Τι είναι οι νέες γονιδιωματικές τεχνικές και γιατί προκαλούν τόση διαμάχη στην ΕΕ; – Οι αποφάσεις που πήρε το ευρωκοινοβούλιο για την προώθησή τους

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ψήφισε υπέρ μιας πιο χαλαρής ρύθμισης για τη χρήση των Νέων Γονιδιωματικών Τεχνικών (ΝΓΤ) στα φυτά. Μια απόφαση που πυροδότησε έντονες συζητήσεις. Αλλά τι ακριβώς είναι οι NGTs;

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο επιδιώκει να εξαιρέσει ορισμένες ποικιλίες φυτών από τους αυστηρούς κανόνες που διέπουν τις Νέες Γονιδιωματικές Τεχνικές (NGT). Η μέθοδος έχει επί του παρόντος παρόμοια ρύθμιση με εκείνη που χρησιμοποιείται για τους γενετικά τροποποιημένους οργανισμούς (ΓΤΟ).

Ενώ οι υποστηρικτές θεωρούν ότι αυτό αποτελεί μια ευκαιρία για την καλλιέργεια πιο ανθεκτικών σπόρων, οι επικριτές έχουν εκφράσει ανησυχίες σχετικά με τους πιθανούς κινδύνους που συνδέονται με την τεχνική.

Οι NGT υπόσχονται τη δημιουργία ποικιλιών φυτών ανθεκτικών στην ξηρασία, τους εχθρούς και τις ασθένειες. Αλλά τι ακριβώς είναι αυτές οι τεχνικές; Ο καθηγητής Bendahmane, διευθυντής ερευνών του INRAE στο ENS Lyon, τις εφαρμόζει ενεργά στα τριαντάφυλλα.

“Αυτές οι νέες τεχνολογίες μας επιτρέπουν να στοχεύουμε γονίδια εντός του γονιδιώματος με χειρουργική ακρίβεια, σαν να χρησιμοποιούμε ψαλίδι, με πολύ ακριβή τρόπο, χωρίς να επηρεάζουμε άλλα τμήματα του γονιδιώματος. Και μπορούμε να εισάγουμε μια λειτουργία ή να βελτιώσουμε την επιθυμητή λειτουργία. Ο χρόνος που εξοικονομείται είναι σημαντικός και είναι ακόμη πιο σημαντικός επειδή είναι πιο ακριβής και θα στοχεύσουμε μόνο το τμήμα που θέλουμε να βελτιώσουμε” εξήγησε.

“Η έρευνα στα τριαντάφυλλα όχι μόνο ρίχνει φως στις αντιδράσεις τους στη θερμοκρασία, ωφελώντας την καλλιέργεια διακοσμητικών και καλλυντικών τριαντάφυλλων, αλλά παρέχει επίσης πολύτιμες γνώσεις για άλλα φυτά, ιδίως τα οπωροφόρα δέντρα, τα οποία είναι πιο δύσκολο να μελετηθούν”, πρόσθεσε. “Πολλά οπωροφόρα δέντρα παρουσιάζουν πρωιμότερη ανθοφορία, διαταράσσοντας την επικονίαση και οδηγώντας σε απώλειες καλλιεργειών”.

Σε ολόκληρη την Ευρώπη, η μέθοδος αυτή ρυθμίζεται επί του παρόντος με παρόμοιο τρόπο με τους ΓΤΟ. Πόσο όμοιες όμως είναι οι δύο τεχνικές; Ο Georges Freyssinet, πρόεδρος της Γαλλικής Ένωσης Βιοτεχνολογίας Φυτών, διευκρινίζει:

“Αυτές οι τεχνολογίες είναι εντελώς διαφορετικές από τη μέθοδο που χρησιμοποιούσαμε προηγουμένως, διότι στη διαγονιδιογένεση εισάγεται ένα νέο γονίδιο, ενώ τώρα απλώς τροποποιούμε ένα υπάρχον γονίδιο”.

“Αυτό που παρατηρούμε με την κλιματική αλλαγή είναι μια ανακατανομή των ασθενειών. Τα έντομα μεταναστεύουν από το νότο στο βορρά και η αυξημένη υγρασία οδηγεί σε έξαρση των μυκητιασικών λοιμώξεων. Δεδομένων αυτών των αλλαγών στη φύση, πρέπει να ανταποκριθούμε ταχύτερα. Αυτές οι τεχνολογίες, οι οποίες επιταχύνουν την έρευνα και την ανάπτυξη, θα μας επιτρέψουν να αναπτύξουμε φυτά που μπορούν να προσαρμοστούν στις μελλοντικές μεταβολές”.

Ωστόσο, ορισμένοι αγρότες θεωρούν αυτά τα τροποποιημένα με NGT φυτά ως δυνητικά επιβλαβή για τη γεωργία.

Ο Christian Foilleret, πρώην αγρότης και ακτιβιστής της ένωσης Faucheurs Volontaires, έχει αυτή την άποψη. “Οι NGT είναι μεταξύ των ανησυχιών μου και εκείνων της Αγροτικής Συνομοσπονδίας. Είναι μεγάλη ανησυχία αν αυτό περάσει, επειδή δημιουργεί προηγούμενο για την κατοχύρωση πατεντών σε έμβια όντα, με πολλές πιθανές καταχρήσεις. Θα οδεύσουμε προς μια γεωργία που θα είναι ακόμη πιο παραγωγική και καπιταλιστική”.

Αλλά ποιες λύσεις υπάρχουν για τη γεωργία σε έναν κόσμο που θερμαίνεται;

“Υπάρχουν εναλλακτικές προσεγγίσεις που είναι διαθέσιμες σήμερα. Στο αγρόκτημά μου, δίνω προτεραιότητα στην εκμάθηση των υφιστάμενων τεχνικών και στην προσαρμογή τους σε συγκεκριμένα φυτά. Δεν μπορούμε να καλλιεργήσουμε οποιαδήποτε καλλιέργεια οπουδήποτε – τα φυτά πρέπει να προσαρμόζονται στο περιβάλλον τους”, εξηγεί ο Foilleret. “Μελέτες έχουν δείξει ακόμη και ντομάτες που ευδοκιμούν χωρίς νερό. Αλλά συνεχίζουμε να παραμελούμε την έρευνα για τα φυτά, προς όφελος της γενετικής χειραγώγησης”.

Στην Ευρώπη, τα τελευταία 50 χρόνια, οι σοδειές μειώθηκαν κατά 30%, γεγονός που οδήγησε ορισμένους να πιέσουν για αλλαγή του τρόπου διαχείρισης της γεωργίας. Ωστόσο, παρά το γεγονός ότι η μέθοδος NGT χρησιμοποιείται αλλού στον κόσμο, η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων έχει προειδοποιήσει για πιθανές ανησυχίες σχετικά με την ασφάλεια όσον αφορά την εφαρμογή της.

"google ad"

Ποιος αποφάσεις πήρε το ευρωκοινοβούλιο

Η Ευρωπαϊκή Ένωση επιχειρεί να αυξήσει τη βιωσιμότητα του εφοδιασμού της σε τρόφιμα, μειώνοντας την ανάγκη για φυτοφάρμακα, μέσω κανόνων και τεχνικών που ψήφισε το Ευρωκοινοβούλιο για νέο κανονισμό για τα φυτά που παράγονται με ορισμένες νέες γονιδιωματικές τεχνικές (NGTs).

Οι ευρωβουλευτές υποστήριξαν τους νέους κανόνες και συμφώνησαν ότι τα φυτά NGT που είναι συγκρίσιμα με φυσικές ποικιλίες, θα πρέπει να εξαιρεθούν από τις αυστηρές απαιτήσεις της νομοθεσίας για τις γονιδιωματικές τεχνικές.

Τα μέλη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου θέλουν να διασφαλίσουν τη διαφάνεια με τη συνέχιση της υποχρεωτικής επισήμανσης για όλες τις μονάδες NGTs.

Για να αποφευχθούν νομικές αβεβαιότητες και για να διασφαλιστεί ότι οι αγρότες δεν εξαρτώνται υπερβολικά από μεγάλες εταιρείες σπόρων, οι ευρωβουλευτές θέλουν να απαγορεύσουν όλες τα διπλώματα ευρεσιτεχνίας (πατέντες) για όλες τις μονάδες γονιδιωματικών τεχνικών.

Κατόπιν αυτών, το Κοινοβούλιο είναι έτοιμο να ξεκινήσει διαπραγματεύσεις με τα κράτη μέλη της ΕΕ, για το τελικό κείμενο της νομοθεσίας που εντάσσεται στο πλαίσιο της νέας Κοινής Γεωργική Πολιτικής.

ΤΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΕΡΓΑ ΠΟΥ ΘΑ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΕΙ Η ΕΕ

Στο ευρύτερο πλαίσιο της Πράσινη Συμφωνία της ΕΕ εντάσσονται συνολικά 135 νέα ερευνητικά κέντρα που χρηματοδοτεί η ΕΕ, μέσω του προγράμματος Horizon Europe.

Το ποσό των 897.000.000 ευρώ θα δοθεί στους τομείς των τροφίμων, της βιοοικονομίας, των φυσικών πόρων, της γεωργίας και του περιβάλλοντος.

Tα έργα επιλέχθηκαν κατόπιν επτά προσκλήσεων και μεταξύ 568 προτάσεων. Οι επιλαχόντες αφορούν

  • τη βιοποικιλότητα και τα οικοσυστήματα (με ανάπτυξη μεθόδων για τη βελτίωση της διατήρησης ειδών και οικοτόπων που προστατεύονται από την ΕΕ και την αξιολόγηση όσων προκαλούν οι χημικοί ρύποι),
  • τα δίκαια συστήματα τροφίμων (με βιώσιμα κτηνοτροφικά συστήματα και ολιστικές προσεγγίσεις, συν λύσεις μάρκετινγκ και τρόπους να μειωθεί η σπατάλη τροφίμων και οι επιπτώσεις των φυτοφαρμάκων στην υγεία των ανθρώπων και των ζώων),
  • την κυκλική οικονομία και την βιοοικονομία (μέσω ανάπτυξης καινοτόμων λύσεων και βιώσιμων πρακτικών),
  • το καθαρό περιβάλλον και τη μηδενική ρύπανση (με εργαλεία και τεχνικές που θα μειώσουν την απώλεια πόρων και υπολειμμάτων φυτοφαρμάκων στα υδατικά συστήματα),
  • τη γη, τους ωκεανούς και το νερό (με βελτίωση πρακτικών και τεχνολογίας στην άρδευση, την αποδοτικότητα, την αξιοπιστία και τη σχέση μεταξύ κόστους και αποτελεσματικότητας, συν εναλλακτικές λύσεις),
  • τις ανθεκτικές κοινότητες (θα εντοπιστούν και θα αναλυθούν οι παράγοντες κοινωνικού αποκλεισμού, ανισότητας και περιθωριοποίησης) και
  • την καινοτόμο διακυβέρνηση και τις ψηφιακές λύσεις.

euronews.com με πληροφορίες από news247.gr