Ως «ατυχέστατη» και «λάθος κίνηση» χαρακτήρισε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος την κοινοποίηση από τον παραιτηθέντα – αποπεμφθέντα υφυπουργό Μακάριο Λαζαρίδη ανάρτησης στο Χ που στοχοποιούσε τη Ντόρα Μπακογιάννη. Από τη Θεσσαλονίκη ο Παύλος Μαρινάκης ουσιαστικά φωτογράφισε ότι εφόσον δεν υπήρχε απόσυρση της ανάρτησης από τον βουλευτή Καβάλας θα υπήρχε άλλη διαχείριση – κοινώς, ο επί χρόνια στενός συνεργάτης του Κυριάκου Μητσοτάκη κινδύνευε ακόμα και με διαγραφή από την γαλάζια ΚΟ.
«Θεωρείται λήξαν το θέμα και αναγνωρίζεται το γεγονός ότι πήρε πίσω την ανάρτηση» σημείωσε ο κυβερνητικός πορτ παρόλ, επιχειρώντας να κλείσει τη συζήτηση.
Ο Λαζαρίδης ύστερα από τη δήλωση παραίτησης είχε κοινοποιήσει ανάρτηση στην οποία αναφερόταν η κυβέρνηση ως «φοβική» αλλά και υπήρχε στοχοποίηση της Ντορας Μπακογιάννη με τη φράση «να φάει κανένα σοκολατάκι και να παίξει με τα εγγονάκια της».
Η πρώην υπουργός ήταν εκείνη που με την παρέμβαση της (στο Mega) είχε πει ευθέως ότι ο Λαζαριδης έπρεπε να παραιτηθεί για να διευκολύνει τον πρωθυπουργό και το κόμμα. Σύμφωνα με πληροφορίες η παρέμβαση δεν ήταν σε συνεννόηση με το Μέγαρο Μαξίμου. Λειτούργησε καταλυτικά πάντως στην εξέλιξη καθώς επί της ουσίας διατύπωσε όσα λέγονταν εντός ΚΟ της ΝΔ, φέρνοντας τον Λαζαριδη απέναντι στο κόμμα.
Με όλα αυτά που βγαίνουν τον τελευταίο καιρό στη Νέα Δημοκρατία αναρωτιόμαστε, μήπως τελικά ο επονομαζόμενος “φραπές” πρέπει να αισθάνεται και αδικημένος;
Αυτό που αποτυπώνεται στην “κυβέρνηση των αρίστων” είναι μία εξαιρετικά διαδεδομένη διαφθορά σε κάθε τομέα που αφορά το δημόσιο, με κομματικά στελέχη της Νέας Δημοκρατίας αλλά και “φίλους με ανταλλάγματα” του κυβερνώντος κόμματος να έχουν σημαντικά οφέλη από την παραμονή του Μητσοτάκη στην εξουσία.
Την ίδια στιγμή η επίθεση του Άδωνι Γεωργιάδη στην Ευρωπαία Εισαγγελέα προκαλεί τεράστια ερωτηματικά, ειδικά μετά και τις δηλώσεις του πρώην βουλευτή της Νέας Δημοκρατίας Μάριου Σαλμά ο οποίος είπε ότι η Εισαγγελέας δεν ασχολείται μόνο με τον ΟΠΕΚΕΠΕ αλλά και με τον χώρο της Υγείας αναφέροντας χαρακτηριστικά:
«Ούτε το 5% δεν έχει βγει στη φόρα»
Προσθέτοντας ότι:
“…ξέρω ακριβώς τι συμβαίνει στα νοσοκομεία και πώς δίδονται οι δουλειές. Άρα πρέπει να είναι πιο προσεκτικός. Γιατί καμία φορά οι δικογραφίες μπορούν να αφορούν και την υγεία…”
Με αυτά και με αυτά, ο “φραπές” φαίνεται ότι δεν αποτελεί κάποια ειδική εξαίρεση αλλά μέλος ενός κανόνα σιωπής, μίας ομερτάς ευνοούμενων, άμεσα συνδεδεμένων με το κυβερνών κόμμα.
Εύλογα τίθεται το ερώτημα: Η κυβέρνηση των αρίστων ήταν τελικά άριστη στη διασπάθιση δημόσιου χρήματος;
H υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας Δόμνα Μιχαηλίδου, μίλησε σχετικά με την υπόθεση Λαζαρίδη στο MEGA. Εκεί, προσπάθησε να τη βγει από τα αριστερά (!) στους επικριτές του Λαζαρίδη λέγοντας ότι ο φουκαράς απλά δεν ήταν καλός μαθητής οπότε είχε ένα μιεχ πτυχίο.
Όχι σαν την ίδια, φυσικά:
«Ο κ. Λαζαρίδης δε βγήκε και είπε έχω πτυχίο από το Χάρβαρντ, έχω πτυχίο το Μετσόβιο κλπ. Βγήκε και είπε, έχω αυτό το πτυχίο το οποίο είχε. Είναι ένα λαμπρό πτυχίο το οποίο κάποιος κορνιζώνει; Δεν είναι ένα πτυχίο από το καλύτερο πανεπιστήμιο του κόσμου.
Όμως ο άνθρωπος δεν είπε ψέματα ότι “εγώ έχω Μετσόβιο και έχω τελικά ένα κολλέγιο” το οποίο δεν υπάρχει καν πια.
Θα ‘θελα εγώ σαν Δόμνα, που έχω πάει σε ένα καλύτερο πανεπιστήμιο, ο συνάδελφός μου να έχει ένα καλύτερο πτυχίο; Ναι, θα το ήθελα. Μπορώ να πω κάτι που ήταν κακός μαθητής; Όχι, δεν μπορώ να πω.»
Ο πρώην βουλευτής της Νέας Δημοκρατίας Μάριος Σαλμάς ανοίγει νέο μέτωπο για την κυβέρνηση. Μιλώντας σε συνέντευξη στο ΚΡΗΤΗ TV, ο Μάριος Σαλμάς (γιατρός και ο ίδιος με γνώση του συστήματος από μέσα), μίλησε για παράνομες δουλειές μέσα στα νοσοκομεία, αναφερόμενος τόσο σε παράνομες προσλήψεις όσο και σε αναθέσεις για ιατρικό και φαρμακευτικό εξοπλισμό.
«Ούτε το 5% δεν έχει βγει στη φόρα»
Το βασικό μήνυμα της συνέντευξης ήταν η αποκάλυψη ότι οι δικογραφίες από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία δεν θα περιοριστούν στον ΟΠΕΚΕΠΕ. «Θα έρθουν και για την Υγεία», δήλωσε ο Σαλμάς, αφήνοντας έτσι να εννοηθεί ότι το εύρος των υποθέσεων που ερευνώνται είναι πολύ μεγαλύτερο από ό,τι έχει γίνει γνωστό μέχρι σήμερα. Ούτε το 5% των υποθέσεων διαφθοράς, εκτίμησε, έχει δει το φως της δημοσιότητας.
Αιχμές προς τον Άδωνη Γεωργιάδη
Τα λόγια του Σαλμά αποκτούν ιδιαίτερο βάρος καθώς σύμφωνα με τα υπονοούμενά του αφορούν άμεσα τον υπουργό ΥγείαςΆδωνη Γεωργιάδη. Όπως είπε:
«Δεν μπορεί να μου απαντήσει ο κύριος Γεωργιάδης και δεν μπορεί να απαντήσει γιατί ξέρω ακριβώς τι συμβαίνει στα νοσοκομεία και πώς δίδονται οι δουλειές. Άρα πρέπει να είναι πιο προσεκτικός. Γιατί καμία φορά οι δικογραφίες μπορούν να αφορούν και την υγεία. Άρα μέχρι εκεί. Σ’ αυτό που είπα κρατήστε ότι δεν θα μου απαντήσει.»
Στην τελική ευθεία εισέρχεται η προετοιμασία για τον «Λαφονήσιο Δρόμο 2026», με την ηλεκτρονική πλατφόρμα εγγραφών να αναμένεται να κλείσει εντός της τρέχουσας εβδομάδας. Η φετινή διοργάνωση, που διεξάγεται στην ευρύτερη περιοχή του Ελαφονησίου στη δυτική Κρήτη, συνδυάζει την αθλητική πρόκληση με την ιστορική μνήμη και το φυσικό κάλλος, προσελκύοντας ήδη πλήθος συμμετοχών. Σύμφωνα με τους διοργανωτές, οι διαθέσιμες θέσεις εξαντλούνται με ταχείς ρυθμούς, καθιστώντας τις επόμενες ημέρες κρίσιμες για όσους επιθυμούν να εξασφαλίσουν τη συμμετοχή τους μέσω της επίσημης ιστοσελίδας lafonisiosdromos.gr.
Διαδρομές για κάθε επίπεδο αθλητικής προετοιμασίας
Ο σχεδιασμός του Λαφονήσιου Δρόμου 2026 στοχεύει στη συμπερίληψη δρομέων με διαφορετικό βαθμό εμπειρίας, προσφέροντας δύο διακριτές επιλογές. Η πρώτη αφορά μια διαδρομή 7,8 χιλιομέτρων, η οποία χαρακτηρίζεται ως προσιτή για το ευρύ κοινό και για όσους επιδιώκουν μια ηπιότερη αθλητική εμπειρία μέσα στη φύση.
Για τους πιο έμπειρους αθλητές, η διοργάνωση περιλαμβάνει τον Ημιμαραθώνιο των 21,1 χιλιομέτρων. Η απαιτητική αυτή διαδρομή έχει σχεδιαστεί για να δοκιμάσει τις αντοχές των συμμετεχόντων, προσφέροντας παράλληλα μια περιήγηση στην ενδοχώρα της περιοχής, η οποία διακρίνεται για την αυθεντικότητα και το έντονο τοπικό της αποτύπωμα.
Σημεία με ιστορικό και πνευματικό συμβολισμό
Η ιδιαιτερότητα του αγώνα εδράζεται σε μεγάλο βαθμό στα σημεία εκκίνησης και τερματισμού. Ο Ημιμαραθώνιος ξεκινά από το Ξωτικόσπηλιο, ένα σπήλαιο στην εσοχή των βράχων πίσω από την παραλία, το οποίο φέρει βαρύτητα λαϊκής παράδοσης και ιστορικής μνήμης για την τοπική κοινωνία. Η επιλογή αυτή αναδεικνύει τη σύνδεση του αθλητισμού με την προστασία και την προβολή των ιδιαίτερων φυσικών τοπόσημων της Κρήτης.
Ο τερματισμός των αθλητών θα πραγματοποιηθεί στην Ιερά Μονή Παναγίας Χρυσοσκαλίτισσας. Το εμβληματικό μοναστήρι, χτισμένο σε επιβλητικό βράχο με θέα το πέλαγος, αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα θρησκευτικά μνημεία της δυτικής Κρήτης. Η ολοκλήρωση του αγώνα σε αυτόν τον χώρο προσδίδει μια πνευματική διάσταση στην προσπάθεια των δρομέων, συνδέοντας την αθλητική δράση με την πολιτιστική κληρονομιά του τόπου.
Πολιτιστικό αφιέρωμα στον Μάνο Κατράκη
Πέραν του αγωνιστικού σκέλους, ο Λαφονήσιος Δρόμος 2026 πλαισιώνεται από σημαντικές παράλληλες δράσεις. Το Σάββατο 2 Μαΐου, μία ημέρα πριν την έναρξη των αγώνων, στον αύλειο χώρο της Ιεράς Μονής Χρυσοσκαλίτισσας, θα πραγματοποιηθεί «Μουσικό Αφιέρωμα στον Μάνο Κατράκη».
Η εκδήλωση τελεί υπό την αιγίδα του Φιλολογικού Συλλόγου Κισσάμου και στοχεύει στην απόδοση τιμής στον μεγάλο Έλληνα ηθοποιό, σε έναν χώρο που ενισχύει την ατμόσφαιρα μνήμης και πολιτισμού. Η βραδιά αυτή αποτελεί τον συνδετικό κρίκο μεταξύ της αθλητικής διοργάνωσης και των γραμμάτων και τεχνών της Κρήτης.
Αθλητικός τουρισμός και το τριήμερο της Πρωτομαγιάς
Η διεξαγωγή του αγώνα συμπίπτει με το τριήμερο της Πρωτομαγιάς, προσφέροντας μια ιδανική ευκαιρία για την ενίσχυση του αθλητικού τουρισμού στην περιοχή. Με την Παρασκευή 1η Μαΐου να αποτελεί επίσημη αργία, οι συμμετέχοντες και οι επισκέπτες έχουν τη δυνατότητα να περιηγηθούν στα χωριά της Κισσάμου και να γνωρίσουν από κοντά το φυσικό περιβάλλον του Λαφονησίου.
Η οργανωτική επιτροπή εξέφρασε τις ευχαριστίες της προς τους εθελοντές, τους χορηγούς και τους υποστηρικτές, υπογραμμίζοντας ότι η συμβολή της τοπικής κοινωνίας είναι καθοριστική για την εξέλιξη της προσπάθειας αυτής σε ένα γεγονός υπερτοπικής εμβέλειας.
Η ολοκλήρωση των εγγραφών σηματοδοτεί την αντίστροφη μέτρηση για μια διοργάνωση που φιλοδοξεί να αφήσει το δικό της αποτύπωμα στον χάρτη των αθλητικών γεγονότων της Κρήτης, προάγοντας τις αξίες της άθλησης και της συλλογικότητας.
Μια μοναδική στιγμή από την καθημερινότητα στο διάστημα μοιράστηκε πρόσφατα ο αστροναύτης Reid Wiseman, αποτυπώνοντας την αποκαλούμενη «δύση της Γης» (Earthset).
Μέσα από μια ανάρτηση στην πλατφόρμα Χ, ο Wiseman περιέγραψε την εμπειρία της παρατήρησης του πλανήτη μας καθώς χάνεται στον ορίζοντα, παρομοιάζοντας την αίσθηση με εκείνη ενός ηλιοβασιλέματος στην παραλία, αλλά από την πιο «ξένη» θέση που μπορεί να βρεθεί άνθρωπος στο σύμπαν. Το οπτικό υλικό, που καταγράφηκε με τη χρήση ενός κινητού τηλεφώνου, προσφέρει μια ωμή και μη επεξεργασμένη ματιά στην εικόνα που αντικρίζουν οι αστροναύτες κατά τη διάρκεια των αποστολών τους.
Αναφέρει στην ανάρτησή του:
Μόνο μία φορά σε αυτή τη ζωή…
Σαν να βλέπεις το ηλιοβασίλεμα στην παραλία από το πιο ξένο κάθισμα στο σύμπαν, δεν μπόρεσα να αντισταθώ σε ένα βίντεο από κινητό τηλέφωνο μιας «Γαιοδύσης» (Earthset). Μπορείτε να ακούσετε το κλείστρο της Nikon καθώς η @Astro_Christina τραβάει ασταμάτητα ριπές τριπλών λήψεων (3-shot brackets) και απαθανατίζει αυτές τις εξαιρετικές φωτογραφίες της Γαιοδύσης μέσα από τον φακό των 400mm. Ο @AstroVicGlover βρισκόταν στο παράθυρο 3 παρακολουθώντας μαζί με τον @Astro_Jeremy δίπλα του.
Μόλις που μπορούσα να δω τη Σελήνη μέσα από το παράθυρο της θυρίδας πρόσδεσης, αλλά το iPhone είχε το τέλειο μέγεθος για να απαθανατίσει τη θέα… αυτό είναι χωρίς περικοπή, χωρίς μοντάζ με ζουμ 8x, το οποίο είναι αρκετά συγκρίσιμο με τη θέα του ανθρώπινου ματιού. Απολαύστε το.
Only one chance in this lifetime…
Like watching sunset at the beach from the most foreign seat in the cosmos, I couldn’t resist a cell phone video of Earthset. You can hear the shutter on the Nikon as @Astro_Christina is hammering away on 3-shot brackets and capturing those… pic.twitter.com/8aWnaFJ69c
Οι ένοπλες δυνάμεις του Ισραήλ επιβεβαίωσαν χθες Κυριακή ότι στρατιώτης τους προκάλεσε φθορές σε χριστιανικό θρησκευτικό σύμβολο στον νότιο Λίβανο, διαβεβαιώνοντας πως αντιμετωπίζει το συμβάν με «μεγάλη αυστηρότητα».
Το επιτελείο ανέφερε μέσω X ότι η συμπεριφορά του στρατιώτη δεν συνάδει με τις «αξίες» που αναμένει να εφαρμόζουν τα μέλη των ενόπλων δυνάμεων.
Αναφερόταν σε φωτογραφία η οποία έχει γνωρίσει μεγάλη διάδοση μέσω ιστότοπων κοινωνικής δικτύωσης κι εικονίζει ένστολο να χτυπά με σφυρί πεσμένο άγαλμα που εικονίζει τον Ιησού πάνω στον σταυρό του. Σύμφωνα με τα πρώτα στοιχεία της έρευνας που διενεργείται, πρόσθεσε, ο στρατιώτης συμμετέχει σε επιχειρήσεις στον νότιο Λίβανο, όπως μεταδίδει το dpa και αναμεταδίδει το Αθηναϊκό Πρακτορείο Ειδήσεων.
The IDF is currently examining the reliability of the photograph.
If this is indeed a real, recent picture, these actions do not align with the IDF’s values and the behavior expected of IDF soldiers.
Σύμφωνα με το ανακοινωθέν θα ληφθούν τα προσήκοντα μέτρα σε βάρος όσων ενέχονται στο συμβάν και θα προσφερθεί βοήθεια στην κοινότητα για την αποκατάσταση του θρησκευτικού συμβόλου.
Περίπου ο ένας στους τρεις πολίτες του Λιβάνου είναι χριστιανός.
Το συμβάν αποκαλύφθηκε μερικές ημέρες αφού ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε δεκαήμερη κατάπαυση του πυρός ανάμεσα στο Ισραήλ και το λιβανικό σιιτικό κίνημα Χεζμπολά, που χαρακτηρίζεται προσκείμενο στο Ιράν.
Ο ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου όμως διεμήνυσε πως ο ισραηλινός στρατός θα παραμείνει σε αυτή που αποκαλεί «ενισχυμένη ζώνη ασφαλείας» στον νότιο Λίβανο.
Ο ισραηλινός στρατός ανέφερε πως συνεχίζει να καταστρέφει «τρομοκρατικές υποδομές» της Χεζμπολά στον νότιο Λίβανο και δεν έχει «πρόθεση» να προκαλέσει φθορές σε πολιτικές υποδομές, ιδίως χώρους λατρείας ή θρησκευτικά σύμβολα.
Απόφαση που ενισχύει τη θέση των πιστωτών και αυστηροποιεί το πλαίσιο για τους δανειολήπτες εξέδωσε ο Άρειος Πάγος, επηρεάζοντας άμεσα την εφαρμογή του νόμου Κατσέλη.
Με την υπ’ αριθμ. 14/2026 απόφαση, το Δ’ Πολιτικό Τμήμα ξεκαθαρίζει ότι δανειολήπτες που έχουν οδηγηθεί σε αδυναμία πληρωμών λόγω υπερβολικού δανεισμού ενδέχεται να χάσουν την προστασία του Νόμος 3869/2010, εφόσον κριθεί ότι ενήργησαν με δόλο.
Στην ίδια απόφαση, το ανώτατο δικαστήριο θέτει πιο αυστηρές προϋποθέσεις ως προς την αιτιολόγηση των δικαστικών κρίσεων, απαιτώντας σαφή και τεκμηριωμένη ανάλυση για το αν η αδυναμία πληρωμής είναι πραγματική και όχι αποτέλεσμα συνειδητής επιλογής του οφειλέτη.
Παράλληλα, έγινε δεκτή η αναίρεση που κατέθεσε το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων, με αποτέλεσμα να ακυρωθεί προηγούμενη απόφαση Εφετείου που είχε δικαιώσει δανειολήπτη και η υπόθεση να επιστρέψει για νέα εκδίκαση.
Η εξέλιξη αυτή έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία χιλιάδες υποθέσεις παραμένουν ακόμη σε εκκρεμότητα στα δικαστήρια, δημιουργώντας νέα δεδομένα για όσους έχουν προσφύγει στις διατάξεις του νόμου Κατσέλη.
Το ιστορικό της υπόθεσης
Η υπόθεση αφορά δανειολήπτη, συνταξιούχο σήμερα, ο οποίος το 2014 κατέθεσε αίτηση στο Ειρηνοδικείο Αιγιαλείας ζητώντας την υπαγωγή του στον Νόμο Κατσέλη για τη διάσωση της κύριας κατοικίας του (μονοκατοικία 70 τ.μ.) και τη ρύθμιση δώδεκα (12) διαφορετικών δανείων (στεγαστικών, καταναλωτικών και πιστωτικών καρτών) συνολικού ανεξόφλητου ύψους περίπου 249.200 ευρώ.
Ο Α’ Βαθμός (Ειρηνοδικείο): Το δικαστήριο απέρριψε την αίτηση του οφειλέτη το 2019, κάνοντας δεκτή την ένσταση των πιστωτών (Τ.Π.κ.Δ. και τραπεζών) ότι ο δανειολήπτης περιήλθε σε αδυναμία πληρωμών με δόλο, καθώς υπερδανείστηκε, γνωρίζοντας εξαρχής ότι δεν θα μπορούσε να εξυπηρετήσει τα χρέη του.
Ο Β’ Βαθμός (Εφετείο): Το Μονομελές Πρωτοδικείο Αιγίου, δικάζοντας ως Εφετείο το 2021, ανέτρεψε την απόφαση. Έκρινε την ένσταση των τραπεζών ως «αόριστη» (ότι δηλαδή δεν περιείχε αρκετά στοιχεία για να σταθεί στο δικαστήριο) και προχώρησε στη ρύθμιση των χρεών, ορίζοντας στον οφειλέτη μηνιαία δόση 380 ευρώ για μία τριετία, διασώζοντας το σπίτι του. Το Εφετείο δέχθηκε ότι η αδυναμία του οφειλέτη προέκυψε μεταγενέστερα, λόγω της οικονομικής κρίσης και της μείωσης των εισοδημάτων του (από ~22.500€ το 2008 σε μέσο όρο ~13.000€ τα μετέπειτα έτη).
Το σκεπτικό του Αρείου Πάγου: Γιατί ακυρώθηκε η απόφαση
Το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων προσέφυγε στον Άρειο Πάγο, ο οποίος του έδωσε δίκιο σε δύο βασικούς άξονες:
1. Πότε ευσταθεί ο ισχυρισμός περί «δόλου» (υπερδανεισμός)
Το Ανώτατο Δικαστήριο υπενθύμισε ότι ο νόμος Κατσέλη προστατεύει όσους περιήλθαν σε αδυναμία πληρωμής χωρίς δόλο. Στην περίπτωση του υπερδανεισμού, συντρέχει «ενδεχόμενος δόλος», όταν ο οφειλέτης συνάπτει συμβάσεις με πολλά πιστωτικά ιδρύματα (στην προκειμένη περίπτωση 12 δάνεια), προβλέποντας και αποδεχόμενος ότι με βάση τα τρέχοντα ή ευλόγως αναμενόμενα εισοδήματά του, δεν θα μπορεί να τα ξεπληρώσει.
Ο Άρειος Πάγος έκρινε ότι το Εφετείο έσφαλε όταν απέρριψε την ένσταση των πιστωτών ως αόριστη. Οι πιστωτές είχαν παραθέσει επαρκή στοιχεία: τον τεράστιο όγκο του χρέους (άνω των 270.000 ευρώ αρχικά), την περίοδο ανάληψης (2008 και μετά) και τη δυσαναλογία σε σχέση με τον μισθό του. Το Εφετείο, σύμφωνα με το Ανώτατο Δικαστήριο, ζήτησε παραπάνω λεπτομέρειες από όσες απαιτεί ο νόμος για να εξετάσει τον ισχυρισμό του δόλου.
2. Ανεπαρκής αιτιολογία της εφετειακής απόφασης
Το δεύτερο και καθοριστικό πλήγμα στην εφετειακή απόφαση ήταν η «έλλειψη νόμιμης βάσης» λόγω αντιφατικών και ελλιπών αιτιολογιών. Το Ανώτατο Δικαστήριο εντόπισε σοβαρά κενά στο πώς το Εφετείο δικαιολόγησε τη φερόμενη ανυπαίτια οικονομική αδυναμία του οφειλέτη:
Ασαφή Στοιχεία Δανείων: Η απόφαση του Εφετείου ανέφερε μόνο τα ανεξόφλητα υπόλοιπα των 12 δανείων, χωρίς να εξειδικεύει πότε ακριβώς συνήφθη το καθένα, ποιο ήταν το αρχικό τους κεφάλαιο και ποια η συνολική μηνιαία δόση που απαιτούνταν για την εξυπηρέτησή τους.
Αντιφάσεις: Το Εφετείο δέχθηκε ότι ο οφειλέτης είχε εισοδήματα να εξυπηρετεί τα δάνεια, αλλά ταυτόχρονα παραδέχθηκε ότι έπαιρνε καταναλωτικά δάνεια για «τρέχουσες βιοτικές ανάγκες». Αυτό καθιστά αδύνατο τον έλεγχο του αν πραγματικά πίστευε ότι μπορεί να αποπληρώσει τα χρέη του.
Ελλιπής Εικόνα Εισοδήματος: Το Εφετείο υπολόγισε τα έσοδα του οφειλέτη βγάζοντας έναν μέσο όρο δεκαετίας (2008-2018), χωρίς να προσδιορίσει το ακριβές καθαρό μηνιαίο εισόδημά του κατά τον χρόνο συζήτησης της υπόθεσης στο δικαστήριο (το 2019-2020), κάτι που είναι απαραίτητο για να αποδειχθεί η πραγματική «τρέχουσα αδυναμία πληρωμής».
Η σημασία της απόφασης
Η απόφαση 14/2026 αποτελεί έναν σημαντικό οδικό χάρτη τόσο για τους δανειολήπτες όσο και για τα πιστωτικά ιδρύματα, καθώς χαμηλώνει τον πήχη για τράπεζες/funds. Καθιστά σαφές ότι για να προβάλουν εγκύρως την ένσταση του δόλου, αρκεί να αποδείξουν την εξόφθαλμη δυσαναλογία μεταξύ των αναληφθέντων χρεών και του εισοδήματος του οφειλέτη. Δεν απαιτείται να αποδείξουν δόλιες πράξεις εξαπάτησης (π.χ. πλαστά έγγραφα).
Επιπλέον, η απόφαση απαιτεί μαθηματική ακρίβεια από τα δικαστήρια ουσίας. Στέλνει ξεκάθαρο μήνυμα στους δικαστές των χαμηλότερων βαθμίδων ότι αποφάσεις που «κουρεύουν» χρέη και εντάσσουν οφειλέτες στον Νόμο Κατσέλη πρέπει να περιέχουν αναλυτικά και απόλυτα καθαρά μαθηματικά δεδομένα. Δηλαδή, ακριβείς χρόνους δανεισμού, ακριβείς αρχικές δόσεις και ακριβή τρέχοντα εισοδήματα, ώστε να επιτρέπεται ο έλεγχος του συλλογισμού τους.
Η υπόθεση πλέον επιστρέφει στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αιγίου. Θα δικαστεί ξανά από το μηδέν (από διαφορετικό δικαστή), ο οποίος θα πρέπει να εξετάσει τα οικονομικά δεδομένα του συνταξιούχου υπό το αυστηρό πρίσμα που μόλις έθεσε το Ανώτατο Δικαστήριο.
Τη δεκαετία του 1970 ο Ρίτσαρντ Νίξον τον είχε δίπλα του όταν θα πραγματοποιούσε την ιστορική επίσκεψη στη Κίνα. Τη δεκαετία του 1990 θα αναλάμβανε την αμερικανική πρεσβεία στη Σαουδική Αραβία και αργότερα αν. υπουργός στο υπουργείο Αμύνης. Σήμερα, ο 83χρονος Τσας Φρίμαν βλέπει με λύπη τη χώρα του να παίρνει διδάγματα στη διπλωματία από το Ιράν.
Υπενθυμίζεται ότι λίγο πριν λήξει η εκεχειρία δύο εβδομάδων μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν στις 21 Απριλίου, με σκοπό τη διεξαγωγή περαιτέρω συνομιλιών, υπήρξαν εξαιρετικά αρνητικές εξελίξεις.
Ενώ η Τεχεράνη άνοιξε τα Στενά του Ορμούζ στις 17 Απριλίου, ώστε να διέρχονται τα πλοία μετά από συντονισμό με τις ιρανικές αρχές, στη συνέχεια ανακάλεσε, καθώς οι Αμερικανοί δήλωσαν ότι αμερικανικός ναυτικός αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών θα συνεχιστεί.
«Παρατηρώ ότι υπάρχει τώρα μεγάλη σύγχυση σχετικά με την παρούσα κατάσταση» αναφέρει ο Φρίντμαν μιλώντας στην εκπομπή του καθηγητή Γκλεν Ντίσεν. «Ουσιαστικά, ίσως οι ΗΠΑ να μην κατανοούν πλέον τη διπλωματία».
Αντίθετα, υποστηρίζει, οι Ιρανοί «κατανοούν ξεκάθαρα τη διπλωματία» καθώς, όπως εξηγεί, έδωσαν στον Αμερικανό πρόεδρο «μια ευκαιρία να κηρύξει νίκη και να αποχωρήσει ανοίγοντας τα Στενά του Ορμούζ, φυσικά υπό τον δικό τους έλεγχο».
Έτσι με το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ θα δημιουργούνταν οι προϋποθέσεις για μια συνάντηση, ίσως μια διάσκεψη, ώστε να συζητηθεί το μακροπρόθεσμο σύστημα διαχείρισης των Στενών του Ορμούζ. Όλα αυτά οι ΗΠΑ τα τίναξαν στον αέρα όμως.
Διπλωματία: «Κοιτάξτε τι στείλαμε για διαπραγμάτευση»
Τα πράγματα πήγαιναν άσχημα για τους Αμερικανούς ήδη από τις διαπραγματεύσεις στο Ισλαμαμπάντ όταν ανώτατοι αξιωματούχοι των ΗΠΑ και του Ιράν -μεταξύ των οποίων ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς και ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί- επιδόθηκαν σε διαπραγματεύσεις 21 ωρών.
«Αυτό που είδαμε στο Ισλαμαμπάντ, […], δεν ήταν διαπραγμάτευση» σημειώνει ο Αμερικανός διπλωμάτης, αλλά «μια αμερικανική επιτελεστική πράξη που αποσκοπούσε στο να υποδηλώσει ότι υπήρχε διαπραγμάτευση, ενώ δεν υπήρχε».
Ο Φρίμαν συγκρίνει τις δύο αποστολές για να καταλήξει ότι οι Ιρανοί ήταν στην πραγματικότητα πιο σοβαροί στην προσέγγιση της όλης διαδικασίας που απαιτούσε διάθεση για διπλωματία.
Ο Τσας Φρίμαν πίσω όρθιος, μεταφραστής του Νίξον κατά την ιστορική επίσκεψή του στην Κίνα το 1972 (www.jesus.cam.ac.uk)
«Η ιρανική πλευρά έφτασε με περίπου 70 άτομα στην αντιπροσωπεία της, με την πλήρη εξουσιοδότηση, απ’ ό,τι φαίνεται, των αρχών στην Τεχεράνη, περιλαμβανομένων των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης, για να διεξαγάγει σοβαρή διαπραγμάτευση και να καταλήξει σε συμφωνία. Είχαν μαζί τους τεχνικό προσωπικό, έτοιμο να συζητήσει ζητήματα σε βάθος» λέει.
Αντίθετα, όμως, συνεχίζει ο Φρίμαν «η αμερικανική πλευρά είχε πολλούς πολιτικά συνδεδεμένους ανθρώπους και ελάχιστους ειδικούς. Και ουσιαστικά βρισκόταν εκεί για να παρουσιάσει ένα τελεσίγραφο, αλλά ήταν ένα τελεσίγραφο χωρίς πραγματικά αποτελεσματική πίεση πίσω του. Η αμερικανική αντιπροσωπεία έπρεπε να υποταχθεί στους παράλογους ισχυρισμούς του Ντόναλντ Τραμπ, της μοναδικής πλέον λειτουργικής αρχής στις ΗΠΑ σε αυτά τα ζητήματα, ότι κατά κάποιον τρόπο οι ΗΠΑ είχαν κερδίσει τον πόλεμο» λέει.
Ο Αμερικανός πρέσβης εντοπίζει εδώ και το τραγικό λάθος των Αμερικανών να συγχέουν τον θάνατο με την νίκη όπως την εννοούσε ο Κλαούζεβιτς ή ο Σουν Τζου, δηλαδή ότι ο σκοπός του πολέμου είναι να επιφέρει προσαρμογές στις σχέσεις και στις πολιτικές.
«Αυτό είναι ένα πολιτικό αποτέλεσμα, όχι απλώς να κατακόψεις τον εχθρό και να του επιβάλεις οδύνη» όπως θέλει σήμερα η Ουάσιγκτον, υπονοεί ο Φρίμαν.
Η τακτική του Μοχάμεντ Άλι
Όσον αφορά τη διπλωματική δεινότητα των Ιρανών και την τεράστια στρατιωτική αντοχή τους να αντέχουν πλήγματα, και να συνεχίζουν να μάχονται, ο Φρίμαν τους παραλληλίζει με τον θρυλικό πυγμάχο Μοχάμεντ Άλι.
«Η συνολική στρατηγική του Ιράν ήταν η ίδια με τη στρατηγική rope-a-dope του Μοχάμεντ Άλι, δηλαδή να αφήσει τον εχθρό να σε χτυπά όσο πιο δυνατά μπορεί, στην προσπάθειά του να εξαντληθεί, να αποδυναμωθεί, και να περιμένεις τη στιγμή για να δώσεις τα δικά σου αντίμετρα και το δικό σου αντεπιθετικό χτύπημα». Προφανώς, προσθέτει, ότι το Ιράν δεν θέλει περισσότερη τιμωρία, «αλλά εξακολουθεί να μπορεί να την αντέξει».
Την ίδια στιγμή όμως ο Αμερικανός πρέσβης παρατηρεί ότι ΗΠΑ και Ισραήλ δεν έχουν ανάλογες ικανότητες.
«Η δυνατότητα αμφοτέρων να αναχαιτίζουν πυραύλους έχει μειωθεί σημαντικά. Το Ιράν έχει ουσιαστικά καθηλώσει μεγάλα αμερικανικά πολεμικά πλοία, αεροπλανοφόρα, σε απόσταση πεντακοσίων ή εξακοσίων μιλίων, περίπου χιλίων χιλιομέτρων, επειδή αν πλησιάσουν περισσότερο στο Ιράν, γίνονται στόχος επίθεσης, και το αποφεύγουν. Η κατάσταση πάνω στα πλοία που διεξάγουν τον αποκλεισμό φαίνεται να επιδεινώνεται αρκετά γρήγορα. Το Ιράν, από την άλλη πλευρά, τώρα ανασύρει τα αποθέματα πυραύλων του που ήταν αποθηκευμένα εκεί όπου οι σήραγγες είχαν φραχθεί από Αμερικανικούς και ισραηλινούς βομβαρδισμούς. Προετοιμάζεται να καταστήσει δυνατή την εκτόξευσή τους».
Έτσι, καταλήγει ότι οι ΗΠΑ δεν είναι προετοιμασμένες για αυτόν τον πόλεμο φθοράς. «Δεν έχουμε τη βιομηχανική βάση για να αναπληρώσουμε αμέσως όσα έχουμε δαπανήσει. Το Ιράν μπορεί να έχει μια τέτοια βιομηχανική βάση υπόγεια. Όλα δείχνουν ότι έχει. Έτσι έχουμε μια παράξενη κατάσταση, στην οποία ο ισχυρότερος στρατός στον κόσμο και ο μικρότερος εταίρος του στο Ισραήλ αδυνατούν να υπερνικήσουν αυτό που στην ουσία είναι ένας απομονωμένος και όχι ιδιαίτερα ισχυρός ιρανικός στρατός».
Κίνα: Αναλύσεις της πολυθρόνας
Ο έμπειρος διπλωμάτης δεν παρέλειψε να αξιολογήσει πολύ αρνητικά την πολιτική της χώρας του έναντι της Κίνας, όσον αφορά τον πόλεμο στο Ιράν.
«Στις ΗΠΑ γίνεται πολλή ανόητη στρατηγική ανάλυση της πολυθρόνας, ότι δήθεν διακυβεύεται η ύπαρξη της Κίνας ή ότι αυτό που κάνουμε στη Μέση Ανατολή αποτελεί θανάσιμο πλήγμα για την Κίνα ή στρατηγική οπισθοχώρηση» υπογραμμίζει.
Εξηγεί πως αυτό δεν είναι αλήθεια πρώτον, διότι «οι Κινέζοι στην πραγματικότητα βρίσκονται σε καλή θέση λόγω της πρωτοπορίας τους στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και των αποθεμάτων άνθρακα, καθώς και των πολύ, πολύ μεγάλων στρατηγικών αποθεμάτων πετρελαίου, ώστε να αντέξουν αρκετά καλά οποιαδήποτε κρίση. Αυτό κοστίζει στην Κίνα ορισμένες σχέσεις στην περιοχή, επειδή ο κόσμος, και ειδικά η Ανατολική και Νοτιοανατολική Ασία, έχει καταστεί εξαρτημένος από τις κινεζικές εξαγωγές ντίζελ και καυσίμων αεροσκαφών, και αυτές τώρα έχουν ανασταλεί, με τη λογική ότι η φιλανθρωπία αρχίζει από το σπίτι, υποθέτω. Άρα η Κίνα βέβαια θα πληγεί, αλλά μπορεί να διαχειριστεί το επίπεδο του πόνου που θα υποστεί».
Ο δεύτερος λόγος είναι ότι ο πόλεμος έφερε πιο κοντά Κίνα και Ρωσία, με τον περίφημο αγωγός φυσικού αερίου Power of Siberia, που συζητιόταν επί πολλά χρόνια χωρίς να προχωρά, τώρα να προωθείται.
«Λυπάμαι πολύ»
Έτσι, ο Φρίμαν βλέπει παράλογη εν τέλει την πρόσφατη αντίδραση του Τραμπ που αντί να υιοθετήσει μια στρατηγική εξόδου μετά το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ από τους Ιρανούς, εκείνο κλιμάκωσε με αποκλεισμό αναγκάζοντας φυσικά τους Ιρανούς να αποσύρουν την προσφορά του και τώρα επιστρέψαμε ουσιαστικά στο κλείσιμο και να απομακρυνθούμε ακόμα περισσότερο από τη διπλωματία.
«Η απάντηση του Ντόναλντ Τραμπ σε αυτό ήταν ουσιαστικά εντελώς παράλογη. Ήταν να κλείσει την πόρτα και να της βάλει λουκέτο, να τη σφραγίσει. Αυτό μεγιστοποιεί την πίεση σε κάθε οικονομία του κόσμου. Βασικά θα ρίξει την παγκόσμια οικονομία σε ύφεση. Εξασφαλίζει υψηλότερες τιμές βενζίνης για τους Αμερικανούς καταναλωτές, που είναι η βασική ανησυχία του προέδρου καθώς αντιμετωπίζει τις ενδιάμεσες εκλογές. Και χαρακτηριστικά έχει χειριστεί όλο αυτό το ζήτημα με δημόσιες μεγαλοστομίες και δηλώσεις που φαίνονται εντελώς αποκομμένες από την πραγματικότητα. Για παράδειγμα, τώρα ισχυρίζεται ότι το Ιράν συμφώνησε σε όλα. Αν το Ιράν συμφώνησε σε κάτι, τότε γιατί κάνουμε αυτό που κάνουμε; Γιατί δεν συνομιλούμε; Το Ιράν λέει ότι δεν έχει συμφωνήσει σε τίποτα. Άρα η αξιοπιστία του Ιράν σε αυτό το θέμα είναι, λυπάμαι που το λέω ως Αμερικανός, πολύ μεγαλύτερη από εκείνη των ΗΠΑ» σημειώνει με απογοήτευση.
Το φαινόμενο της ευθυγράμμισης των βιομηχάνων και των ισχυρών της οικονομίας με τις αυταρχικές κυβερνήσεις δεν είναι καινούργιο. Στην ανάλυση του στο Social Europe o Σταν ντε Σπιγκελέρε, επικεφαλής ερευνών στο πανευρωπαϊκό συνδικάτο UNI Europa, επισημαίνει ότι αρκεί μια εικόνα για να τα δούμε όλα.
Τη μέρα της ορκωμοσίας του Ντόναλντ Τραμπ, οι ισχυροί της τεχνολογία των ΗΠΑ ήταν παρόντες σε περίοπτη θέση. Οι άνθρωποι που ηγούνται της τεχνολογικής επανάστασης, τον χειροκροτούσαν πειθήνια. Και επί έναν χρόνο, εξακολουθούσαν να κάνουν ακριβώς αυτό. Να κάνουν επισκέψεις αβροφροσύνης και να τον λούζουν στα κοπλιμέντα.
Αλλά αυτό το θέαμα, που μαρτυρά τη συνεργασία των ισχυρών της οικονομίας με τους αυταρχικούς ηγέτες, δεν είναι ούτε μοναδικό ούτε καινούργιο. Και οι κίνδυνοι που εγκυμονεί αυτή η ευθυγράμμιση της εταιρικής ηγεσίας με την πολιτική εξουσία είναι τεράστιοι.
Παραδείγματα υπάρχουν πολλά. Στις ΗΠΑ του Τραμπ, ο δισεκατομμύριουχος Έλον Μασκ ήταν για ένα διάστημα υπερυπουργός. ΜΜΕ ιδιοκτησίας ισχυρών δέχονται –και σε περιπτώσεις υποκύπτουν- πιέσεις για να γράφουν πράγματα αρεστά στον Λευκό Οίκο.
Το ιστορικό μάθημα
Είναι σαφώς επικίνδυνοι οι παραλληλισμοί με τη εποχή του Χίτλερ, αλλά τα γεγονότα βρίσκουν πολλές αντιστοιχίσεις στη δεκαετία του 1930. Την εποχή που κορυφώθηκε η άνοδος του φασισμού.
Όπως επισημαίνει ο Σταν ντε Σπιγκελέρε, τότε, η βιομηχανική ελίτ υποτάχθηκε στη θέληση ενός αυταρχικού ηγέτη. Ο φασισμός και η πολεμική του μηχανή άκμασαν επειδή η βαριά βιομηχανία της Γερμανίας (άνθρακας και χαλυβουργία) συνεργάστηκε με τον Χίτλερ.
Φάρμακο, η δημοκρατία στην εργασία
Αλλά η ιστορία προσφέρει μαθήματα. Τα πρώτα ήρθαν αμέσως μετά τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο. Και όπως επισημαίνει ο συγγραφέας, η λύση δεν προήλθε από δικαστήρια, ηθικούς κώδικες ή μαθήματα εταιρικής κοινωνικής ευθύνης. Προήλθε από το ίδιο εργοστάσιο. Για την ακρίβεια, από τους εργαζομένους.
Η ιστορία έχει επανειλημμένα δείξει τους κινδύνους της ανεξέλεγκτης εταιρικής εξουσίας που ευθυγραμμίζεται με την πολιτική εξουσία. Η συμμετοχή και ο έλεγχος από τους εργαζομένους είναι το αντίδοτο.
Και η δημοκρατία στον χώρο εργασίας είναι η απαραίτητη προστασία ενάντια στις υπερβολές της ηγεσίας.
Το παράδειγμα της μεταπολεμικής Γερμανίας
Πρώτο παράδειγμα, η ίδια η Γερμανία, κατά τον Σπιγκελέρε.
Ο Γερμανός συνδικαλιστής Ότο Μπρένερ έζησε από μέσα τα γεγονότα. Παρακολουθούσε με απογοήτευση τη βιομηχανία να γίνεται εργαλείο των Ναζί. Αμέσως μετά τον πόλεμο, το 1946, οργάνωσε μια από τις πρώτες μεγάλες απεργίες στο Ανόβερο: την απεργία των Bode-Panzer. Μετά από 23 ημέρες, κέρδισε –και όχι μόνο αυξήσεις μισθών. Τα συνδικάτα εξασφάλισαν δομική επιρροή μέσω ισχυρών συμβουλίων εργαζομένων και εδρών στα διοικητικά συμβούλια των εταιρειών. Αυτό ονομάστηκε Mitbestimmung=συναπόφαση.
Οι βρετανικές δυνάμεις κατοχής στη Γερμανία είδαν την αξία αυτής της προσέγγισης. Έτσι, εισήγαγαν εκτεταμένη συναπόφαση στη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα το 1947. Έδωσαν στους εργαζόμενους έως και τις μισές ψήφους στα εποπτικά συμβούλια. Λίγα χρόνια αργότερα, ένα ασθενέστερο σύστημα εφαρμόστηκε σε άλλους τομείς.
Από τη χαλυβουργία στην υψηλή τεχνολογία
Στη σημερινή εποχή, ατμομηχανή της ανάπτυξης δεν είναι η χαλυβουργία. Ο ρόλος αυτός μετατέθηκε στις εταιρείες υψηλής τεχνολογίας.
Και η εικόνα των δισεκατομμυριούχων της πλάι στο Τραμπ προειδοποιούν ότι η ιστορία μπορεί να επαναληφθεί. Η οικονομική ελίτ αποδεικνύεται ευάλωτη στις πολιτικές πιέσεις. Οι εταιρικές αυτοκρατορίες πέφτουν τυφλά στην παγίδα της αντι-δημοκρατίας.
Η λύση υπήρχε και ήταν εφικτή. Πριν από μερικά χρόνια οι εργαζόμενοι στην Google και την Amazon επαναστάτησαν σε πρακτικές και μεθόδους τις οποίες θεώρησαν ανήθικες. Απαίτησαν να δοθεί φωνή, να υπάρχει δημοκρατία στον χώρο εργασίας. Διεκδίκησαν το δικαίωμα να αμφισβητούν τους διευθύνοντες συμβούλους και να τους θεωρούν υπόλογους.
Αλλά δεν τα κατάφεραν. Οι τεχνολογικοί γίγαντες προχώρησαν χωρίς διαφωνία, αντίθεση, συμμετοχή ή δημοκρατία. Και στις 20 Ιανουαρίου 2025 φωτογραφήθηκαν να δοξάζουν τον Τραμπ στην ορκωμοσία του.
Αλλά το μάθημα της μεταπολεμικής Γερμανίας δεν ξεχάστηκε. Η δημοκρατία στον χώρο εργασίας, η συμμετοχή, η διαφωνία, η εμπλοκή δεν είναι κενά συνθήματα ανθρώπινου δυναμικού. Ούτε ενοχλητικά συνδικαλιστικά αιτήματα. Είναι ουσιώδεις πυλώνες της πολιτικής δημοκρατίας. Επομένως, και της ευημερίας μας.
Μάθημα ισπανικών
Ας δούμε τι λέει το ισπανικό Σύνταγμα (υιοθετήθηκε το 1978 – ακριβώς μετά την πτώση του δικτάτορα Φράνκο):
«Οι κυβερνήσεις θα πρέπει να προωθούν διάφορες μορφές συμμετοχής σε εταιρείες και, μέσω κατάλληλης νομοθεσίας, να ενθαρρύνουν τις συνεταιριστικές επιχειρήσεις. Οι κυβερνήσεις θα πρέπει επίσης να διευκολύνουν την πρόσβαση των εργαζομένων στην ιδιοκτησία των μέσων παραγωγής».
Δηλαδή, δίνει σαφή εντολή για τις ισπανικές κυβερνήσεις να προωθήσουν τη δημοκρατία στον χώρο εργασίας. Δημοκρατία σε όλες τις μορφές της.
Βέβαια, όπως επισημαίνει ο συγγραφέας, μέχρι σήμερα, λίγες ισπανικές κυβερνήσεις έχουν πραγματικά αγκαλιάσει αυτό το καθήκον. Οι Ισπανοί εργαζόμενοι μπορούν να βασίζονται σε αρκετά συμβατικές μορφές συμμετοχής μέσω των εργατικών συμβουλίων και των συνδικάτων. Πολύ λίγα πράγματα έχουν γίνει στην κατεύθυνση της ιδιοκτησίας των μέσων παραγωγής. Ή ακόμα και στην εκτεταμένη συμμετοχή των εργαζομένων στις εταιρείες.
Η πρόταση Ντίαθ
Παρ’ όλα αυτά, η τωρινή υπουργός Εργασίας Γιολάντα Ντίαθ σχεδιάζει να κάνει πράγματα. Πριν από ένα χρόνο, συγκέντρωσε μια ομάδα εμπειρογνωμόνων για να εξετάσει τη δημοκρατία στον χώρο εργασίας. Με επικεφαλής την Ιζαμπέλ Φερέρας, καθηγήτρια στο UCLouvain, η ομάδα δημοσίευσε τα ευρήματά της τον Φεβρουάριο του 2024. Στο γραφείο της Γιολάντα Ντίαθ βρίσκεται ένα έγγραφο 400 σελίδων με προτάσεις.
Σύμφωνα με τον Σταν ντε Σπιγκελέρε, η Ισπανίδα υπουργός Εργασίας «θέλει να ξαναγράψει την αρχιτεκτονική του καπιταλισμού». Και στοχεύει να εκπληρώσει τις φιλοδοξίες Συντάγματος του 1978.
Η έκθεση των εμπειρογνωμόνων προτείνει διάφορους τρόπους. Όπως ισχυρότερα συμβούλια εργαζομένων, εκπροσώπηση των εργαζομένων στα διοικητικά συμβούλια των εταιρειών, συμμετοχή των εργαζομένων στο μετοχικό κεφάλαιο. Επίσης, προβλέπει ένα ταμείο πολιτών για σύνδεση των εταιρειών με τις κοινότητές τους. Αλλά και, διευκόλυνση των εξαγορών από τους εργαζόμενους σε σενάρια διαδοχής, προσαρμοσμένες εμπιστευτικές ευθύνες των μετόχων, εκπαίδευση των εργαζομένων, των συνδικάτων και των διευθυντών σχετικά με τη δημοκρατική εταιρική διακυβέρνηση. Επίσης, προβλέπει τη δημιουργία ενός παρατηρητηρίου για τη δημοκρατία στον χώρο εργασίας.
Ο ρόλος των εργαζομένων
Κατά τον Σπιγκελέρε, μερικές από αυτές τις προτάσεις αξίζουν προσεκτικής εξέτασης. Όσον αφορά την εκπροσώπηση των εργαζομένων στα διοικητικά συμβούλια, οι ειδικοί προτείνουν να διατηρηθεί μεταξύ του ενός τρίτου και των μισών εδρών. Ανάλογα με το μέγεθος της εταιρείας. Οι εταιρείες και τα συνδικάτα μπορούν να αποφασίσουν πώς να το εφαρμόσουν αυτό.
Επίσης, η συμμετοχή των εργαζομένων στο μετοχικό κεφάλαιο είναι εξίσου πειστική. Οι ειδικοί προτείνουν τη μεταβίβαση του 2% των μετοχών στους εργαζομένους σε εταιρείες με τουλάχιστον 25 εργαζομένους, η οποία θα αυξηθεί στο 10% σε εταιρείες με 1.000 ή περισσότερους εργαζομένους.
Η έκθεση στοχεύει επίσης στην τόνωση των συνεταιρισμών, προσφέροντας μια δημιουργική πρόταση. Πολλές μικρές ισπανικές επιχειρήσεις αντιμετωπίζουν μια δύσκολη επιλογή όταν ο ιδρυτής ή ο ιδιοκτήτης συνταξιοδοτείται. Είτε θα συνεχίσουν είτε θα πουληθούν σε -συχνά ξένες- εταιρείες ιδιωτικών κεφαλαίων. Το ένα τρίτο των Ισπανών ιδιοκτητών επιχειρήσεων πρόκειται να συνταξιοδοτηθούν την επόμενη δεκαετία. Πάνω από το 70% δεν έχουν σχέδιο διαδοχής. Αντί λοιπόν να πουληθούν σε ξένους ομίλους, θα μπορούσαν να μεταβιβαστούν στους εργαζόμενους. Οι ειδικοί προτείνουν κίνητρα για τους ιδιοκτήτες που θα παραδώσουν την ιδιοκτησία στους εργαζομένους. Φορολογικά, παροχές για εξαγορές συμμετοχών από τους εργαζομένους ή τη δημιουργία ενός ταμείου πολιτών για την παροχή οικονομικής υποστήριξης.
Το αμερικάνικο… τσίρκο
Όλες αυτές οι προτάσεις δεν μπορεί να αφορούν μόνο την Ευρώπη. Θα μπορούσαν να πάνε και από την άλλη πλευρά του Ατλαντικού, στις ΗΠΑ του Ντόναλντ Τραμπ.
Κυρίως γιατί, όπως επισημαίνει ο συγγραφέας, το «αμερικανικό τσίρκο», όπως χαρακτηρίζει τον συναγελασμό των ισχυρών της οικονομίας με τον Τραμπ, αποκαλύπτει την ευπάθεια της πολιτικής δημοκρατίας όταν η εταιρική εξουσία παραμένει ανεξέλεγκτη.
Η γερμανική ιστορία προσφέρει μια αποδεδειγμένη πορεία προς λύσεις και η έκθεση των ισπανικών εμπειρογνωμόνων παρέχει έναν πραγματικό οδικό χάρτη, σημειώνει. Και είναι σημαντικό να προσπαθήσουμε να αποφύγουμε την επανάληψη ιστορικών λαθών. Η συμμετοχή των εργαζομένων είναι μια από τις απαραίτητες διασφαλίσεις κατά της πολιτικής αιχμαλωσίας των εταιρειών.
