Σε εκπαιδευτική ενημέρωση για την ποιότητα του ελαιολάδου προχωρούν η Περιφέρεια Κρήτης, ο ΕΛΓΟ – ΔΗΜΗΤΡΑ και ο Δήμος Πλατανιά σε συνεργασία με την Κοινωφελή Επιχείρηση Δήμου Πλατανιά (ΚΕ.ΔΗ.Π.), με στόχο την ενίσχυση των ορθών πρακτικών από το χωράφι έως την τυποποίηση.

Η εκδήλωση με τίτλο «Η ποιότητα του Εξαιρετικού Παρθένου Ελαιόλαδου ‘Κρήτη/Kriti’: Ορθές πρακτικές από το χωράφι ως την τυποποίηση» έχει προγραμματιστεί για την Παρασκευή 19 Ιουνίου 2026 στις 17:30 στην Αίθουσα Πολιτιστικού Συλλόγου Βουβών. Η δράση εντάσσεται στο έργο «Κρήτη Ευρωπαϊκή Περιφέρεια Γαστρονομίας 2026».

Το πρόγραμμα της εκπαίδευσης περιλαμβάνει εισηγήσεις για τις ορθές πρακτικές ελαιοκαλλιέργειας, όπως η άρδευση, η λίπανση, το κλάδεμα, η φυτοπροστασία και η διαχείριση του ελαιώνα. Παράλληλα, θα καλυφθούν τα στάδια της συγκομιδής, μεταφοράς, ελαιοποίησης, αποθήκευσης και τυποποίησης για την παραγωγή ελαιολάδου υψηλής ποιότητας.

Σημαντική θέση στο πρόγραμμα κατέχουν τα ποιοτικά χαρακτηριστικά του ελαιολάδου και οι παράγοντες που τα επηρεάζουν, καθώς και ζητήματα επιμόλυνσης από υπολείμματα φυτοφαρμάκων, ορυκτέλαια και άλλους επιμολυντές. Το πρόγραμμα ολοκληρώνεται με εισαγωγή στην οργανοληπτική αξιολόγηση του παρθένου ελαιολάδου και επίδειξη γευσιγνωσίας.

Ήδη έχουν ολοκληρωθεί με επιτυχία αντίστοιχες εκπαιδεύσεις στον Δήμο Αποκορώνου, απευθυνόμενες σε ελαιουργούς και τυποποιητές, καθώς και στον Δήμο Μυλοποτάμου για ελαιοπαραγωγούς. Οι δράσεις αυτές διοργανώθηκαν από την Περιφέρεια Κρήτης, τον ΕΛΓΟ – ΔΗΜΗΤΡΑ και το Ελληνικό Μεσογειακό Πανεπιστήμιο (ΕΛΜΕΠΑ).

Στις εκδηλώσεις στον Δήμο Αποκορώνου παρευρέθηκαν ο Σταύρος Σταυρουλάκης, Αντιδήμαρχος Δ. Αποκορώνου για θέματα πρωτογενούς τομέα, και ο Χαρίδημος Σκουντριδάκης, πρόεδρος Δ.Κ. Κουρνά.

Σε δήλωσή του, ο Αντιπεριφερειάρχης Αγροτικής Οικονομίας Σταύρος Τζεδάκης επισήμανε ότι η συνεχής ενημερωτική εκπαίδευση στον τομέα της ελαιοκομίας αποτελεί βασικό άξονα για την αναβάθμιση του κρητικού ελαιολάδου. Όπως ανέφερε, η ενίσχυση της ποιότητας και της ασφάλειας του προϊόντος προϋποθέτει τη συνεργασία όλων των εμπλεκομένων, από τον παραγωγό έως την τυποποίηση, ενώ ιδιαίτερη σημασία δίνεται στην υιοθέτηση ορθών καλλιεργητικών και μεταποιητικών πρακτικών.

Ο κ. Τζεδάκης υπογράμμισε ακόμη ότι η συνεργασία της Περιφέρειας Κρήτης με επιστημονικούς και ερευνητικούς φορείς συμβάλλει ουσιαστικά στη στήριξη του πρωτογενούς τομέα.

Τις ενημερωτικές δράσεις υποστηρίζουν σημαντικοί φορείς του κλάδου, μεταξύ των οποίων ο Σύνδεσμος Εξαγωγέων Κρήτης, ο Σύνδεσμος Τυποποιητών Ελαιολάδου Κρήτης, ο Σύνδεσμος Ελαιοκομικών Δήμων Κρήτης, το Δίκτυο Κρητικού Ελαιολάδου, ο Σύλλογος Ελαιουργών Ν. Ηρακλείου και ο Σύλλογος Ιδιοκτητών Ελαιουργείων Ν. Χανίων.

«Οι ημερομηνίες των αγώνων των λαών παραμένουν ανεξίτηλα γραμμένες στη μνήμη τους, γιατί είναι υπογραμμένες με το αίμα τους». Με αυτά τα λόγια ξεκίνησε την ομιλία του στα Φλώρια ο Σπύρος Δαράκης, πρώην πρόεδρος της μαρτυρικής Μαλάθυρου και πρώην δήμαρχος Μηθύμνης, με αφορμή την 85η επέτειο από τη Μάχη της Κρήτης, την Κυριακή 23 Μαΐου 2026.

Η εκδήλωση διοργανώθηκε από το Δήμο Καντάνου Σελίνου και αναφέρθηκε στη σφοδρή σύγκρουση που έλαβε χώρα στις 23 Μαΐου 1941 στα χωριά Φλώρια και Αγριμοκεφάλα, όπου κάτοικοι της περιοχής αντιμετώπισαν επίλεκτες γερμανικές δυνάμεις που προέλαυναν προς το Σέλινο.

Η αντίσταση του ελληνικού λαού στη φασιστική επιδρομή άρχισε τον Οκτώβριο του 1940 ως συνταγματική και νομική υποχρέωση. Το πιο θαυμαστό, όμως, ήταν η σύζευξη αυτής της υποχρέωσης με την αντιφασιστική ανάταση του λαού. Η Μάχη της Κρήτης υπήρξε στρατιωτικά ορόσημο του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, αλλά και για την Ελληνική και Παγκόσμια Ιστορία, καθώς για πρώτη φορά εμφανίστηκε η μαζική ένοπλη λαϊκή αντίσταση.

Υπολογίζεται ότι 600 περίπου ομάδες από πολίτες 3-80 ανδρών η κάθε μια πολέμησαν στην Κρήτη κατά την εισβολή των Γερμανών. Σύμφωνα με τον καθηγητή Ηλία Αλ. Φιλιππίδη στο βιβλίο του «ΚΡΗΤΗ 41 (Η ΠΑΡΑΔΟΣΗ)», η ελληνική κυβέρνηση με τον Εμμ. Τσουδερό αποφάσισε την δημιουργία πολιτοφυλακής στο παρά πέντε της εισβολής, κάτω από την πίεση των αποφασισμένων Κρητικών. Μετά το αντιβασιλικό κίνημα του 1935 και την ένοπλη εξέγερση στα Χανιά τον Ιούλιο του 1938, οι φιλομοναρχικοί φοβούνταν ότι η Κρήτη θα στασιάσει, με αποτέλεσμα να ματαιώσουν την ίδρυση της Πολιτοφυλακής. Με δύο διαταγές του Κων. Μανιαδάκη περιορίστηκε αρχικά ο αριθμός των ανδρών και τον Μάρτιο διαλύθηκαν οι ήδη συγκροτημένες ομάδες.

Στις 23 Μαΐου 1941, εν μέσω της μάχης, ο βασιλιάς Γεώργιος και ο πρωθυπουργός Εμμανουήλ Τσουδερός έφυγαν για την Αλεξάνδρεια. Τα Χανιά, το Ρέθυμνο και το Ηράκλειο συνέχισαν να αμύνονται σθεναρά. Στις 27 Μαΐου, ενώ η μάχη δεν είχε κριθεί, η κυβέρνηση της Αγγλίας έδωσε διαταγή για εκκένωση του νησιού. Ο Γερμανός στρατηγός Στούντεντ σημείωσε: «Η αιφνίδια κατάρρευσις της αμύνης της νήσου την 27ην Μαΐου μας κατέπληξε, διότι επεριμέναμεν μακρόν αγώνα».

Το πρωί της 23ης Μαΐου 1941, η πρώτη ομάδα των Γερμανών, 20 περίπου στρατιώτες, παρουσιάστηκε στα Μεσαύλια, βαδίζοντας προς το Σέλινο. Ο αντίλαλος μιας βροντερής φωνής Μεσαυλιανού μεταδόθηκε σαν αστραπή μέχρι την περιοχή των Εννιά Χωριών. Σε πρόχειρη σύναξη, οι Σασαλιώτες με τους κατοίκους των γύρω χωριών επέλεξαν τη Ρεματιά της Αγριμοκεφάλας, δύο χιλιόμετρα βορειότερα των Φλωρίων, για την αντιμετώπιση του εχθρού. Οι Φλωριανοί υποχρεώθηκαν να ταμπουρωθούν στα γύρω υψώματα, μερικοί πίσω από δέντρα, τοίχους σπιτιών και στο μικρό ρέμα.

Στα δυτικά υψώματα της Αγριμοκεφάλας έφτασαν πρώτοι οι Σασαλιώτες, οι Κοντουδιανοί, οι Σελιανοί, οι Μυλωνιώτες και κάτοικοι των Μεσαυλιών. Οι πρώτοι Γερμανοί είχαν ήδη προσπεράσει τα Φλώρια, όπου τους περίμεναν προετοιμασμένοι οι κάτοικοι του χωριού, ενισχυμένοι με ελεύθερους πολεμιστές από Κάντανο, Πλεμενιανά, Δρύ, Σπίνα και Παλαιά Ρούματα, επικεφαλής των οποίων ήταν ο δάσκαλος Δημήτριος Λιονάκης.

Με διαφορά μισής ώρας παρουσιάστηκε στα Μεσαύλια ο κύριος όγκος του γερμανικού τμήματος. Σχεδόν ταυτόχρονα ακούστηκαν οι πρώτες τουφεκιές στα Φλώρια και την Αγριμοκεφάλα. Μόλις οι Γερμανοί έφτασαν στη γέφυρα της Αγριμοκεφάλας, οι Κρητικοί τους πυροβόλησαν και οι πρώτοι νεκροί έπεσαν. Οι Γερμανοί ακροβολίστηκαν αστραπιαία, τοποθέτησαν πολυβόλα και ανταπάντησαν με πυκνούς πυροβολισμούς. Το μεσημέρι έφτασε η ομάδα των Εννιά Χωριών, εξήντα άνδρες με επικεφαλής τον έφεδρο αξιωματικό Γιάννη Ραϊσάκη, τον παπά-Σπύρο Κουντουράκη και τον συνταξιούχο δάσκαλο Γιάννη Φιωτάκη.

Από εκείνη τη στιγμή η μάχη πήρε δραματικότερες διαστάσεις. Καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας η μάχη έγινε σκληρή, πολλές φορές σώμα με σώμα, με σκηνές ηρωισμού και αυτοθυσίας.

Απολογισμός της μάχης Αγριμοκεφάλας:

• Αιχμάλωτοι Γερμανοί: 7 (παραδόθηκαν στον αστυνομικό σταθμό Κούνενι)
• Νεκροί Γερμανοί: περίπου 23 (14 στον κύριο χώρο της μάχης, 2 λίγο πιο πάνω, 7 στην Αγριμοκεφάλα)
• Ολοκληρωτική εξόντωση της φάλαγγας του ανθυπολοχαγού Heller, εκτός ενός ανδρός που διέφυγε
• Νεκροί Κρητικοί: 9
• Τραυματίες: 5

Την επόμενη μέρα οι Γερμανοί επανήλθαν με ισχυρές δυνάμεις, καίγοντας και λεηλατώντας το χωριό, και σκότωσαν τον Ελευθέριο Γεωργιλάκη, πρωταγωνιστή της μάχης. Συνέχισαν την προέλασή τους ως το Κάντανο, όπου ο αγώνας συνεχίστηκε με τον ίδιο ηρωισμό στο φαράγγι της Καντάνου, όπως ομολογεί ο Γερμανός στρατηγός Βίτμαν.

Ο ομιλητής τόνισε ότι τα Φλώρια πρέπει να προστεθούν στον κατάλογο των μαρτυρικών χωριών της Ελλάδας, τόσο για την αντίστασή τους όσο και για τις εκτελέσεις κατοίκων στη διάρκεια της κατοχής. Τον Αύγουστο του 1944, σε μεγάλη εξόρμηση των Γερμανών σε Παλαιά Ρούματα – Φλώρια – Σάσαλο, έκαψαν για δεύτερη φορά το χωριό και εκτέλεσαν 14 άτομα.

Ο Σπύρος Δαράκης αναφέρθηκε στις σημερινές διεκδικήσεις του Δικτύου Μαρτυρικών Πόλεων και Χωριών «Ελληνικά Ολοκαυτώματα 1940 – 1945» για γερμανικές επανορθώσεις, το κατοχικό δάνειο και την επιστροφή αρχαιολογικών θησαυρών. Ζήτησε την κατάργηση του Ελληνογερμανικού Ταμείου για το Μέλλον, το οποίο χαρακτήρισε δομή-παρωδία που συγκαλύπτει τις ευθύνες της γερμανικής πλευράς.

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην «παραδειγματική» τιμωρία των γερμανών στρατιωτικών διοικητών της Κρήτης. Ο πτέραρχος Κουρτ Στούντεντ, εμπνευστής της επιχείρησης «Ερμής», καταδικάστηκε το 1946 από αγγλικό δικαστήριο σε πέντε μόνο χρόνια φυλάκισης, αφέθηκε ελεύθερος το 1948 και αργότερα προσελήφθη στρατιωτικός σύμβουλος του Αϊζενχάουερ και του Αντενάουερ. Ο στρατηγός Αλεξάντερ Αντρέα, δεύτερος διοικητής του «Φρουρίου Κρήτης», καταδικάστηκε από το δικαστήριο εγκλημάτων πολέμου των Αθηνών σε ισόβια, αλλά το 1952 αφέθηκε ελεύθερος μετά από πιέσεις της γερμανικής κυβέρνησης. Ο στρατηγός Χάνς-Γκέοργκ Μπέντακ, που υπηρέτησε στην Κρήτη από Οκτώβριο 1944 έως Μάιο 1945, δεν εκδόθηκε ποτέ στην Ελλάδα και το 1952 αθωώθηκε στο Αμβούργο.

Ο ομιλητής παρουσίασε προκήρυξη της ΕΔΑ του Ιουνίου 1966, που κυκλοφόρησε στην Κρήτη ως απάντηση στον εορτασμό της 25ης επετείου της «κατάκτησης της Κρήτης» από δοσίλογους ρεβανσιστές της Δυτικής Γερμανίας, με τιμώμενο πρόσωπο τον Στούντεντ. Εννέα μέλη της ΕΔΑ Χανίων δικάστηκαν για τη διανομή της προκήρυξης, αλλά αθωώθηκαν ομόφωνα στις 6 Δεκεμβρίου 1966.

Η ομιλία ολοκληρώθηκε με δίστιχα της λαϊκής μούσας: «Θλιμμένες είναι οι κορυφές στην Αγριμοκεφάλα / τ’ Αποπηγάδι είναι βουβό και παραπονεμένο». Και κατέληξε: «Στις στρατιές των Μαρτύρων της Λευτεριάς, ελάχιστη αντιπροσφορά η τιμή της Μνήμης».

Ο Δήμος Πλατανιά συνεργάζεται με την Περιφέρεια Κρήτης και την Κινητή Μονάδα Μαστογραφίας για την πραγματοποίηση δωρεάν προληπτικών εξετάσεων στις γυναίκες της περιοχής, στο πλαίσιο της ευρύτερης εκστρατείας ενημέρωσης και πρόληψης του καρκίνου του μαστού.

Η δράση εντάσσεται στην καμπάνια της Περιφέρειας Κρήτης με το μήνυμα «kalw_se», η οποία στοχεύει στην ενίσχυση της σημασίας της πρόληψης και της έγκαιρης διάγνωσης. Η μαστογραφία αποτελεί την αποτελεσματικότερη εξέταση για την έγκαιρη διάγνωση του καρκίνου του μαστού, συμβάλλοντας καθοριστικά στη μείωση της θνησιμότητας και στην αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση της νόσου. Η εξέταση είναι σύντομη, ασφαλής και πραγματοποιείται με σύγχρονο ψηφιακό εξοπλισμό χαμηλής ακτινοβολίας.

Η Κινητή Μονάδα Μαστογραφίας θα βρίσκεται στον Δήμο Πλατανιά την Πέμπτη 28 Μαΐου και την Παρασκευή 29 Μαΐου 2026. Την Πέμπτη 28 Μαΐου, ο μαστογράφος θα επισκεφθεί τις Δημοτικές Κοινότητες Βουκολιών και Κολυμβαρίου. Συγκεκριμένα, από τις 9:00 έως τις 11:00 θα βρίσκεται παράπλευρα από το Αγροτικό Ιατρείο στη Δ.Κ. Βουκολιών, ενώ από τις 12:00 έως τις 15:00 θα βρίσκεται μπροστά από την αίθουσα του Συλλόγου Γυναικών Κολυμβαρίου.

Την Παρασκευή 29 Μαΐου, η μονάδα θα επισκεφθεί τις Δημοτικές Κοινότητες Πλατανιά και Σκινέ. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει εξετάσεις από τις 9:00 έως τις 11:00 στο Πολιτιστικό Κέντρο Πλατανιά, πρώην Κοινοτικό Κατάστημα, και από τις 12:00 έως τις 15:00 στην Περιηγητική Λέσχη Σκινέ.

Δικαίωμα συμμετοχής έχουν γυναίκες ηλικίας 40 ετών και άνω. Προτεραιότητα θα δοθεί σε γυναίκες που δεν έχουν υποβληθεί ποτέ σε μαστογραφικό έλεγχο, καθώς και σε ανασφάλιστες γυναίκες. Δεν μπορούν να συμμετάσχουν γυναίκες που έχουν υποβληθεί σε ολική μαστεκτομή, που έχουν πραγματοποιήσει μαστεκτομή μέσα στην τελευταία δεκαετία, που έχουν κάνει μαστογραφία τον τελευταίο χρόνο, καθώς και όσες έχουν ιστορικό βιοψίας ή αισθητικής επέμβασης στον μαστό.

Την δράση συντονίζει η Αντιδήμαρχος Κοινωνικής Πολιτικής του Δήμου Πλατανιά, κα Χρυσάνθη Μαραγκουδάκη, με τηλέφωνο επικοινωνίας το 6955060128. Οι ενδιαφερόμενες θα πρέπει, εφόσον διαθέτουν προηγούμενες εξετάσεις μαστού, να τις έχουν μαζί τους κατά την ημέρα της εξέτασης.

Οι γνωματεύσεις των εξετάσεων θα πραγματοποιηθούν από ιατρούς του Ακτινολογικού Τμήματος του Βενιζελείου Νοσοκομείου και θα παραδοθούν στις εξεταζόμενες μέσω της προβλεπόμενης διαδικασίας. Σε περιπτώσεις που απαιτείται περαιτέρω έλεγχος, θα υπάρξει άμεση ενημέρωση από τις αρμόδιες υπηρεσίες.

Ο Δήμος Πλατανιά καλεί τις γυναίκες που πληρούν τα κριτήρια να αξιοποιήσουν αυτή τη σημαντική δυνατότητα προληπτικού ελέγχου, υπογραμμίζοντας ότι η πρόληψη είναι δύναμη ζωής και «είναι στο χέρι μας».

Ο Χρίστος Γεωργάλας, γιατρός, ο οποίος εργάστηκε εθελοντικά στη Γάζα το 2012 και το 2025, απέστειλε σύντομο χαιρετισμό στην εκδήλωση της Πρωτοβουλίας CloseSoudaBay που πραγματοποιήθηκε στις 16/05 στα Χανιά της Κρήτης.

H Πρωτοβουλία έδωσε στη δημοσιότητα το σχετικό βίντεο:

Είμαι ο Χρήστος Γεωργάλας, γιατρός εθελοντής, και βρέθηκα στη Γάζα δύο φορές: το 2012 και πέρυσι το 2025, τον Απρίλιο και τον Μάιο. Είδα από πρώτο χέρι πώς δοκιμάζονται πάνω στα κορμιά μικρών παιδιών τα προϊόντα της αμυντικής βιομηχανίας του στρατηγικού μας συμμάχου. Είδα πώς μεταφράζεται σε ποτάμια αίματος η συμμαχία μας με τις ΗΠΑ και το Ισραήλ. Και το ίδιο βλέπουν τώρα οι συνάδελφοί μου στο Ιράν και στον Λίβανο.

Το ισραηλινό απαρτχάιντ, ο εποικιστικός αποικισμός, η γενοκτονία στη Γάζα, δεν θα ήταν δυνατά χωρίς τη στήριξη που προσφέρουν στο Ισραήλ οι Ηνωμένες Πολιτείες. Και οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν θα άντεχαν ούτε ένα λεπτό χωρίς το δίκτυο αράχνης από βάσεις που έχουν στήσει σε όλο τον κόσμο. Χωρίς αυτές, θα ήταν ένας χάρτινος γίγαντας που δεν θα μπορούσε να απλώσει την κυριαρχία του σε όλο τον πλανήτη.

Ο Ρόλος της Σούδας και η Εθνική Ασφάλεια

Η στήριξη αυτή, που εκφράζεται σε χιλιάδες νεκρούς και ακρωτηριασμένους, περνά μέσα από τη χώρα μας και συγκεκριμένα μέσα από τις βάσεις στη Σούδα. Οι βόμβες που πέφτουν στα νοσοκομεία και στις σκηνές στη Γάζα, φορτώνονται στη Σούδα. Το αίμα τους βάφει τα δικά μας χέρια.

Τίποτα δεν θα γίνει αν δεν κινηθούμε εμείς. Το Ισραήλ και οι ΗΠΑ δεν θα σταματήσουν, αν δεν τις σταματήσουμε εμείς. Οι βάσεις δεν προστατεύουν την Ελλάδα. Αντίθετα, μας κάνουν συνένοχους σε εγκλήματα και μας καθιστούν νόμιμο στόχο στα αντίποινα των θυμάτων τους. Το κλείσιμό τους είναι απαίτηση, καταρχήν όχι μόνο για λόγους ηθικούς και ανθρωπιστικούς, αλλά και πολιτικούς και εθνικούς.

Στην τουρκική εισβολή στην Κύπρο το 1974, οι βάσεις δεν μας προστάτευσαν. Αντίθετα, συνεργάστηκαν με το τουρκικό καθεστώς. Το ίδιο θα κάνουν και στο μέλλον.

Να κλείσουν τώρα οι βάσεις στη Σούδα για όλους τους λόγους του κόσμου, αλλά κυρίως παραφράζοντας τον Βενιζέλο: Γιατί η Κρήτη είναι πολύ μικρή για μια τόσο μεγάλη ατιμία.

Στο επίκεντρο της κυβερνητικής πολιτικής για τη διαχείριση του προσφυγικού και μεταναστευτικού ζητήματος βρίσκεται η Κρήτη, με την εκτελεστική εξουσία να εμφανίζεται αποφασισμένη να προχωρήσει στη δημιουργία μόνιμων δομών φιλοξενίας στην επικράτεια του νησιού, παρά τις έντονες επιφυλάξεις που διατυπώνονται από εκπροσώπους της τοπικής αυτοδιοίκησης.

Σε συνέντευξή του στον τηλεοπτικό σταθμό ΕΡΤnews, ο Υπουργός Μετανάστευσης και Άσυλου, Θάνος Πλεύρης, αποτύπωσε την τρέχουσα κατάσταση, σημειώνοντας ότι οι μεταναστευτικές ροές προς τη μεγαλονησο κινούνται στα περσινά επίπεδα. Παράλληλα, ο αρμόδιος υπουργός προανήγγειλε την εφαρμογή ενός σαρωτικού και αυστηρότερου ευρωπαϊκού πλαισίου για τις επιστροφές όσων δεν δικαιούνται διεθνή προστασία, αναδεικνύοντας τις γεωπολιτικές προκλήσεις που απορρέουν από την αστάθεια στη Βόρεια Αφρική.

Η γεωπολιτική πίεση από τη Λιβύη και οι επιχειρήσεις αποτροπής

Η ανάδειξη της Κρήτης σε βασικό άξονα των μεταναστευτικών διαδρομών συνδέεται άμεσα με την κατάσταση που επικρατεί στο έδαφος της Λιβύης, όπου σύμφωνα με τις επίσημες εκτιμήσεις του Υπουργείου βρίσκονται περίπου 500.000 μετανάστες με πρόθεση να προσεγγίσουν την ευρωπαϊκή ήπειρο. Τα στατιστικά δεδομένα του Μαΐου επιβεβαιώνουν τη διαρκή πίεση στα νότια θαλάσσια σύνορα της χώρας, καθώς κατά το πρώτο δεκαπενθήμερο του μήνα καταγράφηκαν περίπου 1.200 παράνομες αφίξεις προς την Κρήτη. Στον αντίποδα, κατά το ίδιο διάστημα σημειώθηκαν 530 επιτυχείς αποτροπές, εξέλιξη την οποία ο κ. Πλεύρης χαρακτήρισε ως «πρώτη φορά», αποδίδοντάς την σε ενδείξεις συνεργασίας από την ανατολική πλευρά της Λιβύης.

Ο Υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου εξήγησε τις τεχνικές και επιχειρησιακές δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι ελληνικές δυνάμεις, συγκρίνοντας το θαλάσσιο περιβάλλον της νότιας Κρήτης με εκείνο του Αιγαίου. Όπως επεσήμανε, η αποτροπή στο νότιο πέλαγος παρουσιάζει μεγαλύτερο βαθμό δυσκολίας, καθώς «αν κάποιος βρεθεί σε διεθνή ύδατα είναι πολύ δύσκολη διαδικασία». Για την αντιμετώπιση του φαινομένου, το Υπουργείο βρίσκεται σε διαρκή συντονισμό με τις λιβυκές αρχές αλλά και με το Υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής. Στόχος της κυβέρνησης παραμένει η διατήρηση των συνολικών ετήσιων αφίξεων στα επίπεδα του προηγούμενου έτους, όπου καταγράφηκαν περίπου 19.000 με 20.000 εισορροές, επιδιώκοντας ταυτόχρονα μια πολύ μεγάλη μείωση των ροών από την περιοχή του Ανατολικού Αιγαίου.

Το χωροταξικό αδιέξοδο στο Ηράκλειο και η εναλλακτική των Χανίων

Το πλέον ακανθώδες ζήτημα της εγχώριας διαχείρισης αφορά τη χωροθέτηση των νέων δομών φιλοξενίας, με την αντιπαράθεση ανάμεσα στο Υπουργείο και την τοπική αυτοδιοίκηση του Ηρακλείου να κλιμακώνεται.

Ο κ. Πλεύρης παραδέχθηκε την ύπαρξη σοβαρού προβλήματος στην εξεύρεση κατάλληλων εκτάσεων στην πρωτεύουσα της Κρήτης, αποκαλύπτοντας ότι η τοπική ηγεσία έχει απορρίψει σειρά προτάσεων που κατέθεσε η κυβέρνηση, στις οποίες περιλαμβάνονταν στρατιωτικές εγκαταστάσεις καθώς και συγκεκριμένοι χώροι στις περιοχές Καλάμι και Γάζι.

Η απόρριψη αυτή, σύμφωνα με τον υπουργό, έγινε χωρίς να κατατεθεί κάποια εναλλακτική αντιπρόταση από την πλευρά των δήμων.

Η στάση του Υπουργείου απέναντι στο συγκεκριμένο αδιέξοδο παραμένει ανυποχώρητη, με τον κ. Πλεύρη να στέλνει σαφές μήνυμα προς τους τοπικούς φορείς:

«Το υπουργείο θα προχωρήσει στους χώρους».

Ο ίδιος προειδοποίησε ότι σε αντίθετη περίπτωση η διαδικασία της διαχείρισης και της πρώτης υποδοχής θα αναγκαστεί να μεταφερθεί εξολοκλήρου στον χώρο του λιμανιού, μια προοπτική που χαρακτηρίστηκε ως μη βιώσιμη, δεδομένου ότι το Ηράκλειο αποτελεί την κεντρική πύλη εισόδου του νησιού.

Στον αντίποδα της κατάστασης αυτής, ο υπουργός υπογράμμισε ότι στον νομό Χανίων καταγράφεται «πολύ καλή συνεργασία», γεγονός που του επιτρέπει να διαβεβαιώσει ότι κατά τη διάρκεια της θερινής περιόδου δεν θα προκύψουν λειτουργικά προβλήματα στην περιοχή.

Το νέο Ευρωπαϊκό Σύμφωνο και τα κέντρα επιστροφών εκτός Ε.Ε.

Στο επίπεδο της διεθνούς στρατηγικής, η ελληνική κυβέρνηση επενδύει σημαντικά στις μεταρρυθμίσεις που επιφέρει το νέο ευρωπαϊκό Σύμφωνο Μετανάστευσης, με σκοπό την ανατροπή των χαμηλών ποσοστών αποτελεσματικότητας που καταγράφονται σήμερα. Ο κ. Πλεύρης ανέφερε ότι υπό το παρόν νομικό καθεστώς μόλις το 20% των ατόμων των οποίων οι αιτήσεις ασύλου απορρίπτονται τελεσίδικα επιστρέφει τελικά στις χώρες προέλευσης, μέγεθος που κρίνεται ανεπαρκές για τη βιωσιμότητα του συστήματος.

Το νέο θεσμικό πλαίσιο εισάγει τρεις βασικές ανατροπές:

• Καθεστώς Κράτησης: Όσοι εισέρχονται στην ευρωπαϊκή επικράτεια χωρίς να διαθέτουν σαφές προσφυγικό προφίλ θα τίθενται άμεσα σε καθεστώς περιορισμού και κράτησης.

• Ταχείες Διαδικασίες: Η εξέταση των αιτημάτων χορήγησης ασύλου θα ολοκληρώνεται υποχρεωτικά εντός αποκλειστικής προθεσμίας 12 εβδομάδων.

• Διπλωματική Πίεση: Ενισχύονται οι μηχανισμοί πίεσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης προς τις τρίτες χώρες, προκειμένου να αποδεχθούν την επανεισδοχή των υπηκόων τους.

Παράλληλα, ο Έλληνας υπουργός γνωστοποίησε τη σύναψη συμφωνίας μεταξύ πέντε ευρωπαϊκών κρατών —συμπεριλαμβανομένων της Γερμανίας, της Δανίας και των Κάτω Χωρών— για τη δημιουργία εξωτερικών κέντρων επιστροφών σε εδάφη εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στις δομές αυτές θα μεταφέρονται όσοι μετανάστες είναι αδύνατον επαναπατριστούν άμεσα από τις χώρες υποδοχής. «Η λογική είναι ότι αν κάποιος βρεθεί σε τρίτη χώρα, το πιο πιθανό είναι να επιλέξει να επιστρέψει οικειοθελώς στη χώρα του», σημείωσε χαρακτηριστικά ο κ. Πλεύρης, αναλύοντας τη φιλοσοφία του αποτρεπτικού αυτού μέτρου.

Οι έλεγχοι της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας στις συμβάσεις των δομών

Η συζήτηση επεκτάθηκε και στο σκέλος της οικονομικής διαχείρισης των υπαρχουσών υποδομών, στον απόηχο δημοσιευμάτων που κάνουν λόγο για ενδεχόμενες έρευνες της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας σχετικά με τις συμβάσεις κατασκευής και λειτουργίας των δομών φιλοξενίας. Ο κ. Πλεύρης δήλωσε ότι δεν είναι σε γνώση του κάποια ενεργή δικαστική ή εισαγγελική διαδικασία τη δεδομένη στιγμή, επιβεβαιώνοντας ωστόσο ότι κατά το παρελθόν έχουν ζητηθεί και παραδοθεί σχετικά στοιχεία στις ελεγκτικές αρχές.

Ο Υπουργός Μετανάστευσης υπεραμύνθηκε της νομιμότητας των διαδικασιών, τονίζοντας ότι το σύνολο των σχετικών συμβάσεων έχει λάβει την έγκριση τόσο του ελληνικού Ελεγκτικού Συνεδρίου όσο και των αρμόδιων οργάνων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Συμπλήρωσε μάλιστα ότι η ίδια η Κομισιόν είχε εποπτεύσει στενά την πρόοδο των κατασκευαστικών έργων προτού προχωρήσει στην έγκριση και την εκταμίευση των αντίστοιχων ευρωπαϊκών κονδυλίων, απορρίπτοντας τις αιτιάσεις περί σκιών στη χρηματοδότηση.