Αποκλειστική συνέντευξη του Ιρανού Υπουργού Εξωτερικών στην αμερικανική τηλεόραση, έξι ημέρες μετά την έναρξη του πολέμου — Αρνείται κατάπαυση πυρός και διαπραγματεύσεις, υποστηρίζει ότι οι ΗΠΑ απέτυχαν στον στόχο τους, παραδέχεται ρωσική στρατιωτική συνεργασία και αμφισβητεί ότι το Ιράν χτυπά τους γείτονές του
Έξι ημέρες μετά την έναρξη του πολέμου ΗΠΑ-Ισραήλ εναντίον του Ιράν, ο Ιρανός Υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγκτσί παραχώρησε αποκλειστική συνέντευξη στο NBC News από την Τεχεράνη, στέλνοντας μια σειρά μηνυμάτων που αφήνουν ελάχιστα περιθώρια αισιοδοξίας για σύντομη λήξη της σύγκρουσης: το Ιράν δεν ζητά κατάπαυση πυρός, δεν επιθυμεί διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ, θεωρεί ότι η Ουάσιγκτον έχει αποτύχει στους στόχους της και δηλώνει έτοιμο να αντιμετωπίσει ακόμα και χερσαία εισβολή.
Η συνέντευξη, που πήρε ο δημοσιογράφος Τομ Λάμας, αποτελεί την πρώτη εκτεταμένη τοποθέτηση Ιρανού αξιωματούχου σε δυτικό μέσο ενημέρωσης μετά τον θάνατο του Ανώτατου Ηγέτη Αλί Χαμενεΐ.
Ποιος κυβερνά το Ιράν μετά τον Χαμενεΐ
Στο πρώτο και πιο κρίσιμο ερώτημα — ποιος βρίσκεται στο τιμόνι μετά τη δολοφονία του Χαμενεΐ — ο Αραγκτσί απάντησε ότι το σύστημα λειτουργεί κανονικά. Σύμφωνα με το Σύνταγμα, ένα συμβούλιο έχει αναλάβει τα καθήκοντα του Ανώτατου Ηγέτη, ενώ το υπουργικό συμβούλιο και οι ένοπλες δυνάμεις βρίσκονται στις θέσεις τους. Σχετικά με πληροφορίες ότι ο γιος του Χαμενεΐ αποτελεί φαβορί για τη διαδοχή, ο Αραγκτσί δήλωσε ότι δεν διαθέτει ακριβείς πληροφορίες και ότι η επιλογή ανήκει στη Συνέλευση Εμπειρογνωμόνων.
Ο ανταποκριτής του NBC Κιρ Σίμονς, ωστόσο, επισήμανε ότι η αναβολή της κηδείας του Χαμενεΐ υποδεικνύει πως η κατάσταση δεν είναι τόσο ομαλή όσο παρουσίαζε ο Αραγκτσί.
«Οι ΗΠΑ απέτυχαν — Δεν υπάρχει νικητής»
Ο δημοσιογράφος έθεσε το ερώτημα ευθέως: το Πεντάγωνο υποστηρίζει ότι οι ΗΠΑ κερδίζουν αποφασιστικά — ελέγχουν τον εναέριο χώρο, οι ιρανικές βαλλιστικές επιθέσεις έχουν μειωθεί κατά 80%, πάνω από 2.000 ιρανικοί στόχοι έχουν πληγεί. Ο Αραγκτσί διαφώνησε: «Έξι ημέρες μετά τον πόλεμο, είναι ξεκάθαρο ότι οι ΗΠΑ απέτυχαν να πετύχουν τον κύριο στόχο τους, που ήταν μια καθαρή, γρήγορη νίκη».
Όταν ο Λάμας αντέτεινε ότι ο Ανώτατος Ηγέτης σκοτώθηκε, τα ανώτατα στρατιωτικά στελέχη εξοντώθηκαν και οι εγκαταστάσεις βομβαρδίστηκαν, ο Αραγκτσί απάντησε: «Ήρθαν για αλλαγή καθεστώτος. Απέτυχαν. Το σύστημα λειτουργεί. Οι διοικητές αντικαταστάθηκαν. Ο Ανώτατος Ηγέτης θα αντικατασταθεί σύντομα, σύμφωνα με τις συνταγματικές διαδικασίες. Οι πύραυλοί μας εξακολουθούν να λειτουργούν και να χτυπούν τους στόχους τους με ακρίβεια».
Σε ερώτηση αν το Ιράν μπορεί να κερδίσει αυτόν τον πόλεμο, ο Αραγκτσί απάντησε: «Δεν υπάρχει νικητής σε αυτόν τον πόλεμο. Η νίκη μας είναι η αντίσταση. Αντιστεκόμαστε στον πιο ισχυρό στρατό, όπως αυτοπροσδιορίζονται, μαζί με τους Ισραηλινούς. Και οι δύο είναι πυρηνικές δυνάμεις. Κι όμως, δεν κατάφεραν να μας σταματήσουν».
Η βύθιση του ιρανικού πλοίου: «Έγκλημα πολέμου»
Ένα από τα πιο αιχμηρά σημεία αφορούσε τη βύθιση ιρανικού πλοίου στον Ινδικό Ωκεανό, στην οποία σκοτώθηκαν δεκάδες Ιρανοί ναύτες. Ο Αραγκτσί υποστήριξε ότι επρόκειτο για εκπαιδευτικό πλοίο, άοπλο, που είχε προσκληθεί από το Ινδικό Ναυτικό σε κοινή άσκηση και βρισκόταν στον δρόμο της επιστροφής. Η επίθεση σε άοπλο σκάφος γεμάτο εκπαιδευόμενους αξιωματικούς αποτελεί, κατά τον ίδιο, «έγκλημα πολέμου» και «δημιουργεί ένα προηγούμενο που βλάπτει ολόκληρο το διεθνές δίκαιο της θάλασσας».
Ο δημοσιογράφος αμφισβήτησε τον ισχυρισμό ρωτώντας τι είδους στρατός στέλνει πολεμικό πλοίο στον ωκεανό χωρίς όπλα. Ο Αραγκτσί απάντησε ότι η αποστολή είχε αποφασιστεί πολύ πριν ξεκινήσει ο πόλεμος.
«Δεν χτυπάμε τους γείτονές μας — Χτυπάμε αμερικανικές βάσεις»
Ίσως η πιο αμφιλεγόμενη δήλωση αφορούσε τα πλήγματα σε τουλάχιστον δέκα χώρες της περιοχής. Ο Λάμας ρώτησε γιατί το Ιράν επιτίθεται σε μουσουλμανικούς γείτονές του εν μέσω Ραμαζανιού. Ο Αραγκτσί αρνήθηκε κατηγορηματικά: «Δεν έχουμε επιτεθεί στους γείτονές μας. Έχουμε επιτεθεί σε αμερικανικούς στόχους, αμερικανικές βάσεις και εγκαταστάσεις που δυστυχώς βρίσκονται στο έδαφος των γειτόνων μας».
Στην αντίρρηση ότι τα πλήγματα αφορούν ξενοδοχεία, πολυκατοικίες και αεροδρόμια — δηλαδή μη στρατιωτικούς στόχους — ο Ιρανός ΥΠΕΞ αναγνώρισε «παράπλευρες απώλειες, όπως σε κάθε πόλεμο», παραπέμποντας στους περισσότερους από 70.000 νεκρούς στη Γάζα, τους οποίους το Ισραήλ χαρακτήρισε «παράπλευρες απώλειες».
Ωστόσο, ο πρωθυπουργός του Κατάρ, σύμφωνα με τον ανταποκριτή του NBC, απέρριψε κατηγορηματικά τον ισχυρισμό ότι τα πλήγματα αφορούν μόνο νόμιμους στόχους. Ακόμα και ο Κινέζος ΥΠΕΞ Γουάνγκ Γι, μετά από τηλεφωνική επικοινωνία με τον Αραγκτσί, κάλεσε συγκαλυμμένα το Ιράν «να λάβει σοβαρά υπόψη τις νόμιμες ανησυχίες των γειτονικών χωρών».
Ούτε κατάπαυση πυρός, ούτε διαπραγματεύσεις
Σε ερώτηση αν το Ιράν επιθυμεί κατάπαυση πυρός, η απάντηση ήταν αδιαμφισβήτητη: «Δεν ζητάμε κατάπαυση πυρός. Δεν βλέπουμε κανέναν λόγο να διαπραγματευτούμε με τις ΗΠΑ. Διαπραγματευτήκαμε μαζί τους δύο φορές και κάθε φορά μας χτύπησαν στη μέση των διαπραγματεύσεων».
Ο Αραγκτσί αποκάλυψε ότι η τελευταία συνάντηση με τους Αμερικανούς — μεταξύ αυτών ο Στιβ Γουίτκοφ και ο Τζάρεντ Κούσνερ — πραγματοποιήθηκε την Πέμπτη πριν από την επίθεση και κράτησε σχεδόν επτά ώρες. Σύμφωνα με τον ίδιο, υπήρξε σημαντική πρόοδος, αμφότερες οι πλευρές συμφώνησαν στη διατύπωση, και οι Αμερικανοί αποχώρησαν ικανοποιημένοι. «Δεν ξέρω τι συνέβη αφού αποχώρησαν», πρόσθεσε.
«Περιμένουμε τους Αμερικανούς αν στείλουν χερσαίες δυνάμεις»
Το πιο εντυπωσιακό σημείο της συνέντευξης ήρθε στο τέλος. Ο Λάμας ρώτησε αν το Ιράν φοβάται μια αμερικανική χερσαία εισβολή. Η απάντηση ήταν τρεις λέξεις: «Τους περιμένουμε».
Ο Αραγκτσί ανέπτυξε: «Είμαστε σίγουροι ότι μπορούμε να τους αντιμετωπίσουμε, και αυτό θα αποτελέσει μεγάλη καταστροφή γι’ αυτούς. Είμαστε προετοιμασμένοι για κάθε σενάριο, ακόμα και για χερσαία εισβολή. Οι στρατιώτες μας είναι έτοιμοι».
Στενά του Ορμούζ: «Δεν τα κλείσαμε — Αλλά εξετάζουμε κάθε σενάριο»
Σχετικά με τα Στενά του Ορμούζ, ο Αραγκτσί υποστήριξε ότι το Ιράν δεν τα έχει κλείσει — τα πλοία απλώς αποφεύγουν να περάσουν λόγω φόβου. Ωστόσο, πρόσθεσε: «Αν ο πόλεμος συνεχιστεί, θα εξετάσουμε κάθε σενάριο».
Η ανταποκρίτρια του NBC στο Πεντάγωνο, Κόρτνεϊ Κιούμπ, υπενθύμισε ότι το 2019 το Ιράν τοποθέτησε μαγνητικές νάρκες σε δύο δεξαμενόπλοια στον Κόλπο του Ομάν, σημειώνοντας ότι δεν θα ήταν πρωτοφανές να κλιμακωθεί η κατάσταση στα Στενά.
Ρωσία: Στρατιωτική συνεργασία «δεν είναι μυστικό»
Σε ερώτηση αν η Ρωσία και η Κίνα βοηθούν στρατιωτικά το Ιράν, ο Αραγκτσί παραδέχθηκε: «Η στρατιωτική συνεργασία μεταξύ Ιράν και Ρωσίας δεν είναι μυστικό.
Έχουμε συνεργαστεί στο παρελθόν, αυτό συνεχίζεται, και υποθέτω ότι θα συνεχιστεί». Αρνήθηκε, ωστόσο, να δώσει λεπτομέρειες «στη μέση του πολέμου».
Δύο σενάρια, κανένα αισιόδοξο
Ο ανταποκριτής του NBC στον Λευκό Οίκο, Γκάρετ Χέικ, σημείωσε ότι η συνέντευξη αφήνει δύο σενάρια στο τραπέζι: είτε οι ΗΠΑ συνεχίζουν τις αεροπορικές επιχειρήσεις μέχρι ο πρόεδρος Τραμπ κρίνει ότι οι στρατιωτικοί στόχοι επιτεύχθηκαν, είτε η σύρραξη εξελίσσεται σε πολύ αιματηρότερο πόλεμο αλλαγής καθεστώτος με χερσαίες δυνάμεις.
Ο ίδιος επισήμανε ότι η εμπιστοσύνη μεταξύ των δύο πλευρών έχει εξαφανιστεί: οι ΗΠΑ χτύπησαν το Ιράν δύο φορές ενώ βρίσκονταν σε διαπραγματεύσεις. Ταυτόχρονα, δεν είναι σαφές τι θα μπορούσε να διαπραγματευτεί πλέον το Ιράν, δεδομένου ότι οι αμερικανικοί στόχοι — καταστροφή ναυτικού, πυραυλικού προγράμματος και πυρηνικών εγκαταστάσεων — δύσκολα επιδέχονται συμβιβασμό. Όλα τα σημάδια δείχνουν ότι η σύγκρουση θα διαρκέσει πολύ περισσότερο από τις τέσσερις με πέντε εβδομάδες που είχε δηλώσει ως στόχο ο πρόεδρος Τραμπ
