό στη ζώνη του ευρώ και αυξήθηκε κατά 0,2 ποσοστιαίες μονάδες στην ΕΕ, σε σύγκριση με το προηγούμενο τρίμηνο.
Μεταξύ των κρατών μελών για τα οποία δημοσιεύονται στοιχεία από τη Eurostat, το ποσοστό αποταμίευσης των νοικοκυριών αυξήθηκε σε επτά κράτη μέλη και μειώθηκε σε εννέα. Η μεγαλύτερη αύξηση σημειώθηκε στην Ουγγαρία με 3,4 ποσοστιαίες μονάδες. Μετά τη Ρουμανία και την Ελλάδα (-5,3 π.π. και -3,7 π.π.), την τρίτη μεγαλύτερη μείωση είχε η Αυστρία, κατά -2,5 ποσοστιαίες μονάδες.
Ο ρυθμός επενδύσεων των νοικοκυριών σημειώνει ελαφρά μείωση τόσο στη ζώνη του ευρώ όσο και στην ΕΕ
Κατά το πρώτο τρίμηνο του 2026, ο ρυθμός επενδύσεων των νοικοκυριών μειώθηκε κατά 0,1 ποσοστιαία μονάδα τόσο στη ζώνη του ευρώ όσο και στην ΕΕ, σε σύγκριση με το προηγούμενο τρίμηνο.
Μεταξύ των κρατών μελών για τα οποία δημοσιεύονται στοιχεία, ο ρυθμός επενδύσεων των νοικοκυριών αυξήθηκε σε τέσσερα κράτη μέλη, παρέμεινε σταθερός σε ένα και μειώθηκε σε έντεκα. Η μεγαλύτερη αύξηση σημειώθηκε στη Ρουμανία (+2,2 π.π), ενώ η μεγαλύτερη μείωση παρατηρήθηκε στην Ελλάδα (-0,7 π.π.).
Σφοδρή αντίδραση για τον τρόπο συλλογής των αποδεικτικών στοιχείων και τους δικονομικούς χειρισμούς στην υπόθεση των αμφισβητούμενων πραγματογνωμοσυνών εξέφρασε ο συνήγορος υπεράσπισης του τοξικολόγου, Διονύσης Βέρρας.
Με δηλώσεις του, ο γνωστός ποινικολόγος χαρακτήρισε ως σοβαρό ποινικό αδίκημα την προσκόμιση ψηφιακού υλικού (USB) με κρυφά καταγεγραμμένη συνομιλία από δικηγόρο στις αστυνομικές αρχές, ζητώντας την άμεση παρέμβαση της Εισαγγελίας και των οργάνων του Δικηγορικού Συλλόγου. Στην επίμαχη συνομιλία του καθηγητή τοξικολογίας με τον δικηγόρο πραγματοποιείται διαπραγμάτευση για το κόστος έκδοσης εργαστηριακών εκθέσεων.
Ο κ. Βέρρας εξέφρασε την εκτίμηση ότι η δικαστική εξέλιξη της υπόθεσης στο ακροατήριο «θα είναι ένα φιάσκο», ενώ στηλίτευσε και τη συμπεριφορά της Αστυνομίας κατά τη διαδικασία μεταγωγής του εντολέα του μετά την αφήγηση του ελεύθερου με περιοριστικούς όρους.
Η καταγγελία για την υποκλοπή της συνομιλίας και το ψηφιακό πειστήριο
Στο επίκεντρο των τοποθετήσεων του Διονύση Βέρρα βρέθηκε η ένταξη στη δικογραφία του ψηφιακού αρχείου USB, το οποίο περιέχει απομαγνητοφωνημένη συνομιλία και προσκομίστηκε στην προανάκριση από τον έναν εκ των συμμετεχόντων δικηγόρων. Ο συνήγορος υπεράσπισης έκανε λόγο για πρωτοφανές φαινόμενο στα επαγγελματικά χρονικά, υποστηρίζοντας ότι η πράξη αυτή συνιστά βαρύτατο ποινικό αδίκημα.
Περιγράφοντας την απογοήτευσή του για την τακτική που ακολουθήθηκε, ο κ. Βέρρας δήλωσε χαρακτηριστικά:
«Δεν μπορούσα να φανταστώ ποτέ ότι θα φτάσω κάποτε σε κάποιο σημείο της επαγγελματικής μου πορείας και θα βρεθώ μπροστά σε ένα τέτοιο φαινόμενο: να εμφανίζεται σε μια ποινική δικογραφία μια απομαγνητοφωνημένη συνομιλία, την οποία μέσα από ένα USB έχει προσκομίσει στην αστυνομική προανάκριση ο ίδιος ο συνομιλών δικηγόρος! Δηλαδή, ο δικηγόρος που συνομιλούσε υποτίθεται με τον έναν εκ των κατηγορουμένων, να εμφανίζει κάποια στιγμή προσχηματικά το USB αυτό στην αστυνομική προανάκριση».
Ο συνήγορος απέρριψε τους ισχυρισμούς ότι το υλικό παραδόθηκε στον συνάδελφό του από τρίτο πρόσωπο, χαρακτηρίζοντας τους ισχυρισμούς αυτούς «αστειότητες» και υπογραμμίζοντας ότι οι εισαγγελικές αρχές και ο οικείος Δικηγορικός Σύλλογος οφείλουν να ερευνήσουν την όλη συμπεριφορά.
«Δεν μπορώ να διανοηθώ ότι μπορώ να μιλάω με έναν συνήγορο και αυτός να με ηχογραφεί! Αυτό είναι κάτι το οποίο είναι αδιανόητο… ούτε με τον χειρότερο κακοποιό πελάτη δεν σου συμβαίνει αυτό το πράγμα, πόσω μάλλον με έναν δικηγόρο! Είναι αφόρητο ως συναίσθημα και καταθλιπτικό», πρόσθεσε ο ίδιος.
«Η υπόθεση στο ακροατήριο θα είναι ένα φιάσκο»
Αναφερόμενος στην ουσία της ποινικής δικογραφίας και στην αξιολόγηση των στοιχείων από τη δικαιοσύνη, ο κ. Βέρρας εμφανίστηκε κατηγορηματικός ως προς την έκβαση που θα έχει η υπόθεση όταν φτάσει στο στάδιο της δίκης. Παρότι αναγνώρισε τον ρόλο των δημοσιογράφων στην ανάδειξη των θεμάτων, εκτίμησε ότι η νομική θεμελίωση των κατηγοριών είναι ασταθής.
Στην τοποθέτησή του προς τους εκπροσώπους του Τύπου ανέφερε:
«Θυμηθείτε κι εμένα, έναν παλιό, έμπειρο υπερασπιστή: αυτή η υπόθεση στο ακροατήριο θα είναι ένα φιάσκο! Φιάσκο, όπως σας το λέω. Δεν θα υπάρξει στο ακροατήριο τίποτα απολύτως, μηδέν».
Η παρέμβαση για τις χειροπέδες και την τήρηση των συνταγματικών εγγυήσεων
Ιδιαίτερη ένταση προκλήθηκε κατά την ολοκλήρωση της διαδικασίας ενώπιον των ανακριτικών αρχών, όταν αποφασίστηκε η αφήγηση του τοξικολόγου ελεύθερου με την επιβολή περιοριστικών όρων. Όπως κατήγγειλε ο Διονύσης Βέρρας, απαιτήθηκε η δική του άμεση προσωπική παρέμβαση προκειμένου να αποτραπεί η εκ νέου τοποθέτηση χειροπεδών στον κατηγορούμενο κατά τη μεταγωγή του στο Αστυνομικό Μέγαρο.
Περιγράφοντας το περιστατικό, ο συνήγορος σημείωσε:
«Με δική μου προσωπική παρέμβαση απέτρεψα το να του περαστούν πάλι χειροπέδες και να συνοδευτεί στο Αστυνομικό Μέγαρο με χειροπέδες. Υποχρέωσα τη συνοδεία να επικοινωνήσει αρμοδίως και να διαπιστώσει ότι αυτό απαγορεύεται. Ότι από τη στιγμή που αφέθηκε ελεύθερος από τον ανακριτή και τον εισαγγελέα, δεν μπορεί να είναι πλέον κρατούμενος, δεν μπορεί να φέρει χειροπέδες και διαπράττεται παράνομη κατακράτηση από όποιον του φορέσει χειροπέδες».
Παρά την αποδοχή του αιτήματος για τις χειροπέδες, ο κ. Βέρρας εξέφρασε την ενόχλησή του για το γεγονός ότι ο εντολέας του μεταφέρθηκε τελικά με περιπολικό στο Αστυνομικό Μέγαρο για την τυπική αποφυλάκισή του, χαρακτηρίζοντας τη στάση αυτή ως «εκδήλωση αλαζονείας».
Η θέση για τον θεσμικό επανέλεγχο των εκθέσεων
Κλείνοντας τις δηλώσεις του, ο Διονύσης Βέρρας ξεκαθάρισε ότι η υπεράσπιση δεν φέρει καμία αντίρρηση στη θεσμική διερεύνηση των πραγματογνωμοσυνών που έχουν περιληφθεί στη δικογραφία. Όπως τόνισε, η επανεξέταση οποιουδήποτε πορίσματος αποτελεί αδιαμφισβήτητο δικαίωμα και καθήκον των εισαγγελικών και ανακριτικών αρχών.
«Γι’ αυτό υπάρχουν οι εισαγγελείς, γι’ αυτό είναι τα δικαστήρια: για να ζητήσουν την οποιαδήποτε επανεξέταση οποιασδήποτε έκθεσης σε οποιαδήποτε δικογραφία. Αυτό είναι κάτι που δεν αφορά εμένα· αφορά τις αστυνομικές αρχές, τους εισαγγελείς και τους ανακριτές. Εγώ προσωπικά λέω: καλά κάνουν και το κάνουν», υπογράμμισε ο συνήγορος.
Η διασκευή της «Οδύσσειας» του Ομήρου από τον Κρίστοφερ Νόλαν (Christopher Nolan) έχει εξελιχθεί σε πολιτιστικό φαινόμενο, αλλά δεν πυροδοτεί απλώς συζητήσεις: από την κυκλοφορία της, σημειώνεται κατακόρυφη αύξηση στον αριθμό των ανθρώπων που μαθαίνουν ελληνικά.
Η ταινία αποτελεί αδιαμφισβήτητη εισπρακτική επιτυχία (box office smash), ξεπερνώντας τις προσδοκίες με έσοδα άνω των 640 εκατομμυρίων δολαρίων (480 εκατομμυρίων λιρών) στο παγκόσμιο box office μέσα σε μόλις εννέα ημέρες.
Αν και το ιστορικό καθεστώς της ταινίας ως της πρώτης που γυρίστηκε εξ ολοκλήρου σε IMAX έχει σίγουρα βοηθήσει αυτούς τους αριθμούς, αποτελεί επίσης απόδειξη της διαχρονικής απήχησης του αρχαίου ομηρικού έπους, που συντέθηκε σχεδόν πριν από 3.000 χρόνια.
Σύμφωνα με το Google Trends, οι αναζητήσεις στο Ηνωμένο Βασίλειο για τον όρο «learn Greek» (μάθετε ελληνικά) έχουν αυξηθεί κατά 5.000% τις τελευταίες δύο εβδομάδες, καθώς η ανυπομονησία για την «Οδύσσεια» έφτασε στο κατακόρυφο.
Μια ειδικός στις γλωσσικές τάσεις της Preply, η Μάντλιν Ένος (Madeline Enos), δήλωσε στους Times:
«Η “Οδύσσεια” του Ομήρου συντέθηκε στα αρχαία ελληνικά, τα οποία διαφέρουν σημαντικά από τη γλώσσα που ομιλείται στην Ελλάδα σήμερα.
Τα αρχαία ελληνικά προσφέρουν την ευκαιρία για μια πιο στενή επαφή με το πρωτότυπο κείμενο του Ομήρου και τον ευρύτερο κλασικό κόσμο, ενώ τα νέα ελληνικά μπορούν να βοηθήσουν τους ανθρώπους να συνδεθούν με τη σύγχρονη ελληνική κουλτούρα και να επικοινωνήσουν με τους σημερινούς ομιλητές».
Η ίδια απέδωσε στην «Οδύσσεια» τη δημιουργία μιας σπίθας που «μπορεί να οδηγήσει σε μια βαθύτερη κατανόηση της γλωσσικής και πολιτιστικής κληρονομιάς της Ελλάδας».
Οι πωλήσεις των έντυπων αντιτύπων της «Οδύσσειας» έχουν αυξηθεί κατά 70% σε σχέση με πέρυσι, με 35.000 περισσότερα αντίτυπα να έχουν πωληθεί φέτος στη Βρετανία σε σύγκριση με μόλις 5.000 το 2025.
Αν και πολλοί ήταν ενθουσιασμένοι για την «Οδύσσεια» πριν από την κυκλοφορία της, οι μελετητές άσκησαν γρήγορα κριτική στον Νόλαν μετά την αποκάλυψη των πρώτων εικόνων και τρέιλερ.
Έμειναν δυσαρεστημένοι από λεπτομέρειες της παραγωγής, συμπεριλαμβανομένου του σχεδιασμού των κοστουμιών και της χρήσης της σύγχρονης αγγλικής γλώσσας, όπως το γεγονός ότι οι ανδρικοί χαρακτήρες στην ταινία φορούσαν παντελόνια και όχι χιτώνες, καθώς και τη χρήση της λέξης «dad» (μπαμπάς) αντί για «father» (πατέρας).
Η ολοκληρωμένη ταινία έχει διχάσει αυτούς τους καθαρολόγους, με ορισμένους να κάνουν λόγο για βασικές παραλείψεις και άλλους να αποδέχονται περισσότερο την καλλιτεχνική αδεία του Νόλαν. Ο ίδιος ο Νόλαν δήλωσε στο περιοδικό Time ότι έγραψε ένα εναλλακτικό τέλος για το ποίημα του Ομήρου στην ταινία, καθώς το πρωτότυπο «είναι τόσο ζοφερό και τόσο μισογυνικό».
«Έπρεπε να αποκλείσω μέρος αυτού του υλικού», δήλωσε. «Αλλά δεν ήθελα να το βγάλω εντελώς από το τραπέζι όσον αφορά το τι λέει για τους άνδρες και τον τρόπο με τον οποίο διεξάγουν τον πόλεμο».
Η ταινία έχει γίνει μία από τις πιο αναγνωρισμένες από τους κριτικούς σε ολόκληρη την καριέρα του σκηνοθέτη της τριλογίας του «Σκοτεινού Ιππότη», του Interstellar και του Oppenheimer. Βρίσκεται επίσης σε τροχιά να γίνει η πιο κερδοφόρα του, ξεπερνώντας το The Dark Knight Rises (2012), το οποίο απέφερε 1,085 δισεκατομμύρια δολάρια (814 εκατομμύρια λίρες).
