Μετά τις μαζικές κινητοποιήσεις που σημειώθηκαν στα Χανιά για την επέτειο της τραγωδίας των Τεμπών, το επίκεντρο της κοινωνικής διαμαρτυρίας μετατοπίζεται πλέον στις καταιγιστικές διεθνείς εξελίξεις. Εργατικά σωματεία και φορείς της πόλης που πρόσκεινται στο ΠΑ.ΜΕ απευθύνουν κάλεσμα για συγκέντρωση την Κυριακή 1 Μαρτίου 2026, εκφράζοντας την έντονη αντίθεσή τους στη νέα κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή και ζητώντας τον άμεσο τερματισμό της ελληνικής συμμετοχής στις πολεμικές επιχειρήσεις.
Η συγκέντρωση έχει προγραμματιστεί για τις 11:00 το πρωί στην πλατεία της Δημοτικής Αγοράς, έναν χώρο που παραδοσιακά αποτελεί το σημείο συνάντησης των κοινωνικών διεκδικήσεων στα Χανιά. Οι διοργανωτές επιδιώκουν να δώσουν συνέχεια στο κλίμα της μαζικής συμμετοχής που καταγράφηκε τις προηγούμενες ημέρες, συνδέοντας τα εγχώρια ζητήματα με τους κινδύνους που απορρέουν από την περιφερειακή αστάθεια.
Το αίτημα για απεμπλοκή και το ζήτημα των βάσεων
Στην επίσημη ανακοίνωσή τους, οι φορείς καταδικάζουν τη νέα στρατιωτική επίθεση των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ισραήλ κατά του Ιράν, χαρακτηρίζοντας τις ενέργειες αυτές ως «εγκληματικές». Κεντρικό σημείο της διεκδίκησης αποτελεί η απαίτηση για άμεση παύση της εμπλοκής της Ελλάδας σε αυτό που οι διοργανωτές περιγράφουν ως «όλεθρο», επιρρίπτοντας ιστορικές ευθύνες στην κυβέρνηση και τα κόμματα που στηρίζουν τις πολεμικές επιλογές.
Στο επίκεντρο της κριτικής βρίσκεται για ακόμη μια φορά η παρουσία των ξένων στρατιωτικών εγκαταστάσεων στη χώρα. Το συλλαλητήριο αναμένεται να αναδείξει εκ νέου το αίτημα για το κλείσιμο της βάσης της Σούδας, καθώς και των υπολοίπων στρατιωτικών βάσεων στην ελληνική επικράτεια, με το επιχείρημα ότι η λειτουργία τους καθιστά τη χώρα μέρος των πολεμικών συγκρούσεων.
Patriot και Φρεγάτα: Η ελληνική παρουσία στο εξωτερικό
Η διαμαρτυρία επεκτείνεται και στην παρουσία ελληνικών στρατιωτικών δυνάμεων εκτός συνόρων. Σύμφωνα με το πλαίσιο του καλέσματος, ζητείται η άμεση ανάκληση της ελληνικής πυροβολαρχίας Patriot που βρίσκεται ανεπτυγμένη στη Σαουδική Αραβία, καθώς και η επιστροφή της φρεγάτας του Πολεμικού Ναυτικού που επιχειρεί στην Ερυθρά Θάλασσα.
Οι συμμετέχοντες υποστηρίζουν ότι η παρουσία αυτών των μέσων σε εμπόλεμες ζώνες ή περιοχές υψηλής έντασης εκθέτει τη χώρα σε περιττούς κινδύνους. Οι διοργανωτές καλούν τον λαό των Χανίων να «δυναμώσει την πάλη του», μετατρέποντας τη δυσαρέσκεια σε οργανωμένη πίεση προς την πολιτική ηγεσία.
Στην πόλη των Χανίων στρέφεται το ενδιαφέρον του Ελληνικού Οδηγισμού αυτό το Σαββατοκύριακο, καθώς η πόλη επιλέχθηκε ως ο τόπος διεξαγωγής της Παγκρήτιας Συνάντησης Ομάδων Συνεργασίας. Με αφορμή τον εορτασμό της Παγκόσμιας Ημέρας Σκέψης 2026, ενήλικα μέλη από ολόκληρο το νησί συγκεντρώνονται για να επαναβεβαιώσουν τις αξίες της συλλογικότητας και της κοινωνικής προσφοράς, σε μια διοργάνωση που υποστηρίζεται ενεργά από την τοπική αυτοδιοίκηση και πολιτιστικούς φορείς.
Η επιλογή των Χανίων για τη φετινή διοργάνωση δεν υπήρξε τυχαία, καθώς η ιστορική και πολιτιστική βαρύτητα της πόλης συνάδει με τον στόχο της ανάδειξης της οδηγικής δράσης στην τοπική κοινωνία. Το Τμήμα Συνεργασίας του Σώματος Ελληνικού Οδηγισμού (ΣΕΟ), σε σύμπνοια με τον Οδηγισμό της Περιφέρειας Κρήτης και την Ομάδα Συνεργασίας Χανίων, προετοίμασε ένα πλαίσιο δράσεων που εστιάζει στην ανταλλαγή ιδεών και την ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ των μελών.
Η Διοργάνωση και το Πρόγραμμα στο Πνευματικό Κέντρο
Η επίσημη έναρξη της συνάντησης είναι προγραμματισμένη για το Σάββατο 28 Φεβρουαρίου 2026, στις 14:00, στο Πνευματικό Κέντρο Χανίων. Η εκδήλωση, η οποία θα διαρκέσει έως την 1η Μαρτίου, πραγματοποιείται με τη συμβολή της Αντιπεριφέρειας Χανίων, ενώ στο πλευρό των διοργανωτών βρίσκονται ως αρωγοί δημόσιοι κοινωνικοί και πολιτιστικοί φορείς της περιοχής.
Το πρόγραμμα της συνάντησης αποσκοπεί στη δημιουργία ενός γόνιμου περιβάλλοντος για τα ενήλικα μέλη, δίνοντάς τους την ευκαιρία να μοιραστούν εμπειρίες και να σχεδιάσουν μελλοντικές δράσεις. Η έμφαση δίνεται στην ανάπτυξη της συλλογικότητας, ακολουθώντας πιστά το πνεύμα του Οδηγισμού που προάγει την ανιδιοτελή προσφορά στο κοινωνικό σύνολο.
Από την Παγκόσμια Ημέρα Σκέψης στην Κοινωνική Πράξη
Η Παγκόσμια Ημέρα Σκέψης αποτελεί διαχρονικά ορόσημο για τον Οδηγισμό παγκοσμίως, λειτουργώντας ως καταλύτης για αναστοχασμό πάνω στις κοινές αξίες της δικαιοσύνης, του σεβασμού στον άνθρωπο και της προστασίας του περιβάλλοντος. Στο πλαίσιο αυτό, ο Ελληνικός Οδηγισμός επιδιώκει να παραμένει στην αιχμή της πρωτοπορίας, αλληλεπιδρώντας διαρκώς με την κοινωνία.
Βασική επιδίωξη της κίνησης παραμένει η ανάπτυξη των παιδιών και των νέων, ώστε να εξελιχθούν σε υπεύθυνα και ελεύθερα άτομα. Μέσα από αυτοδιοικούμενες ομάδες, οι συμμετέχοντες ενθαρρύνονται να αναλαμβάνουν πρωτοβουλίες, καλλιεργώντας ικανότητες που τους επιτρέπουν να συμμετέχουν ως ενεργοί πολίτες στη σύγχρονη πραγματικότητα.
Σχεδόν ένας αιώνας παιδαγωγικής προσφοράς
Το Σώμα Ελληνικού Οδηγισμού, με έτος ιδρύσεως το 1932, αποτελεί ένα Σωματείο Μη Κερδοσκοπικού Χαρακτήρα και μέλος της Παγκόσμιας Οργάνωσης Οδηγών (WAGGGS). Με παρουσία σε 90 πόλεις σε όλη την Ελλάδα, το ΣΕΟ επιτελεί ένα πολυσχιδές έργο εξωσχολικής διαπαιδαγώγησης, βασισμένο σε τρεις κεντρικούς άξονες:
Προσωπική Ανάπτυξη: Ενδυνάμωση του ατόμου και καλλιέργεια δεξιοτήτων.
Κοινωνική Συμμετοχή: Ενεργός ρόλος στα δρώμενα της κοινότητας.
Ζωή στη Φύση: Σεβασμός και βιωματική επαφή με το περιβάλλον.
Η συνάντηση στα Χανιά αναμένεται να αποτελέσει ένα ακόμη ορόσημο στην πορεία του οργανισμού, επιβεβαιώνοντας τη δέσμευσή του για τη διαμόρφωση δημιουργικών μελών της κοινωνίας μέσα από σύγχρονα παιδαγωγικά προγράμματα.
Η διοργάνωση αυτή υπογραμμίζει τη σημασία του εθελοντισμού και της οργανωμένης συλλογικής δράσης σε μια εποχή που η ανάγκη για κοινωνική συνοχή είναι πιο επιτακτική από ποτέ.
Το ζήτημα της τρωτότητας δεν είναι πλέον θεωρητικό. Τα τεχνικά δεδομένα σχετικά με το τρέχον πυραυλικό οπλοστάσιο του Ιράν υποδηλώνουν ότι η Κρήτη βρίσκεται εντός της «κόκκινης ζώνης» για ένα πλήγμα αντιποίνων. Η απόσταση από το δυτικό Ιράν έως τις ναυτικές εγκαταστάσεις στην Κρήτη είναι περίπου 2.100 χιλιόμετρα.
Ο βαλλιστικός πύραυλος Khorramshahr-4 (Kheibar) του Ιράν είναι ειδικά σχεδιασμένος για τέτοιες αποστάσεις, διαθέτοντας βεληνεκές από 2.000 έως 3.000 χιλιόμετρα. Αυτός ο πύραυλος μπορεί να μεταφέρει κεφαλή 1.500 κιλών σε υπερηχητικές ταχύτητες, καθιστώντας την αναχαίτιση μια σημαντική πρόκληση ακόμη και για προηγμένα συστήματα αεράμυνας.
Επιπλέον, ο Sejjil, ένας πύραυλος στερεού καυσίμου που μπορεί να προετοιμαστεί και να εκτοξευθεί σε λίγα λεπτά, και ο πύραυλος κρουζ Paveh, σχεδιασμένος να αποφεύγει τον εντοπισμό από τα ραντάρ πετώντας σε χαμηλά υψόμετρα, περιπλέκουν περαιτέρω το τοπίο ασφαλείας για το νησί.
Αποτροπή ή πρόκληση;
Το ιρανικό στρατιωτικό δόγμα δίνει εδώ και καιρό έμφαση στα «αμοιβαία αντίποινα». Η Τεχεράνη έχει εκδώσει ρητές προειδοποιήσεις καθ’ όλη τη διάρκεια των αρχών του 2026 ότι κάθε έθνος που επιτρέπει στο έδαφός του να χρησιμοποιηθεί ως ορμητήριο για «εχθρικές πράξεις» κατά του Ιράν θα θεωρηθεί υπεύθυνο.
Ενώ οι συστοιχίες Patriot PAC-3 που σταθμεύουν στο νησί παρέχουν ένα επίπεδο προστασίας, στρατιωτικοί αναλυτές υποστηρίζουν ότι μια «επίθεση κορεσμού» (saturation attack), κατά την οποία δεκάδες πύραυλοι και drones εκτοξεύονται ταυτόχρονα, θα μπορούσε να κατακλύσει τις υπάρχουσες άμυνες.
Αυτό φέρνει τους κατοίκους των Χανίων σε μια επισφαλή θέση:
Βρίσκονται εγκλωβισμένοι ανάμεσα στον ρόλο τους ως ζωτικού εταίρου του ΝΑΤΟ.
Αντιμετωπίζουν την πραγματικότητα του να αποτελούν στόχο υψηλής αξίας σε μια πιθανή ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή.
Καθώς το USS Gerald R. Ford δεσπόζει στον κόλπο, το ζήτημα της τρωτότητας της Κρήτης παραμένει το πιο πιεστικό ζήτημα για την τοπική κοινότητα. Για πολλούς, το «αβύθιστο αεροπλανοφόρο» της Μεσογείου αρχίζει να μοιάζει λιγότερο με οχυρό και περισσότερο με αλεξικέραυνο.
Τη Δευτέρα 2 Μαρτίου, ο Ιστιοπλοϊκός Όμιλος Χανίων θα αποτελέσει το σκηνικό για την παρουσίαση του φωτογραφικού βιβλίου «ASNAM» (Είδωλα) του δημιουργού Georges Salameh. Η εκδήλωση, την οποία διοργανώνει ο Ελληνο-Γαλλικός Σύλλογος Χανίων, φέρνει στο προσκήνιο μια πολυετή έρευνα γύρω από τη θρησκευτική εικονογραφία στον αστικό ιστό του Λιβάνου, αναδεικνύοντας τις σύνθετες σχέσεις μεταξύ ιερού και βέβηλου στη σύγχρονη Μεσόγειο.
Το έργο «ASNAM» αποτελεί το αποτέλεσμα μιας συστηματικής φωτογραφικής αποτύπωσης που εκτείνεται σε μια περίοδο δεκαέξι ετών. Ο Georges Salameh, μέσα από επτά σύντομες επισκέψεις στον Λίβανο μεταξύ των ετών 2009 και 2025, συγκέντρωσε ένα πλούσιο υλικό από θρησκευτικά αγάλματα που δεσπόζουν στον αστικό χώρο της χώρας. Η φωτογραφική αυτή συλλογή υπερβαίνει την απλή εικονογράφηση, καθώς καταγράφει τη φυσική παρουσία της πίστης μέσα στην καθημερινή αρχιτεκτονική και τη ζωή των πόλεων.
Η σταδιακή επιτάχυνση της μνημειοποίησης της πίστης, τόσο στον Λίβανο όσο και στον ευρύτερο μεσογειακό χώρο, αποτελεί το κεντρικό ζήτημα που πραγματεύεται η έκδοση. Ο φακός του Salameh παρατηρεί πώς τα σύμβολα της θρησκευτικής λατρείας αποκτούν μνημειακές διαστάσεις, διεκδικώντας μια μόνιμη θέση στη δημόσια σφαίρα.
Μεταξύ ιερού και βέβηλου: Ο στοχασμός του δημιουργού
Το βιβλίο λειτουργεί ως ένας βαθύς στοχασμός πάνω στην αντιπαράθεση μεταξύ του ιερού και του βέβηλου, εξερευνώντας τη ρήξη που σημειώνεται μεταξύ ιδιωτικού και δημόσιου χώρου. Μέσα από τις σελίδες του «ASNAM», αναδεικνύονται οι λεπτές ισορροπίες ανάμεσα στον πολίτη και τον ξένο, καθώς και η διαδικασία με την οποία τα θρησκευτικά σύμβολα επανοικειοποιούνται από πολιτικά και θρησκευτικά συμφέροντα για την εξυπηρέτηση συγκεκριμένων σκοπιμοτήτων.
Η αφήγηση του Salameh δεν περιορίζεται στην καταγραφή, αλλά αναζητά τη σημασία της εικόνας σε ένα περιβάλλον όπου η θρησκεία συχνά εργαλειοποιείται. Η μνημειοποίηση αυτή μετατρέπει τα αγάλματα από αντικείμενα πίστης σε σημεία αναφοράς μιας ευρύτερης κοινωνικής και πολιτικής διαπάλης.
Η διεθνής πορεία και η παρουσίαση στα Χανιά
Πριν την άφιξή του στην Κρήτη, το «ASNAM» διέγραψε μια αξιοσημείωτη διεθνή πορεία εντός του 2025. Το βιβλίο παρουσιάστηκε αρχικά στο Παρίσι, στο πλαίσιο της διεθνούς έκθεσης Polycopies, και ακολούθησαν παρουσιάσεις στη Βηρυτό και την Αθήνα. Η έκδοση φέρει τη σφραγίδα του οίκου MeMSéA (Αθήνα, 2025).
Στην εκδήλωση της Δευτέρας, η οποία θα ξεκινήσει στις 19:30 στον Ιστιοπλοϊκό Όμιλο Χανίων (Νεώριο Μόρο), το κοινό θα έχει την ευκαιρία να ακούσει τον ίδιο τον Georges Salameh να αναλύει το όραμά του. Στη συζήτηση θα συμμετάσχει επίσης η σχεδιάστρια Στεφανία Ορφανίδου, η οποία συνέβαλε στη διαμόρφωση της αισθητικής ταυτότητας της έκδοσης.
Σε πεδίο έντασης μετατράπηκε νωρίς το μεσημέρι το κέντρο του Ηρακλείου, λίγη ώρα μετά την ολοκλήρωση της πορείας για τα τρία χρόνια από το τραγικό σιδηροδρομικό δυστύχημα στα Τέμπη. Στην Πλατεία Ελευθερίας σημειώθηκαν επεισόδια μεταξύ διαδηλωτών και αστυνομικών δυνάμεων.
(Πεδίο μάχης το κέντρο)
‘Επεσαν πέτρες και δακρυγόνα ενώ οι δρόμοι γύρω από την πλατεία έκλεισαν.
(Καπνογόνα και χημικά)
(Ρίψεις αντικειμένων κατά των αστυνομικών)
Μάρτυρες περιγράφουν αποπνικτική ατμόσφαιρα, με συνθήκες που δυσχεραίνουν την κυκλοφορία και την προσέγγιση στο σημείο.
(Ένταση στο κέντρο της πόλης)
Οι αρχές παραμένουν επί τόπου, επιχειρώντας να αποκαταστήσουν την τάξη, ενώ η ένταση φαίνεται να κορυφώνεται καθώς η πορεία κατέληξε στην κεντρική πλατεία.
(Και δακρυγόνα έπεσαν…)
Η κινητοποίηση είχε αρχικά ειρηνικό χαρακτήρα όμως κλιμακώθηκε μετά το πέρας της πορείας, με την αστυνομία να επισημαίνει ότι καταγράφει τα γεγονότα και θα παρέμβει όπου χρειαστεί.
Μόλις δύο μήνες αργότερα από την εκτέλεση των 200 στην Καισαριανή, αρχές Αυγούστου του 1944 συνετελέσθηκε στη Κρήτη, άλλη μία ομαδική εκτέλεση φυλακισμένων, αυτή τη φορά ποινικών κρατούμενων, με μια όμοια αιτιολογία. Ο λόγος αυτή τη φορά, ήταν η απαγωγή ενός Γερμανού στρατιωτικού έξω από τη κωμόπολη των Μαργαριτών του Ρεθύμνου και η αιχμαλωσία του σε κρησφύγετο στον Ψηλορείτη.
Εκτελώντας αμάχους
Η τακτική, του να εκτελούνται ομαδικά άμαχοι από τους Γερμανούς κατακτητές κατά τη Γερμανική κατοχή σαν αντίποινα για τους θανάτους Γερμανών στρατιωτών εφαρμόστηκε σε εκατοντάδες συμβάντα σε όλη την Ελληνική επικράτεια, από τη Βιάννο της Κρήτης ως τα Καλάβρυτα και από το Δίστομο της Βοιωτίας ως τα Κερδύλια των Σερρών. Ιστορικές πηγές αναφέρουν ότι τουλάχιστον 95.000 άμαχοι Έλληνες έπεσαν θύματα των θηριωδιών τους. Ενώ οι μαζικές εκτελέσεις αμάχων στην Ελλάδα στη διάρκεια της Κατοχής είναι εκατοντάδες και καλά τεκμηριωμένες με στοιχεία (με στρατιωτικά ημερολόγια, αφηγήσεις ανθρώπων της εποχής, καταγραφές των ελληνικών αρχών με τον ορισμό σχετικών επιτροπών και τις μεταπολεμικές ανακριτικές διαδικασίες του ελληνικού Εθνικού Γραφείου Εγκλημάτων Πολέμου), το δημοσιοποιημένο φωτογραφικό υλικό για αυτές είναι ελάχιστο, με πιο γνωστή την φρικτή εκτέλεση αμάχων στο Κοντομαρί Χανίων (Ιούνιος του 1941).
Η ‘’έκθεσις Καζαντζάκη’’
Το ιστορικό κείμενο ‘’η έκθεσις Καζαντζάκη’’, όπως ονοματίστηκε, αποτελεί το προϊόν της έρευνας που διενήργησε μια τετραμελής επιτροπή η οποία συστάθηκε τον Μάϊο του 1945 , από τον υπηρεσιακό πρωθυπουργό Πέτρο Βούλγαρη, με αποστολή να περιοδεύσει την Κρήτη και σε σύντομο χρονικό διάστημα να διαπιστώσει και να καταγράψει τις ωμότητες που είχαν διαπράξει οι Γερμανοί κατακτητές στη Κρήτη. Για να διασφαλιστεί η εγκυρότητα των στοιχείων που θα συλλέγονταν, στην επιτροπή ορίστηκαν άτομα με αυξημένες ικανότητες και κύρος. Συντονιστής της επιτροπής ορίστηκε ο Νίκος Καζαντζάκης και μέλη ο Ιωάννης Καλιτσουνάκης εκ Χανίων και ο Ιωάννης Κακριδής και οι δύο καθηγητές φιλολογίας και ιστορίας του Πανεπιστημίου Αθηνών , καθώς και ως συνεπικουρούν μέλος ο διακεκριμένος φωτογράφος Κωνσταντίνος Κουτουλάκης επίσης εκ Χανίων. Πράγματι η επιτροπή ταξίδεψε στη Κρήτη από τις 29 Ιουνίου και μέχρι τις 6 Αυγούστου του 1945 ολοκλήρωσε το σκοπό της επίσκεψής της. Επισκέφθηκε 76 χωριά της Κρήτης , στο σύνολό τους από αυτά που ονομάσθηκαν Μαρτυρικά χωριά και συνέλεξε με πολύ προσοχή και αντικειμενικότητα, στοιχεία που μαρτυρούσαν τις ωμότητες πoυ είχαν διαπράξει οι Γερμανοί κατακτητές.
Στον επίλογό της , η επιτροπή επισημαίνει :
΄΄Το βέβαιον είναι ότι το μίσος των Γερμανών το εδοκίμασεν ιδιαιτέρως η Ελληνική Μεγαλόνησος . Δεν υπάρχει πόλις ή χωρίον που να μην εληστεύθη , να μην ηγγαρεύθη ,να μην πενθεί ολίγους ή πολλούς τυφεκισμένους και ομήρους αποσταλέντας εις την Γερμανίαν.’’
Εκτελώντας ανυποψίαστους φυλακισμένους
Η ομαδική εκτέλεση όμως των 200 φυλακισμένων του στρατοπέδου Χαϊδαρίου στη Καισαριανή από τους απάνθρωπους ναζιστές, αποτελεί μια ιδιαιτερότητα καθότι οι εκτελεσθέντες ουδεμία σχέση είχαν με το συμβάν για το οποίο υπήρξαν τα αντίποινα. Ο λόγος της εκτέλεσης ήταν η συμπλοκή ανάμεσα σε μια αντάρτικη ομάδα και μια περίπολο από Γερμανούς στρατιωτικούς στην περιοχή των Μολάων της Λακωνίας και όπου σκοτώθηκαν ένας Γερμανός Υποστράτηγος και τρεις συνοδοί του. Η εκτέλεση έγινε την πρωτομαγιά του 1944.
Η εκτέλεση, με αφορμή το σαμποτάζ στις Μαργαρίτες Ρεθύμνου
Μόλις δύο μήνες αργότερα, αρχές του Αυγούστου του 1944 συνετελέσθηκε στη Κρήτη, μια ακόμη ομαδική εκτέλεση φυλακισμένων, αυτή τη φορά ποινικών κρατούμενων με όμοια αιτιολογία, που ήταν η απαγωγή ενός Γερμανού αξιωματικού από μια αντάρτικη ομάδα έξω από ένα κεφαλοχώρι, εκείνο των Μαργαριτών του Ρεθύμνου και η αιχμαλωσία του σε κρησφύγετο στον Ψηλορείτη. Δυστυχώς δεν διασώθηκαν γραπτά ή φωτογραφικά ντοκουμέντα που να καταγράφουν ακριβώς τα γεγονότα της εκτέλεσης. Οι πληροφορίες προέρχονται από προφορικές διηγήσεις κατοίκων των Μαργαριτών και των πλησιέστερων χωριών. Και μάλιστα αυτή η εκτέλεση των κρατουμένων δεν θα γινόταν γνωστή, αν κατά τύχη δεν υπήρχε και ένας νεαρός κρατούμενος στις φυλακές, κάτοικος της κωμόπολης ο οποίος εκτελέστηκε μαζί με τους άλλους. Οι πληροφορίες ανέφεραν ότι οι κρατούμενοι προέρχονταν από τις φυλακές της πόλης του Ρεθύμνου και τις φυλακές της Νέας Αλικαρνασσού. Ο χώρος της εκτέλεσης ήταν η περιοχή στα ‘’δύο αοράκια’’ του Ηρακλείου, που ήταν ο χώρος όπου οι Γερμανοί είχαν επιλέξει για όλες τις εκτελέσεις που διέπρατταν στην ευρύτερη περιοχή. Ο αριθμός των εκτελεσθέντων δυστυχώς ποτέ δεν έγινε γνωστός.
Το συμβάν της απαγωγής
Ο συγκεκριμένος αξιωματικός τον οποίο απήγαγαν οι αντιστασιακοί, υπηρετούσε στην πόλη του Ρεθύμνου και κάθε εβδομάδα, κάποια ημέρα, επισκεπτόταν απογευματινή ώρα, ένα στρατιωτικό φυλάκιο που βρισκόταν μετά την κωμόπολη, για έλεγχο. Κάποιες φορές ερχόταν με ένα υπηρεσιακό τζίπ και με συνοδό ένα Γερμανό στρατιώτη. Όμως κάποιες άλλες φορές ερχόταν μόνος του με μία στρατιωτική μοτοσυκλέτα. Από τις αντάρτικες ομάδες που είχαν τα κρησφύγετά τους στον Ψηλορείτη, στους πρόποδες του οποίου βρίσκεται η κωμόπολη, αποφασίστηκε να του στήσουν ενέδρα και να τον απαγάγουν. Πράγματι η παράτολμη αποστολή ανατέθηκε σε μια συγκεκριμένη ομάδα από σαμποτέρ. Από πληροφορίες που είχαν από τοπικούς συνδέσμους υπολόγισαν την ημέρα της επόμενης επίσκεψής του. Πράγματι οι σαμποτέρ του έστησαν ενέδρα σε ένα σημείο λίγο έξω από την κωμόπολη. Την ημέρα εκείνη ήταν μόνος του με την υπηρεσιακή του μοτοσυκλέτα. Τον συνέλαβαν και τον οδήγησαν σε ένα από τα κρησφύγετά τους.
Η επόμενη ημέρα
Εφόσον την επόμενη ημέρα ο αξιωματικός δεν εμφανίστηκε στο γραφείο του, από τις έρευνες που διενήργησαν οι Γερμανοί και ίσως και με τη συνδρομή πληροφοριών τις οποίες πιθανόν να είχαν, έβγαλαν το συμπέρασμα για την απαγωγή του αξιωματικού. Κατά το μεσημέρι της ίδιας ημέρας, μια μεγάλη ομάδα από Γερμανούς στρατιώτες με καμιόνια εμφανίστηκαν στις Μαργαρίτες και περικύκλωσαν την κωμόπολη. Μέσα σε λίγες ώρες είχαν μαζέψει στην πλατεία όλους τους άνδρες που είχαν βρει στα σπίτια και στους δρόμους. Από μαρτυρίες, ήταν κάποιες δεκάδες άνδρες, νέοι και μεσήλικες. Τους γέροντες δεν τους είχαν συλλάβει. Χωρίς να χάνουν χρόνο και με μια συμπεριφορά πολύ βάναυση, τους έσπρωχναν ώστε να σχηματίσουν μια γραμμή στην άκρη της πλατείας, προετοιμάζοντάς τους για εκτέλεση. Συγχρόνως το εκτελεστικό απόσπασμα είχε πάρει θέση απέναντι από τους μελλοθανάτους.
Χάϊ Χίτλερ ! Χάϊ Χίτλερ !
Ενώ όλα ήταν έτοιμα για την εκτέλεση και ο αξιωματικός που θα έδινε το παράγγελμα είχε πάρει τη θέση του, μια απελπισμένη γυναικεία φωνή ακούστηκε μέσα από τα σοκάκια του χωριού που σαν μια πνιχτή κραυγή έσκισε την απόλυτη σιγή των τραγικών στιγμών. Η γυναικεία φωνή ήταν με γνήσια Γερμανική προφορά και επαναλάμβανε μια προσφιλή των Γερμανών ναζί φράση : Χάϊ Χίτλερ ! Χάϊ Χίτλερ ! Χάϊ Χίτλερ
Η φωνή συνεχώς και ακούγονταν και πιο δυνατά, πράγμα που δήλωνε πως η γυναίκα που φώναζε, έτρεχε με ‘’την ψυχή στο στόμα’’. Η κατεύθυνση από όπου ερχόταν η γυναίκα ήταν κατηφορική όπως εκείνη ερχόταν, αφού η πλατεία ήταν στην κάτω γειτονιά του χωριού και έτσι μπορούσε και επιτάχυνε συνεχώς το τρέξιμό της. Παρόλη την παγερή ατμόσφαιρα του θανάτου που επικρατούσε και το ψυχρό σαν το πάγο ύφος του αξιωματικού και των στρατιωτών, οι Γερμανοί τρόμαξαν. Η χροιά της απελπισίας στη φωνή της γυναίκας, ήταν τρομακτική και το ίδιο απερίγραπτη ήταν και η αμηχανία του αξιωματικού. Οι κραυγές δημιουργούσαν ένα άκουσμα ωσάν να ήταν η βουή που προηγείται και προαναγγέλλει ένα μεγάλο σεισμό. Από ένστικτο και μόνο, ο αξιωματικός σήκωσε το αριστερό του χέρι κρατώντας το μετέωρο και χωρίς να έχει τον έλεγχο της επόμενης κίνησής του. Το ένστικτό του και μόνον θα τον καθοδηγούσε ! Ήδη όμως η γυναικεία φιγούρα που ήταν η αιτία αυτής της απερίγραπτης αναστάτωσης ωσάν μια άλλη Ιφιγένεια αφού διακινδύνευε και την ίδια της τη ζωή, αναμαλιασμένη, με το φαρδύ της φόρεμα να ανεμίζει από το τρέξιμο και να της φτάνει ως τους ώμους από την ταραχή της και την αγωνία της, φάνηκε στο πιο μακρύ κατηφορικό σοκάκι του χωριού. Το δεξί της χέρι ήταν παρατεταμένο μπροστά, τεντωμένο με τέτοια ένταση, ωσάν πραγματικά να χαιρετούσε τον Φύρερ! Η οπτασία που περνούσε σαν κινηματογραφική σκηνή μπροστά από τα μάτια του αξιωματικού ήταν σε μια άλλη νοητική διάσταση.
Η αποκάλυψη ‘’του ονείρου’’
Ωστόσο η εικόνα της αναμαλιασμένης και της λουσμένης στην απελπισία γυναίκας τον συγκλόνισε. Τα δέκατα του δευτερολέπτου που έτρεχαν, του δημιουργούσαν μια συγκεχυμένη εικόνα που μόνο σαν ‘’ ένα όνειρο’’ το αντιλαμβάνονταν. Σκεφτόταν : Ήρθε ή δεν ήρθε η συντέλεια του κόσμου! Τόσες ζωές εξαρτιόταν από μιά και μόνον φράση του!Θα την εξεφώνιζε, ή όχι ; Το χέρι του, από τη μετέωρη θέση που ήταν, με την εμφάνιση της εικόνας της γυναίκας, πήρε το μήνυμα της αναμονής για την επόμενη κίνηση. Με ένα πολύ νευρικό νεύμα έδωσε το σήμα του ‘’αναμείνατε’’ στα δάκτυλα των πυροβολητών του εκτελεστικού αποσπάσματος . Ήδη τα δευτερόλεπτα αυτά είχαν τόση αξία που μετρούνταν όσο οι μερικές δεκάδες ζωές των μελλοθανάτων. Σε δυο δευτερόλεπτα η γυναικεία οπτασία ήδη ήταν μπροστά στον αξιωματικό. Εκείνος αφού είχε δώσει το σήμα του ‘’αναμείνατε’’, είχε στραφεί προς το μέρος του απρόσκλητου επισκέπτη, που μόλις είχε φτάσει με την ταχύτητα του κεραυνού. Η γυναίκα, με όση φωνή της είχε μείνει από τις απέλπιδες κραυγές της και το λαχάνιασμά της, μίλησε πρώτη. Με τη πρώτη της λέξη, ο αξιωματικός κατάλαβε ότι έχει να κάνει με Γερμανίδα γυναίκα και η έντασή του άρχισε να καταλαγιάζει. Με τα υπόλοιπα πρώτα της λόγια, άρχισε να εξυφαίνεται το μεγάλο μυστικό της παρουσίας της. Το γνωστικό σύστημα του αξιωματικού ήδη είχε φύγει από τα υψηλά επίπεδα της αδρεναλίνης και μπορούσε πια να ακούσει με προσοχή τη συμπατριώτισσά του, να του αφηγείται με πολύ συντομία την ιστορία της.
Η αφήγηση
Η μοιραία αυτή γυναίκα που ή εμφάνισή της, προσωρινά τουλάχιστον, είχε τόση δύναμη και αξία όση είχαν οι ζωές μερικών δεκάδων αθώων, με πολύ προσοχή καταρχήν έδωσε εξηγήσεις για την παρουσία της στον τόπο του μαρτυρίου . Πράγματι ήταν Γερμανίδα, σύζυγος ενός Έλληνα ο οποίος είχε γεννηθεί στο χωριό αυτό των Μαργαριτών και ο οποίος είχε σπουδάσει γιατρός στη Γερμανία και για κάποιο διάστημα κατοικούσαν και εργαζόταν στη Γερμανία. Την περίοδο αυτή η σύζυγός του βρισκόταν στο χωριό του. Ο αξιωματικός άκουγε με πολύ προσοχή την συνομιλήτριά του, η οποία ήδη από την πρώτη στιγμή είχε κερδίσει την προσοχή του με τα λεγόμενά της. Από τα πρώτα λεπτά της σκηνής της συνομιλίας τους, ο κλοιός του θανάτου είχε ήδη αρχίσει τουλάχιστον για λίγο να χαλαρώνει. Στους μελλοθανάτους μια μεγάλη απορία ήταν ζωγραφισμένη στα πρόσωπά τους, τόση έντονη, που άγγιζε το ανεξήγητο. Όλοι άκουγαν τον διάλογό τους, κι ας μην καταλάβαιναν τι έλεγαν και κυριολεκτικά κρέμονταν από τα χείλη εκείνης της γυναίκας που σε αυτούς βέβαια ήταν γνωστή ως η σύζυγος συγχωριανού τους. Προσπαθούσαν να μαντέψουν το που θα κατέληγε αυτή η συζήτηση που είχε ανοίξει με τους δύο συνομιλητές. Άκουγαν, αλλά κανείς τους δεν καταλάβαινε αφού τα Γερμανικά τους ήταν άγνωστη γλώσσα. Όμως εντελώς διαισθητικά αντιλαμβάνονταν ότι η γυναίκα έδινε μια ΄΄μάχη’’ για το καλό τους! Αυτή η αίσθηση, ζέσταινε τις καρδιές τους. Τα λεπτά περνούσαν και όλων τα βλέμματα ήταν στραμμένα προς τα δύο πρόσωπα, που συνδιαλέγονταν σε ένα περίεργο και αινιγματικό μοτίβο. Οι μόνοι που δεν πτοούνταν, ήταν οι στρατιώτες του αποσπάσματος που συνέχιζαν να έχουν παρατεταμένα τα όπλα τους σημαδεύοντας τους. Η μοιραία γυναίκα ωστόσο κατέβαλε όλο και μεγαλύτερη προσπάθεια στο να πείσει τον αξιωματικό ότι οι μελλοθάνατοι αυτοί ήταν αθώοι, καθότι δεν σχετίζονταν με το σαμποτάζ και την απαγωγή του Γερμανού αξιωματικού και έτσι δεν θα έπρεπε να εκτελεστούν.
Η διαπραγμάτευση
Όπως βέβαια αργότερα μαθεύτηκε, καταρχήν ο αξιωματικός αιφνιδιάστηκε με την πρόταση της συνομιλήτριάς του. Όμως με τη συνέχεια της συζήτησης, τα επιχειρήματα της μοιραίας αυτής γυναίκας άρχισαν να κερδίζουν έδαφος. Το πρόσωπο του αξιωματικού ήδη είχε αρχίσει να χαλαρώνει και το πέπλο του θανάτου που τύλιγε την ατμόσφαιρα είχε αρχίσει να ταλαντεύεται. Πράγματι σε λίγο και έχοντας μια συνεχή συζήτηση σε ήρεμους πια τόνους, ο αξιωματικός είχε καταρχήν θεωρήσει ως δυνητική την ακύρωση της εκτέλεσης. Όμως όπως επιβεβαιώθηκε κατόπιν , είχε προκύψει το ερώτημα για τον αξιωματικό ότι θα έπρεπε οπωσδήποτε να προβεί σε κάποια ενέργεια αντιποίνων. Αυτή ήταν η διαταγή από τους ανωτέρω του. Ήταν ανένδοτος στο ότι δεν θα μπορούσαν να γίνουν αντίποινα παρά μόνον με την ποινή της ομαδικής εκτέλεσης .
Η τελική απόφαση
Μετά από κάποια λεπτά, με όλη αυτή την ένταση στη συζήτηση, ήταν πια φανερό ότι ο αξιωματικός είχε βρει μια άλλη λύση στο πρόβλημα της εφαρμογής των αντίποινων. Το πιο πιθανόν είναι το ότι την λύση που σκέφτηκε δεν την ανακοίνωσε ούτε στην συνομιλήτριά του. Το θάρρος και η επιμονή της μοιραίας αυτής γυναίκας για πρόσωπα που δεν σχετίζονταν άμεσα με εκείνη, τον είχε συναρπάσει. Εκτίμησή μας είναι ότι εκείνος ήξερε το συμβάν στους Μολάους της Λακωνίας και την εκτέλεση των 200 κρατουμένων στην Καισαριανή. Μετά από τα λεπτά αυτής της συζήτησης, το κλίμα πια είχε αλλάξει εντελώς. Ο αξιωματικός άφησε τη συνομιλήτριά του και γυρνώντας προς τους στρατιώτες του αποσπάσματος έδωσε την διαταγή της ακύρωσης της εκτέλεσης. Σε δευτερόλεπτα το πέπλο του θανάτου που κάλυπτε τη πλατεία, εξαφανίστηκε. Στους μελλοθάνατους δόθηκε η εντολή να φύγουν. Σε λίγη ώρα οι στρατιώτες άρχισαν να ανεβαίνουν στα καμιόνια. Η επιχείρηση για τα αντίποινα στις Μαργαρίτες είχε λήξει και μάλιστα ευνοϊκά μετά την παρέμβαση αυτής της γυναίκας, σωστής ηρωϊδας.
Η εκτέλεση
Τις επόμενες ημέρες έγινε γνωστή ότι η τελική λύση είχε δοθεί σε χώρο που χρησιμοποιούνταν και για άλλες εκτελέσεις στα ‘’δύο αοράκια’’ κοντά στις φυλακές της Νέας Αλικαρνασσού στο Ηράκλειο. Εκεί λοιπόν εκτελέστηκαν κάποιοι κρατούμενοι από τις φυλακές της Νέας Αλικαρνασσού μαζί με κάποιους άλλους που είχαν μεταφερθεί από τις φυλακές του Ρεθύμνου σε μια ομαδική εκτέλεση. Έτσι γράφτηκε η τελευταία πράξη του δράματος της απαγωγής του Γερμανού αξιωματικού στις Μαργαρίτες. Αυτή ξεπληρώθηκε ως ένα ακόμη έγκλημα πολέμου, με το αίμα ανυποψίαστων κρατούμενων, οι οποίοι και βέβαια κατ΄ ουδένα τρόπο σχετίζονταν με το συμβάν της απαγωγής.
Ολοκληρώθηκε η μεταβίβαση κυριότητας της φωτογραφικής συλλογής, από την οποία προήλθαν οι φωτογραφίες των εκτελεσμένων της Καισαριανής.
262 φωτογραφίες, τα 16 έγγραφα και τα 4 παλαιά χαρτονομίσματα
Τα αρμόδια στελέχη του υπουργείου Πολιτισμού, με τη συνδρομή της Ελληνικής Πρεσβείας στο Βέλγιο, παρέλαβαν τις 262 φωτογραφίες, τα 16 έγγραφα και τα 4 παλαιά χαρτονομίσματα, τα οποία είχε εκθέσει προς πώληση ο Βέλγος συλλέκτης στο διαδικτυακό τόπο δημοπρασιών, πριν από δύο εβδομάδες, ακριβώς.
«Το υπουργείο Πολιτισμού αντέδρασε με εξαιρετική ταχύτητα και έφερε σε πέρας ένα δύσκολο έργο, το οποίο περιελάμβανε την τεκμηρίωση της αυθεντικότητας της συλλογής, τον χαρακτηρισμό της ως μνημείο, την τεκμηρίωση της προέλευσής της, τη διαπραγμάτευση, ώστε αυτή να μην διασπασθεί και να μεταβιβασθεί εξ ολοκλήρου στο Ελληνικό Δημόσιο και, τέλος, την ολοκλήρωση όλων των απαραίτητων διαδικασιών, ώστε να γίνει η μεταβίβαση, όπως απαιτεί το ισχύον θεσμικό πλαίσιο.
Ευχαριστώ όλα τα στελέχη και τους εξωτερικούς συνεργάτες του Υπουργείου για την πλήρη ανταπόκρισή τους σ’ αυτό το σύνθετο εγχείρημα.
Οι φωτογραφίες -τεκμήρια του ήθους και του πατριωτισμού των εκτελεσμένων Ελλήνων στην Καισαριανή, την Πρωτομαγιά του 1944- είναι πλέον κτήμα του Ελληνικού Δημοσίου».
Τρία χρόνια συμπληρώνονται από την τραγωδία στα Τέμπη και ο Ενιαίος Φοιτητικός Σύλλογος Πολυτεχνείου Κρήτης καλεί σε συμμετοχή στις επετειακές κινητοποιήσεις της 28ης Φεβρουαρίου, υπογραμμίζοντας πως ο αγώνας για δικαιοσύνη παραμένει επίκαιρος όσο ποτέ.
Στο δελτίο τύπου που εξέδωσε, ο φοιτητικός σύλλογος αναφέρεται στον θάνατο των 57 ανθρώπων στις 28 Φεβρουαρίου 2023, χαρακτηρίζοντας το συμβάν ως «έγκλημα» που αποδεικνύει «το πώς η πολιτική των ιδιωτικοποιήσεων δολοφονεί». Ο σύλλογος καταγγέλλει τον κατακερματισμό του σιδηροδρομικού δικτύου, την υποβάθμιση και την ιδιωτικοποίηση των δημόσιων αγαθών, ειδικά στο πλαίσιο των μνημονιακών πολιτικών των δύο τελευταίων δεκαετιών.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στα γεγονότα που ακολούθησαν τη σύγκρουση, με τον Ενιαίο Φοιτητικό Σύλλογο να καταγγέλλει «το μπάζωμα λίγες μόλις ώρες μετά», την «εξαφάνιση οπτικού υλικού από τις κάμερες», τα «ψέματα για την τηλεδιοίκηση» και την «προσπάθεια καμουφλαρίσματος του εγκλήματος ως ένα ανθρώπινο λάθος». Ο σύλλογος υποστηρίζει ότι η μη εξιχνίαση της παράνομης μεταφοράς εύφλεκτου υγρού αποδεικνύει πως «η κυβέρνηση περισσότερο δρα ως μαφία» για να προστατεύσει τον στενό κύκλο γύρω από τον πρωθυπουργό και τους αρμόδιους υπουργούς.
Το δελτίο τύπου θυμίζει τη διαρροή των ηχητικών ντοκουμέντων πέρσι τέτοια εποχή, τα οποία, όπως σημειώνεται, «συγκλόνισαν όλη την ελληνική κοινωνία» καθώς απέδειξαν ότι οι επιζώντες της σύγκρουσης «έχασαν εν τέλει τη ζωή τους λόγω της φωτιάς στο βαγόνι και μέχρι τελευταία στιγμή πάλευαν για οξυγόνο». Αναφέρεται επίσης στην απεργία πείνας του Πάνου Ρούτσι, πατέρα θύματος της τραγωδίας, για το αίτημα εκταφής του παιδιού του και διενέργειας εξετάσεων, αίτημα που, όπως επισημαίνεται, «μένει ακόμα να ικανοποιηθεί».
Ο σύλλογος χαρακτηρίζει τις επετειακές συγκεντρώσεις της 28ης Φεβρουαρίου 2024 ως «τις μεγαλύτερες που έχει δει το ελληνικό κράτος από την ίδρυσή του μέχρι και σήμερα», με «εκατομμύρια ανθρώπων, όλων των ηλικιών» να διαδηλώνουν. Συγκεκριμένα για την Αθήνα, αναφέρεται ότι «βούλιαξε» το Σύνταγμα από τα 2 εκατομμύρια διαδηλωτών, ενώ καταγγέλλει την «ακραία καταστολή, των χημικών και των γκλοπ» που επιχείρησε να διαλύσει τη συγκέντρωση. Οι Φοιτητικοί Σύλλογοι, σύμφωνα με το δελτίο, «στάθηκαν ως ασπίδα του λαού απέναντι στην αστυνομική βία».
Παράλληλα με το ζήτημα των Τεμπών, ο Ενιαίος Φοιτητικός Σύλλογος Πολυτεχνείου Κρήτης θίγει σειρά ζητημάτων που αφορούν την τριτοβάθμια εκπαίδευση. Αναφορικά με τις διαγραφές φοιτητών, επισημαίνεται ότι φέτος πραγματοποιήθηκαν 308.000 διαγραφές πανελλαδικά, ενώ στο Πολυτεχνείο Κρήτης πάνω από το 40% των φοιτητών κινδυνεύουν να διαγραφούν καθώς ξεπερνούν το 8ο έτος σπουδών. Το ίδρυμα, σύμφωνα με τα στοιχεία που παραθέτει ο σύλλογος, έμεινε κενό το 45,7% των θέσεων, «εκτοξεύοντάς το στην πρώτη θέση σε ποσοστό κενών θέσεων πανελλαδικά».
Ο σύλλογος καταγγέλλει επίσης την εξαγγελία κατάργησης του άρθρου 16 του Συντάγματος, με αφορμή τη λειτουργία των ιδιωτικών πανεπιστημίων. Χαρακτηρίζει τα ιδιωτικά πανεπιστήμια «παρωδία» και καταγγέλλει τη «διαρκή υποχρηματοδότηση και υποστελέχωση των δημοσίων πανεπιστημίων, της ΕΒΕ και των διαγραφών», που παρουσιάζουν τις ιδιωτικές σχολές ως «ιδανική διέξοδο».
Ιδιαίτερη μνεία γίνεται σε περιστατικά που αφορούν το ίδιο το ίδρυμα. Ο σύλλογος αναφέρεται στη μηνυτήρια αναφορά που είχε υποβάλει η τότε υπουργός Παιδείας Νίκη Κεραμέως εις βάρος 8 φοιτητών του Πολυτεχνείου Κρήτης, μετά από κινητοποίηση στο γραφείο του κοσμήτορα του τμήματος ΗΜΜΥ, Καρυστινού. Η δίκη των 8 φοιτητών συνεχίστηκε στις 11 Φεβρουαρίου, με τους φοιτητικούς συλλόγους του ιδρύματος να δίνουν «μαζικό παρόν». Ο σύλλογος καταγγέλλει επίσης τη συγκρότηση Πειθαρχικού Συμβουλίου στο ίδρυμα, μετά από καταγγελία του καθηγητή Γυφτάκη, και νέες πειθαρχικές διώξεις που εκκίνησε ο κοσμήτορας Καρυστινός.
Το δελτίο τύπου καταλήγει με αιτήματα και αποφάσεις του συλλόγου, μεταξύ των οποίων η συμμετοχή στη διαδήλωση της 28ης Φεβρουαρίου στην πλατεία Δημοτικής Αγοράς στα Χανιά στις 11:00, η διοργάνωση δράσεων ενάντια στις διαγραφές και τα πειθαρχικά, καθώς και η παρέμβαση στις Γενικές Συνελεύσεις των σχολών και τη Σύγκλητο του ιδρύματος.
Στη συγκέντρωση που πραγματοποιήθηκε στο Ηράκλειο για τα τρία χρόνια από το έγκλημα των Τεμπών συμμετείχε ο Τομεάρχης Οικονομικών & Ανάπτυξης Κ.Ο. ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ, Βουλευτής Ηρακλείου Χάρης Μαμουλάκης.
Η εκδήλωση διοργανώθηκε με αφορμή τη συμπλήρωση τριών ετών από την τραγωδία που στοίχισε τη ζωή σε 57 ανθρώπους.
Ο Χάρης Μαμουλάκης συνομίλησε με κόσμο που είχε συγκεντρωθεί για να τιμήσει τη μνήμη των θυμάτων και προχώρησε σε σχετική δήλωση.
«Τρία χρόνια από τα Τέμπη. Ένας χρόνος από τις πρώτες μεγάλες συγκεντρώσεις που ένωσαν μια ολόκληρη χώρα. Σήμερα δεν συμμετέχω ως Βουλευτής. Συμμετέχω ως πολίτης. Γιατί η μνήμη δεν κομματικοποιείται. Ο πόνος δεν γίνεται ψηφοδέλτιο. Και η Δικαιοσύνη δεν έχει χρώμα. Το μόνο που μας αφορά είναι ένα: Να αποδοθεί Δικαιοσύνη», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Η εσπευσμένη, αν και εντυπωσιακή, πρόσκληση του Αμερικανού ΥΠΕΞ Ρούμπιο στην Ελληνα ομόλογό του Γεραπετρίτη την περασμένη Πέμπτη στον Λευκό Οίκο είχε ως πρωτεύον και επείγον θέμα την αμερικανική βάση στη Σούδα και την εμπλοκή της στις επικείμενες (;) αμερικανικές επιχειρήσεις εναντίον του Ιράν. Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές που δεν επιδέχονται αμφισβήτησης, η αμερικανική πλευρά ζήτησε από την ελληνική κυβέρνηση την απρόσκοπτη διευκόλυνση ανεφοδιασμών αμερικανικών πλοίων και αεροσκαφών στη Σούδα καθώς και την πλήρη υποστήριξη των αμερικανικών επιχειρήσεων στην περιοχή.
Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, η αμερικανική πλευρά ζήτησε την αναδιάταξη σε χώρους της βάσης ώστε να μπορούν να σταθμεύουν και να απογειώνονται περισσότερα αμερικανικά αεροσκάφη. Η ελληνική κυβέρνηση δεσμεύτηκε να μεταφέρει στη Σούδα, για την προστασία της περιοχής, ένα σύστημα πυραύλων Patriot από την ενδοχώρα, ξεκαθαρίζοντας παράλληλα ότι οι ελληνικές Ενοπλες Δυνάμεις δεν πρόκειται να εμπλακούν καθ’ οιονδήποτε τρόπο στην αμερικανοϊρανική σύγκρουση.
Σημειώνεται ότι η αμερικανική κυβέρνηση είχε διαβουλευτεί σε ανώτατο επίπεδο με την ελληνική κυβέρνηση για την πλήρη διαθεσιμότητα της βάσης της Σούδας σε δυνάμει αμερικανικές επιχειρήσεις εναντίον του Ιράν και κατόπιν εκλήθη ο κ. Γεραπετρίτης από τον ομόλογό του Ρούμπιο στον Λευκό Οίκο.
Οι εξελίξεις αυτές είναι πρωτόγνωρες στην περιοχή, καθώς για πρώτη φορά στις πρόσφατες δεκαετίες η Τουρκία έχει αποκλειστεί από οποιαδήποτε στρατιωτική και επιχειρησιακή δραστηριότητα με αμερικανικές επιχειρήσεις στην περιοχή. Για πρώτη φορά στην ιστορία τους η βάση του Ιντσιρλίκ και τα αεροδρόμια του Νταλαμάν και της Κόνυα έχουν βάλει λουκέτο και δεν πρόκειται να συμμετάσχουν ή να συνδράμουν σε καμιά αμερικανική ενέργεια στην περιοχή της Μέσης Ανατολής και ειδικά στο Ιράν.
Το γεγονός αυτό ερμηνεύει το αυξημένο αμερικανικό ενδιαφέρον για τη λειτουργία της βάσης της Σούδας στις αμερικανικές επιχειρήσεις στο Ιράν, ανατρέποντας την «παραδοσιακή» συνεργασία Τουρκίας – ΗΠΑ σε επιχειρήσεις στην περιοχή. Ετσι, η Ελλάδα, λόγω Σούδας, αναβαθμίζεται επιχειρησιακάκαι στρατιωτικά από τις ΗΠΑ στην περιοχή – χωρίς να συμμετέχουν στρατιωτικά οι ελληνικές Ε.Δ. στις επιθετικές αμερικανικές στρατιωτικές ενέργειες εναντίον του Ιράν.
Με το «σβήσιμο» της Τουρκίας από τον χάρτη των πιθανών αμερικανικών επιχειρήσεων, οι δύο «πόλοι» στρατιωτικής και επιχειρησιακής υποστήριξης των ΗΠΑ στην περιοχή είναι το Ισραήλ και η βάση της Σούδας. Σύμφωνα με τις υπάρχουσες πληροφορίες, στη Σούδα αυτή τη στιγμή έχουν από 2 F-35, 4 Α-10, 5 Air refueling KC-135 για τον ανεφοδιασμό αεροσκαφών στον αέρα, 3 «Ποσειδών» ναυτικής συνδρομής , συν το αεροπλανοφόρο Φορντ που στάθμευσε στη ναυτική βάση της Σούδας.
Σημειώνεται ότι οι ανεφοδιασμοί των αμερικανικών αεροσκαφών μέσα στο FIR Αθηνών γίνονται σε εφαρμογή του σχετικού ΜΟΥ Ελλάδας – ΗΠΑ, σύμφωνα με το οποίο τα αμερικανικά αεροσκάφη καταθέτουν σχέδια πτήσης και σέβονται τα 10 ν.μ. του ΕΕΧ. Η μεγαλύτερη εμπλοκή της Σούδας στις αμερικανικές επιχειρήσεις εγκυμονεί και κινδύνους στοχοποίησης της Σούδας και της Κρήτης συνολικά από τις ιρανικές ένοπλες δυνάμεις. Ως γνωστόν, το Ιράν διαθέτει αριθμό βαλλιστικών πυραύλων που μπορούν να πλήξουν τόσο το Ισραήλ, κατά κύριο λόγο, όσο και τη Σούδα. Το Ισραήλ διαθέτει τον «σιδερένιο θόλο», ο οποίος όμως είναι αναποτελεσματικός όταν αυτός υπερφορτωθεί. Η προστασία της Σούδας και της Κρήτης γενικότερα επαφίεται στην αμερικανική αντιπυραυλική προστασία, για την οποία όμως δεν υπάρχουν περισσότερες επιχειρησιακές λεπτομέρειες.
Και το ευτράπελο της μέχρι τώρα εικόνας: Το αεροπλανοφόρο Φορντ κατέπλευσε στη Σούδα με χαλασμένο το ειδικό σύστημα αποχέτευσης αέρος, με αποτέλεσμα τα ανθρώπινα απόβλητα να συσσωρεύονται στο σκάφος. Αναζητήθηκαν επομένως συνεργεία για την αποκατάσταση της βλάβης, με συνδρομή προφανώς και του αθάνατου ελληνικού «Αχόρταγου».
