«Στα σαράντα τρία χρόνια της συνειδητής μου ζωής παρέμεινα επαναστάτης. Στα σαράντα δύο απ΄ αυτά πάλεψα κάτω από τη σημαία του μαρξισμού. Αν χρειαζόταν να ξαναρχίσω απ΄ την αρχή, φυσικά θα προσπαθούσα ν΄ αποφύγω αυτό ή εκείνο το λάθος, όμως η κύρια πορεία της ζωής μου θα έμενε αμετάβλητη. Θα πεθάνω προλεταριακός επαναστάτης, μαρξιστής, διαλεκτικός υλιστής και άρα αμετάπειστα άθεος. Η πίστη μου στο κομμουνιστικό μέλλον της ανθρωπότητας δεν είναι λιγότερο φλογερή, αντίθετα σήμερα είναι πιο στέρεη απ΄ ό,τι ήταν στις μέρες της νιότης μου. Η Ναταλία μόλις ανέβηκε από την αυλή και άνοιξε διάπλατα το παράθυρο για να μπει πιο ελεύθερα ο αέρας στο δωμάτιό μου. Μπορώ και βλέπω, κάτω από τον τοίχο, το καταπράσινο γρασίδι και πάνω το διάφανο γαλάζιο ουρανό και παντού ηλιόφως. Η ζωή είναι όμορφη. Ας την καθαρίσουν οι αυριανές γενιές από κάθε ασχήμια, κάθε καταπίεση και βία και ας τη χαρούν σ΄ όλη της την πληρότητα». Λέον Τρότσκι,Διαθήκη | Μια βόλτα στους δρόμους μιας οποιαδήποτε πόλης τις μέρες των Χριστουγέννων αρκεί για να διαπιστώσουμε ότι το χαρούμενο και γιορταστικό κλίμα των προηγούμενων χρόνων έχει περάσει πια ανεπιστρεπτί.