Μια ατμόσφαιρα βαθιάς οδύνης και περισσυλογής επικρατεί από σήμερα στην κοινωνία της Κισάμου, μετά την είδηση του θανάτου ενός ιδιαίτερα γνωστού και αγαπητού μέλους της τοπικής κοινότητας. Η απώλεια του 51χρονου, η οποία αποδίδεται σε αυτοχειρία, έχει προκαλέσει έντονο σοκ στους κατοίκους της μικρής πόλης, αναδεικνύοντας τον απρόσμενο χαρακτήρα μιας τραγωδίας που φαίνεται πως είχε σχεδιαστεί με λεπτομέρεια από τον ίδιο τον αυτόχειρα.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που προέκυψαν από την έρευνα, η πράξη του 51χρονου δεν ήταν στιγμιαία, αλλά συνοδευόταν από μια σαφή πρόθεση επεξήγησης των κινήτρων του. Οι αρχές εντόπισαν ένα χειρόγραφο σημείωμα, καθώς και ένα βίντεο που άφησε πίσω του, μέσα από τα οποία φαίνεται να αναλύει τους λόγους που τον οδήγησαν στην οριστική αυτή απόφαση.
Ο 51χρονος ήταν ένα πρόσωπο με έντονη παρουσία στην καθημερινότητα της Κισάμου, γεγονός που εξηγεί το μέγεθος της συγκίνησης που προκάλεσε ο θάνατός του. Όπως έγινε γνωστό, ο αυτόχειρας αντιμετώπιζε κατά το πρόσφατο παρελθόν ορισμένα προβλήματα υγείας.
Παρά τη σοβαρότητα της κατάστασης, ο ίδιος στις προσωπικές του επαφές εμφανιζόταν καθησυχαστικός, δηλώνοντας πως είχε καταφέρει να ξεπεράσει τις δυσκολίες και να ανακτήσει τις δυνάμεις του.
Η τραγωδία αυτή επαναφέρει στο προσκήνιο τη σημασία της κοινωνικής αλληλεγγύης και της επαγρύπνησης για την ψυχική υγεία, ειδικά σε περιπτώσεις όπου οι άνθρωποι δείχνουν να παλεύουν μόνοι με τα προβλήματά τους, ακόμα και όταν δημόσια εμφανίζονται να τα έχουν επιλύσει.
Η παγκόσμια οικονομία βρίσκεται αντιμέτωπη με μια από τις μεγαλύτερες προκλήσεις των τελευταίων δεκαετιών, καθώς το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ μετατρέπεται από μια θεωρητική άσκηση γεωπολιτικού κινδύνου σε μια οδυνηρή πραγματικότητα.
Με τη σύρραξη στη Μέση Ανατολή να εισέρχεται στην έβδομη ημέρα της, οι αγορές ενέργειας παρακολουθούν με κομμένη την ανάσα τον αποκλεισμό της σημαντικότερης θαλάσσιας διόδου για το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο, σε μια συγκυρία που απειλεί να ανατρέψει κάθε πρόβλεψη για την ανάπτυξη και τον πληθωρισμό.
Το τέλος της «ασφάλειας» και η εκτόξευση των τιμών
Ο Ed Conway, διευθυντής οικονομικού ρεπορτάζ του Sky News, μιλώντας στο Times Radio, δεν μάσησε τα λόγια του: «Είναι δύσκολο να χρυσώσουμε το χάπι γιατί η κατάσταση είναι πραγματικά τρομακτική».
Για δεκαετίες, το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ κατείχε μόνιμη θέση στην πρώτη πεντάδα των χειρότερων δυνατών σεναρίων για τους οικονομολόγους παγκοσμίως. Σήμερα, αυτό το σενάριο υλοποιείται, την ίδια στιγμή που η Ερυθρά Θάλασσα παραμένει ουσιαστικά κλειστή λόγω των επιθέσεων των ανταρτών Χούθι, δημιουργώντας ένα διπλό στραγγαλισμό στις παγκόσμιες εμπορικές οδούς.
Οι προειδοποιήσεις από την περιοχή είναι δυσοίωνες. Ο υπουργός Ενέργειας του Κατάρ δήλωσε ότι η παραγωγή ενέργειας σε ολόκληρο τον Κόλπο ενδέχεται να διακοπεί για εβδομάδες, οδηγώντας την τιμή του πετρελαίου στα 150 δολάρια το βαρέλι. Το Κατάρ, ο δεύτερος μεγαλύτερος παραγωγός υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) στον κόσμο, διευκρίνισε ότι ακόμη και με άμεση λήξη του πολέμου, θα απαιτούνταν εβδομάδες έως μήνες για την επανεκκίνηση των παραδόσεων, μετά από πλήγμα ιρανικού drone στη μεγαλύτερη μονάδα παραγωγής του.
Η αθέατη εξάρτηση: Από τη θέρμανση στα λιπάσματα
Παρά την αίσθηση ότι ο σύγχρονος κόσμος έχει «αποϋλοποιηθεί» μέσω της τεχνητής νοημοσύνης και των ψηφιακών υπηρεσιών, η εξάρτηση από τους φυσικούς πόρους παραμένει απόλυτη. Περίπου το 25% της παγκόσμιας παραγωγής πετρελαίου και φυσικού αερίου διέρχεται από τα Στενά του Ορμούζ. Ωστόσο, η κρίση δεν περιορίζεται μόνο στην ενέργεια για κίνηση ή θέρμανση.
Ένα κρίσιμο στοιχείο που συχνά διαφεύγει της δημόσιας προσοχής είναι η παραγωγή λιπασμάτων. Το 30% έως 40% της παγκόσμιας προσφοράς λιπασμάτων προέρχεται από τον Αραβικό Κόλπο και βασίζεται στο φυσικό αέριο. Χωρίς αυτά, η διατροφική ασφάλεια του μισού πληθυσμού του πλανήτη τίθεται σε άμεσο κίνδυνο. Επιπλέον, κρίσιμα υλικά όπως το ήλιο, απαραίτητο για τη λειτουργία των μαγνητικών τομογράφων (MRI), και το θειικό οξύ, απαραίτητο για τη διύλιση χαλκού (που με τη σειρά του είναι ζωτικής σημασίας για την τεχνολογία AI), εξαρτώνται άμεσα από τη ροή των προϊόντων του Κόλπου.
Οικονομική ασφυξία και ο ρόλος της Ρωσίας
Η κρίση φαίνεται να ευνοεί παραγωγούς εκτός του Κόλπου, με το Κρεμλίνο να δηλώνει ήδη ότι η ζήτηση για ρωσική ενέργεια έχει αυξηθεί κατακόρυφα. Μάλιστα, το αμερικανικό Υπουργείο Οικονομικών εξέδωσε 30ήμερη εξαίρεση επιτρέποντας στην Ινδία να αγοράσει ρωσικό πετρέλαιο που είχε εγκλωβιστεί στη θάλασσα.
Για την Ευρώπη και το Ηνωμένο Βασίλειο, οι επιπτώσεις είναι άμεσες. Η ελπίδα για μείωση των επιτοκίων εντός του 2026 φαίνεται να εξανεμίζεται, καθώς ο πληθωρισμός αναμένεται να παραμείνει υψηλός λόγω του ενεργειακού κόστους. «Πριν από μια εβδομάδα όλοι περίμεναν δύο μειώσεις επιτοκίων. Τώρα, όλα έχουν αλλάξει», σημειώνει ο Conway, προσθέτοντας ότι αυτό θα πλήξει αναπόφευκτα και την απασχόληση.
Το υπαρξιακό ερώτημα για τα κράτη του Κόλπου
Εκτός από τις παγκόσμιες επιπτώσεις, η κρίση απειλεί το ίδιο το οικονομικό μοντέλο των κρατών του Κόλπου. Οι παραγωγοί πετρελαίου αντιμετωπίζουν τεχνικό πρόβλημα: εάν δεν μπορούν να εξάγουν το πετρέλαιο μέσω δεξαμενόπλοιων, η παραγωγή θα συσσωρευτεί στο σύστημα, προκαλώντας μόνιμες ζημιές στα κοιτάσματα.
Επιπλέον, πόλεις όπως το Ντουμπάι, που βασίζονται κατά 80% σε μετανάστες εργαζόμενους στον χρηματοοικονομικό και νομικό τομέα, αντιμετωπίζουν τον κίνδυνο μαζικής φυγής του ανθρώπινου δυναμικού τους υπό την απειλή του πολέμου. Μια τέτοια εξέλιξη θα σήμαινε την κατάρρευση της προσπάθειας αυτών των χωρών να διαφοροποιήσουν τις οικονομίες τους πέρα από το πετρέλαιο.
Σε αχαρτογράφητα νερά
Με τα πλοία να παραμένουν συγκεντρωμένα εκατέρωθεν των Στενών, αδυνατώντας να εξασφαλίσουν ασφάλιση για τη διέλευση, ο κόσμος εισέρχεται σε «αχαρτογράφητα νερά». Η ενεργειακή ασφάλεια αναδεικνύεται στην απόλυτη προτεραιότητα, ενώ η κρίση λειτουργεί ως βίαιη υπενθύμιση ότι, παρά την ψηφιακή επανάσταση, η παγκόσμια ευημερία παραμένει στενά συνδεδεμένη με τη φυσική ροή των πόρων μέσω μερικών μόλις ναυτικών μιλίων στη Μέση Ανατολή.
Σοκ και δέος επικρατεί στις διεθνείς αγορές, καθώς η εκρηκτική άνοδος στις τιμές του πετρελαίου πυροδοτεί έντονες ανησυχίες για την παγκόσμια οικονομία.
Στις ασιατικές συναλλαγές το πετρέλαιο εκτινάχθηκε ακόμη και πάνω από τα 119 δολάρια το βαρέλι – τα υψηλότερα επίπεδα από το 2022 – πριν υποχωρήσει κοντά στα 107 δολάρια. Συνολικά, οι τιμές έχουν αυξηθεί πάνω από 25% από την έναρξη της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή, ενώ ενδοσυνεδριακά καταγράφηκε άλμα που ξεπέρασε το 30%.
Η άνοδος αυτή συνδέεται με τη νέα κλιμάκωση της έντασης μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών, Ισραήλ και Ιράν. Το Σαββατοκύριακο σημειώθηκαν αεροπορικές επιδρομές που έπληξαν ιρανικές πετρελαϊκές εγκαταστάσεις στην Τεχεράνη και στην επαρχία Αλμπόρζ, ενώ η Τεχεράνη απάντησε με επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές γειτονικών χωρών αλλά και σε πλοία που διέρχονται από το Στενό του Ορμούζ.
Το συγκεκριμένο θαλάσσιο πέρασμα αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα ενεργειακά «σημεία ελέγχου» στον κόσμο, καθώς από εκεί διέρχεται περίπου το 20% της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου. Οι εξελίξεις έχουν ήδη προκαλέσει σοβαρές διαταραχές στον ενεργειακό εφοδιασμό, ενώ μεγάλοι παραγωγοί του Κόλπου, όπως τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Κουβέιτ, έχουν αρχίσει να περιορίζουν την παραγωγή καθώς οι αποθηκευτικοί χώροι γεμίζουν.
Το ενεργειακό σοκ μεταφέρεται πλέον και στις χρηματοπιστωτικές αγορές. Στα ασιατικά χρηματιστήρια επικράτησε ισχυρό sell off με μεγάλες απώλειες στους βασικούς δείκτες, καθώς οι επενδυτές προχώρησαν σε μαζικές ρευστοποιήσεις.
Το αρνητικό κλίμα αναμένεται να επεκταθεί και στη Δύση, καθώς τα προθεσμιακά συμβόλαια (futures) προμηνύουν σημαντικές απώλειες τόσο για τα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια όσο και για τη Wall Street. Υπό αυτά τα δεδομένα, οι αγορές φαίνεται να οδεύουν προς μια «μαύρη Δευτέρα».
Την ίδια στιγμή, η διευθύνουσα σύμβουλος του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα, προειδοποίησε ότι η κλιμάκωση της σύγκρουσης δημιουργεί σοβαρούς ανοδικούς κινδύνους για τον παγκόσμιο πληθωρισμό. Όπως ανέφερε, μια αύξηση της τιμής του πετρελαίου κατά 10% που θα διατηρηθεί για το μεγαλύτερο μέρος του έτους θα μπορούσε να προσθέσει περίπου 40 μονάδες βάσης στον παγκόσμιο πληθωρισμό.
«Βλέπουμε την ανθεκτικότητα της παγκόσμιας οικονομίας να δοκιμάζεται ξανά από τη νέα σύγκρουση στη Μέση Ανατολή», σημείωσε, καλώντας τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής να προετοιμαστούν ακόμη και για τα πιο ακραία σενάρια.
Οι αναλυτές προειδοποιούν ότι μια παρατεταμένη διαταραχή στη ναυσιπλοΐα στο Στενό του Ορμούζ θα μπορούσε να προκαλέσει ενεργειακό σοκ αντίστοιχο με εκείνο που σημειώθηκε μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022, με το πετρέλαιο να παραμένει κοντά ή και πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Από την πλευρά του, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ αναγνώρισε ότι οι τιμές της ενέργειας θα παραμείνουν αυξημένες βραχυπρόθεσμα, υποστηρίζοντας ωστόσο ότι το κόστος αυτό αποτελεί «μικρό τίμημα» για την ασφάλεια και τη σταθερότητα. Την ίδια στιγμή, τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης της βενζίνης στις ΗΠΑ σημείωσαν άνοδο άνω του 10%, προσεγγίζοντας επίπεδα που είχαν καταγραφεί τελευταία φορά στα μέσα του 2022.
«Ο λύκος την τρίχα αλλάζει, το χούϊ δεν τ’ αλλάζει» λέει ο θυμόσοφος λαός μας. Έτσι σε λιγότερες από 48 ώρες η Τουρκία με μια άκρως προκλητική ανακοίνωση έθεσε ξανά θέμα αποστρατιωτικοποίησης των νησιών του Ανατολικού Αιγαίου και των Δωδεκανήσων με αφορμή την εγκατάσταση πυραύλων Patriot στην Κάρπαθο.
Πλέον ο Ερντογάν μετά το Καστελόριζο βάζει τώρα στο στόχαστρο και την Κάρπαθο. Ισχυρίζεται παράνομα βέβαια η Άγκυρα ότι διεθνείς συνθήκες δήθεν επιβάλλουν την αποστρατικοποίηση στα Δωδεκάνησα. Και όταν έρχεται στο προκείμενο τολμάει να επικαλείται τη Συνθήκη Ειρήνης των Παρισίων της 10ης Φεβρουαρίου 1947 ανάμεσα στην ηττημένη Ιταλία και τους νικητές Συμμάχους μεταξύ των οποίων ήταν και η Ελλάδα. Δεν ήταν όμως μεταξύ των νικητών Συμμάχων και η Τουρκία για τον απλό λόγο ότι η Άγκυρα ήταν στενή σύμμαχος των ναζί έχοντας υπογράψει Σύμφωνο Φιλίας με τον Χίτλερ στις 18 Ιουνίου 1941, τέσσερις ημέρες πριν την χιτλερική εισβολή στη τότε ΕΣΣΔ. Έτσι όπως έχουμε αναλύσει σε σχετική μας αρθρογραφία την ώρα που ο κρητικός λαός έδινε τη Μάχη της Κρήτης κατά της ναζιστικής μπότας η Τουρκία πλασαριζόταν με τις δυνάμεις του άξονα.
Η Συνθήκη Ειρήνης των Παρισίων του 1947 μετά από επιμονή της τότε ΕΣΣΔ προέβλεπε αποστρατικοποίηση της Δωδεκανήσου αλλά αυτό αφορά μόνο τα τότε συμβαλλόμενα μέρη όπως τη σημερινή Ρωσία, τις ΗΠΑ, τη Βρετανία, τη Γαλλία ακόμη και την Ινδία όχι όμως και την Τουρκία καθότι δεν ήταν συμβαλλόμενο μέρος. Μάλιστα με βάση το άρθρο 34 της Συνθήκης της Βιέννης για το Δίκαιο των Συνθηκών «μια συνθήκη δεν δημιουργεί υποχρεώσεις ή δικαιώματα για τρίτες χώρες». Επομένως είναι εντελώς παράνομη η εκ μέρους της Τουρκίας επίκληση της Συνθήκης Ειρήνης του 1947 περί δήθεν αποστρατικοποίησης της Δωδεκανήσου.
Πρέπει δε να επισημανθεί ότι ακόμη και τα παραπάνω συμβαλλόμενα μέρη της Συνθήκης των Παρισίων όπως η Ρωσία, η Βρετανία, οι ΗΠΑ κλπ δεν θέτουν καν θέμα αποστρατικοποίησης της Δωδεκανήσου μιας και από τη δεκαετία του ΄50 έπαψαν γενικώς να εφαρμόζονται τα διάφορα καθεστώτα αποστρατικοποίησης για τα Δωδεκάνησα, για τα ιταλικά νησιά Panteleria, Lampedusa, Lampione και Linosa καθώς και για την τότε Δ. Γερμανία αλλά και για τη Βουλγαρία, τη Ρουμανία, την τότε Αν. Γερμανία, την Ουγγαρία και τη Φινλανδία.
Επιπροσθέτως η Ελλάδα ακριβώς λόγω της τουρκικής απειλής έχει το δικαίωμα ατομικής ή συλλογικής αυτοάμυνας, όπως προβλέπεται από το άρθρο 51 του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ. Καθώς η Τουρκία έχει ήδη εισβάλει σε Κύπρο και Συρία και προετοιμάζεται μάλιστα να εισβάλει και στο Ιράν προκειμένου δήθεν να δημιουργήσει μια ζώνη ασφαλείας, σε συνδυασμό και με την αποκάλυψη του απόρρητου σχεδίου τουρκικής εισβολής στα νησιά του Αιγαίου με τον κωδικό «Τσάκα Μπέης» δικαιώνεται και φυσικά δικαιολογείται η στρατιωτικοποίηση και ο εξοπλισμός όλων των Ελληνικών νησιών.
Επιπλέον η Άγκυρα διατηρεί το casus belli, ο Ερντογάν απειλεί ότι «θα έρθει μια νύχτα ξαφνικά» και η Τουρκία παραβιάζει συστηματικά τον εναέριο και θαλάσσιο ελληνικό χώρο. Ταυτόχρονα αμφισβητεί τα ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα και διατηρεί την επιθετική στρατιά του Αιγαίου στα μικρασιατικά παράλια. Όλα αυτά καθιστούν αναγκαία την αμυντική θωράκιση της χώρας χωρίς εξαιρέσεις και αστερίσκους καθ΄ άπασα την ελληνική επικράτεια.
* Καθηγητής Θεσμών της ΕΕ στο Πανεπιστήμιο Κρήτης, πρώην Ευρωβουλευτής και Βουλευτής Ηρακλείου, notismarias@gmail.com
Από τη χώρα των Σεβρών και των πέντε θαλασσών, σε αυτή της Chevron και των Σβηστρών θαλασσών;
ΤΟ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΤΙΚΟ ΤΟΥ 1584
Ο χάρτης του Abraham Ortelius (έκδοση 1584), με την επιγραφή: “CRETA IOVIS MAGNI, MEDIO IACET INSULA PONTO” (Η Κρήτη του μεγάλου Δία, το νησί που κείται στο μέσο του Πελάγους), αποτελεί το πρώτο χαρτογραφικό «Πιστοποιητικό Ιδιοκτησίας». Η λέξη PONTO (Πέλαγος) προϋποθέτει ένα ενιαίο Κρητικό Πέλαγος, θωρακίζοντας την κυριαρχία του νησιού. Επιπλέον, η κατάθεσή του από τη Βιβλιοθήκη του Κογκρέσου τον καθιστά επίσημο έγγραφο διεθνούς κύρους.
Η “ΕΠΙΘΕΤΙΚΗ” ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΤΡΑΒΩΝΑ ΚΑΙ ΤΟΥ ΠΟΛΥΒΙΟΥ
Ο ιστορικός Πολύβιος και ο γεωγράφος Στράβων χρησιμοποιούσαν τον όρο “Λιβυκό” ως προσδιορισμό του ανέμου Λίβα. Ο Ortelius, πριν από μισή χιλιετία, διορθώνει ετεροχρονισμένα τις σημερινές παραχαράξεις. Στα «ψιλά γράμματα» του χάρτη, αναγράφεται ο όρος AFRICUM LIBYCVM MARE. Πρόκειται για έναν επιθετικό προσδιορισμό, γραμματολογικά και εννοιολογικά, που «κλειδώνει» το Λιβυκό στην Αφρική. Με αυτή την κίνηση, ο χάρτης υπερασπίζεται τους αρχαίους γεωγράφους, αφήνοντας την Κρήτη κυρίαρχη στο δικό της PONTO (Πέλαγος), αποσυνδέοντας το όνομα από κάθε ξένη πολιτική δικαιοδοσία.
ΤΟ ΤΡΙΠΤΥΧΟ ΤΗΣ ΑΛΗΘΕΙΑΣ: ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ, ΔΙΟΛΙΣΘΗΣΗ ΚΑΙ ΘΛΙΨΗ
Το Νότιο Κρητικό Πέλαγος επιβάλλεται να επανέλθει για τρεις λόγους: Πρώτον, για την αδιαπραγμάτευτη θωράκιση των Κυριαρχικών μας Δικαιωμάτων (12 μίλια και ΑΟΖ). Στο πλαίσιο αυτό, σημειώνεται ότι η επένδυση της Chevron τελεί υπό τη σύμφωνη γνώμη μας, εφόσον αυτή αναγνωρίζει την Εθνική μας Υπόσταση, με την αυτονόητη συμπερίληψη του όρου «Νότιο Κρητικό Πέλαγος» στα κείμενα των σχετικών συμβάσεων. Δεύτερον, για να ανακοπεί η Κυβερνητική Διολίσθηση που “σβήνει” το Όνομα από τα επίσημα έγγραφα. Και τρίτον, από Θλίψη για την πρωτοφανή Αφωνία του αντιπολιτευτικού συνονθυλεύματος. Ακόμη και οι γνωστές κριτικές που διατυπώθηκαν, γίνονται μεν, στερούνται δε, επεξεργασμένης εθνικής παιδείας. Τόσο πολιτικής γεωοικονομίας όσο και γεωοικονομικής Δημοκρατίας. Με την Κυβέρνηση να βρίσκει και να κάνει, αν και βρίσκεται σε εθνική διολίσθηση εν ροή.
Όσο για το στερεότυπο λογύδριο για ανησυχούντες και μεριμνούντες, είναι έργο που το έχουμε ξαναδεί, κατά τον αγώνα μας για την Εγνατία οδό, πριν από 30 και χρόνια, και ακόμη να τελειώσει. Όπως ακριβώς θα επαναληφθεί και με τον ΒΟΑΚ. Αυτή την Τιμισοάρα του Νότου.
Σε ότι αφορά την δική μας παρούσα παρέμβαση, όπως και τις προηγούμενες για το ίδιο θέμα της Ανατολικής Μεσογείου και του Νότιου Κρητικού Πελάγους, τιμώντας την επιγραφή του Ortelius για την Κρήτη του Μεγάλου Δία, “πιάνει τον Δία από τα κέρατα” —όπως ο ίδιος μεταμορφωμένος σε Ταύρο μετέφερε την πριγκίπισσα Ευρώπη στο νησί. Γιατί αν το Όνομα “Νότιο Κρητικό Πέλαγος” είναι το Κλειδί, ο Ortelius (1584) αποτελεί το Αντικλείδι που ξεκλειδώνει την ιστορική αλήθεια και θωρακίζει το Νότιο Κρητικό Πέλαγος ως το αδιαπραγμάτευτο όριο της Ηπείρου μας. Χωρίς αυτό, η πρωτεύουσα απλώς “μπάζει”, απεμπολώντας κυριαρχικά δικαιώματα στην Ελληνική Τάφρο.
ΤΟ ΧΡΕΟΣ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ
«Καλούμε τον Πρωθυπουργό και όλους τους Βουλευτές να σταματήσουν την ονοματολογική διολίσθηση. Οφείλουν να επιβάλουν την επαναφορά του όρου “Νότιο Κρητικό Πέλαγος”, σε κάθε έγγραφο, ως αδιαπραγμάτευτη θεσμική πηγή δικαίου, με ορόσημο την 24η Μαρτίου 2026, ώστε η επόμενη ημέρα της Εθνικής Εορτής να βρει την πατρίδα με αποκαταστημένα τα ιστορικά της όρια.»
Οι υπογράφοντες:
Χρήστος Κηπουρός – Μανώλης Λουτσέτης
Διδυμότειχο – Χανιά, 8-3-2026
Διδυμότειχο – Ιεράπετρα
Πηγή φωτογραφίας: Library of Congress (Βιβλιοθήκη του Κογκρέσου)
Σε μια περίοδο όπου η γεωπολιτική αστάθεια στη Μέση Ανατολή και τη Μεσόγειο επαναφέρει με ένταση το ζήτημα της ενεργειακής ασφάλειας, η Κρήτη βρίσκεται στο επίκεντρο ενός σύνθετου διαλόγου ανάμεσα στην οικονομική ανάπτυξη και την περιβαλλοντική προστασία.
Με φόντο τις πρόσφατες εξελίξεις στον ενεργειακό ανταγωνισμό και την αναβαθμισμένη στρατιωτική σημασία της βάσης της Σούδας, η «Πρωτοβουλία Κρήτης ενάντια στις εξορύξεις υδρογονανθράκων» διοργανώνει εκδήλωση το Σάββατο 14 Μαρτίου 2026 στις 7 το απόγευμα, στο Πνευματικό Κέντρο Χανίων, θέτοντας καίρια ερωτήματα για το μέλλον του νησιού.
Ακολουθεί η ανακοίνωση της Πρωτοβουλίας:
Η συγκυρία είναι εφιαλτική: ένας ακόμη πόλεμος στην γειτονιά μας στο όνομα των ενεργειακών ανταγωνισμών, για τον έλεγχο των κοιτασμάτων πετρελαίου και ορυκτού αερίου και το ελληνικό κράτος παραχωρεί την χρήση της βάση της Σούδας και επιλέγει να ταυτιστεί με τα συμφέροντα των ΗΠΑ και του Ισραήλ αδιαφορώντας για τις δολοφονίες των αμάχων και τον κίνδυνο αντιποίνων από την γενίκευση της σύρραξης στη Μέση Ανατολή και τη Μεσόγειο.
Παρά τις αντίθετες διαβεβαιώσεις και ενάντια στους κλιματικούς στόχους για σταδιακή απεμπλοκή από τα ορυκτά καύσιμα, η ελληνική κυβέρνηση συνάπτει συμβάσεις παραχώρησης των θαλασσών μας σε αμερικανικές εταιρείες για έρευνα και εξόρυξη υδρογονανθράκων,
Το κυρίαρχο αφήγημα, ιδιαίτερα μετά την πρόσφατη υπογραφή των συμβάσεων με τη Chevron για τα θαλάσσια οικόπεδα στα νοτιοανατολικά της Κρήτης, είναι ότι η χώρα μας θα έχει μεγάλα οικονομικά, ενεργειακά και γεωπολιτικά οφέλη.
Αυτά τα υποτιθέμενα «οφέλη» όμως, δεν αποδεικνύονται ούτε και προκύπτουν από πουθενά. Μέσα στις συμβάσεις που έχουν ήδη γίνει νόμος του κράτους (Δυτικά και Νοτιοδυτικά του νομού Χανίων: ExxonMobil) ή τις νέες που αναμένεται να επικυρωθούν από τη Βουλή τις επόμενες μέρες (τα «οικόπεδα» στα ανοιχτά της Ιεράπετρας: Chevron), αναφέρεται ξεκάθαρα ότι τόσο τα προϊόντα της εξόρυξης όσο και τα όποια πιθανά κέρδη θα ανήκουν αποκλειστικά στις πετρελαϊκές εταιρείες. Με πιο απλά λόγια, όσο πετρέλαιο και ορυκτό αέριο και να βρεθεί στις θάλασσες μας δεν προορίζεται για τις ενεργειακές ανάγκες της χώρας, αποτελεί ιδιοκτησία των εταιρειών, θα είναι προϊόν που θα πληρώνουμε στις ίδιες τιμές με τους υπόλοιπους πελάτες. Τα δε ποσοστά κέρδους που αναφέρουν οι συμβάσεις (20% για το ελληνικό κράτος και 5% για την Περιφέρεια Κρήτης) αφορούν στα κέρδη που θα δηλώνουν οι εταιρείες (αν και εφόσον) μετά την αποπληρωμή του επενδυτικού κόστους!
Οι πανηγυρισμοί για τα «γεωπολιτικά οφέλη» της χώρας και οι μεγαλοστομίες για την ανάδειξή της σε «τοπική υπερδύναμη» και για την διασφάλιση των κυριαρχικών της δικαιωμάτων (επειδή δύο μεγάλες αμερικανικές πετρελαϊκές έρχονται να επενδύσουν στην Ελλάδα) καταρρέουν με πάταγο από το γεγονός πως οι ίδιες ακριβώς εταιρείες υπέγραψαν πρόσφατα αντίστοιχες και πιο διευρυμένες συμφωνίες για έρευνα και εκμετάλλευση υδρογονανθράκων με την Τουρκική Κρατική Εταιρεία Εκμετάλλευσης τους.
Επιπλέον ο όρος που προστέθηκε «στο παρά πέντε», πιθανότατα με απαίτηση της πολυεθνικής, προβλέπει ότι τα όρια των οικοπέδων δύναται να αλλάξουν αν η Ελλάδα πάψει να έχει κυριαρχικά δικαιώματα σε κάποιες περιοχές (δηλαδή σε περίπτωση οριοθέτησης ΑΟΖ ή υφαλοκρηπίδας). Πώς εξασφαλίζονται λοιπόν τα κυριαρχικά δικαιώματα;
Είναι πολύ σημαντικό να τονίσουμε για ακόμα μια φορά ότι τα εξορυκτικά πεδία Νότια και Νοτιοδυτικά της Κρήτης -όπως και αυτά του Ιονίου και της Πελοποννήσου- βρίσκονται μέσα στο «σπίτι» των θαλάσσιων θηλαστικών, την Ελληνική Τάφρο, περιοχή που προστατεύεται από διεθνείς συνθήκες εξαιτίας της τεράστιας σημασίας της για την βιοποικιλότητα και η οποία βρίσκεται στην πιο σεισμογενή περιοχή της Ευρώπης, εκεί που ενώνονται η Ευρασιατική με την αφρικανική πλάκα. Και σε αυτό το μέρος οι εταιρείες θέλουν να βάλουν τρυπάνι στα 4.000 μέτρα βάθος!
– Γιατί θα πρέπει ο υπέροχος νότος του νησιού μας να μετατραπεί σε εξορυκτικό πεδίο και βιομηχανική ζώνη με πλατφόρμες εξόρυξης, τρυπάνια και υπερμεγέθεις μονάδες επεξεργασίας υδρογονανθράκων στις παράκτιες περιοχές;
– Γιατί οι θάλασσες μας θα πρέπει να νεκρώσουν και οι παραλίες μας να γίνουν μαύρες;
– Γιατί η Γαύδος, η Παλαιόχωρα, τα Σφακιά, η Σούγια, το Λαφονήσι, τα Φαλάσαρνα, ο Μπάλος, η Γραμβούσα, η Χρυσή, η Ιεράπετρα, να πληρώσουν τη μανία των πετρελαϊκών για ακόμα μεγαλύτερα κέρδη;
Αν προχωρήσουν τα σχέδια της μαύρης ανάπτυξης των εξορύξεων θα ζημιωθούμε πολλαπλώς και μη αναστρέψιμα. Ήπιες τουριστικές μονάδες, αλιεία και πρωτογενής παραγωγή καταστρέφονται μαζί με το περιβάλλον.
Απέναντι σε αυτή την εφιαλτική προοπτική, οι κάτοικοι της Κρήτης, αλλά και οι αμέτρητοι άνθρωποι που αγαπούν και νοιάζονται για αυτό το μοναδικό τόπο, οφείλουμε να ενώσουμε τις δυνάμεις μας για να αποτρέψουμε το πλιάτσικο, τη λεηλασία και την καταστροφή.
Σας περιμένουμε το Σάββατο 14 Μαρτίου στο Πνευματικό Κέντρο Χανίων στις 7μμ, για να δούμε μαζί το βίντεο «Εξορύξεις στην Κρήτη; Ούτε να το σκέφτεστε», να ενημερωθούμε για τις τελευταίες εξελίξεις και κυρίως για να συζητήσουμε αναζητώντας τους τρόπους που θα μας επιτρέψουν να αντισταθούμε αποτελεσματικά με στόχο την οριστική και αμετάκλητη ακύρωση του προγράμματος έρευνας και εξόρυξης υδρογονανθράκων στο νησί μας.
Ούτε βήμα πίσω! Μέχρι τα «οικόπεδα» των πετρελαϊκών, να γίνουν ξανά οι θάλασσες μας!
Σε 16 σημεία του οδικού δικτύου της Κρήτης λειτουργούν πλέον απολυμαντικοί σταθμοί στο πλαίσιο των προληπτικών μέτρων για την αποτροπή εισαγωγής και διάδοσης της ευλογιάς του προβάτου, όπως ανακοίνωσε η Περιφέρεια Κρήτης.
Η έναρξη της λειτουργίας των σταθμών πραγματοποιήθηκε την Τρίτη 3 Μαρτίου 2026, μετά από σχετικές οδηγίες και συστάσεις του αρμόδιου Υπουργείου και σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο. Οι σταθμοί λειτουργούν από Δευτέρα έως Παρασκευή, από τις 07:00 έως τις 14:00, ενώ η πρωτοβουλία απευθύνεται σε όλους τους εμπλεκόμενους στην αλυσίδα του κτηνοτροφικού κλάδου, όπως μεταφορείς ζώντων ζώων, γάλακτος και ζωοτροφών.
Η απόφαση για την εγκατάσταση των απολυμαντικών σταθμών κρίνεται απολύτως αναγκαία, όπως επισημαίνεται στη σχετική ανακοίνωση, λόγω της δραματικής έξαρσης της νόσου στην ηπειρωτική Ελλάδα και των σοβαρών επιπτώσεων που μπορεί να προκαλέσει στο ζωικό κεφάλαιο, στην κτηνοτροφική παραγωγή και στη βιωσιμότητα των εκμεταλλεύσεων της Κρήτης. Οι κτηνοτρόφοι της κάθε Περιφερειακής Ενότητας θα μπορούν να διέρχονται από τα σημεία αυτά για να απολυμαίνουν τα οχήματά τους.
Η κατανομή των 16 απολυμαντικών σταθμών ανά Περιφερειακή Ενότητα έχει ως εξής: πέντε (5) στην Π.Ε. Ηρακλείου, τέσσερις (4) στην Π.Ε. Χανίων, τέσσερις (4) στην Π.Ε. Ρεθύμνου και τρεις (3) στην Π.Ε. Λασιθίου. Αναλυτικός χάρτης με τις θέσεις των σταθμών είναι διαθέσιμος στον σύνδεσμο: https://maps.app.goo.gl/YSGWZzqC1hVXDvD7A.
Στην Περιφερειακή Ενότητα Ηρακλείου οι σταθμοί βρίσκονται στα εξής σημεία: Στον Σταθμό Γαζίου στην παλαιά Ε.Ο. Ηρακλείου – Ρεθύμνου, στη θέση Κουμπέδες (γεωγραφικές συντεταγμένες 35.322259, 25.056008). Στον Σταθμό Πεζών, στο χώρο παραλαβής οινοστάφυλων της Ένωσης Πεζών (35.208942, 25.196855). Στον Σταθμό Πραιτωρίων, στο πρώην βενζινάδικο της Aegean (35.037508, 25.150078). Στον Σταθμό Μοιρών, δίπλα στο Γραφείο Κτηνιατρικής Μοιρών (35.048537, 25.196855). Και στον Σταθμό Αγίας Βαρβάρας, στο χώρο του παλαιού σφαγείου (35.147437, 24.998925).
Στην Περιφερειακή Ενότητα Χανίων λειτουργούν τέσσερις σταθμοί: Ο Σταθμός Βρυσσών στον κόμβο των Βρυσσών από κάτω, στο εκκλησάκι του Αγίου Γεωργίου, σε μεγάλη αλάνα (35.368865, 24.215321). Ο Σταθμός Βουβάς στο χωριό Βουβάς Σφακίων, στην πλάστιγγα του Συνεταιρισμού (35.210716, 24.195275). Ο Σταθμός Ταυρωνίτη πάνω από τον κόμβο του Ταυρωνίτη προς Βουκολιές, στο πρώην γεωπονικό κατάστημα Γιακουμογιαννάκη (35.517027, 23.818779). Και ο Σταθμός Νωπηγείων στον κόμβο των Νωπηγείων, δεξιά προς τη θάλασσα (35.502840, 23.713451).
Στην Περιφερειακή Ενότητα Ρεθύμνου οι σταθμοί είναι: Ο Σταθμός Τρία Μοναστήρια απέναντι από το βενζινάδικο της Shell (35.353142, 24.461067). Ο Σταθμός Περάματος στη Χουμεριανή διακλάδωση, στο πάρκινγκ κέντρου Μανούσος (35.366328, 24.711299). Ο Σταθμός Αμαριώτικο στη διασταύρωση Αμαρίου (35.347862, 24.521913). Και ο Σταθμός Ανωγείων στη θέση Ζερβού, στο άγαλμα Νιώτη (35.298240, 24.859648).
Τέλος, στην Περιφερειακή Ενότητα Λασιθίου λειτουργούν τρεις σταθμοί: Ο Σταθμός Πινακιανό σε πρατήριο καυσίμων-πλυντήριο οχημάτων, στον αυχένα Αμπέλου-Οροπεδίου Λασιθίου, έξοδος προς Ηράκλειο (35.199560, 25.460910). Ο Σταθμός Στόμιο στη Νέα Ανατολή – Στόμιο Ιεράπετρας, σε πρατήριο καυσίμων-πλυντήριο οχημάτων (35.012240, 25.662800). Και ο Σταθμός Τάρμαρο στην επαρχιακή οδό Σεισίου-Μαλίων, σε πρατήριο καυσίμων-πλυντήριο οχημάτων, στη διασταύρωση Σεισίου-Μιλάτου με την Π.Ε.Ο. (35.291160, 25.510350).
Για οποιαδήποτε πληροφορία ή διευκρίνιση, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να απευθύνονται στις κατά τόπους Κτηνιατρικές Υπηρεσίες ανά Περιφερειακή Ενότητα της Περιφέρειας Κρήτης.
Η Περιφερειακή Αναπτυξιακή Εταιρεία Κρήτης (Π.ΑΝ.ΕΤΑΙ.Κ) Α.Ε. προσκαλεί τους πολίτες να συμμετάσχουν στην έρευνα προφορικής ιστορίας για τον Μικρό Υδροηλεκτρικό Σταθμό (ΜΥΗΣ) Αγυιάς, στο πλαίσιο της δράσης με τίτλο «Φώτισε την ιστορία του ΜΥΗΣ Αγυιά».
Στόχος της πρωτοβουλίας είναι η διάσωση και ανάδειξη της συλλογικής μνήμης του σταθμού μέσα από προσωπικές αφηγήσεις, στο πλαίσιο του Ερευνητικού Σχεδίου Προφορικής Ιστορίας – Μνήμης. Η έρευνα επιχειρεί να συγκεντρώσει και να τεκμηριώσει μαρτυρίες σχετικές με την ιστορία του ΜΥΗΣ, την τεχνητή λίμνη Αγυιάς αλλά και της ευρύτερης περιοχής των Χανίων.
Το κάλεσμα απευθύνεται σε δύο κατηγορίες ατόμων: όσους διαθέτουν γνώσεις ή εμπειρίες σχετικές με τον ΜΥΗΣ Αγυιά, όπως απόγονοι ατόμων που είχαν άμεση σχέση με το έργο, καθώς και σε όσους έχουν εργαστεί στον σταθμό έως και το έτος 2008.
Όσοι επιθυμούν να λάβουν μέρος στη δράση ή γνωρίζουν πρόσωπα που μπορούν να ενισχύσουν την έρευνα, μπορούν να επικοινωνήσουν τηλεφωνικά στο 2821 607554 από Δευτέρα έως Παρασκευή (11:30-13:00) ή να αποστείλουν email στο info@myhs.gr.
Υπεύθυνη της δράσης είναι η Παντελάκη Μαριλένα, αρχαιολόγος-μουσειοπαιδαγωγός του ΜΥΗΣ Αγυιά. Ο εκθεσιακός χώρος του σταθμού βρίσκεται στη Λίμνη Αγυιάς στα Χανιά, με ταχυδρομικό κώδικα 73005. Περισσότερες πληροφορίες για τον σταθμό και τις δραστηριότητές του είναι διαθέσιμες στην ιστοσελίδα myhs.gr.
Με όσα συμβαίνουν τον τελευταίο καιρό και μετά την έναρξη του πολέμου ΗΠΑ – Ισραήλ εναντίον του Ιράν καταπέφτουν μύθοι. Ένας από τους πιο ισχυρούς μύθους που επιμένουν είναι και αυτός που λέει ότι η ύπαρξη της Βάσης της Σούδας ενδυναμώνει την άμυνα του νησιού.
Η αλήθεια που φανερώνεται είναι πάρα πολύ διαφορετική. Η ύπαρξη των βάσεων όχι μόνο δε βελτιώνει την άμυνα του νησιού αλλά μετατρέπει τη Σούδα και συνεπακόλουθα το νησί σε στόχο.
Δεν το λέμε εμείς. Δεν το λέει καν ο… Κουτσούμπας. Το παραδέχονται οι ίδιοι οι Αμερικάνοι. Όπως αποκάλυψε η “Καθημερινή” για τους Αμερικανούς και το ΝΑΤΟ η βάση της Σούδας αντιμετωπίζει «σημαντικό κίνδυνο» (significant risk) να δεχθεί πλήγμα από κάποιον ιρανικό πύραυλο, ιεράρχηση κατά μόλις ένα σκαλοπάτι κάτω από τον «υψηλό κίνδυνο» (high risk), κατά την νατοϊκή ορολογία.
Για τη διαφύλαξη του νησιού – για την άμυνά του – μεταφέρονται οπλικά και αντιπυραυλικά συστήματα, μετακινούνται φρεγάτες. Για να προστατεύσουν δηλαδή το νησί από ενδεχόμενο πλήγμα που κινδυνεύει να δεχθεί η Βάση της Σούδας. Όχι λοιπόν, οι βάσεις δεν προσθέτουν κάποια επιπλέον προστασία στο νησί, αντιθέτως πρέπει να προστατευόνται.
Η απλή αλήθεια είναι ότι οι βάσεις της Σούδας, η γιγάντωσή τους, ευνοεί λίγους και βάζει σε κίνδυνο τους πολλούς. Χωρίς ουσιαστικά αντισταθμιστικά ανταλλάγματα, η Κρήτη έχει μετατρέψει τον εαυτό της σε στόχο τη στιγμή που το νησί είναι τουριστικό και το συμφέρον ακόμη και από μία στεγνή οικονομική άποψη θα ήταν να αποτελεί έναν προορισμό ο οποίος θα είναι απόλυτα ασφαλής.
Και προφανώς, σε αντίθεση με όσα είπε ο αντιπεριφερειάρχης Τουρισμού κ. Κούτσωγλου το πρόβλημα στην Κρήτη δεν είναι ότι συζητάμε για τον κίνδυνο που αποτελεί η βάση της Σούδας αλλά το γεγονός ότι αποτελεί κίνδυνο.
Το να κρύβουμε την πραγματικότητα κάτω από το χαλί δεν είναι και δε θα είναι ποτέ η λύση.
Ηγεωγραφία της Κύπρου αλλά και της Ελλάδας καθιστούν τις δύο χώρες εκ των πραγμάτων κομβικές για τη Δύση, κάθε φορά που ο συναγερμός της αστάθειας χτυπάει στη Μέση Ανατολή. Οι τελευταίες ημέρες αποτελούν, όμως, σημείο καμπής, όχι μόνο για τις περιφερειακές ισορροπίες, αλλά και για τη δυνατότητα της Ευρώπης να υπερασπιστεί έδαφός της στην Ανατολική Μεσόγειο, την Κύπρο, αλλά και τα Βαλκάνια.
Και σε αυτή την κρίση φαίνεται ότι η Αθήνα βρισκόταν ευθύς εξαρχής σε άμεση επικοινωνία και επαφή με την Ουάσιγκτον. Οι λόγοι είναι και πρακτικοί. Η «Κ» είναι σε θέση να γνωρίζει ότι για τους Αμερικανούς και το ΝΑΤΟ η βάση της Σούδας αντιμετωπίζει «σημαντικό κίνδυνο» (significant risk) να δεχθεί πλήγμα από κάποιον ιρανικό πύραυλο, ιεράρχηση κατά μόλις ένα σκαλοπάτι κάτω από τον «υψηλό κίνδυνο» (high risk), κατά την νατοϊκή ορολογία. Για τον λόγο αυτό, ήδη προτού ξεκινήσουν τα χτυπήματα ΗΠΑ και Ισραήλ εναντίον του καθεστώτος της Τεχεράνης, στη Σούδα ενεργοποιήθηκε πυροβολαρχία Patriot της Πολεμικής Αεροπορίας, ενώ αναπτύχθηκε και σειρά από αντιαεροπορικά συστήματα μικρού βεληνεκούς του αμερικανικού στρατού, όπως και όπλα anti-drone.
Η απόφαση –λίγες ημέρες αργότερα– να αναπτυχθεί τάχιστα και μια ακόμη συστοιχία εκτοξευτών Patriot στο νησί της Καρπάθου, προκειμένου να κλείσει ένα «τυφλό» σημείο στην αεράμυνα του εθνικού χώρου, ήταν ενταγμένη ακριβώς σε αυτή τη λογική. Στο επιχειρησιακό πεδίο αξίζει, πάντως, να σημειωθεί ότι πέρα από την Κύπρο και τη Σούδα, ενδιάμεσα υπάρχουν τρεις ακόμη δυνητικοί αμερικανικοί στόχοι, και συγκεκριμένα οι αεροπορικές βάσεις στα Αδανα (Ιντσιρλίκ), στο Ικόνιο και στη Σμύρνη. Εν ολίγοις, η νατοϊκή διάσταση είναι κάτι παραπάνω από ορατή.
Αλλωστε την Παρασκευή ο ανώτατος συμμαχικός διοικητής Ευρώπης, ο πτέραρχος Αλέξους Γκρίνγκεβιτς, διέταξε την αύξηση της επιφυλακής των νατοϊκών δυνάμεων για την κατάρριψη πιθανής βαλλιστικής απειλής από πυραύλους Sejjil και Khorramshahr, που υπό προϋποθέσεις μπορούν να πλήξουν (πέρα από την Τουρκία που συνορεύει με το Ιράν) την Ελλάδα, τη Βουλγαρία και τη Ρουμανία. Μάλιστα η Ελλάδα και η Ρουμανία είναι οι μοναδικές χώρες της νοτιοανατολικής πτέρυγας του ΝΑΤΟ που διαθέτουν αντιβαλλιστικά συστήματα τύπου Patriot, ικανά να αντιμετωπίσουν μια τέτοια απειλή.
Γίνεται λοιπόν απολύτως κατανοητό ότι η Ελλάδα αποτελεί ένα σημαντικό κρίκο μιας αλυσίδας αντιβαλλιστικών δυνατοτήτων, που ξεκινάει από το Ιντσιρλίκ (ισπανικοί Patriot) και φτάνει έως τη βάση του Ντεβεσέλου στη Ρουμανία. Εχουν αναπτυχθεί τρεις πυροβολαρχίες σε ελληνικό έδαφος (Κάρπαθο, Σούδα, βόρεια Ελλάδα και δύο για την προστασία αστικών περιοχών), χωρίς να υπολογίζεται και η σημαντική προβολή ισχύος μέσω της Ελληνικής Δύναμης Σαουδικής Αραβίας (ΕΛΔΥΣΑ), όπου από το 2021 βρίσκονται εκτοξευτές Patriot.
Ευελιξία
Οι αντιβαλλιστικές δυνατότητες της Πολεμικής Αεροπορίας και η ευελιξία που έδειξαν οι ελληνικές Ενοπλες Δυνάμεις με την παροχή αεροπορικών μέσων (τέσσερα F-16 Viper στην Κύπρο και δύο F-16 στη Λήμνο αποκλειστικά για τηνπροστασία της Βουλγαρίας), ενώ η Ελλάδα έχει αναλάβει στο ΝΑΤΟ και αποστολές αεροπορικής επιτήρησης (Air Policing) σε Βόρεια Μακεδονία, Αλβανία και Μαυροβούνιο, αναδεικνύει τη βούληση που υπάρχει στην Αθήνα να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην περιοχή. Δεδομένου μάλιστα ότι όλες αυτές οι αποφάσεις ελήφθησαν σε αγαστή συνεργασία με τις ΗΠΑ (στην Ανατολική Μεσόγειο και με τη Γαλλία), αναδεικνύει ότι οι στρατηγικές συμμαχίες στις οποίες έχει επενδύσει η χώρα τα τελευταία χρόνια έχουν ένα αξιοσημείωτο εύρος.
Φυσικά η Αθήνα παραμένει υπέρ της ανάγκης για άμεση κατάπαυση των επιχειρήσεων και επιστροφή στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, ειδικά καθώςφαίνεται ότι στην Ουάσιγκτον δεν υπάρχει κάποιο σαφές σχέδιο, πέρα από τον –μάλλον πρόχειρο– υπολογισμό ότι μετά την εξάντληση των πυραύλων του Ιράν έπειτα από 2-3 εβδομάδες (από τους 2.000 που εκτιμάται ότι διαθέτουν οι διάφορες δυνάμεις του Ιράν περίπου 600 έχουν ήδη εκτοξευθεί), το καθεστώς θα αναγκαστεί να συνθηκολογήσει.
Προς το παρόν σε επίπεδο Ε.Ε. και ΝΑΤΟ έχει καταστεί ορατό ότι η Ελλάδα αποτελεί πράγματι κράτος που παρέχει ασφάλεια, μάλιστα με τρόπο αποδεδειγμένο. Ενώ, αντιθέτως, έχει φανεί με τρόπο εκκωφαντικό, κάτι το οποίο ήταν βέβαια γνωστό, αλλά δεν είχε αποκαλυφθεί σε όλο του το μέγεθος, ότι η Τουρκία είναι ένα κράτος που δεν διαθέτει αποτελεσματική αντιβαλλιστική προστασία, παρά μόνο από τους άλλους συμμάχους της στο ΝΑΤΟ.
Η πραγματικότητα αυτή δημιουργεί και πολιτικά προβλήματα στον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, καθώς προεδρεύει ενός κράτους που εξαρτάται για την προστασία του από βαλλιστικές απειλές από δυτικούς πυραύλους, αλλά λογοδοτεί σε μια κοινή γνώμη που διέπεται από βαθύ αντιαμερικανισμό και αντισημιτισμό. Οι ισορροπίες που θα κληθεί να τηρήσει ο κ. Ερντογάν θα γίνουν ακόμη πιο δύσκολες, καθώς ο καλός φίλος και συνομιλητής του, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, ενθαρρύνει ανοιχτά τους Κούρδους του Ιράκ να επιτεθούν εναντίον του Ιράν. Και η ανακίνηση οποιασδήποτε πτυχής του Κουρδικού στην ευρύτερη περιοχή, εκ των πραγμάτων προκαλεί πονοκέφαλο στην Αγκυρα.
Η γεωπολιτική σημασία της Ελλάδας ενοχλεί, βεβαίως, την Αγκυρα, η οποία έχει μεν διαμαρτυρηθεί για την παρουσία στην Κύπρο, ενώ επανέφερε την πάγια γλώσσα περί «αποστρατιωτικοποιημένων» νησιών του Ανατολικού Αιγαίου, είναι όμως σαφές ότι η κατάσταση που διαμορφώνεται στα ανατολικά σύνορά της, με τη δυνητική έκρηξη μεταναστευτικών ροών, την πιθανότητα νέων χτυπημάτων στο έδαφός της και, βεβαίως, με τον κίνδυνο αναβίωσης διάφορων ακραίων τρομοκρατικών ομάδων, είναι πολύ πιο ανησυχητική από ένα επεισόδιο των ελληνοτουρκικών σχέσεων.
