«Οι δραστηριότητες υδρογονανθράκων που διεξάγει η Ελλάδα στο νότιο τμήμα της Κρήτης σε συνεργασία με διεθνείς εταιρείες αντιβαίνουν στο διεθνές δίκαιο και στις σχέσεις καλής γειτονίας», υποστηρίζει το υπουργείο Εθνικής Άμυνας της Τουρκίας.
Σύμφωνα με δημοσίευμα της TRT Haber, που επικαλείται πληροφορίες που εξασφαλίστηκαν από πηγές του υπουργείου, οι εκτιμήσεις σχετικά με τη συμφωνία μεταξύ της Ελλάδας και της εταιρείας Chevron και τις δραστηριότητες στην περιοχή είναι ότι «αντιβαίνει στο διεθνές δίκαιο».
Τι αναφέρει η ανακοίνωση
Παράλληλα, στην ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου Εθνικής Άμυνας τονίζεται ότι παρακολουθούνται στενά οι δραστηριότητες που διεξάγει μονομερώς η Ελλάδα στα πεδία υδρογονανθράκων νοτίως της Κρήτης και αναφέρονται τα εξής:
– Οι δραστηριότητες που διεξάγει μονομερώς η Ελλάδα με διεθνείς εταιρείες στα πεδία υδρογονανθράκων νοτίως της Κρήτης, αν και δεν επηρεάζουν άμεσα τις θαλάσσιες περιοχές δικαιοδοσίας της χώρας μας, συνιστούν παραβίαση του διεθνούς δικαίου και των σχέσεων καλής γειτονίας.
– Είμαστε αντίθετοι σε αυτήν την παράνομη δραστηριότητα, η οποία επιχειρείται κατά παράβαση του Μνημονίου Συνεργασίας του 2019 για τις Περιοχές Θαλάσσιας Δικαιοδοσίας μεταξύ της Λιβύης και της χώρας μας, και των περιοχών θαλάσσιας δικαιοδοσίας που η Λιβύη κοινοποίησε στα Ηνωμένα Έθνη στις 27 Μαΐου 2025. Συνεχίζουμε να παρέχουμε την απαραίτητη υποστήριξη στις λιβυκές αρχές για να λάβουν μέτρα κατά αυτών των μονομερών και παράνομων δραστηριοτήτων της Ελλάδας.
Εκατοντάδες μαθητές και μαθήτριες της Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης ξεχύθηκαν σήμερα στους δρόμους των Χανίων, συμμετέχοντας στην ποδηλατική δράση «Ερωτευμένοι με το Ποδήλατο», που διοργάνωσε ο Δήμος Χανίων για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά, με στόχο την προώθηση της βιώσιμης αστικής κινητικότητας.
Συνεργασία φορέων για την επιτυχία της δράσης
Η διοργάνωση πραγματοποιήθηκε σε συνεργασία με την Περιφέρεια Κρήτης – Αντιπεριφέρεια Χανίων, το Τμήμα Τροχαίας Χανίων, τα Γραφεία Φυσικής Αγωγής και Σχολικού Αθλητισμού των Διευθύνσεων Α/θμιας και Β/θμιας Εκπαίδευσης Χανίων, το Τμήμα Σχολικών Δραστηριοτήτων Α/θμιας Εκπαίδευσης Χανίων, τη Συλλογικότητα «ΠοδηΛάτρεις», καθώς και τους Αθλητικούς Συλλόγους Ποδηλασίας Π.Ο.Χ. Τάλως ANEK LINES και Α.Ο. Κύδων.
Τη δράση πλαισίωσαν με την εθελοντική τους συνδρομή η Ελληνική Ομάδα Διάσωσης, οι Βαραντέρο, ο Σύλλογος Κλασικού Ποδηλάτου και Κλασικής Μοτοσυκλέτας, ο Χάρης Παντελάκης στη μουσική και ο Μανώλης Χαραλαμπάκης στο drone.
Τρεις ποδηλατοτρένα στους δρόμους της πόλης
Τρεις οργανωμένες ομαδικές ποδηλατικές διαδρομές (ποδηλατοτρένα) με τη συμμετοχή μαθητών/τριών, εκπαιδευτικών και γονέων, διέσχισαν τους δρόμους των Χανίων για να καταλήξουν στην αυλή του Πειραματικού Γυμνασίου Χανίων. Εκεί πραγματοποιήθηκε μια εντυπωσιακή ομαδική φωτογραφία, καθώς και η κοπή της πίτας του ποδηλάτου.
Τις ποδηλατικές διαδρομές ακολούθησαν ανάμεσα στα παιδιά, ο Δήμαρχος Χανίων, Παναγιώτης Σημανδηράκης, ο Αντιδήμαρχος Παιδείας, Αντώνης Βαρδάκης και ο Αντιδήμαρχος Πολιτισμού, Γιάννης Γιαννακάκης, ο οποίος μάλιστα έδωσε και τον «ρυθμό» της δράσης ποδηλατώντας με μια κιθάρα.
Δηλώσεις του Δημάρχου Χανίων
Σε δηλώσεις στα τοπικά μέσα ενημέρωσης, ο κ. Σημανδηράκης υπογράμμισε:
«Σήμερα είναι μια υπέροχη μέρα για τα Χανιά, με εξαιρετικό καιρό και θετική διάθεση, και κυρίως με τα υπέροχα παιδιά που συμμετείχαν στη δράση. Εκατοντάδες μαθητές της πόλης μας μπόρεσαν, είτε με τα ποδήλατά τους είτε πεζοί, να έρθουν εδώ, στο Πειραματικό Γυμνάσιο, διασχίζοντας τις διαδρομές της πόλης, για να ανακαλύψουν την ομορφιά του ποδηλάτου και, κυρίως, για να ενισχύσουν έναν εναλλακτικό τρόπο μετακίνησης, αφήνοντας το αυτοκίνητο, οι ίδιοι και οι συνοδοί τους, ώστε να συμβάλλουμε όλοι στη δημιουργία μιας πιο όμορφης πόλης. Νομίζω πως τα χαμόγελα των παιδιών αποτυπώνουν την επιτυχία της εκδήλωσης».
Ο Δήμαρχος ολοκλήρωσε τις δηλώσεις του ευχαριστώντας όλους όσοι συμμετείχαν στη δράση, ενώ τόνισε πως φιλοδοξία του Δήμου Χανίων είναι η συγκεκριμένη πρωτοβουλία να καθιερωθεί και να πραγματοποιείται τουλάχιστον μία φορά τον μήνα.
Η συμβολή της Περιφέρειας Κρήτης
Από την πλευρά του, ο Στρατής Φλεμετάκης, περιφερειακός σύμβουλος και πρόεδρος της Περιφερειακής Αναπτυξιακής Κρήτης, δήλωσε: «Εκ μέρους της Περιφέρειας, θέλουμε να εκφράσουμε την ευγνωμοσύνη μας σε όλα τα παιδιά που συμμετείχαν στη δράση», επισημαίνοντας ότι η Περιφέρεια Κρήτης στέκεται αρωγός σε ανάλογες πρωτοβουλίες. Παράλληλα, απηύθυνε συγχαρητήρια στον Δήμο Χανίων για την πρωτοβουλία να συγκεντρώσει όλους όσοι αγαπούν το ποδήλατο και τις ποδηλατικές διαδρομές, τονίζοντας πως το ποδήλατο αποτελεί τρόπο ζωής.
Μήνυμα από τον Αντιδήμαρχο Παιδείας
«Σήμερα είναι μια ημέρα γιορτής για τα σχολεία του Δήμου Χανίων, καθώς στο Πειραματικό Γυμνάσιο Χανίων βρίσκονται 350 ποδηλάτες, αλλά και περίπου 400–500 παιδιά που συμμετείχαν στη δράση στους δρόμους της πόλης» υπογράμμισε ο Αντιδήμαρχος Παιδείας και Πρόεδρος της Δευτεροβάθμιας Σχολικής Επιτροπής, Αντώνης Ι. Βαρδάκης.
Ο κ. Βαρδάκης τόνισε: «Σκοπός της πρωτοβουλίας είναι να κινητοποιήσουμε τα παιδιά, τους μαθητές, τους εκπαιδευτικούς και συνολικά τους πολίτες, ώστε να επιλέγουν έναν πιο βιώσιμο τρόπο μετακίνησης, που θα συμβάλει σε ένα καλύτερο αύριο για την πόλη μας. Από την πλευρά μας, σε συνεργασία με την εκπαιδευτική κοινότητα, τους καθηγητές Φυσικής Αγωγής και τα ίδια τα παιδιά, φιλοδοξούμε να δημιουργήσουμε ασφαλείς διαδρομές, τις οποίες θα μπορούν να ακολουθούν καθημερινά από και προς το σπίτι τους».
Φορείς και εκπαιδευτικοί συντάσσονται με το όραμα
Εκ μέρους της συλλογικότητας «ΠοδηΛάτρεις», η Χρύσα Πράσατζη δήλωσε: «Χαίρομαι που για δεύτερη χρονιά καταφέρνουμε να διοργανώσουμε αυτή τη δράση, η οποία μας δίνει την ευκαιρία να αναδείξουμε την αξία του ποδηλάτου και το πόσο μπορεί να διευκολύνει την καθημερινότητά μας».
Για την αξία της κίνησης έκανε λόγο ο Προϊστάμενος της Πρωτοβάθμιας Διεύθυνσης, Ψαράκης Γεώργιος, ευχαριστώντας τα παιδιά και τους φορείς που συμμετείχαν στη δράση.
Στόχοι και προοπτικές
Στόχος της δράσης ήταν να προωθήσει με βιωματικό τρόπο την ασφαλή, ενεργητική και βιώσιμη μετακίνηση με το ποδήλατο και το περπάτημα στην καθημερινή ζωή, ενθαρρύνοντας τη χρήση του ποδηλάτου ιδιαίτερα για τη μετακίνηση από και προς το σχολείο, και προωθώντας την οδική ασφάλεια, τη συνύπαρξη στον αστικό ιστό και τη διαμόρφωση ενεργών και υπεύθυνων πολιτών από νεαρή ηλικία.
Η δράση στηρίζεται ενεργά από την πρωτοβουλία του Δήμου Χανίων Move it Now, η οποία τελεί υπό την αιγίδα του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού και υλοποιείται σε συνεργασία με το Τμήμα Τροχαίας Χανίων, τις Διευθύνσεις Πρωτοβάθμιας και Εκπαίδευσης, περισσότερους από 40 φορείς και 35 σχολικές μονάδες του Δήμου Χανίων.
Κάθε μία από τις πράξεις μας κατά τη διάρκεια της ημέρας, σε όλο το φάσμα της οικιακής ζωής μας θα καταγράφεται στιγμιαία … Το βράδυ, θα καθόμαστε και θα σαρώνουμε τα στιγμιότυπα της ζωής μας, τα οποία θα επιλέγονται προσεκτικά από έναν υπολογιστή εκπαιδευμένο ώστε να διαλέγει μόνο τα καλύτερα προφίλ μας, τους πιο πνευματώδεις διαλόγους μας, τις πιο συγκινητικές εκφράσεις μας όπως έχουν καταγραφεί μέσα από τα πιο ευγενικά φίλτρα. Αυτά μετά θα τα συνδέουμε δημιουργώντας μία αναπαράσταση της ημέρας. Ανεξάρτητα από τη θέση μας στην οικογενειακή ιεραρχία, ο καθένας από εμάς μέσα από την ιδιωτικότητα των ολόδικών μας δωματίων θα είναι το αστέρι, ο κεντρικός χαρακτήρας, ο πρωταγωνιστής σε ένα διαρκώς εξελισσόμενο οικογενειακό έπος, με τους γονείς, τους συζύγους, τις γυναίκες και τα παιδιά να υποβιβάζονται αναλόγως σε έναν κατάλληλο δευτερεύοντα ρόλο…
J.G. Ballard, «The Intensive Care Unit», Vogue, 1977
Tα social media ήρθαν με την υπόσχεση ότι θα φέρουν τους ανθρώπους πιο κοντα. Όμως σχεδόν 20 χρόνια μετά, ο κόσμος μας μοιάζει πιο μοναχικός από ποτέ. Τι έχει συμβεί;
Σκρολ είναι η κίνηση με το δάκτυλο πάνω στην οθόνη του κινητού όπου ο χρήστης των ψηφιακών πλατφόρμων παρακολουθεί μία ροή αναρτήσεων χωρίς τέλος να ξετυλίγεται μπροστά στα μάτια του. Ο χρόνος μπορεί να περνά μονότονα καθώς επαναλαμβάνω την χαρακτηριστική κίνηση με το δάκτυλο στην οθόνη, στην εξατομικευμένη ροή που καθορίζει ο αλγόριθμος των εταιρειών. Προσπαθούν να παρουσιάσουν το υλικό τους με έναν τρόπο που θα με κάνει να αισθανθώ ότι αξίζει να ξοδέψω χρόνο πάνω του και να πατήσω like: μία παράταξη στοιχείων που στόχο έχει να τραβήξει την προσοχή μου. Το πετυχαίνει. Το βλέμμα μου παραμένει προσηλωμένο στην οθόνη.
Οι εποχές όπου η επικοινωνία των ανθρώπων γινόταν μέσω τηλεφώνων που συνδέονταν με καλώδια μοιάζουν τόσο μακρινές. Τότε, η επικοινωνία γινόταν μόνο από σταθερά σημεία, σε σπίτια ή σε θαλάμους που υπήρχαν για να μπορούν οι άνθρωποι να επικοινωνούν, εφόσον υπήρχε ανάγκη, και από εκεί και πέρα δεν υπήρχε περαιτέρω δυνατότητα επαφής με όποιον ήθελε να έρθει σε επικοινωνία μαζί μας. Έτσι, αυτό που είχε σημασία περισσότερο ήταν αυτό που βρισκόταν στο πολύ κοντινό περιβάλλον μας. Αυτό που είχε περισσότερο σημασία ήταν αυτό που συνέβαινε στη στιγμή, στο σημείο όπου βρισκόμασταν, το εδώ και τώρα.
Ακόμη και οι εποχές όπου τα κινητά τηλέφωνα ήταν αυτό ακριβώς, δηλαδή, τηλέφωνα τα οποία μπορούσαμε να κουβουλήσουμε μαζί, μοιάζουν πια μακρινές. Με αυτές τις συσκευές, ο καθένας μπορούσε να επικοινωνήσει με τους ανθρώπους του κοντινού του περιβάλλοντος, όπου και αν βρισκόταν – αρκεί να υπήρχε σήμα, μπαταρία και μονάδες στο κινητό – αλλά μόνο μέσω συγκεκριμένων γραπτών μηνυμάτων ή τηλεφωνικής επικοινωνίας. Είχαμε διαρκής πρόσβαση στην επικοινωνία, όμως μόνο με τους ανθρώπους στους οποίους είχαμε μοιραστεί τον αριθμό του τηλεφώνου μας.
Μετά ήρθε το iphone και όλα άλλαξαν.
Το iphone δεν ήταν απλά ένα κινητό τηλέφωνο, ήταν μαζί και υπολογιστής, και κάμερα, που κατέγραφε εικόνα, βίντεο και ήχο. Τώρα, όχι μόνο μπορούσε κάποιος να επικοινωνήσει μαζί μας από οπουδήποτε κι οποιοδήποτε στιγμή αλλά μπορούσαμε να επικοινωνήσουμε και με πολλούς άλλους τρόπους.
Εμφανίστηκαν μία πλειάδα προγραμμάτων που ήρθαν να αξιοποιήσουν αυτές τις νέες δυνατότητες. Δόθηκε η δυνατότητα της άμεσης και γρήγορης επεξεργασίας φωτογραφιών μέσω του κινητού, ή των κλήσεων με βίντεο. Πλέον μπορούσαμε να λάμβάνουμε email οποιαδήποτε στιγμή, η σύνδεσή μας με τα κοινωνικά μέσα έγινε διαρκή, και αποκτήσαμε τη δυνατότητα να αναρτούμε διαρκώς νέο υλικό ή να κάνουμε live streaming.
Πάνω σε αυτό το έδαφος άνθισαν τα κοινωνικά μέσα.
Σήμερα, το instagram έχει πάνω από 2 δισεκατομμύρια χρήστες σε μηνιαία βάση, το youtube περίπου 2,7 δισεκατομμύρια χρήστες, ενώ το facebook έχει αντιστοίχως 3 δισεκατομμύρια χρήστες. Όμως το πιο γρήγορα αναπτυσσόμενο κοινωνικό μέσο είναι το tik tok, το οποίο προτιμούν οι νεότερες γενιές.
Στο tik-tok, οι χρήστες μετατρέπονται κυρίως σε δημιουργούς υλικού. Μαθαίνουν πώς να δημιουργούν με τα κινητά τους, χωρίς κόστος, σύντομα εθιστικά βίντεο με στόχο, όχι κάποιους φίλους ή γνωστούς – όπως συνέβαινε στην αρχική περίοδο των social media – αλλά όλο και παραπάνω για ένα ευρύτερο κοινό, για αυτούς τους εκατοντάδες εκατομμύρια άγνωστους που αποτελούν τους χρήστες των κοινωνικών μέσων, τους εν δυνάμει followers στους οποίους επιθυμούν να απευθυνθούν με βίντεο που δημιουργούν με σκοπό το virality… Η πλειοψηφία αυτού του υλικού παράγεται μέσω της χρήσης έξυπνων κινητών.
Κι έτσι, από την εποχή του σταθερού τηλεφώνου όπου η επικοινωνία περιοριζόταν μεταξύ φίλων και συγγενών και δεν υπήρχε κάτι άλλο να μας αποσπάσει την προσοχή από αυτό που συνέβαινε στον φυσικό κόσμο, μέσα σε ένα διάστημα μικρότερο των 20 ετών έχουμε περάσει πια στην εποχή όπου η επικοινωνία είναι κάτι πολύ ευρύτερο, είναι μέρος μίας ψηφιακής ταυτότητας που κατασκευάζουμε, ενός εικονικού δίδυμου που παίζει έναν ολοένα και πιο σημαντικό ρόλο στη ζωή μας.
Ζούμε στην εποχή των έξυπνων τηλεφώνων και των κοινωνικών μέσων, όπου ο κάθε ένας που επικοινωνεί είναι πλέον και εν δυνάμει παραγωγός υλικού. Υλικό που παράγεται για να απευθυνθεί κυρίως σε ανθρώπους που δε γνωρίζουμε, που μπορεί να βρίσκονται πολύ μακριά από τον τόπο που ζουμε, με τους οποίους πλέον συνδεόμαστε, επικοινωνούμε, ανταλλάσσουμε απόψεις ψηφιακά. Αναγνωρίζουμε τους εαυτούς μας ως τους κεντρικούς χαρακτήρες μιας ιστορίας που οφείλουμε να μοιραστούμε με τους άλλους.
Από τα chatrooms στα chat–bot τεχνητής νοημοσύνης
Η προέλευση του όρου «κοινωνικά μέσα» δεν είναι απολύτως ξεκάθαρη.
Ως όρος έκανε την εμφάνισή του στα τέλη της δεκαετίας του ’90 καθώς το ίντερνετ μετατρεπόταν από χώρος αρχειοθέτησης υλικού σε ένα χώρο πολύ περισσότερο διαδραστικό.
Η έλευση των άμεσων μηνυμάτων, η δημιουργία των πρώτων φόρουμ και των δωματίων συζήτησης (chatrooms) όπου οι άνθρωποι αντάλλασσαν απόψεις ή απλά μιλούσαν μεταξύ τους, αποτύπωσαν αυτή τη ριζική αλλαγή.
Τη δεκαετία του 2000 ιστότοποι όπως το Friendster και το MySpace διαμόρφωσαν ένα νέο τρόπο επικοινωνίας. Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης κυρίαρχησαν ως χώροι διασύνδεσης με άτομα που γνωρίζαμε στην πραγματική ζωή. Όμως σε αντίθεση με το σήμερα, για να μάθουμε τα νέα τους, έπρεπε να επισκεφθούμε τις σελίδες στο προφίλ τους. Το facebook και το instagram τα άλλαξαν όλα αυτά.
Η πρώτη σημαντική αλλαγή ήρθε όταν οι ενημερώσεις για το τι έκαναν οι κοντινοί ή οι μακρινοί φίλοι μας άρχισαν να φτάνουν αυτόματα, σε μία προσεκτικά καθορισμένη ροή.
Τότε ακόμα όλα έμοιαζαν σχετικά αθώα, και το μήνυμα της Εταιρείας ότι «το facebook ήρθε για να κάνει τον κόσμο πιο ανοικτό και συνδεδεμένο» έμοιαζε αληθινό.
Υπήρχε μία διάχυτη αισιοδοξία ότι η αύξηση της συνδεσιμότητας των ανθρώπων θα ενδυνάμωνε και τις πραγματικές κοινότητες και ότι εν τέλει θα ήταν καλή για το κοινωνικό σύνολο και θα συντελούσε στην πιο εύρυθμη λειτουργία της Δημοκρατίας αφού θα αύξανε τη δυνατότητα ουσιαστικής επικοινωνίας μεταξύ των ανθρώπων – πιο άμεσα, πιο κατανοητά και πιο αποτελεσματικά. Όμως καθώς τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μεγάλωναν, η εκφραζόμενη αισιοδοξία σιγά – σιγά άρχισε να υποχωρεί.
Οι πολιτικές συζητήσεις έγιναν όλο και πιο θυμωμένες, οι θεωρίες γινόταν όλο και πιο ακραίες, οι βίαιες ιδεολογίες έβρισκαν όλο και περισσότερους ακόλουθους. Γινόμασταν περισσότερο ακόλουθοι και μέλη φυλών, περισσότερο διψασμένοι για αποδοχή, λιγότεροι ικανοί να συζητήσουμε.
Η αλλαγή δεν έγινε από τη μία μέρα στην άλλη.
Στην αρχική τους μορφή το Myspace ακόμη και το facebook αποτελούσαν χώρους σύνδεσης με φίλους. Μπορεί μεν μέσω αυτών να παρουσιάζονταν – όπως περίπου και σήμερα – προσεκτικά επιμελειμμένες εκδοχές της ζωής και του εαυτού μας – και αυτό ήταν ένα πρώτο προβληματικό σημάδι – όμως δεν λειτουργούσαν με τρόπο ενισχυτικό προς τον φθόνο και την οργή.
Οι αλλαγές που ξετυλίχθηκαν σταδιακά έγιναν – σύμφωνα με τις εταιρείες – για να βελτιώσουν την εμπειρία των χρηστών αλλά στην πραγματικότητα αυτό που βελτίωσαν ήταν την εθιστική λειτουργία των κοινωνικών μέσων και τον χρόνο που εμείς ως χρήστες ξοδεύουμε σε αυτά.
Η αρχή έγινε με το twitter το 2006 όταν καθιέρωσε μία συνεχή ροή ενημερώσεων με σύντομες αναρτήσεις των 140 χαρακτήρων. Λίγους μήνες μετά και το facebook καθιέρωσε μία παρόμοια μορφής λειτουργία δίχως όμως τον περιορισμό των λέξεων.
Η έλευση του iphone το 2007, εκτόξευσε την επιρροή των κοινωνικών μέσων αφού πλέον η πρόσβαση σε αυτά δεν περιοριζόνταν στους υπολογιστές που βρισκόνταν σε κάποιο σταθερό σημείο – συνήθως στο σπίτι μας ή σε κάποιο γραφείο ή βιβλιοθήκη – αλλά μπορούσε να πραγματοποιηθεί από παντού, αρκούσε απλά να κοιτάξουμε το κινητό στην παλάμη μας, αυτό που κουβαλούσαμε καθ’ όλη τη διάρκεια της μέρας διαρκώς μαζί μας. Μέσω των iphone μπορούσαμε επίσης να τραβήξουμε μία φωτογραφία και να την ποστάρουμε άμεσα στο λογαριασμό μας. Έτσι, κάθε στιγμή στον φυσικό κόσμο μετατράπηκε σε στιγμή που μπορούσε να μετατραπεί σε υλικό που θα μπορούσαμε να μοιραστούμε με τον υπόλοιπο κόσμο, ψηφιακά.
Το 2009, η facebook πήρε μία απόφαση που εκτόξευσε την εθιστικότητα. Πρόσθεσε το κουμπί «Like», δημιουργώντας για πρώτη φορά μια δημόσια μονάδα μέτρησης για τη δημοφιλία του περιεχομένου που αναρτούσε ο χρήστης. Για πρώτη φορά μπορούσαμε και ως χρήστες να εκφράσουμε με ορατό τρόπο προς τους άλλους χρήστες την προτίμησή μας για αυτό που βλέπαμε στην οθόνη μας. Γίναμε κριτές και κρινόμενοι. Οι αναρτήσεις απόκτησαν αντικειμενική, μετρήσιμη αξία.
Κάθε στιγμή της πραγματικής ζωής μπορούσε πλέον να αποκτήσει ένα νουμερικό αποτύπωμα της αποδοτικότητάς και επιρροής της στις ζωές των άλλων.
Στη συνέχεια η ίδια εταιρεία πρόσθεσε μια άλλη καινοτομία: έναν αλγόριθμο που καθόριζε ποιες αναρτήσεις θα έβλεπε ένας χρήστης, με βάση την προβλεπόμενη πιθανότητα αλληλεπίδρασης του μαζί τους και το virality. Αυτή η καινοτομία μετάτρεψε κάθε ροή σε εξατομικευμένη ροή, με στόχο πάντα την όσο μεγαλύτερη παραμονή του χρήστη στις ψηφιακές πλατφόρμες.
Η αλγοριθμική ταξινόμηση του περιεχομένου στο News Feed εξαφάνισε την όποια αξιοπιστία ως κριτήριο για την εμφάνιση μίας ανάρτησης στη ροή. Οποιαδήποτε ανάρτηση από οποιονδήποτε χρήστη, ανεξαρτήτως τι αναφερόταν σε αυτή, μπορούσε να παραμείνει στην κορυφή της ροής και να γίνει viral, αρκεί να προκαλούσε την αυξημένη εμπλοκή μας. Μοναδικό ουσιαστικό κριτήριο ήταν η ευρύτητα της αποδοχής της.
Οι «ψεύτικες ειδήσεις» άνθισαν σε αυτό ακριβώς το περιβάλλον, σε μία οικονομία όπου μετασχηματιζόταν και βασιζόταν όλο και παραπάνω στην κατάκτηση της προσοχής. Σε αντίθεση όμως με μία εφημερίδα που έχει επιπτώσεις όταν δημοσιεύει ψεύτικες ειδήσεις, στις ψηφιακές πλατφόρμες, η ευθύνη μεταβιβάστηκε στο άτομο – χρήστη, που είναι ο παραγωγός του υλικού, ακόμη και αν η εταιρεία επέτρεπε τη διάδοση του υλικού στα πλαίσια της ανάγκης της για virality που αυξάνει την κερδοφορία της.
Λίγο αργότερα, το 2009, το Twitter έκανε επίσης μια σημαντική αλλαγή: Πρόσθεσε το κουμπί «Retweet»!
Μέχρι τότε, οι χρήστες έπρεπε να αντιγράψουν και να επικολλήσουν παλαιότερα tweets στις ενημερώσεις των λογαριασμών τους, ένα μικρό εμπόδιο που έδινε ένα περιθώριο μερικών δευτερολέπτων σκέψης και προσοχής που πολλές φορές λειτουργούσε αποτρεπτικά στη διάδοση. Το κουμπί Retweet ουσιαστικά εξαφάνισε αυτό το χρονικό περιθώριο σκέψης που υπήρχε. Επέτρεψε την απρόσκοπτη διάδοση του περιεχομένου, στιγμιαία, πολλές φορές μόνο με το συναίσθημα.
Με ένα μόνο κλικ ο χρήστης πλέον μπορούσε να διαμοιραστεί το tweet κάποιου άλλου χρήστη σε όλους τους ακολούθους του – και να λάβει και αυτός έτσι μερίδιο προσοχής από τη διάδοση του viral περιοχόμενου.
Ο Chris Wetherell, ένας από τους μηχανικούς που δημιούργησαν το κουμπί Retweet για το Twitter, σε συνέντευξή του πρόσφατα στο BuzzFeed παραδέχτηκε ότι το έχει μετανιώσει.
Καθώς παρακολουθούσε τους πρώτους όχλους του Twitter να χρησιμοποιούν το νέο του εργαλείο, έπιασε τον εαυτό του να μονολογεί:
«Ίσως μόλις δώσαμε σε ένα 4χρονο παιδί ένα όπλο γεμάτο σφαίρες».
Το 2012, το Facebook προσέφερε τη δική του εκδοχή του retweet, το κουμπί «Share», αρχικά στο ταχύτερα αναπτυσσόμενο κοινό του: τους χρήστες smartphone.
Η χαριστική βολή ήρθε το 2012 και το 2013, όταν το Upworthy και άλλοι ιστότοποι άρχισαν να αντιλαμβάνονται τι πραγματικά σηματοδοτούσαν αυτές οι αλλαγές και άρχισαν να εκμεταλλεύονται αυτό το νέο σύνολο χαρακτηριστικών, πρωτοπορώντας στην τέχνη της κατασκευής ειδησεογραφικών τίτλων με σκοπό την επίτευξη του υψηλότερου αριθμού κλικ.
Αυτή ήταν η αρχή της εποχής των listicle, άρθρα στη μορφή λίστας: Άρχισαν να εμφανίζονται τίτλοι όπως: «Δεν θα το πιστέψετε …» και «10 συμβουλές από έναν ειδικό για την τριχόπτωση» και «9 χαρακτηριστικά ενός ανθρώπου που είναι πραγματικά δυστυχισμένος» ή «οι 5 λόγοι που οι ΗΠΑ θα επιλέξουν τον πόλεμο από την ειρήνη».
Ένα νέο μοντέλο ενημέρωσης άρχισε να κυριαρχεί, το οποίο απευθύνεται στον χρήστη των social media και το virality που οι αναρτήσεις παράγουν. Το ίντερνετ πλημμύρισε με νέες ιστοσελίδες που παρήγαγαν υλικό infotainment, ενημερωτικό junk food, κάτι μεταξύ πληροφόρησης και φτηνής διασκέδασης.
Λίγα χρόνια μετά, στις 24 Φεβρουαρίου του 2016, το Facebook έθεσε επίσημα σε εφαρμογή μία σειρά άλλων «αντιδράσεων» πέραν από το like, επιτρέποντας στους χρήστες να επιλέγουν μέσα από πέντε προκαθορισμένα συναισθήματα. Για πρώτη φορά πλέον δεν μπορούσαμε να εκφράσουμε απλά την προτίμησή μας, αλλά και τον θαυμασμό, την ειρωνία, τη χαρά αλλά και την οργή μας… την θλίψη.
Τα συναισθήματά μας – η ατομική επιλογή μας να τα εκφράζουμε για να αποτυπώσουμε μέσω αυτών την ταυτότητά μας – έγιναν πηγή ακραίου πλούτου για μια χούφτα ανθρώπων που ελέγχουν τις εταιρείες των κοινωνικών μέσων.
Τώρα, ως ανθρωπότητα βρισκόμαστε μπροστά σε ένα νέο όριο.
Από την εποχή των chatrooms πλέον εισερχόμαστε στην εποχή που επικοινωνούμε όλο και παραπάνω με chatbots τεχνητής νοημοσύνης. Μηχανές που μπορούν να μας κατανοήσουν, και να μας προσφέρουν αποτελεσματικά τις απαντήσεις που ζητάμε. Προσφέρουν έναν κόσμο που όλη η προσοχή είναι στραμμένη πάνω μας, στο κέντρο του οποίου βρίσκεται πάντα ο εαυτός.
Σε αυτή την εποχή που έχει ξεκινήσει, άνθρωποι προτιμούν να μιλούν με την αλγοριθμική μηχανή, όχι με τον άνθρωπο. Καποιοι την ερωτεύονται κιόλας.
Από την υπόσχεση ότι η τεχνολογία θα μας έφερνε πιο κοντά από ποτέ, η ανθρωπότητα βρίσκεται αντιμέτωπη με μία επιδημία μοναξιάς. Η τεχνολογία αρχικά εμφανίστηκε ως ενδιάμεσος στη σχέση των ανθρώπων, πλέον δίνει τη δυνατότητα κάλυψης της ανάγκης για επικοινωνία με τον άνθρωπο, ο οποίος αναγνωρίζεται ως το πρόβλημα που η τεχνολογία λύνει αντικαθιστώντας το με κάτι πιο αποδοτικό και προβλέψιμο.
Στο κείμενο που ακολουθεί θα προσπαθήσω να παρουσιάσω όλες αυτές τις πτυχές που καθορίζουν τον υπερ-μοντέρνο κόσμο στον οποίο ζούμε.
Έναν κόσμο που ολοένα και περισσότερο τον βιώνουμε μπροστά από οθόνες και συνομιλώντας με ενδιάμεσο ή απευθείας με τη μηχανή.
Μία αγάπη όπως «like»
Στη σημερινή εποχή, βρισκόμαστε σε ένα σημείο που λειτουργούμε όλο και παραπάνω ως παραγωγοί υλικού.
Στη διαρκώς διασυνδεμένη ύπαρξή μας, η πραγματική ζωή πλέον μετατρέπεται στο σκηνικό από όπου οι άνθρωποι αντλούν το αναγκαίο υλικό για το τάισμα (των λογαριασμών) των ψηφιακών διδύμων τους. Αυτοί, μεγαλώνουν, επεκτείνουν την επιρροή τους, γίνονται όλο και πιο ισχυροί. Και τώρα πλέον μοιάζουν να ασκούν έλεγχο στις πραγματικές ζωές μας.
Στα κοινωνικά μέσα σε αντιδιαστολή με τα παραδοσιακά μέσα ενημέρωσης, γινόμαστε το προϊόν το οποίο καλούνται οι άλλοι να καταναλώσουν. Προσαρμοζόμαστε στις ανάγκες ενός διαρκώς μεταλασσόμενου αλγόριθμου που διαχειρίζεται τεράστιες βάσεις δεδομένων με απίστευτη ταχύτητα. Οι ζωές μας μοιάζουν να προσαρμόζονται.
Εμείς αναζητούμε μεθόδους και μοντέλα για να τον νικήσουμε με σκοπό να προσελκύσουμε πάνω μας περισσότερη προσοχή.
Μπορεί να είναι ένα ηλιοβασίλεμα ή ο παφλασμός των κυμμάτων, στιγμές μεγάλης χαράς, μοναδικές στη ζωή ενός ανθρώπου. Μπορεί να είναι ένα τρυφερό φιλί, ο γάμος μας, η γέννηση του πρώτου παιδιού σε μία οικογένεια, τα πρώτα βήματά του, τα πρώτα του λόγια, στιγμές μεγάλης θλίψης, ο χαμός ενός κατοικιδίου, ακόμη κι ένας θανάτος αγαπημένου ανθρώπου μας… Όλα μπορούν να μετατραπούν σε υλικό με αξία. Ο πόνος μας απαλύνεται, η χαρά μας μεγαλώνει ανάλογα με τον αριθμό των like που λαμβάνουμε.
Οι αποφάσεις που λαμβάνουμε δεν είναι ποτέ ατομικές. Πάντα τελούν υπό αξιολόγηση και παρακολούθηση από τους άλλους χρήστες και τελούν υπό την έγκριση του αλγόριθμου. Πράττουμε αναλόγως.
Στο τέλος αυτορυθμιζόμαστε παράγωντας υλικό το οποίο θα ανταποκρίνεται στην ιδέα που έχουμε για τις ανάγκες του βλέμματος του άλλου, στις ανάγκες του «χρήστη». Τελικός κριτής ο αλγόριθμος που «αξιοκρατικά» αποφασίζει αυτό που θα μεγιστοποιήσει τον χρόνο παραμονής μας στην πλατφόρμα και ως εκ τούτου τα κέρδη για την εταιρεία.
Γνωρίζουμε ότι οι ζωές μας βρίσκονται υπό επιτήρηση, αλλά δε θέλουμε να χάσουμε την ευκαιρία να επιδειχθούμε. Επιμελούμαστε τη διαδικτυακή περσόνα μας προσεκτικά εν γνώσει μας ότι παρακολουθούμαστε, ασπαζόμενοι ταυτόχρονα μια laissez-faire οπτική σε σχέση με την ιδιωτικότητά την οποία εμείς διαχειριζόμαστε.
Η δημοφιλία έχει μετατραπεί πια σε ένα σημαντικό σκοπό για εμάς για την επίτευξη της οποίας τα like είναι ένας αναγκαίος πόρος.
Αυτό αποτυπώνεται και σε έρευνες.
Σύμφωνα με τον David Brooks, το να γίνεις διάσημος είναι πλέον το πιο σημαντικό πράγμα στον κόσμο. Πριν μερικά μόλις χρόνια ήταν μόλις η 18η προτεραιότητα. [1]
Αναγνωρίζουμε ως ορθό, αυτό που τροφοδοτεί την αγορά μίας οικονομίας που βασίζεται στην προσοχή. Και αξία έχει μόνο αυτό που συντελεί στην εύρυθμη και αποδοτική λειτουργία της. Αυτό που συντελεί στην κερδοφορία.
Ότι «αρέσει». [2]
Οι λέξεις που αναζητήθηκαν πιο συχνά το 2024 στο google search ήταν youtube, whatsapp, facebook και μετά chatgpt. [3, 4]
H αξία του facebook έχει ξεπεράσει κατά πολύ το μισό τρισεκατομμύριο δολάρια.
Ο Μαρκ Ζούκεμπεργκ κερδίζει 298,701 δολάρια κάθε δύο λεπτά.
Απλά προσπαθήστε να συλλάβετε το νούμερο… [5]
Στην εποχή των social media όπου και ζούμε, όλοι θέλουν μία ζωή με «νόημα», όπου η ζωή τους θα έχει σημασία. Κανείς δε θέλει να είναι «άσημος». Όλοι θέλουν να είναι διάσημοι. Οι ζωές των διασήμων έχουν «νόημα».
Σήμερα, είναι πολύ λιγότεροι αυτοί που θέλουν να γίνουν διάσημοι επειδή ειναι σπουδαίοι επιστήμονες και πολύ περισσότεροι αυτοί που θέλουν να γίνουν σπουδαίοι επειδή είναι διάσημοι.
Δεν είναι ένας εύκολος στόχος. [6]
O μαθηματικός Samuel Arbesman αποτυπώνει τη δυσκολία της βούλησής μας για δημοφιλία.
Διαιρώντας τον αριθμό στην κατηγορία των «ζωντανών ανθρώπων» στη Wikipedia με τον παγκόσμιο πληθυσμό κατέληξε ότι οι πιθανότητες να γίνει κάποιος διάσημος είναι μόλις 0.0086%. Οι πιθανότητες είναι κατά πολύ μικρότερες αν η αντιστοιχία γίνει μόνο με συγκεκριμένους τύπους διασημότητας.
Όμως, αυτό το στοιχείο δεν εμποδίζει τους ανθρώπους από το να συνεχίζουν να κυνηγάνε το όνειρο της διασημότητας.
Όλοι θέλουν να κυνηγήσουν τις πιθανότητές τους για το έστω μικρό μερίδιο διασημότητας που τους αναλογεί.
«Η θεμελιώδης αλήθεια σχετικά με το κίνητρο για φήμη είναι ότι ποτέ δε μπορεί να ικανοποιηθεί και οι άνθρωποι πρέπει να μάθουν να ζουν όλες τις ζωές τους με αυτό το ανεκπλήρωτο της αποτυχίας».
«Όσο σκληρά και να προσπαθούν να γίνουν διάσημοι, θα αποτύχουν να επιτύχουν αυτό το οποίο κυνηγούν», λέει από την πλευρά του κι ο συγγραφέας του βιβλίου «Look at Me! The Fame Motive from Childhood to Death» Gilbert Brim.. [7]
Ο κουλοχέρης των socialmedia
Σύμφωνα με τον Tristan Harris η εξάρτηση από τα social media που φουντώνει την πείνα μας για φήμη που τόσο δύσκολα μπορούμε να ικανοποιήσουμε, επιτυγχάνεται με τον ίδιο τρόπο που ένας ταχυδακτυλουργός ξεγελά αυτόν που τον παρακολουθεί:
«Οι ταχυδακτυλουργοί ξεκινούν αναζητώντας τα τυφλά σημεία, τα τρωτά σημεία και τα όρια της αντίληψης των ανθρώπων, ώστε να μπορούν να επηρεάσουν αυτό που κάνουν οι άνθρωποι χωρίς καν αυτοί να το συνειδητοποιούν. Μόλις μάθουν πώς να πατούν τα κατάλληλα πλήκτρα των ανθρώπων, μπορούν να τους χειριστούν σαν να είναι πιάνο.
Αυτό ακριβώς κάνουν οι σχεδιαστές προϊόντων με το μυαλό των χρηστών. Παίζουν με τα ψυχολογικά τους τρωτά σημεία (συνειδητά και ασυνείδητα) για να τραβήξουν την προσοχή τους.
Όπως λέει:
«… Δίνουν στους ανθρώπους την ψευδαίσθηση της ελευθερίας επιλογής, ενώ παράλληλα επιλέγουν προσεκτικά τις επιλογές του μενού που δίνουν στους ανθρώπους. Έτσι διαμορφώνουν τις συνθήκες ώστε πάντα να κερδίζουν ό,τι κι αν ο χρήστης ελεύθερα (;) επιλέξει…»
Σε ένα άλλο επίπεδο, όπως λέει ο Tristan Harris, τα social media λειτουργούν όπως λειτουργεί ένας κουλοχέρης:
«Αν θέλεις να αυξήσεις το βαθμό του εθισμού, όλοι οι σχεδιαστές προγραμμάτων γνωρίζουν ότι αυτό που πρέπει να κάνουν είναι να συνδέσουν την κίνηση του χρήστη να δει το κινητό του με μία πιθανή ανταμοιβή. Τραβάς το μοχλό (στην περίπτωσή μας ανοίγεις την εφαρμογή) και άμεσα μαθαίνεις να περιμένεις κάποιου είδους ανταμοιβη ή… τίποτα. Ο εθισμός μεγιστοποιείται όταν το είδος της ανταμοιβής είναι περισσότερο μεταβλητό».
Η απλή αλήθεια είναι ότι παίζουμε κουλοχέρη όταν ποστάρουμε μία φωτογραφία και περιμένουμε να δούμε πόσα like, shares και comments θα λάβουμε, όταν πιάνουμε στα χέρια το κινητό μας και το ανοίγουμε για να δούμε τι είδους καινούργια μυνήματα έχουμε λάβει, όταν ανανεώνουμε το email μας για να δούμε ποιο καινούργιο μήνυμα έχει φτάσει, όταν σκρολάρουμε στα ατελείωτα feed στο instagram και στο facebook για να δούμε τι φωτογραφίες ή βίντεο ακολουθούν.
Περιμένουμε κάτι καινούργιο, κάτι διαφορετικό να συμβεί.
Περιμένουμε να κερδίσουμε.
Περιμένουμε να λάβουμε μία επιβράβευση.
Περιμένουμε μία ακόμη μικρή δόση ντοπαμίνης… Να αισθανθούμε λίγο καλύτερα. Να νοιώσουμε λίγο παραπάνω ανακούφιση.
Έχουμε ανάγκη όλο και μεγαλύτερες δόσεις επιβράβευσης για να μένουμε ικανοποιημένοι.
Δίνουμε όλο και μεγαλύτερη βαρύτητα στην επιβράβευση. Περιμένουμε να έρχεται χωρίς κόπο, στιγμιαία.
Όπως ένας εθισμένος στον τζόγο τραβά τον μοχλό στον κουλοχέρη, κάνουμε μία επιλογή και περιμένουμε μία επιβράβευση, αλλά στην πραγματικότητα, δεν είναι η δική μας επιλογή απόλυτα. Επιτρέπουμε στην «τυχαιότητα» να αποφασίσει για εμάς. Δίνουμε λοιπόν τον έλεγχο σε κάτι άλλο.
Αυτό που αναγνωρίζουμε ως «τυχαιότητα» γίνεται αυτό που τελικά ασκεί εξουσία.
Το ζάρι σύντομα παίρνει τον έλεγχο και γίνεται ένας μηχανισμός εξουσίας πάνω σε αυτόν που έχει εθιστεί, στην ανάγκη του για επιβράβευση, στην τεχνητή ανάγκη του για δημοφιλία. [8]
Ζώντας με ενισχυτές φθόνου
Ο εθισμός στα social media και η συνεπακόλουθη έκρηξη της ανάγκης για δημοφιλία οδηγεί επίσης στην έκρηξη του φθόνου για τις ζωές των άλλων, τις ζωές αυτών που βλέπουμε τις αναρτήσεις τους στα feed μας, που είναι πιο επιτυχημένοι, που μας φαινόνται πιο ευτυχισμένοι, που επιβραβεύονται γι’ αυτό και μαζεύουν περισσότερα like, που κατορθώνουν και είναι πιο δημοφιλείς στο ανταγωνιστικό περιβάλλον της laisser faire ελεύθερης αγοράς των κοινωνικών μέσων που συμμετέχουμε.
Το άτομο κατευθύνεται εκεί από την ίδια την αρχιτεκτονική των μέσων. Πιστεύει ότι είναι η δική του ελεύθερη βούληση να φθονεί.
Η ψυχολόγος Richard Andrew παρατήρησε στους ασθενείς της ότι η γνώση τους ότι παρακολουθούν μία επεξεργασμένη εικόνα της πραγματικότητας, η συνειδητοποίηση ότι λ.χ. το hashtag #nofilter είναι παραπλανητικό, δεν αποτελεί επαρκή άμυνα εναντίον της συναισθηματικής δύναμης του φθόνου.
Μπορούμε να μιλήσουμε γι’ αυτό και να το εκλογικεύσουμε. Όμως σε ένα συναισθηματικό επίπεδο και παρά τη γνώση μας, συνεχίζει να μας ασκεί μία μεγάλη ψυχολογική πίεση.
Ζούμε με ενισχυτές φθόνου. Κοιμάστε δίπλα τους. Και μας βάζουν μέσω των κινητών μας σε πειρασμό από τη στιγμή που ξυπνάμε. [9]
Σύμφωνα με την Alexandra Samuel τα social media μετατρέπουν μία σειρά αποτελεσμάτα, αγαθά και εμπειριές να τα αισθανόμαστε πολύ πιο προσιτά απ’ ότι πραγματικά είναι. Έχουμε μια αίσθηση οικειότητας με ένα πολύ μεγαλύτερο εύρος ανθρώπων. Όμως αυτή η οικειότητα είναι ψευδής.
Μπορούμε να μπαίνουμε στους λογαριασμούς τους και να σχολιάζουμε φωτογραφίες που μοιράζονται από προσωπικές τους στιγμές (στιγμές που μέχρι πρόσφατα οι άνθρωποι μοιράζονταν με λίγους ανθρώπους του κλειστού τους κύκλου), να συνομιλούμε μαζί τους, έτσι ώστε να μπορούμε πλέον να συγκρίνουμε τους εαυτούς και τις ζωές μας με άλλων ανθρώπων όπως επιλεγμένες όψεις των ζωών τους προβάλλονται ιδεατά μέσω των social media.
Αισθανόμαστε ότι κι εμείς θα μπορούσαμε να είμαστε στη θέση τους και το γεγονός ότι δεν είμαστε παρά την οικειότητα που αισθανόμαστε ψευδώς ότι έχουμε μαζί τους, δημιουργεί φθόνο. [10, 11]
Ξαφνικά όλοι έγιναν σπουδαίοι. Και όταν οι άλλοι δεν αναγνωρίζουν την σπουδαιότητά τους, όταν δε λαμβάνουμε την επιβράβευση που πιστεύουμε ότι αξίζουμε, όταν βλέπουν άλλους να λαμβάνουν παραπάνω αναγνώριση, θυμώνουν, οργίζονται, φθονούν.
Άλλωστε εμείς είμαστε οι πρωταγωνιστές. Και το γεγονός οτι δε μας το αναγνωρίζουν μας πληγώνει.
Ουδείς διαφεύγει από τον φθόνο.
Από γυναίκες που φθονούν άλλες γυναίκες για το πόσο αρέσει η εικόνα τους στους προσωπικούς λογαριασμούς τους στο instagram μέχρι επιχειρηματίες – γυναίκες και άντρες – που ψάχνουν για στρατηγικές και συμβουλές στα social media και καταλήγουν να φθονούν αυτούς που αναγνωρίζουν ως πιο «επιτυχημένους».
Δεν περιορίζεται σε ανθρώπους που είναι «επιτυχημένοι». Το ίδιο συμβαίνει και με ανθρώπους του στενού οικογενειακού μας κύκλου και φίλους. Οι ζωές τους που προβάλλονται στα social media γίνονται αντικείμενο φθόνου. Και ο φθόνος είναι κάτι σκοτεινό…
Όπως σημειώνει η Patricia Polledri, ο φθόνος είναι η επιθυμία να καταστρέψεις αυτό που καποιος άλλος έχει:
«Δε θες απλά να έχεις αυτό που κάποιος άλλος έχει, αλλά θέλεις κανείς να μη μπορεί να το έχει. Είναι κακία. Καθαρό μίσος»…
Η κοινωνική ψυχολόγος Sherry Turkle σημειώνει ότι υπάρχει κάτι ακόμη πιο ανησυχητικό στην εποχή μας. Στο τέλος το άτομο φθάνει σε τέτοιο σημείο ώστε ο εαυτός να φθονεί τον κατασκευασμένο εαυτό που προβάλλεται στα social media:
«Βλέπουμε τις ζωές που έχουμε κατασκευάσει ψηφιακά όπου δείχνουμε μόνο τον καλύτερο εαυτό μας και αντιλαμβανόμαστε ότι οι πραγματικές μας ζωές απέχουν πολύ από τις ζωές που λέμε στους άλλους ότι ζούμε. Βλέπουμε τον εαυτό που έχουμε κατασκευάσει ως ένα άλλο και νοιώθουμε κατώτεροι από αυτόν. Τον φθονούμε γιατί δε μπορούμε να είμαστε σαν αυτόν. Νοιώθουμε ότι μας εγκλωβίζει. Ότι μπορούμε να αγαπηθούμε μόνο αν είμαστε σαν αυτόν, κάτι που δε μπορεί να γίνει. Αυτό δημιουργεί μία αίσθηση αυτο-φθόνου που είναι βαθιά αποξενωτική».
Αισθανόμαστε μη αυθεντικοί, ένοχοι, αδύναμοι, μισούμε τα ίδια τα άβαταρς μας – τις εξιδανικευμένες εκδόσεις του εαυτού μας – τα οποία ποτέ δε μπορούμε να φθάσουμε. Ειμαστε δεμένοι συναισθηματικά μαζί τους γιατί έχουμε επενδύσει χρόνο και ενέργεια για την ανάπτυξή τους. Πέρνουν τον έλεγχο της ζωής μας. Οι άλλοι αναγνωρίζουν στις ψηφιακές εκδοχές μας αυτό που πραγματικά είμαστε.
Η εικόνα του εαυτού, γίνεται παράγοντας καταπίεσης, σα ένα αντιστραμμένο πορτραίτο του Ντόριαν Γκραίη στο οποίο ο πρωταγωνιστής δεν έχει έλεγχο της ζωής του αφού πρέπει πάντα να καθρεπτίζει το ψεύτικο και αψεγάδιαστο. Του υπενθυμίζει ότι η αποδοχή που λαμβάνει είναι γι’ αυτό που ποτέ δεν ήταν και ποτέ δε μπορεί να γίνει.
Η εποχή των selfies είναι ταυτόχρονα και η εποχή του φθόνου.
Σε αυτή την εποχή οι μαύρες γάτες δε δολοφονούνται όπως τον μεσαίωνα, αλλά παραμένουν στα αζήτητα των καταφυγίων ζώων και οδηγούνται στην ευθανασία επειδή δεν είναι αρκετά «selfie friendly».
Πεθαίνουν γιατί δε γράφουν ωραία στις κάμερες.
Στην πραγματικότητα, οι πραγματικοί εαυτοί μας βρίσκονται στα αζήτητα, δεν είναι «selfie friendly».
Ο πραγματικός εαυτός είναι η μαύρα γάτα. Μπαίνει σε ένα ιδιότυπο περιθώριο, όσο ο ψηφιακός δίδυμος γίνεται όλο και πιο ισχυρός. [12, 13, 14, 15]
Την προγραμματική σύμβαση για την αναβάθμιση των αθλητικών υποδομών του Εθνικού Αθλητικού Κέντρου Ηρακλείου (ΕΑΚΗ) υπέγραψαν σήμερα στο Ηράκλειο ο Υπουργός Αθλητισμού Γιάννης Βρούτσης, ο Περιφερειάρχης Κρήτης Σταύρος Αρναουτάκης και ο Πρόεδρος του ΕΑΚΗ Μηνάς Καπετανάκης. Το έργο, συνολικού προϋπολογισμού 1.200.000 ευρώ, χρηματοδοτείται από το Υπουργείο Αθλητισμού και υλοποιείται με την παρακολούθηση της Περιφέρειας Κρήτης.
Το έργο και οι παρεμβάσεις
Σύμφωνα με το δελτίο τύπου της Περιφέρειας Κρήτης, το έργο στοχεύει στον εκσυγχρονισμό των εγκαταστάσεων που εξυπηρετούν καθημερινά τους πολίτες και τα αθλητικά σωματεία του Ηρακλείου. Οι κύριες παρεμβάσεις περιλαμβάνουν:
Την κατασκευή μιας νέας πισίνας 25 μέτρων, η οποία θα αποσυμφορήσει την κεντρική πισίνα του κολυμβητηρίου όπου αθλούνται 1.500 παιδιά
Τη ριζική συντήρηση της μεγάλης δεξαμενής, με αποξήλωση των υφιστάμενων πλακιδίων που χρονολογούνται από το 1978
Την εφαρμογή νέας στεγάνωσης και την τοποθέτηση καινούργιων πλακιδίων
Στόχος των εργασιών είναι η εγκατάσταση να εξυπηρετεί με ασφάλεια τις αθλητικές ανάγκες για τις επόμενες δεκαετίες.
Δήλωση Υπουργού Αθλητισμού
Ο Γιάννης Βρούτσης χαρακτήρισε τη σημερινή ημέρα «εξαιρετικά σημαντική για τον αθλητισμό στο Ηράκλειο και συνολικά στην Κρήτη».
«Η σημερινή υπογραφή της προγραμματικής σύμβασης αποτελεί μια σπουδαία μέρα για τον αθλητισμό στο Ηράκλειο και συνολικά στην Κρήτη. Μέσα από την άριστη συνεργασία μας με την Περιφέρεια και τον Περιφερειάρχη Σταύρο Αρναουτάκη, προχωράμε στη ριζική αναβάθμιση των εγκαταστάσεων του ΕΑΚΗ, δίνοντας οριστικές λύσεις σε ανάγκες πολλών ετών. Με τη δημιουργία της νέας πισίνας και τον εκσυγχρονισμό των υποδομών, παραδίδουμε στη νέα γενιά, στα σωματεία και στους αθλητές του νησιού ένα σύγχρονο, ασφαλές και λειτουργικό αθλητικό κέντρο. Αποδεικνύουμε έμπρακτα πως, όταν η Πολιτεία και η Αυτοδιοίκηση ενώνουν τις δυνάμεις τους, ο αθλητισμός της Κρήτης αλλάζει σελίδα και στοχεύει ακόμα πιο ψηλά», δήλωσε ο Υπουργός.
Δήλωση Περιφερειάρχη Κρήτης
Από την πλευρά του, ο Σταύρος Αρναουτάκης υπογράμμισε τη σημασία της σύμπραξης των φορέων και τον ευρύτερο σχεδιασμό της Περιφέρειας για τις αθλητικές υποδομές του νησιού.
«Μέσα από μια σημαντική συνεργασία με το Υπουργείο Αθλητισμού και τον Υπουργό Γιάννη Βρούτση, καθώς και με τη διοίκηση του ΕΑΚΗ και τον Πρόεδρο Μηνά Καπετανάκη, προχωράμε στην υλοποίηση ενός σπουδαίου έργου 1.200.000 ευρώ, το οποίο χρηματοδοτείται από το Υπουργείο. Η συνεργασία και η συνέργεια πρέπει να υπάρχει για τους αθλητές και για όλους τους ανθρώπους που ασχολούνται με τον αθλητισμό. Έχουμε έναν ολοκληρωμένο σχεδιασμό ως Περιφέρεια και ανακοινώνουμε αθλητικές εγκαταστάσεις στο Ηράκλειο, το Λασίθι, και αργότερα σε Ρέθυμνο και Χανιά, αναβαθμίζοντας όλες τις υποδομές. Επενδύουμε στον αθλητισμό. Ο αθλητισμός είναι πολιτισμός και οφείλουμε τα χρήματα που υπάρχουν να τα διαχειριζόμαστε με τον καλύτερο τρόπο, υπέρ των αθλητών και των παιδιών μας», τόνισε ο Περιφερειάρχης.
Δήλωση Προέδρου ΕΑΚΗ
Ο Μηνάς Καπετανάκης εξέφρασε τις ευχαριστίες του προς τον Υπουργό και τον Περιφερειάρχη, εκ μέρους και της διοίκησης του ΕΑΚΗ. Όπως επισήμανε, η νέα 25άρα πισίνα θα δώσει μια τεράστια «ανάσα» στις προπονήσεις των 1.500 παιδιών αλλά και των αθλητών που φέρνουν διεθνείς διακρίσεις, ενώ τα έργα συντήρησης στη μεγάλη πισίνα θα αναβαθμίσουν την ποιότητα και την ασφάλεια της υποδομής, «ωθώντας το άθλημα της κολύμβησης ακόμα πιο ψηλά».
Παρόντες στην υπογραφή
Στην τελετή υπογραφής της προγραμματικής σύμβασης παραβρέθηκαν ο Βουλευτής Ηρακλείου Μάξιμος Σενετάκης, ο Ευρωβουλευτής Μανόλης Κεφαλογιάννης, ο Αναπληρωτής Περιφερειάρχης Γιώργος Πιτσούλης, ο Αντιπεριφερειάρχης Ηρακλείου Νίκος Συριγωνάκης, ο Πρόεδρος της ΔΕΕΠ Ηρακλείου Κώστας Γιαννουλάκης, εκπρόσωποι φορέων και μέλη της Διοίκησης του ΕΑΚΗ.
Προσωρινές κυκλοφοριακές ρυθμίσεις θα ισχύσουν στον Άγιο Νικόλαο Λασιθίου την Κυριακή 22 Φεβρουαρίου 2026, από τις 14:00 έως τις 22:00, στο πλαίσιο των εκδηλώσεων Αποκριάς, σύμφωνα με απόφαση της Διεύθυνσης Αστυνομίας Λασιθίου.
Οι ρυθμίσεις αφορούν την απαγόρευση κυκλοφορίας, στάσης και στάθμευσης όλων των οχημάτων σε συγκεκριμένα τμήματα του οδικού δικτύου της πόλης, προκειμένου να διασφαλιστεί η ομαλή διεξαγωγή των εορταστικών εκδηλώσεων και η ασφάλεια των πολιτών.
Οδοί με απαγόρευση κυκλοφορίας
Σύμφωνα με την ανακοίνωση της Ελληνικής Αστυνομίας, απαγορεύεται η κυκλοφορία στα εξής σημεία:
Στο τμήμα της οδού Νικολάου Πλαστήρα, από τη συμβολή της με την οδό Φιλελλήνων μέχρι και τη συμβολή της με την οδό Ρ. Κουνδούρου
Σε όλο το τμήμα των οδών Αρκαδίου, Γαβριήλ, Ακτή Ατλαντίδος, Σοφοκλή Βενιζέλου, Ρ. Κούνδουρου, Καπετάν Φαφούτη και Κωστή Φραγκούλη
Στο τμήμα της οδού Κ. Σφακιανάκη, από τη συμβολή της με την οδό 25ης Μαρτίου μέχρι και τη συμβολή της με την οδό Ρ. Κούνδουρου
Στο τμήμα της οδού Κυπρίων Αγωνιστών, από τη συμβολή της με την οδό Καπετάν Κοζύρη μέχρι και τη συμβολή της με την οδό Σ. Βενιζέλου
Στο τμήμα της οδού Ρ. Κούνδουρου από τη συμβολή της με την οδό Κοντογιάννη μέχρι τη συμβολή της με την οδό Ακτή Νεάρχου (είσοδος Μαρίνας Αγίου Νικολάου)
Στο τμήμα της οδού Αργυροπουλών από τη συμβολή της με την οδό Αναπαύσεως μέχρι τη συμβολή της με την οδό Ακτή Ατλαντίδος
Στο τμήμα της οδού Χορτατσών από τη συμβολή της με την οδό Αναπαύσεως μέχρι τη συμβολή της με την οδό Ακτή Ατλαντίδος
Στο τμήμα της οδού Στρατηγού Κόρακα, από τη συμβολή της με την οδό Καντανολέοντος μέχρι την οδό Κονδυλάκη
Στο τμήμα της οδού Πρίγκιπος Γεωργίου από τη συμβολή της με την οδό Καντανολέοντος μέχρι την οδό Κονδυλάκη
Στην οδό Ακτή Κουνδούρου, από τον κυκλικό κόμβο Αμμουδίου έως τη διασταύρωση της με την οδό Ερυθρού Σταυρού
Εναλλακτικές διαδρομές
Η κυκλοφορία των οχημάτων θα πραγματοποιείται μέσω των λοιπών παρακαμπτήριων τοπικών οδών. Η Αστυνομία συνιστά στους οδηγούς που σκοπεύουν να μετακινηθούν στην περιοχή να είναι ιδιαίτερα προσεκτικικά, να ενημερώνονται για τις επικρατούσες κυκλοφοριακές συνθήκες και να συμμορφώνονται τόσο με τις πληροφοριακές πινακίδες όσο και με τα σήματα και τις υποδείξεις των τροχονόμων.
Οι εκδηλώσεις Αποκριάς στον Άγιο Νικόλαο αποτελούν παραδοσιακά σημείο συνάντησης για κατοίκους και επισκέπτες της ευρύτερης περιοχής του Λασιθίου, με τις κυκλοφοριακές ρυθμίσεις να κρίνονται απαραίτητες για την αποφυγή συμφόρησης και την εξασφάλιση της ασφάλειας των πεζών που θα παρακολουθήσουν τις διοργανώσεις.
Συναγερμός σήμανε το μεσημέρι της Πέμπτης στο κέντρο των Χανίων, όταν η Πυροσβεστική Υπηρεσία κλήθηκε να παρέμβει σε διαμέρισμα επί της οδού Σφακίων λόγω εκδήλωσης φωτιάς. Η επιχείρηση, η οποία εξελίχθηκε σε κεντρικό σημείο της πόλης, ανέδειξε για ακόμη μια φορά τους κινδύνους που ελλοχεύουν από την οικιακή αμέλεια, καθώς η αιτία της αναστάτωσης εντοπίστηκε σε ένα μαγειρικό σκεύος που είχε αφεθεί ανεπιτήρητο σε αναμμένη εστία.
Το περιστατικό σημειώθηκε σε πολυκατοικία της οδού Σφακίων. Σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, η οσμή καμένου και η παρουσία καπνού που εξήρχετο από διαμέρισμα κινητοποίησαν τους ενοίκους, οι οποίοι ειδοποίησαν τις αρχές, φοβούμενοι την επέκταση πυρκαγιάς σε εσωτερικούς χώρους.
Η επιχείρηση εισόδου μέσω του ακαλύπτου
Με την άφιξη των δυνάμεων της Πυροσβεστικής στο σημείο, διαπιστώθηκε ότι οι ένοικοι του διαμερίσματος απουσίαζαν, με αποτέλεσμα η είσοδος από την κύρια θύρα να είναι αδύνατη. Προκειμένου να αποφευχθεί η διάρρηξη της εισόδου και να κερδηθεί πολύτιμος χρόνος, οι πυροσβέστες επέλεξαν μια πιο σύνθετη οδό πρόσβασης.
Χρησιμοποιώντας σκάλα, τα πληρώματα εισήλθαν στον ακάλυπτο χώρο της πολυκατοικίας. Από εκεί, κατάφεραν να προσεγγίσουν το παράθυρο του διαμερίσματος και να εισέλθουν στο εσωτερικό του. Η πηγή του καπνού εντοπίστηκε στην κουζίνα, όπου μια κατσαρόλα με χταπόδι είχε ξεχαστεί πάνω στην εστία, με αποτέλεσμα το φαγητό να απανθρακωθεί και το σκεύος να υπερθερμανθεί επικίνδυνα.
Συνδρομή της ΕΛ.ΑΣ. και αναμονή του ιδιοκτήτη
Μετά την απομάκρυνση του σκεύους και τον εξαερισμό του χώρου, οι άνδρες της Πυροσβεστικής παρέμειναν στο σημείο για σημαντικό χρονικό διάστημα. Η παραμονή τους κρίθηκε απαραίτητη για την ολοκλήρωση του ελέγχου πυρασφάλειας, αλλά και για την παράδοση του διαμερίσματος στον ιδιοκτήτη, ο οποίος ωστόσο δεν είχε εμφανιστεί μέχρι την ολοκλήρωση της επιχείρησης.
Στην περιοχή έσπευσαν και δυνάμεις της Αστυνομίας, με την ομάδα ΔΙΑΣ να παραμένει στο σημείο για τη ρύθμιση της κυκλοφορίας και τη λήψη καταθέσεων από αυτόπτες μάρτυρες.
Η απειλή της λειψυδρίας στην Περιφερειακή Ενότητα Χανίων δεν αποτελεί πλέον ένα υποθετικό σενάριο του μέλλοντος, αλλά μια διαμορφωμένη πραγματικότητα με βαρύ αντίκτυπο στην τοπική οικονομία. Παρά τον αποδεδειγμένο υδρογεωλογικό πλούτο της περιοχής, η χρόνια καθυστέρηση και η εγκατάλειψη κρίσιμων έργων υποδομής φέρνουν στο επίκεντρο της ειδικής συνεδρίασης λογοδοσίας του Περιφερειακού Συμβουλίου Κρήτης το ζήτημα της διαχείρισης των υδάτινων πόρων, αναδεικνύοντας μια βαθιά ρήξη ανάμεσα στις ανάγκες της παραγωγής και τον υφιστάμενο σχεδιασμό.
Στο πλαίσιο της επικείμενης συνεδρίασης στις 26 Φεβρουαρίου 2026, η «Λαϊκή Συσπείρωση» Κρήτης, μέσω του επικεφαλής της Αλέκου Μαρινάκη, θέτει το ζήτημα της υδατικής επάρκειας ως ζήτημα πρώτης προτεραιότητας. Η καταστροφή που έχουν υποστεί δυναμικές καλλιέργειες των Χανίων, όπως το αβοκάντο, τα εσπεριδοειδή και η ελιά, αποδίδεται από την παράταξη όχι σε τυχαία γεγονότα, αλλά σε μια συστηματική πολιτική που αντιμετωπίζει το νερό ως εμπόρευμα, υπακούοντας στη λογική «κόστους-οφέλους» και τις κατευθύνσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η «γεωγραφία» των ημιτελών έργων
Η ανάλυση της υφιστάμενης κατάστασης αποκαλύπτει μια σειρά από τεχνικά έργα που, παρά το υψηλό κόστος κατασκευής τους, παραμένουν μη λειτουργικά ή ημιτελή. Το πλέον χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το Φράγμα Βαλσαμιώτη, ένα έργο που κόστισε 41,5 εκατομμύρια ευρώ και εγκαινιάστηκε το 2014, χωρίς ωστόσο να λειτουργήσει ποτέ ουσιαστικά. Η έλλειψη εξασφαλισμένης χρηματοδότησης για τη στεγανοποίησή του και την ολοκλήρωση των δικτύων άρδευσης καθιστά την επένδυση αυτή ανενεργή.
Παρόμοια εικόνα παρουσιάζουν και οι λιμνοδεξαμενές της περιοχής:
Λιμνοδεξαμενή Έλους: Με ημερομηνία παράδοσης που μετατέθηκε από τα τέλη του 2025 για τον Ιούλιο του 2027, το έργο παραμένει σε εκκρεμότητα.
Λιμνοδεξαμενή Αγίων Θεοδώρων: Κατασκευασμένη τη δεκαετία του ’90, παραμένει εκτός λειτουργίας από το 2011, με τις μελέτες αποκατάστασης των αστοχιών να παρουσιάζουν σημαντικές καθυστερήσεις.
Λιμνοδεξαμενή Χρυσοσκαλίτισσας: Ένα έργο που σχεδιάστηκε πριν από τρεις δεκαετίες, παραμένει αχρησιμοποίητο λόγω καθιζήσεων, με τις περιβαλλοντικές αδειοδοτήσεις να εκκρεμούν ακόμη.
Το Φράγμα Ταυρωνίτη και το μοντέλο των ΣΔΙΤ
Κεντρικό σημείο της πολιτικής αντιπαράθεσης αποτελεί το Φράγμα του Ταυρωνίτη ποταμού. Ο σχεδιασμός του έργου, που περιλαμβάνει τα φράγματα Ντεριανού και Σεμπρωνιώτη, χρονολογείται από το 1990, παραμένοντας επί σειρά ετών στο επίπεδο των υποσχέσεων. Σήμερα, η μεθόδευση για την κατασκευή του μέσω Συμπράξεων Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ) προκαλεί αντιδράσεις.
Ενώ η κυβέρνηση προβάλλει το μοντέλο αυτό ως την ενδεδειγμένη λύση, η «Λαϊκή Συσπείρωση» υποστηρίζει ότι η παράδοση της διαχείρισης σε μεγάλους κατασκευαστικούς ομίλους (όπως οι ΑΚΤΩΡ Παραχωρήσεις, ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ και Μυτιληναίος) αποσκοπεί στην εξασφάλιση κερδών για τους επενδυτές και όχι στην εξυπηρέτηση των λαϊκών αναγκών. Η σύγκριση γίνεται με το μοντέλο διαχείρισης των υδάτων στη Θεσσαλία, το οποίο προωθείται προς ανώνυμη εταιρεία.
Οικονομικές προτεραιότητες και κοινωνικά αιτήματα
Η κριτική που διατυπώνεται εστιάζει στην αντίφαση μεταξύ των διαθέσιμων πόρων και της κατανομής τους. Σύμφωνα με τον κ. Μαρινάκη, η επίκληση της «λειψυδρίας» χρησιμοποιείται συχνά ως πρόσχημα για να καλυφθεί η έλλειψη υποδομών. Την ώρα που κονδύλια περίπου 10 εκατομμυρίων ευρώ για την αποκατάσταση του Βαλσαμιώτη θεωρούνται «πολυτέλεια», διατίθενται δισεκατομμύρια ευρώ για αμυντικές δαπάνες και επιχειρηματικές επιδοτήσεις μέσω αναπτυξιακών νόμων.
Το πλαίσιο των αιτημάτων της Ενωτικής Ομοσπονδίας Αγροτικών Συλλόγων Νομού Χανίων, το οποίο υιοθετείται στην ερώτηση προς την περιφερειακή αρχή, περιλαμβάνει:
Την άμεση υλοποίηση των έργων χωρίς ΣΔΙΤ και συμβάσεις παραχώρησης.
Την κατασκευή του φράγματος Ταυρωνίτη και την επιδιόρθωση των υφιστάμενων λιμνοδεξαμενών με κρατική ευθύνη.
Την κατασκευή δεύτερης λιμνοδεξαμενής στην Κουντούρα και την ολοκλήρωση των αρδευτικών έργων στην υψηλή ζώνη Αγυιάς-Κολυμπάρι.
Την υλοποίηση υποδομών ύδρευσης και άρδευσης στον Αποκόρωνα.
Έκτακτες κυκλοφοριακές ρυθμίσεις σε περιοχές της Περιφερειακής Ενότητας Ηρακλείου ανακοίνωσε η Διεύθυνση Αστυνομίας Ηρακλείου, με στόχο την ασφαλή διεξαγωγή των εκδηλώσεων Αποκριάς και της Καθαράς Δευτέρας.
Οι ρυθμίσεις αφορούν συγκεκριμένες χρονικές περιόδους και οδικά τμήματα, με εκτροπή της κυκλοφορίας μέσω παρακαμπτήριων τοπικών οδών.
Κυριακή 22 Φεβρουαρίου 2026 – Δημοτική Ενότητα Τυμπακίου
Την Κυριακή 22 Φεβρουαρίου 2026, από τις 10:00 έως τις 20:00, στη Δημοτική Ενότητα Τυμπακίου του Δήμου Φαιστού, απαγορεύεται η κυκλοφορία όλων των οχημάτων στο τμήμα της Εθνικής Οδού Ηρακλείου-Αγίας Γαλήνης, από τη συμβολή της με την οδό Αγίου Νεκταρίου έως τη συμβολή της με την οδό Καρυωτάκη.
Η κυκλοφορία των οχημάτων θα εκτρέπεται στις ανωτέρω διασταυρώσεις και θα πραγματοποιείται μέσω των λοιπών παρακαμπτήριων τοπικών οδών, επί των οποίων απαγορεύεται η στάση και η στάθμευση.
Καθαρά Δευτέρα 23 Φεβρουαρίου 2026 – Δημοτική Ενότητα Αγίας Βαρβάρας
Την Καθαρά Δευτέρα 23 Φεβρουαρίου 2026, από τις 11:30 έως τις 13:00, στη Δημοτική Ενότητα Αγίας Βαρβάρας του Δήμου Γόρτυνας, απαγορεύεται η κυκλοφορία όλων των οχημάτων στο τμήμα της Εθνικής Οδού Ηρακλείου-Αγίας Γαλήνης, από το ύψος του πρατηρίου υγρών καυσίμων «Παπαδάκης Σταύρος» έως τον Ιερό Ναό Αγίας Παρασκευής.
Και σε αυτή την περίπτωση, η κυκλοφορία θα εκτρέπεται στις διασταυρώσεις και θα διεξάγεται μέσω παρακαμπτήριων τοπικών οδών, όπου ισχύει απαγόρευση στάσης και στάθμευσης.
Συστάσεις προς τους οδηγούς
Η Διεύθυνση Αστυνομίας Ηρακλείου καλεί όλους τους οδηγούς που σκοπεύουν να μετακινηθούν στα ανωτέρω σημεία να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί και να:
Ενημερώνονται για τις επικρατούσες κυκλοφοριακές συνθήκες
Συμμορφώνονται με τις πληροφοριακές πινακίδες
Ακολουθούν τα σήματα και τις υποδείξεις των τροχονόμων
Οι κυκλοφοριακές ρυθμίσεις εντάσσονται στο πλαίσιο των μέτρων ασφαλείας για την ομαλή διεξαγωγή των αποκριάτικων εκδηλώσεων στην ευρύτερη περιοχή του Ηρακλείου.
Την ανάγκη ανάπτυξης δημόσιας σιδηροδρομικής υποδομής στην Κρήτη με σύγχρονες οικολογικές και κοινωνικές προδιαγραφές επαναφέρει η Οικολογική Πρωτοβουλία Χανίων, με αφορμή τα πρόσφατα δημοσιεύματα για μέσο σταθερής τροχιάς στο νησί. Η περιβαλλοντική οργάνωση υπενθυμίζει ότι η θέση αυτή αποτελεί σταθερή της επιλογή ήδη από το 2007.
«Η Κρήτη δεν μπορεί να πορεύεται στον 21ο αιώνα βασισμένη αποκλειστικά στην οδική μετακίνηση», αναφέρει χαρακτηριστικά η Οικολογική Πρωτοβουλία Χανίων, επισημαίνοντας ότι το τρένο θα έπρεπε να συμπεριληφθεί στο σχεδιασμό του Βόρειου Οδικού Άξονα.
Περιβαλλοντικά οφέλη της ηλεκτροκίνησης
Σύμφωνα με το δελτίο Τύπου, ένα σύγχρονο, ηλεκτροκίνητο τρένο μπορεί να μειώσει σημαντικά τις εκπομπές CO₂, οξειδίων του αζώτου (NOx) και αιωρούμενων σωματιδίων (PM₂.₅ και PM₁₀), συγκριτικά με τα Ι.Χ. και τα βαρέα οχήματα, ιδίως σε πλήρως ηλεκτροκίνητο και υψηλής πληρότητας δίκτυο.
Η Οικολογική Πρωτοβουλία Χανίων επικαλείται στοιχεία του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Περιβάλλοντος, σύμφωνα με τα οποία οι σιδηροδρομικές μεταφορές στην Ευρώπη εκπέμπουν έως και 70-80% λιγότερο CO₂ ανά επιβάτη-χιλιόμετρο σε σχέση με το ιδιωτικό αυτοκίνητο, ανάλογα με το ενεργειακό μίγμα και τον βαθμό πληρότητας. Το περιβαλλοντικό όφελος ενισχύεται περαιτέρω όταν η ηλεκτροκίνηση συνδυάζεται με παραγωγή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές.
Διεθνής εμπειρία: Η νησιωτικότητα δεν αποτελεί εμπόδιο
Η περιβαλλοντική οργάνωση επισημαίνει ότι η διεθνής εμπειρία από ευρωπαϊκά νησιά καταδεικνύει ότι η νησιωτικότητα δεν αποτελεί εμπόδιο για την ανάπτυξη σιδηροδρομικών δικτύων:
Στη Μαγιόρκα λειτουργεί περιφερειακό σιδηροδρομικό δίκτυο που αποσυμφορεί βασικούς οδικούς άξονες.
Στη Σαρδηνία και στη Σικελία αναπτύσσονται εκτεταμένα δίκτυα με σταδιακή ηλεκτροκίνηση βασικών γραμμών και σύνδεση λιμένων και αεροδρομίων, ενισχύοντας την περιφερειακή συνοχή.
Στην Κορσική, το τρένο (Chemins de fer de la Corse) διασχίζει ορεινό ανάγλυφο, αποδεικνύοντας ότι ακόμη και γεωμορφολογικά σύνθετες νησιωτικές περιοχές μπορούν να υποστηρίξουν λειτουργικές σιδηροδρομικές λύσεις.
«Τα παραδείγματα αυτά δείχνουν ότι νησιωτικές περιφέρειες αντίστοιχου ή μικρότερου μεγέθους έχουν αναπτύξει βιώσιμα συστήματα σταθερής τροχιάς», αναφέρει η Οικολογική Πρωτοβουλία Χανίων.
Κρίσιμες παράμετροι σχεδιασμού
Στη δημόσια συζήτηση πρέπει να ενταχθούν, σύμφωνα με την οργάνωση, και οι ακόλουθες παράμετροι:
Η μείωση της κατάτμησης των οικοσυστημάτων μέσω ορθού χωροταξικού σχεδιασμού, με πράσινες διαβάσεις πανίδας.
Η δυνατότητα δημιουργίας «πράσινων διαδρόμων» κατά μήκος της γραμμής, με δενδροφυτεύσεις και ήπιες παρεμβάσεις.
Η ενίσχυση της ανθεκτικότητας έναντι της κλιματικής κρίσης, με υποδομές σχεδιασμένες για ακραία καιρικά φαινόμενα.
Ασφάλεια και τεχνολογικά πρότυπα
Η ασφάλεια αποτελεί αδιαπραγμάτευτη προϋπόθεση για την Οικολογική Πρωτοβουλία Χανίων. Τα ευρωπαϊκά πρότυπα σηματοδότησης, όπως το European Rail Traffic Management System (ERTMS), με αυτόματο έλεγχο ταχύτητας και προηγμένα συστήματα επιτήρησης, θωρακίζουν τη λειτουργική αξιοπιστία.
Το όραμα για ένα ολοκληρωμένο δημόσιο σύστημα μεταφορών
Η Οικολογική Πρωτοβουλία Χανίων καταλήγει ότι η Κρήτη χρειάζεται ένα ολοκληρωμένο, διαλειτουργικό δημόσιο σύστημα μεταφορών που θα συνδέει πόλεις, λιμάνια και αεροδρόμια, σε συνεργασία με μέσα μαζικής μεταφοράς μηδενικών ρύπων, αναβαθμίζοντας ουσιαστικά την ποιότητα ζωής κατοίκων και επισκεπτών.
Σε τροχιά έντονων αντιδράσεων εισέρχεται ο σχεδιασμός για την εκμετάλλευση υδρογονανθράκων νότια της Κρήτης, μετά την πρόσφατη υπογραφή των συμβάσεων με την ενεργειακή κολοσσό Chevron. Με παρέμβασή του, το ΜέΡΑ25 Κρήτης θέτει υπό αμφισβήτηση το αφήγημα της «εθνικής ευκαιρίας», προτάσσοντας μια σειρά από τεχνικούς, περιβαλλοντικούς και οικονομικούς προβληματισμούς που, σύμφωνα με το κόμμα, συνθέτουν μια επιλογή υψηλού κινδύνου για το νησί και την ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου.
Η κυβερνητική απόφαση να προχωρήσει στην παραχώρηση δικαιωμάτων έρευνας και εκμετάλλευσης αντιμετωπίζεται από την πτέρυγα του ΜέΡΑ25 ως μια κίνηση που μετατρέπει την Κρήτη σε «ενεργειακή αποικία». Στην ανακοίνωσή του, το κόμμα υποστηρίζει ότι η υποτιθέμενη ανάπτυξη συνοδεύεται από ένα περιβαλλοντικό και κοινωνικό κόστος το οποίο δεν έχει αποτιμηθεί ορθά, ενώ κάνει λόγο για «πεδίο πειραματισμού» των πετρελαϊκών εταιρειών.
Ακολουθεί ολόκληρη η ανακοίνωση του ΜέΡΑ25 Κρήτης:
Αυτά που δεν μας είπατε για τις εξορύξεις στην Κρήτη…
Το έχουμε ξαναπεί: Το παραμύθι των εξορύξεων στην Κρήτη έχει πολλούς κακούς δράκους
Η κυβέρνηση προχώρησε στην υπογραφή συμβάσεων με τη Chevron, παρουσιάζοντας τις εξορύξεις υδρογονανθράκων ως… εθνική ευκαιρία. Στην πραγματικότητα, πρόκειται για μια επιλογή υψηλού περιβαλλοντικού ρίσκου, αμφίβολου οικονομικού οφέλους και σοβαρών κοινωνικών συνεπειών. Το ΜέΡΑ25 δηλώνει ξεκάθαρα ότι η Κρήτη δεν μπορεί να μετατραπεί σε πεδίο πειραματισμού των πετρελαϊκών κολοσσών ούτε σε ενεργειακή αποικία στο όνομα μιας δήθεν ανάπτυξης.
Κίνδυνοι – μεγάλα βάθη
Οι εξορύξεις που σχεδιάζονται νότια της Κρήτης αφορούν μεγάλα θαλάσσια βάθη, άνω των 3.000 μέτρων, όπου οι τεχνικές δυσκολίες αυξάνουν κατακόρυφα το κόστος αλλά και την πιθανότητα ατυχημάτων, ενώ η δυνατότητα άμεσης παρέμβασης σε περίπτωση διαρροής μειώνεται δραματικά. Διεθνείς εμπειρίες δείχνουν ότι ακόμη και με προηγμένη τεχνολογία χρειάστηκαν μήνες για να περιοριστούν πετρελαιοκηλίδες, με ανυπολόγιστες συνέπειες για οικοσυστήματα και οικονομίες. Σε μια χώρα σεισμογενή όπως η Ελλάδα, η επίκληση «μηδενικού ρίσκου» δεν είναι απλώς αφελής· είναι πολιτικά επικίνδυνη. Μια πετρελαιοκηλίδα δεν απειλεί μόνο τη φύση αλλά και την αλιεία, τον τουρισμό και την ίδια τη διατροφική ασφάλεια των τοπικών κοινωνιών.
Βιοποικιλότητα
Η περιοχή της Ελληνικής Τάφρου, όπου σχεδιάζονται οι εξορύξεις, αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους βιότοπους της Μεσογείου, φιλοξενώντας απειλούμενα θαλάσσια θηλαστικά, φυσητήρες, δελφίνια και κρίσιμες περιοχές αναπαραγωγής θαλάσσιων ειδών. Οι σεισμικές έρευνες με ηχητικές εκρήξεις, οι γεωτρήσεις και οι εγκαταστάσεις εξόρυξης διαταράσσουν τη βιοποικιλότητα, προκαλούν απώλεια προσανατολισμού, μείωση πληθυσμών και μακροχρόνιες οικολογικές επιπτώσεις.
Πετρο-ευρώ
Τα πιθανά δημόσια έσοδα εκτιμώνται σε μόλις ένα απειροελάχιστο ποσοστό του ΑΕΠ. Την ίδια στιγμή, ένα και μόνο σοβαρό ατύχημα μπορεί να κοστίσει πολλαπλάσια από τα προσδοκώμενα κέρδη. Μεγάλοι κερδισμένοι είναι οι πετρελαϊκές εταιρείες, που απολαμβάνουν χαμηλά δικαιώματα εκμετάλλευσης και ευνοϊκό φορολογικό καθεστώς, ενώ οι τοπικές κοινωνίες επωμίζονται το περιβαλλοντικό και οικονομικό ρίσκο. Το πετρελαϊκό λόμπι και οι πολιτικοί του εκπρόσωποι επιχειρούν να παρουσιάσουν ως εθνικό συμφέρον μια επιλογή που μεταφέρει τα κέρδη στους λίγους και το κόστος στους πολλούς.
Το ΜέΡΑ25 καλεί την κοινωνία της Κρήτης, την αυτοδιοίκηση και τα κινήματα να σταθούν απέναντι σε αυτή τη στρατηγική.
Συντασσόμαστε πλήρως με τις τοποθετήσεις των περιβαλλοντικών φορέων και συλλογικοτήτων του νησιού και επαναλαμβάνουμε το δικό τους σύνθημα: «Για πετρέλαιο δεν ξέρουμε, αντιδράσεις σίγουρα θα βρείτε».