Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προειδοποίησε την Αλβανία να αποφύγει ενέργειες που θα μπορούσαν να επηρεάσουν αρνητικά την πορεία ένταξής της στην Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς συνεχίζονται οι πανεθνικές διαδηλώσεις για ένα αναπτυξιακό έργο στη νότια ακτή της χώρας, το οποίο συνδέεται με τον Τζάρεντ Κούσνερ, γαμπρό του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ.

Οι διαμαρτυρίες συμπλήρωσαν την έβδομη συνεχόμενη ημέρα τους την Κυριακή, με πολίτες να ζητούν την ακύρωση του πολυτελούς τουριστικού συγκροτήματος, υποστηρίζοντας ότι απειλεί μια προστατευόμενη φυσική περιοχή που φιλοξενεί φλαμίνγκο, φώκιες και περιοχές φωλεοποίησης θαλάσσιων χελωνών.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκφράζει ανησυχίες ότι το έργο ενδέχεται να φέρει την Αλβανία σε σύγκρουση με την ευρωπαϊκή περιβαλλοντική νομοθεσία, γεγονός που θα μπορούσε να επηρεάσει την ολοκλήρωση του Κεφαλαίου 27 των ενταξιακών διαπραγματεύσεων, το οποίο αφορά το περιβάλλον και την κλιματική αλλαγή.

«Η Αλβανία θα πρέπει να απέχει από ενέργειες που θα μπορούσαν να υπονομεύσουν την εκπλήρωση των προϋποθέσεων για το κλείσιμο του κεφαλαίου και αναμένουμε από τις αλβανικές αρχές να ενεργήσουν χωρίς καθυστέρηση», δήλωσε εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στο Politico.

«Στο πλαίσιο της ενταξιακής διαδικασίας, και συγκεκριμένα των προϋποθέσεων για το κλείσιμο του Κεφαλαίου 27 για το περιβάλλον και την κλιματική αλλαγή, η Αλβανία οφείλει να εναρμονιστεί πλήρως με τη νομοθεσία της ΕΕ στον συγκεκριμένο τομέα, συμπεριλαμβανομένων των Οδηγιών για τα Πουλιά και τους Οικοτόπους», πρόσθεσε ο εκπρόσωπος, καλώντας την κυβέρνηση να ανακαλέσει τις τροποποιήσεις στον νόμο για τις Προστατευόμενες Περιοχές και να καταργήσει τον νόμο περί Στρατηγικών Επενδύσεων.

Σύμφωνα με την Επιτροπή, ο υπουργός Περιβάλλοντος της Αλβανίας, Σοφιάν Τζαουπάι, ενημέρωσε τις Βρυξέλλες ότι οι εργασίες για το έργο έχουν προσωρινά ανασταλεί και ότι θα πραγματοποιηθεί μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων με τη συμμετοχή οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών.

«Έχουμε ήδη εκφράσει στον υπουργό Περιβάλλοντος τις ανησυχίες μας σχετικά με πιθανές αδυναμίες του έργου», σημείωσε ο εκπρόσωπος.

“Επανάσταση των Φλαμίνγκο”: Κλιμακώνονται οι διαδηλώσεις στην Αλβανία

Οι κινητοποιήσεις, που έχουν λάβει την ονομασία «Επανάσταση των Φλαμίνγκο» εξαιτίας των φλαμίνγκο που ζουν στην προστατευόμενη περιοχή, κλιμακώθηκαν το Σαββατοκύριακο, με ολοένα και περισσότερες φωνές να ζητούν την παραίτηση του πρωθυπουργού της χώρας, Έντι Ράμα.

Παράλληλα, η Ειδική Εισαγγελία κατά της Διαφθοράς και του Οργανωμένου Εγκλήματος της Αλβανίας (SPAK) έχει ξεκινήσει έρευνα για τις αμφιλεγόμενες αλλαγές στο καθεστώς προστασίας της περιοχής και στην ιδιοκτησία γης που πραγματοποιήθηκαν το 2024.

«Σημειώνουμε ότι το έργο αποτελεί επίσης αντικείμενο εν εξελίξει ερευνών της SPAK, οι οποίες, σύμφωνα με πληροφορίες, επεκτείνονται πέρα από τα περιβαλλοντικά ζητήματα», ανέφερε ο εκπρόσωπος της Κομισιόν.

Ο Έντι Ράμα δήλωσε πρόσφατα στο Politico ότι οι ηγέτες της ΕΕ δεν δείχνουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την πολιτική αναταραχή στην Αλβανία αυτή την περίοδο. Σε συνέντευξή του στο περιθώριο της Συνόδου ΕΕ – Δυτικών Βαλκανίων στο Μαυροβούνιο στις 5 Ιουνίου, υποστήριξε επίσης ότι «αν δεν ήταν ο Τζάρεντ, δεν θα τους ένοιαζε καθόλου» το συγκεκριμένο έργο.

Στις αντιδράσεις συμμετέχουν πλέον και Αλβανοί που ζουν στο εξωτερικό, σε πόλεις όπως η Νέα Υόρκη, το Λονδίνο, οι Βρυξέλλες, το Μιλάνο και το Βερολίνο, ζητώντας την ακύρωση της επένδυσης και την προστασία της φυσικής κληρονομιάς της χώρας από την ανεξέλεγκτη τουριστική ανάπτυξη.

Η Αλβανία θεωρείται μία από τις επικρατέστερες υποψήφιες χώρες για ένταξη στην ΕΕ, μαζί με το Μαυροβούνιο, με τον Ράμα να έχει θέσει ως στόχο την ένταξη της χώρας έως το 2030 και την ολοκλήρωση των τεχνικών διαπραγματεύσεων μέχρι το τέλος του 2027.

Η υπόθεση έχει προκαλέσει έντονο ενδιαφέρον καθώς οι αλλαγές που έγιναν το 2024 στον νόμο για τις Προστατευόμενες Περιοχές θεωρείται από τους επικριτές ότι άνοιξαν τον δρόμο για μεγάλες αναπτύξεις σε οικολογικά ευαίσθητες περιοχές. Μεταξύ αυτών βρίσκεται και η προστατευόμενη περιοχή Βιόσα–Νάρτα, όπου σχεδιάζεται η επένδυση που συνδέεται με τον Τζάρεντ Κούσνερ και για την οποία δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων.

Οι Βρυξέλλες ασκούν εδώ και χρόνια πιέσεις στα Τίρανα να καταργήσουν τον νόμο περί Στρατηγικών Επενδύσεων του 2015, καθώς εκτιμούν ότι παρέχει προνομιακή και ταχεία αδειοδότηση σε συγκεκριμένα έργα, παρακάμπτοντας ενδεχομένως βασικές περιβαλλοντικές εγγυήσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης.