Με Επίκαιρη Ερώτηση προς τον Υπουργό Υποδομών & Μεταφορών, ο ανεξάρτητος Βουλευτής Ηρακλείου Χάρης Μαμουλάκης ανέδειξε την εκτόξευση του λογαριασμού κατασκευής του τμήματος Χερσόνησος – Νεάπολη του Βόρειου Οδικού Άξονα Κρήτης (ΒΟΑΚ), καθώς και τους κινδύνους που ελλοχεύουν για το μεγάλο τμήμα που ακολουθεί, το Χανιά – Ηράκλειο. Η συζήτηση της ερώτησης πραγματοποιήθηκε το πρωί της Παρασκευής 25 Σεπτεμβρίου 2026.

Ο κ. Μαμουλάκης αναφέρθηκε στη μεγάλη καθυστέρηση του έργου των 447 ημερών, η οποία κοστίζει στους Έλληνες φορολογούμενους 97.000.000 ευρώ επιπλέον του αρχικού κόστους. Όπως υπογράμμισε, η καθυστέρηση αυτή οφείλεται στη δομική ανακολουθία της κυβέρνησης, η οποία έσπευσε ένα μήνα πριν τις εκλογές του 2023 να συμβασιοποιήσει ένα έργο που ήταν ανώριμο. «Αυτή η ανωριμότητα με υπαιτιότητα του Δημοσίου, κοστίζει», τόνισε χαρακτηριστικά ο βουλευτής.

Ο κ. Μαμουλάκης επισήμανε ότι το φαινόμενο των αξιώσεων, των διαφυγόντων κερδών και των σταλιών έχει πάρει ανεξέλεγκτες διαστάσεις κατά τα επτά χρόνια διοίκησης της κυβέρνησης Μητσοτάκη. Όπως ανέφερε, οι Έλληνες φορολογούμενοι έχουν πληρώσει ή θα πρέπει να πληρώσουν περισσότερα από 2 δισ. ευρώ για καθυστερήσεις έργων με υπαιτιότητα της κυβέρνησης.

Με αυτά τα χρήματα που θα πληρώσει το Δημόσιο επιπλέον στον ανάδοχο, θα μπορούσαν να είχαν κατασκευαστεί σημαντικά αναπτυξιακά έργα στην Κρήτη, όπως έργα οδικής ασφάλειας, σχολικά κτίρια και εγγειοβελτιωτικά έργα, αντί να πετάει η κυβέρνηση τα εκατομμύρια από το παράθυρο και να τα παίρνει ο εργολάβος από κάτω, σύμφωνα με τη δήλωση του κ. Μαμουλάκη.

Ιδιαίτερη ανησυχία εξέφρασε ο βουλευτής και για τον αντίστοιχο κίνδυνο καταβολής πολύ μεγαλύτερων αποζημιώσεων στο μεγάλο τμήμα του ΒΟΑΚ, το Χανιά – Ηράκλειο, το οποίο αποτελεί το 84% του έργου. Όπως ανέφερε, η σύμβαση υπεγράφη πριν από ενάμισι χρόνο, ο ανάδοχος εγκαταστάθηκε σε τρεις κόμβους για να εισπράττονται σκιώδη διόδια, ωστόσο υπάρχει μηδενική εκτέλεση έργου και φόβος αξιώσεων για ποσά άνω του 1 δισ. ευρώ.

Ο κ. Μαμουλάκης ζήτησε ξεκάθαρες απαντήσεις σε τέσσερα κρίσιμα ερωτήματα: για ποιο λόγο αποφασίστηκε η συμβασιοποίηση του έργου τον Απρίλιο του 2023 ενώ δεν είχε ωριμάσει ακόμα η διαδικασία κήρυξης απαλλοτριώσεων, αν έχουν ολοκληρωθεί οι κηρύξεις απαλλοτριώσεων ή ενδέχεται να ακολουθήσουν εκ νέου μεταθέσεις προγραμματισμένων ημερομηνιών σύμφωνα με το άρθρο 13 της Σύμβασης Σύμπραξης με αποτέλεσμα τις εκ νέου αποζημιώσεις του Ιδιωτικού Φορέα Σύμπραξης (ΙΦΣ) και του Κατασκευαστή, ποια είναι η καταληκτική ημερομηνία ολοκλήρωσης της κατασκευής του έργου προκειμένου να μη τεθούν σε κίνδυνο οι πόροι από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, και πώς τεκμαίρεται η τήρηση της Αρχής της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης στο σχεδιασμό και την υλοποίηση της Σύμβασης Σύμπραξης.

Σύμφωνα με το ιστορικό του έργου που παρέθεσε ο κ. Μαμουλάκης, η προσφορά του αναδόχου ήταν 188.650.000 ευρώ πλέον ΦΠΑ, η συμβολή του Δημοσίου ανερχόταν σε 90.000.000 ευρώ και η χρηματοδότηση προερχόταν από το Ταμείο Ανάκαμψης & Ανθεκτικότητας, με συνολικό προϋπολογισμό 345.526.000 ευρώ μαζί με τις Πληρωμές Διαθεσιμότητας από Εθνικούς Πόρους κατά την περίοδο Υπηρεσιών.

Ωστόσο, ο λογαριασμός του έργου φαίνεται να φουσκώνει σημαντικά. Συγκεκριμένα, στις 7 Οκτωβρίου 2025 μετατέθηκαν η προγραμματισμένη ημερομηνία διαθεσιμότητας υπηρεσιών, από τις 21 Απριλίου 2027 στις 11 Ιουλίου 2028, καθώς και η απώτερη ημερομηνία, που αρχικώς είχε οριστεί για τις 21 Απριλίου 2028 στις 11 Ιουλίου 2029, χωρίς να συντρέχει υπαιτιότητα ή εν γένει ευθύνη του ΙΦΣ. Παράλληλα, έγινε αποδεκτό το δικαίωμα αποζημίωσης του ΙΦΣ για αυξημένες δαπάνες λόγω της καθυστέρησης παράδοσης των χώρων κατασκευής του έργου.

Η εκτιμώμενη μεταβολή κόστους σύμπραξης ανήλθε στα 124.523.000,00 ευρώ (πλέον αναλογούντος ΦΠΑ, εφόσον εφαρμόζεται), εκ των οποίων ποσό 112.323.000,00 ευρώ (πλέον αναλογούντος ΦΠΑ, εφόσον εφαρμόζεται) αφορά στον κατασκευαστή και ποσό 12.200.000 ευρώ προ ΦΠΑ αφορά στον ΙΦΣ. Στη συνέχεια, στις 21 Ιουλίου 2026, έγινε αποδεκτό μερικώς το αίτημα αποζημίωσης του ΙΦΣ λόγω αυξημένων δαπανών (θετικές ζημιές) εξαιτίας της παράτασης της προγραμματισμένης ημερομηνίας διαθεσιμότητας υπηρεσιών, συνολικού ύψους 97.009.450 ευρώ.