Ένας αυξανόμενος αριθμός πρώην Ισραηλινών στρατηγών, αξιωματούχων των μυστικών υπηρεσιών και πρωθυπουργών κατηγορούν εποίκους στη Δυτική Όχθη ότι διαπράττουν εθνοκάθαρση με την υποστήριξη της κυβέρνησης. «Μόλις μια κοινωνία συμπεριφέρεται με αυτόν τον τρόπο», δήλωσε ένας εξ αυτών, «αυτή η κοινωνία είναι καταδικασμένη».
Περισσότεροι από 200 εξέχοντες Ισραηλινοί υπέγραψαν επιστολή τον Ιούνιο απαιτώντας από την κυβέρνηση να σταματήσει τις επιθέσεις εναντίον Παλαιστινίων αμάχων στη Δυτική Όχθη. Στους υπογράφοντες περιλαμβάνονταν δύο πρώην πρωθυπουργοί, περισσότεροι από τρεις δωδεκάδες απόστρατοι στρατηγοί του Στρατού Ξηράς και της Πολεμικής Αεροπορίας, οι πρώην επικεφαλής των υπηρεσιών εξωτερικών και εσωτερικών μυστικών πληροφοριών της χώρας, καθώς και ραβίνοι, ένας νομπελίστας και ένας από τους πιο σεβαστούς μυθιστοριογράφους του Ισραήλ.
Οι απόστρατοι και πρώην αξιωματούχοι προέρχονται από όλο το πολιτικό φάσμα, συμπεριλαμβανομένου του ίδιου του κόμματος του πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου, και πολλοί θεωρούνταν «γεράκια» της ασφάλειας.
Στην επιστολή τους, απηύθυναν έκκληση για τον τερματισμό της «εβραϊκής τρομοκρατίας» και της «εθνοκάθαρσης» που βρίσκεται σε εξέλιξη στη Δυτική Όχθη. Και κατηγόρησαν την κυβέρνηση του κ. Νετανιάχου όχι μόνο για αμέλεια ως προς την αποτυχία της να την σταματήσει, αλλά και για την άσκηση «μιας σκόπιμης κυβερνητικής πολιτικής στην οποία ολόκληρος ο μηχανισμός ασφαλείας —συμπεριλαμβανομένου του στρατού, της Shin Bet και της αστυνομίας— είναι εν γνώσει του συνένοχος».
Κατηγόρησαν επίσης τον στρατό για συνενοχή στη βία, λέγοντας ότι οι στρατιώτες μένουν αμέτοχοι και παρακολουθούν καθώς δέχονται επιθέσεις οι Παλαιστίνιοι, ή μερικές φορές ακόμη και ενώνουν τις δυνάμεις τους με τους εποίκους για να επιτεθούν από κοινού σε παλαιστινιακά χωριά.
Η δημόσια καταγγελία, δεδομένου του από ποιους προέρχεται, προκαλεί κατάπληξη. Οι ακτιβιστές έχουν συχνά ισχυριστεί ότι το Ισραήλ διαπράττει θηριωδίες στη Δυτική Όχθη. Όμως οι κατηγορίες για εθνοκάθαρση από μια τόσο μεγάλη ομάδα πρώην πρωθυπουργών, στρατηγών και άλλων ανώτατων Ισραηλινών αξιωματούχων —των ίδιων ανθρώπων που κάποτε ηγούνταν των δυνάμεων ασφαλείας της χώρας τους— είναι ουσιαστικά πρωτοφανείς.
Ορισμένοι από τους απόστρατους αξιωματούχους υποστηρίζουν ότι η εκστρατεία εναντίον των Παλαιστινίων στη Δυτική Όχθη θυμίζει τον ναζισμό — ένας εξαιρετικά επίμαχος ισχυρισμός, ειδικά στο Ισραήλ, όπου πολλοί Εβραίοι βρήκαν καταφύγιο αφού οι οικογένειές τους εξοντώθηκαν στην Ευρώπη.
Ο Μοσέ Γιααλόν (Moshe Ya’alon), ο πρώην αρχηγός του γενικού επιτελείου στρατού που υπηρέτησε ως υπουργός Άμυνας υπό τον κ. Νετανιάχου έως το 2016, παρομοίασε πρόσφατα την ιδεολογία των εξτρεμιστών Ισραηλινών εποίκων στη Δυτική Όχθη με εκείνη της Γερμανίας του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.
«Τι είναι η εβραϊκή ανωτερότητα;» δήλωσε πρόσφατα στο Ynet, έναν ισραηλινό ειδησεογραφικό ιστότοπο, ο κ. Γιααλόν, ο οποίος θεωρούνταν επί μακρόν «γεράκι» της ασφάλειας. «Ογδόντα χρόνια μετά το Ολοκαύτωμα, το “Ο Αγών μου” (Mein Kampf) αντίστροφα. Η κυρίαρχη φυλή είμαστε εμείς».
Άλλοι πρώην υψηλόβαθμοι Ισραηλινοί αξιωματούχοι που περιόδευαν στη Δυτική Όχθη μαζί του μοιράστηκαν την ίδια αγανάκτηση.
«Αυτό είναι εθνοκάθαρση, για να το θέσω απλά», δήλωσε ο Εφραίμ Σνεχ (Ephraim Sneh), απόστρατος ταξίαρχος και πρώην υπουργός Υγείας, σχετικά με τις επιθέσεις των Ισραηλινών εποίκων σε Παλαιστίνιους στη Δυτική Όχθη.
Ο Ασάφ Αγκμόν (Asaf Agmon), απόστρατος πτέραρχος, πήγε ακόμη παραπέρα, συγκρίνοντάς το με αυτό που υπέστησαν οι πρόγονοι ορισμένων Ισραηλινών στο Ολοκαύτωμα — όχι ως προς την κλίμακα της βίας, όπως εξήγησε, αλλά ως προς την προσπάθεια εξάλειψης της παλαιστινιακής παρουσίας από μεγάλο μέρος της Δυτικής Όχθης.
«Μόλις μια κοινωνία συμπεριφέρεται με αυτόν τον τρόπο», είπε, «αυτή η κοινωνία είναι καταδικασμένη».
Όμως, στη σκιά αυτών των συγκρούσεων, ένα πιο αθόρυβο μέτωπο έχει αναδυθεί στη Δυτική Όχθη. Ένοπλοι Ισραηλινοί έποικοι, ενθαρρυμένοι από την πιο δεξιά κυβέρνηση στην ιστορία της χώρας, κάνουν επιδρομές και πυρπολούν παλαιστινιακά σπίτια, τζαμιά και χωριά με φαινομενική ατιμωρησία, προσπαθώντας ανοιχτά να τους εκδιώξουν από την επικράτεια.
Ο ανώτατος στρατιωτικός διοικητής του Ισραήλ στη Δυτική Όχθη έχει προειδοποιήσει ότι η βία κινδυνεύει να βάλει φωτιά στην περιοχή. Οι έποικοι έχουν εξαπολύσει χιλιάδες επιθέσεις στη Δυτική Όχθη από τις 7 Οκτωβρίου 2023, τραυματίζοντας χιλιάδες Παλαιστινίους, σύμφωνα με τα Ηνωμένα Έθνη. Περισσότεροι από 3.200 Παλαιστίνιοι έχουν εκτοπιστεί από επιθέσεις εποίκων μόνο φέτος — διπλάσιος ρυθμός από πέρυσι.
Καθώς ο ρυθμός της βίας αυξάνεται, σύμφωνα με τον ΟΗΕ, ο αριθμός των Παλαιστινίων που τραυματίζονται σε επιθέσεις εποίκων έχει αυξηθεί από έναν μέσο όρο ενός ατόμου κάθε τρεις ημέρες το 2020 σε περισσότερους από τρεις την ημέρα το 2026.
Οι απόστρατοι στρατηγοί που καταδικάζουν αυτή τη βία αποτελούν μέρος μιας μικρής αλλά ταχέως επεκτεινόμενης ομάδας επιδραστικών Ισραηλινών, συμπεριλαμβανομένων πολλών από τα ανώτατα κλιμάκια του στρατιωτικού μηχανισμού και των μυστικών υπηρεσιών, οι οποίοι δηλώνουν δημόσια ότι η ανομία στη Δυτική Όχθη αποτελεί απειλή για την ύπαρξη του Ισραήλ ως δημοκρατίας.
Περισσότεροι από 200 εξέχοντες Ισραηλινοί υπέγραψαν επιστολή τον Ιούνιο απαιτώντας από την κυβέρνηση να σταματήσει τις επιθέσεις εναντίον Παλαιστινίων αμάχων στη Δυτική Όχθη. Στους υπογράφοντες περιλαμβάνονταν δύο πρώην πρωθυπουργοί, περισσότεροι από τρεις δωδεκάδες απόστρατοι στρατηγοί του Στρατού Ξηράς και της Πολεμικής Αεροπορίας, οι πρώην επικεφαλής των υπηρεσιών εξωτερικών και εσωτερικών μυστικών πληροφοριών της χώρας, καθώς και ραβίνοι, ένας νομπελίστας και ένας από τους πιο σεβαστούς μυθιστοριογράφους του Ισραήλ.
Οι απόστρατοι και πρώην αξιωματούχοι προέρχονται από όλο το πολιτικό φάσμα, συμπεριλαμβανομένου του ίδιου του κόμματος του πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου, και πολλοί θεωρούνταν «γεράκια» της ασφάλειας.
Στην επιστολή τους, απηύθυναν έκκληση για τον τερματισμό της «εβραϊκής τρομοκρατίας» και της «εθνοκάθαρσης» που βρίσκεται σε εξέλιξη στη Δυτική Όχθη. Και κατηγόρησαν την κυβέρνηση του κ. Νετανιάχου όχι μόνο για αμέλεια ως προς την αποτυχία της να την σταματήσει, αλλά και για την άσκηση «μιας σκόπιμης κυβερνητικής πολιτικής στην οποία ολόκληρος ο μηχανισμός ασφαλείας —συμπεριλαμβανομένου του στρατού, της Shin Bet και της αστυνομίας— είναι εν γνώσει του συνένοχος».
Οι υπογράφοντες ανέφεραν δεκάδες εκατομμύρια δολάρια σε κρατικές δαπάνες για παράνομα ισραηλινά φυλάκια και αγροκτήματα, και απαίτησαν πλήρη απολογισμό όλων των δημόσιων πόρων που δαπανήθηκαν για δρόμους, νερό, ηλεκτρικό ρεύμα, οχήματα και όπλα για την υποστήριξή τους.
Κατηγόρησαν επίσης τον στρατό για συνενοχή στη βία, λέγοντας ότι οι στρατιώτες μένουν αμέτοχοι και παρακολουθούν καθώς δέχονται επιθέσεις οι Παλαιστίνιοι, ή μερικές φορές ακόμη και ενώνουν τις δυνάμεις τους με τους εποίκους για να επιτεθούν από κοινού σε παλαιστινιακά χωριά.
Η δημόσια καταγγελία, δεδομένου του από ποιους προέρχεται, προκαλεί κατάπληξη. Οι ακτιβιστές έχουν συχνά ισχυριστεί ότι το Ισραήλ διαπράττει θηριωδίες στη Δυτική Όχθη. Όμως οι κατηγορίες για εθνοκάθαρση από μια τόσο μεγάλη ομάδα πρώην πρωθυπουργών, στρατηγών και άλλων ανώτατων Ισραηλινών αξιωματούχων —των ίδιων ανθρώπων που κάποτε ηγούνταν των δυνάμεων ασφαλείας της χώρας τους— είναι ουσιαστικά πρωτοφανείς.
Πολλοί από τους Ισραηλινούς επικριτές έλαβαν μέρος σε ακραία βία κατά τη διάρκεια της δικής τους στρατιωτικής σταδιοδρομίας, διατάσσοντας στοχευμένες δολοφονίες, φονικές αεροπορικές επιδρομές, εφόδους και άλλες επιθέσεις σε Παλαιστινίους, συμπεριλαμβανομένης της Δυτικής Όχθης. Αλλά λένε ότι ενεργούσαν προς το συμφέρον της ισραηλινής ασφάλειας, υπό ιεραρχική διοίκηση και νομική εποπτεία.
Η διαφορά τώρα, λένε, είναι ότι η βία είναι ανεξέλεγκτη, αδιάκριτη και στοχεύει αθώους πολίτες, με σκοπό την εκκαθάριση μεγάλων εκτάσεων της Δυτικής Όχθης, ώστε οι Ισραηλινοί να τις οικειοποιηθούν και να εξαλείψουν κάθε προοπτική ενός παλαιστινιακού κράτους.
Η σημερινή αδικία, υποστηρίζουν, έχει ξεπεράσει μια ηθική κόκκινη γραμμή, κατά την οποία το κράτος επιτρέπει, και μερικές φορές βοηθά, Ισραηλινούς πολίτες να ξυλοκοπούν, να μαχαιρώνουν και να πυροβολούν άλλους χωρίς σχεδόν καμία συνέπεια.
Ο Αζριέλ Νέβο (Azriel Nevo), ο οποίος υπηρέτησε ως στρατιωτικός γραμματέας τεσσάρων πρωθυπουργών, υποστήριξε ότι άλλοι πρωθυπουργοί για τους οποίους εργάστηκε «δεν θα επέτρεπαν ποτέ να συμβεί αυτό».
«Σοκαριστικό», ήταν ο τρόπος που περιέγραψε αυτό που είδε κατά την περιοδεία.
Ορισμένοι από τους απόστρατους αξιωματούχους υποστηρίζουν ότι η εκστρατεία εναντίον των Παλαιστινίων στη Δυτική Όχθη θυμίζει τον ναζισμό — ένας εξαιρετικά επίμαχος ισχυρισμός, ειδικά στο Ισραήλ, όπου πολλοί Εβραίοι βρήκαν καταφύγιο αφού οι οικογένειές τους εξοντώθηκαν στην Ευρώπη.
Ο Μοσέ Γιααλόν (Moshe Ya’alon), ο πρώην αρχηγός του γενικού επιτελείου στρατού που υπηρέτησε ως υπουργός Άμυνας υπό τον κ. Νετανιάχου έως το 2016, παρομοίασε πρόσφατα την ιδεολογία των εξτρεμιστών Ισραηλινών εποίκων στη Δυτική Όχθη με εκείνη της Γερμανίας του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.
«Τι είναι η εβραϊκή ανωτερότητα;» δήλωσε πρόσφατα στο Ynet, έναν ισραηλινό ειδησεογραφικό ιστότοπο, ο κ. Γιααλόν, ο οποίος θεωρούνταν επί μακρόν «γεράκι» της ασφάλειας. «Ογδόντα χρόνια μετά το Ολοκαύτωμα, το “Ο Αγών μου” (Mein Kampf) αντίστροφα. Η κυρίαρχη φυλή είμαστε εμείς».
Το γραφείο του πρωθυπουργού αρνήθηκε να απαντήσει σε ερωτήσεις σχετικά με τις αυξανόμενες κατηγορίες από πρώην στρατηγούς και άλλους αξιωματούχους, και η κυβέρνηση δεν απάντησε σε πολλαπλά αιτήματα για δεδομένα σχετικά με τις επιθέσεις εποίκων στη Δυτική Όχθη.
Στο παρελθόν, ο κ. Νετανιάχου έχει απορρίψει τη βία των εποίκων ως παράνομες πράξεις «μιας χούφτας παιδιών», ενώ ορισμένοι υπουργοί στην κυβέρνησή του έχουν δηλώσει ότι δεν υπάρχει τέτοιο πράγμα όπως η εβραϊκή τρομοκρατία.
Αλλά καθώς η καταδίκη της βίας των εποίκων αυξάνεται, συμπεριλαμβανομένης και αυτής από τις Ηνωμένες Πολιτείες, η πίεση εντείνεται προς τον κ. Νετανιάχου να απαντήσει πιο δυναμικά. Έποικοι πολιόρκησαν πρόσφατα αρκετά παλαιστινιακά σπίτια, ένα εκ των οποίων ανήκε σε Αμερικανό πολίτη. Σε μια σπάνια δήλωση κατά τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου, ο κ. Νετανιάχου δήλωσε ότι τέτοιες «εγκληματικές πράξεις» προκαλούν «τεράστια ζημιά» στους νομοταγείς εποίκους και «βλάπτουν τη θέση του Ισραήλ στον κόσμο».
Ο ισραηλινός στρατός απορρίπτει οποιονδήποτε υπαινιγμό ότι υποστηρίζει «τις ενέργειες βίαιων ομάδων» στη Δυτική Όχθη. Δηλώνει ότι η αποστολή του είναι να «προστατεύει όλους τους κατοίκους» και ότι κάθε στρατιώτης που συμμετέχει σε επιθέσεις εποίκων ή μένει αμέτοχος ενώ αυτές συμβαίνουν «ενεργεί με πλήρη περιφρόνηση» των διαταγών του.
Θρησκευτικοί ηγέτες που υποστηρίζουν τους ισραηλινούς οικισμούς στη Δυτική Όχθη επαίνεσαν τον στρατό και την κυβέρνηση για την υποστήριξη ενός αριθμού-ρεκόρ νέων φυλακίων και αγροκτημάτων, τα οποία οι απόστρατοι στρατηγοί υποστηρίζουν ότι τροφοδοτούν τη βία των εποίκων στη Δυτική Όχθη.
Αλλά ο ραβίνος Ελιακίμ Λεβανόν (Elyakim Levanon), ο οποίος επιβλέπει ένα θρησκευτικό συμβούλιο στη Δυτική Όχθη, προειδοποίησε πρόσφατα τους υποστηρικτές να αποφεύγουν τη βία, λέγοντας ότι οι επικριτές τη χρησιμοποιούσαν ως δικαιολογία για να βλάψουν τη «φήμη του εποικιστικού κινήματος τόσο στο Ισραήλ, όσο και στις ΗΠΑ και παγκοσμίως».
Οι επιθέσεις των εποίκων εκτυλίσσονται την ίδια στιγμή που ο ισραηλινός στρατός δρα πολύ πιο επιθετικά στη Δυτική Όχθη.
Από τις επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου σχεδόν τρία χρόνια πριν, περισσότεροι από 1.100 Παλαιστίνιοι, ορισμένοι εκ των οποίων μαχητές, έχουν σκοτωθεί στην περιοχή, η συντριπτική πλειονότητα εξ αυτών από τα χέρια των ισραηλινών δυνάμεων. Αυτός είναι περίπου ο ίδιος αριθμός Παλαιστινίων που σκοτώθηκαν στη Δυτική Όχθη από το 2005 έως το 2022, σύμφωνα με τα Ηνωμένα Έθνη. Από το 2023, 67 Ισραηλινοί έχουν σκοτωθεί από Παλαιστινίους στη Δυτική Όχθη.
Καθώς η βία κλιμακώνεται —και οι δολοφονίες, οι εμπρησμοί και οι λεηλασίες μένουν ατιμώρητες— ακόμη και ορισμένοι που κάποτε υπερασπίζονταν την κατοχή κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου.
«Αν χρειαζόταν, θα μπορούσα να προβάλω μια νομική υπεράσπιση για όσα έχουν κάνει οι Ισραηλινές Αμυντικές Δυνάμεις στη Γάζα», δήλωσε ο Γκαλ Λέβερτοφ (Gal Levertov), πρώην επικεφαλής του διεθνούς τμήματος στο Υπουργείο Δικαιοσύνης, ο οποίος εκπροσώπησε το Ισραήλ ενώπιον του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου στη Χάγη.
«Αλλά τι συμβαίνει σήμερα στη Δυτική Όχθη;» πρόσθεσε. «Είναι αδύνατο να το προασπίσεις».
Ολόκληρο το άρθρο στους nytimes.com



