Στην καθιερωμένη εβδομαδιαία ανασκόπηση του κυβερνητικού έργου προχώρησε ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, παρουσιάζοντας το στρατηγικό πλάνο της διοίκησής του στους τομείς των υποδομών, της οικονομίας, της δημόσιας υγείας και της θεσμικής θωράκισης της χώρας.
Μέσα από μια αναλυτική παρουσίαση, ο επικεφαλής της κυβέρνησης έθεσε το πλαίσιο για την ολοκλήρωση εκκρεμοτήτων δεκαετιών και τη δρομολόγηση νέων έργων, ενώ παράλληλα αναφέρθηκε στα ευρήματα της ευρωπαϊκής έκθεσης για το Κράτος Δικαίου, τις αλλαγές στην επαγγελματική ασφάλιση και τις πρόσφατες επιτυχίες των διωκτικών αρχών κατά της οικονομικής εγκληματικότητας.
Υποδομές και Υγεία: Παρεμβάσεις από τη Δυτική Αττική έως τη Βόρεια Εύβοια
Στον τομέα των δημόσιων έργων, ο κ. Μητσοτάκης έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στη συστηματική επένδυση στις υποδομές, υπογραμμίζοντας τη σημασία της υλοποίησής τους για την καθημερινότητα των πολιτών και την εθνική οικονομία. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά:
«Θα ξεκινήσω τη σημερινή ανασκόπηση από τις υποδομές, έναν τομέα στον οποίο από το 2019 επιλέξαμε να επενδύσουμε συστηματικά, γιατί τα έργα είναι εκείνα που τελικά μετρούν περισσότερο από τα λόγια. Κλείνουμε εκκρεμότητες δεκαετιών και, ταυτόχρονα, δρομολογούμε νέα, σύνθετα οδικά έργα σε πολλές περιοχές της χώρας, διευκολύνοντας τις μετακινήσεις, βελτιώνοντας την καθημερινότητα των πολιτών και ενισχύοντας την τοπική και εθνική οικονομία».
Στο επίκεντρο αυτού του σχεδιασμού βρίσκεται ο τριπλός κόμβος Σκαραμαγκά, ένα έργο στη Δυτική Αττική που αναμένεται να ολοκληρωθεί σε 36 μήνες, συμπληρώνοντας το ημιτελές σύστημα περιφερειακών λεωφόρων και ανισόπεδων κόμβων, ενώ παράλληλα εκτιμάται ότι θα ενισχύσει τη δυναμική του λιμανιού του Πειραιά και της ευρύτερης περιοχής του Ασπροπύργου. Για την εξασφάλιση των αναγκαίων εθνικών πόρων, ο Πρωθυπουργός εξήρε την επιμονή του Περιφερειάρχου Αττικής, Νίκου Χαρδαλιά, κατά την υπογραφή της σχετικής σύμβασης.
Εκτός του λεκανοπεδίου, ολοκληρώθηκε και παραδόθηκε στην κυκλοφορία το οδικό τμήμα Ροβιές-Ήλια στη βόρεια Εύβοια, αντιμετωπίζοντας το πρόβλημα των επικίνδυνων κατολισθήσεων και τερματίζοντας τις χρονοβόρες εκτροπές. Στην ίδια περιοχή, με πόρους από το Ταμείο Ανάκαμψης, αναβαθμίστηκε το Κέντρο Υγείας Ιστιαίας, στο οποίο δημιουργήθηκε Μονάδα Τεχνητού Νεφρού με 6 μηχανήματα αιμοκάθαρσης, αποτρέποντας τη μετακίνηση των νεφροπαθών στη Χαλκίδα.
Η δομή στελεχώνεται από 65 εργαζομένους, έχοντας ενισχυθεί με 37 νέες προσλήψεις από το 2021, καθώς και από δύο Κινητές Μονάδες Υγείας της 5ης Υγειονομικής Περιφέρειας Θεσσαλίας και Στερεάς Ελλάδας, ενώ στο λιμάνι των Ωρεών βρίσκεται σε 24ωρη ετοιμότητα πλωτό ασθενοφόρο του Λιμενικού Σώματος. Οι παρεμβάσεις αυτές εντάσσονται στο ευρύτερο σχέδιο αποκατάστασης μετά τις πυρκαγές και την κακοκαιρία Daniel.
Μεταρρυθμίσεις στην Επαγγελματική Ασφάλιση και Νέο Πλαίσιο Ρύθμισης Οφειλών
Στο πεδίο της εργασίας και της οικονομίας, η κυβέρνηση προωθεί τη μεταρρύθμιση της επαγγελματικής ασφάλισης, το νομοσχέδιο της οποίας βρίσκεται υπό δημόσια διαβούλευση. Στόχος είναι η ενίσχυση της συνταξιοδοτικής αποταμίευσης και της ανταγωνιστικότητας των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, δεδομένου ότι η Ελλάδα παραμένει χαμηλά στους δείκτες του ΟΟΣΑ. Σήμερα λειτουργούν 27 Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης με 55.000 ασφαλισμένους και μέσο ατομικό λογαριασμό 10.500 ευρώ, με τα περιουσιακά τους στοιχεία να αντιστοιχούν σε λιγότερο από το 1% του ΑΕΠ, έναντι σχεδόν 50% στις αναπτυγμένες χώρες του ΟΟΣΑ. Το νέο πλαίσιο θεσπίζει τα Ανοιχτά Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης, προσφέροντας 100% φοροαπαλλαγή των εισφορών και πλήρη φορητότητα των δικαιωμάτων σε περίπτωση αλλαγής εργασίας.
Παράλληλα, ενεργοποιήθηκαν τα νέα μέτρα ρύθμισης οφειλών προς την ΑΑΔΕ, τον ΕΦΚΑ και τους χρηματοδοτικούς φορείς. Παρέχεται η δυνατότητα αποπληρωμής σε έως 72 δόσεις για χρέη προς το Δημόσιο που δημιουργήθηκαν έως τις 31 Δεκεμβρίου 2023, ενώ η περίμετρος του εξωδικαστικού μηχανισμού διευρύνεται για οφειλές από 5.000 ευρώ. Σύμφωνα με τα κυβερνητικά στοιχεία, οι επιτυχείς ρυθμίσεις για την προστασία της κύριας κατοικίας έχουν φτάσει τις 64.406, αντιστοιχώντας σε αρχτικές οφειλές 19,67 δισ. ευρώ. Μόνο κατά τον μήνα Ιούνιο καταγράφηκαν 1.800 νέες ρυθμίσεις, ύψους 458,6 εκατ. ευρώ, με τη συμμετοχή ευάλωτων νοικοκυριών και ατόμων με αναπηρία να ανέρχεται στο 12,5%.
Η Έκθεση για το Κράτος Δικαίου και οι Θεσμικές Αλλαγές
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην ετήσια Έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το Κράτος Δικαίου, η οποία καταγράφει τη μείωση των συστάσεων για την Ελλάδα από επτά σε τέσσερις από το 2020 έως σήμερα. Απαντώντας στην κριτική της αντιπολίτευσης, ο κ. Μητσοτάκης δήλωσε:
«Η Ελλάδα επομένως με βάση τα πλέον επίσημα ευρωπαϊκά συγκριτικά δεδομένα δεν είναι μια “δυστοπία” κακών θεσμών και ελλειμματικού κράτους δικαίου, όπως θέλει να την παρουσιάζει η αντιπολίτευση. Αυτά είναι τα αντικειμενικά δεδομένα μιας συγκριτικής ευρωπαϊκής αξιολόγησης που εφαρμόζει τα ίδια κριτήρια για όλους. Και γι’ αυτό έχει μεγαλύτερη αξία από τις ισοπεδωτικές αφηγήσεις που επιμένουν να μηδενίζουν κάθε θετική εξέλιξη».
Το κυβερνητικό πλάνο περιλαμβάνει πρωτοβουλίες για τη συνταγματική αναθεώρηση με στόχο την ενίσχυση της ανεξαρτησίας της Δικαιοσύνης, τη λογοδοσία, την προστασία των δημοσιογράφων από καταχρηστικές αγωγές, το ψηφιακό μητρώο υποθέσεων διαφθοράς και τον έλεγχο του lobbying, με στόχο την ένταξη της χώρας στις 20 καλύτερες παγκοσμίως έως το 2030.
Στο ίδιο θεσμικό πλαίσιο, ο κ. Μητσοτάκης αναφέρθηκε στο τεκμήριο αθωότητας με αφορμή τον έλεγχο στελεχών της Νέας Δημοκρατίας από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, σημειώνοντας την αρχειοθέτηση των 9 από τις 13 υποθέσεις, ενώ οι υπόλοιπες 4 θα ελεγχθούν περαιτέρω για πλημμεληματικές πράξεις. Παράλληλα, τόνισε ότι η καταπολέμηση της κατάχρησης αγροτικών ενισχύσεων παραμένει προτεραιότητα, με ήδη ασκηθείσες διώξεις σε περισσότερα από 2.900 φυσικά πρόσωπα.
Δίωξη Οικονομικού Εγκλήματος και Περιβαλλοντικές Πρωτοβουλίες
Στο μέτωπο της οικονομικής εγκληματικότητας, η Υπηρεσία Εσωτερικών Υποθέσεων της ΕΛ.ΑΣ., σε συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, εξάρθρωσε δίκτυο απάτης ΦΠΑ σε Ελλάδα, Κύπρο, Τσεχία και Βουλγαρία, με τη ζημία για τα δημόσια ταμεία να εκτιμάται στα 71 εκατ. ευρώ από εμπορία ηλεκτρονικών ειδών. Κατά την επιχείρηση δεσμεύτηκαν κρυπτονομίσματα και ψηφιακά περιουσιακά στοιχεία αξίας 5,5 εκατ. ευρώ, γεγονός που αποτελεί τη μεγαλύτερη δέσμευση ψηφιακών στοιχείων σε εθνικό επίπεδο.
Στον τομέα του περιβάλλοντος, υπεγράφη το Προεδρικό Διάταγμα για το Θαλάσσιο Πάρκο Νοτίου Αιγαίου στις Νότιες Κυκλάδες, ενώ ακολουθεί εκείνο του Ιονίου, αυξάνοντας την προστασία των θαλάσσιων περιοχών στο 35% από τις αρχές του 2027, νωρίτερα από τον ευρωπαϊκό στόχο του 2030. Για την επιτήρησή τους παραδόθηκε στον ΟΦΥΠΕΚΑ το σκάφος «Σύρνα», χρηματοδοτούμενο από το Ταμείο Ανάκαμψης, ενώ ο οργανισμός ενισχύεται με 300 μόνιμα στελέχη.
Επιπλέον, τέθηκε σε διαβούλευση νομοσχέδιο του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας για την ολιστική διαχείριση των υδάτων με σκοπό τη συνένωση των 735 υφιστάμενων φορέων ύδρευσης, αποχέτευσης και άρδευσης για την αντιμετώπιση της λειψυδρίας, διατηρώντας τον δημόσιο χαρακτήρα του νερού. Παράλληλα, τρία χρόνια μετά την πυρκαγιά στη Δαδιά, υλοποιείται πρόγραμμα αποκατάστασης ύψους 86 εκατ. ευρώ, που περιλαμβάνει αντιδιαβρωτικά έργα, τη φύτευση 54.172 φυταρίων και τη λειτουργία Παρατηρητηρίου Αρπακτικών Πτηνών, σε συνδυασμό με τις καθαρίσεις του προγράμματος Antinero.
Εκσυγχρονισμός στην Παιδεία, τον Πολιτισμό και τον Αθλητισμό
Στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, αξιοποιείται δωρεά 160 εκατ. ευρώ από τις τέσσερις συστημικές τράπεζες για την αναγέννηση ιστορικών κτηρίων του ΕΚΠΑ, του ΕΜΠ και του ΑΠΘ, ενώ δρομολογούνται νέες φοιτητικές εστίες σε Θεσσαλία, Κρήτη, Δυτική Μακεδονία, Ανατολική Μακεδονία και Θράκη. Το ΑΠΘ έγινε το πρώτο ίδρυμα που εισήγαγε την ηλεκτρονική διενέργεια εξετάσεων μέσω tablets και ειδικού λογισμικού, σύστημα που έχει ήδη χρησιμοποιηθεί από 8.000 φοιτητές σε 27 Τμήματα και 165 προπτυχιακά μαθήματα.
Στον τομέα της ψηφιακής προσβασιμότητας, τέθηκε σε λειτουργία η πλατφόρμα «Εύμαιος» για την ενημέρωση εμποδιζόμενων πολιτών και ατόμων με αναπηρία σχετικά με τις υποδομές σε 120 αρχαιολογικούς χώρους και μουσεία. Επίσης, στο GovgrWallet εντάχθηκε το ελληνικό διαβατήριο ως το 13ο ψηφιακό έγγραφο ταυτοποίησης εντός της επικράτειας.
Στον αθλητισμό, ολοκληρώθηκε ο αντισεισμικός έλεγχος σε 2.500 αθλητικά συγκροτήματα με χρηματοδότηση 15,5 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης, ενώ θα ακολουθήσουν αυτοψίες σε ακόμη 1.000. Θεσπίζονται αυστηρές προϋποθέσεις ασφάλειας και ειδικές θέσεις για ΑμεΑ για τη χορήγηση αδειών λειτουργίας. Στον πολιτιστικό τομέα, αποδόθηκαν στη Λέσβο τέσσερα έργα (βόρειος περίβολος Κάστρου Μυτιλήνης, στέγες Ιερού Ναού Αγίου Θεράποντα, Μουσείο Ρητίνης, Πύργος Γατελούζων στο Αμπελικό), ενταγμένα στην Πολιτιστική Χάρτα Ανάπτυξης. Η ανασκόπηση έκλεισε με τον επίσημο αποχαιρετισμό της ηθοποιού και πρώην βουλευτή Μάρως Κοντού.
Η ανάρτηση του Κυριάκου Μητσοτάκη
Καλημέρα σας. Θα ξεκινήσω τη σημερινή ανασκόπηση από τις υποδομές, έναν τομέα στον οποίο από το 2019 επιλέξαμε να επενδύσουμε συστηματικά, γιατί τα έργα είναι εκείνα που τελικά μετρούν περισσότερο από τα λόγια. Κλείνουμε εκκρεμότητες δεκαετιών και, ταυτόχρονα, δρομολογούμε νέα, σύνθετα οδικά έργα σε πολλές περιοχές της χώρας, διευκολύνοντας τις μετακινήσεις, βελτιώνοντας την καθημερινότητα των πολιτών και ενισχύοντας την τοπική και εθνική οικονομία.
Σε αυτήν ακριβώς την κατηγορία ανήκει ο τριπλός κόμβος Σκαραμαγκά, ένα έργο που θα συμπληρώσει ένα ημιτελές συγκοινωνιακό σύστημα περιφερειακών λεωφόρων και ανισόπεδων κόμβων στη Δυτική Αττική. Η κατασκευή του, που προβλέπεται να ολοκληρωθεί σε 36 μήνες, θα δώσει σημαντική κυκλοφοριακή ανάσα σε ολόκληρο το λεκανοπέδιο, ενώ παράλληλα θα ενισχύσει τη δυναμική του λιμανιού του Πειραιά και της ευρύτερης περιοχής του Ασπροπύργου.
Και θα επαναλάβω αυτό που είπα κατά την υπογραφή της σύμβασης: αξίζει ένα μπράβο στον Περιφερειάρχη Αττικής, Νίκο Χαρδαλιά, για την επιμονή του να εξασφαλιστούν οι αναγκαίοι εθνικοί πόροι ώστε το έργο να γίνει πράξη.
Σημαντικές παρεμβάσεις στις οδικές υποδομές υλοποιούνται, βέβαια, και εκτός λεκανοπεδίου. Πριν από λίγες ημέρες παραδώσαμε το τμήμα Ροβιές-Ήλια, έναν σύγχρονο και ασφαλή δρόμο που κάνει την πολύπαθη βόρεια Εύβοια πιο προσβάσιμη για κατοίκους και επισκέπτες. Έτσι, τηρούμε ακόμη μία δέσμευσή μας προς την τοπική κοινωνία, αντιμετωπίζοντας τα προβλήματα από τις επικίνδυνες κατολισθήσεις και βάζοντας τέλος στις χρονοβόρες εκτροπές της κυκλοφορίας.
Ο νέος δρόμος χρηματοδοτήθηκε από το Ταμείο Ανάκαμψης, όπως και η αναβάθμιση του Κέντρου Υγείας Ιστιαίας, ενός από τα συνολικά 110 Κέντρα Υγείας που ανακαινίστηκαν σε όλη τη χώρα. Εκεί δημιουργήσαμε, επίσης, Μονάδα Τεχνητού Νεφρού με 6 μηχανήματα αιμοκάθαρσης, ώστε οι νεφροπαθείς της ευρύτερης περιοχής, αλλά και οι επισκέπτες, να μη χρειάζεται πλέον να μετακινούνται έως τη Χαλκίδα. Το Κέντρο Υγείας Ιστιαίας στελεχώνεται με 65 εργαζομένους, με 37 νέες προσλήψεις από το 2021 και ενισχύεται από δύο Κινητές Μονάδες Υγείας της 5ης Υγειονομικής Περιφέρειας Θεσσαλίας και Στερεάς Ελλάδας, ενώ στο λιμάνι των Ωρεών βρίσκεται σε 24ωρη επιχειρησιακή ετοιμότητα πλωτό ασθενοφόρο του Λιμενικού Σώματος.
Κατά την πρόσφατη επίσκεψή μου στη βόρεια Εύβοια είχα την ευκαιρία να δω από κοντά τόσο τα οδικά έργα και τη μεταμόρφωση των τοπικών υποδομών του ΕΣΥ όσο και τις παρεμβάσεις που υλοποιούνται για την αποκατάσταση του φυσικού περιβάλλοντος μετά τις καταστροφικές πυρκαγιές και την κακοκαιρία Daniel. Είμαστε παρόντες, αντιμετωπίζουμε τα προβλήματα με σχέδιο και αποτελεσματικότητα και στηρίζουμε τις τοπικές κοινωνίες στην πράξη.
Αλλάζω θέμα και περνάω στην επαγγελματική ασφάλιση. Οι νέες ρυθμίσεις που περιλαμβάνονται στο υπό διαβούλευση νομοσχέδιο του Υπουργείου Εργασίας δημιουργούν καλύτερες συνταξιοδοτικές προοπτικές για τους εργαζομένους και ενισχύουν την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων, ιδίως των μικρομεσαίων. Πρόκειται για μια κρίσιμη μεταρρύθμιση, καθώς η χώρα μας παραμένει μία από τις λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες του ΟΟΣΑ στον τομέα της επαγγελματικής ασφάλισης.
Σήμερα λειτουργούν 27 Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης με σχεδόν 55.000 ασφαλισμένους και μέσο ατομικό λογαριασμό περίπου 10.500 ευρώ. Τα περιουσιακά τους στοιχεία αντιστοιχούν σε λιγότερο από το 1% του ΑΕΠ, όταν στις χώρες του ΟΟΣΑ με ώριμα συστήματα επαγγελματικής ασφάλισης το αντίστοιχο ποσοστό προσεγγίζει το 50%. Γι’ αυτό θεσπίζουμε τα Ανοιχτά Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης, ώστε να αποκτήσουν πρόσβαση και οι μικρότερες επιχειρήσεις και να γίνει ευκολότερη η συνταξιοδοτική αποταμίευση για τους επαγγελματίες.
Οι εισφορές θα εκπίπτουν κατά 100% από το φορολογητέο εισόδημα, ενώ καθιερώνεται πλήρης φορητότητα των δικαιωμάτων, ώστε μια αλλαγή εργασίας ή επαγγελματικής κατάστασης να μη συνεπάγεται απώλεια ή αποδυνάμωση όσων έχουν κατοχυρωθεί, αλλά τη μεταφορά τους σε νέο φορέα επαγγελματικής ασφάλισης.
Μέσα στην εβδομάδα ενεργοποιήθηκαν, αμέσως μετά τη νομοθέτησή τους, και τα νέα μέτρα για τη ρύθμιση οφειλών προς την ΑΑΔΕ, τον ΕΦΚΑ και τους χρηματοδοτικούς φορείς, ώστε περισσότεροι πολίτες να μπορούν να διευθετήσουν τις εκκρεμότητές τους και να θωρακίσουν τα περιουσιακά τους στοιχεία. Δίνεται πλέον η δυνατότητα αποπληρωμής σε έως 72 δόσεις για οφειλές προς το Δημόσιο που δημιουργήθηκαν έως τις 31 Δεκεμβρίου 2023, ενώ διευρύνεται η περίμετρος του εξωδικαστικού μηχανισμού ώστε να εντάσσονται και οφειλές από 5.000 ευρώ.
Με τις συνεχείς βελτιώσεις στον μηχανισμό προστασίας της κύριας κατοικίας έχουμε φτάσει σήμερα στις 64.406 επιτυχείς ρυθμίσεις, που αντιστοιχούν σε αρχικές οφειλές ύψους 19,67 δισ. ευρώ. Μόνο τον Ιούνιο πραγματοποιήθηκαν 1.800 νέες ρυθμίσεις, με τη συμμετοχή οικονομικά ευάλωτων νοικοκυριών και ατόμων με αναπηρία να ανέρχεται στο 12,5%. Οι συγκεκριμένες ρυθμίσεις αντιστοιχούν συνολικά σε αρχικές οφειλές ύψους 458,6 εκατ. ευρώ.
Θέλω τώρα να σταθώ στη φετινή Έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το Κράτος Δικαίου. Η έκθεση επιβεβαιώνει ότι η Ελλάδα προοδεύει σταθερά και μετρήσιμα. Από το 2020 μέχρι σήμερα οι συστάσεις της Επιτροπής έχουν μειωθεί από επτά σε τέσσερις, ενώ για τρίτη συνεχόμενη χρονιά καταγράφεται πρόοδος σε όλες τις συστάσεις του προηγούμενου έτους. Δέκα κράτη-μέλη έχουν φέτος περισσότερες συστάσεις από τη χώρα μας και πέντε κράτη μέλη ίδιο αριθμό συστάσεων με εμάς.
Η Ελλάδα επομένως με βάση τα πλέον επίσημα ευρωπαϊκά συγκριτικά δεδομένα δεν είναι μια «δυστοπία» κακών θεσμών και ελλειμματικού κράτους δικαίου, όπως θέλει να την παρουσιάζει η αντιπολίτευση. Αυτά είναι τα αντικειμενικά δεδομένα μιας συγκριτικής ευρωπαϊκής αξιολόγησης που εφαρμόζει τα ίδια κριτήρια για όλους. Και γι’ αυτό έχει μεγαλύτερη αξία από τις ισοπεδωτικές αφηγήσεις που επιμένουν να μηδενίζουν κάθε θετική εξέλιξη.
Αυτό, ασφαλώς, δεν αποτελεί λόγο εφησυχασμού. Αντίθετα, είναι κίνητρο να προχωρήσουμε ακόμη πιο γρήγορα. Η συνταγματική αναθεώρηση που προτείνουμε περιλαμβάνει σημαντικές θεσμικές αλλαγές για την ενίσχυση της ανεξαρτησίας της Δικαιοσύνης, τη θωράκιση της λογοδοσίας, την προστασία των δημοσιογράφων και τη βελτίωση της ποιότητας της νομοθέτησης. Παράλληλα, υλοποιούμε νέες πρωτοβουλίες για την αποτελεσματικότερη καταπολέμηση της διαφθοράς, το ψηφιακό μητρώο υποθέσεων διαφθοράς, την ολοκλήρωση του πλαισίου προστασίας των δημοσιογράφων από καταχρηστικές αγωγές, την ενίσχυση του διαλόγου με τις οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών και τη βελτίωση του πλαισίου διαφάνειας και ελέγχου του lobbying.
Στόχος μας είναι η επόμενη έκθεση να περιλαμβάνει ακόμη λιγότερες συστάσεις και, έως το 2030, η Ελλάδα να συγκαταλέγεται στις 20 καλύτερες χώρες του κόσμου στην καταπολέμηση της διαφθοράς και στη λειτουργία ισχυρών, διαφανών και αποτελεσματικών θεσμών. Γιατί μια σύγχρονη ευρωπαϊκή χώρα δεν αρκεί να αναπτύσσεται οικονομικά πρέπει να βελτιώνεται διαρκώς και στην ποιότητα της δημοκρατίας της.
Και επειδή μιλάμε για το Κράτος Δικαίου, κορυφαία αρχή του είναι το τεκμήριο αθωότητας. Δυστυχώς, η κατά τα άλλα «θεσμικά ευαίσθητη» αντιπολίτευση δεν το σεβάστηκε στην περίπτωση των στελεχών της Νέας Δημοκρατίας που ελέγχθηκαν από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία για τον ΟΠΕΚΕΠΕ. Η αρχειοθέτηση των 9 από τις 13 υποθέσεις αποδεικνύει ότι υπουργοί και βουλευτές της παράταξής μας στοχοποιήθηκαν και διασύρθηκαν για κομματικά οφέλη πριν ακόμη αποφανθεί η Δικαιοσύνη. Το ίδιο τεκμήριο, βέβαια, ισχύει και για τα υπόλοιπα τέσσερα στελέχη, οι υποθέσεις των οποίων θα ελεγχθούν περαιτέρω για πλημμεληματικές πράξεις, με τις ταχείες διαδικασίες που εμείς θεσπίσαμε ώστε να μην υπάρχει καμία σκιά.
Ταυτόχρονα, θυμίζω ότι το ξερίζωμα κάθε πρακτικής που οδηγούσε σε κατάχρηση αγροτικών ενισχύσεων αποτελεί σταθερή προτεραιότητά μας. Θυμίζω ότι έχουν ασκηθεί διώξεις σε πάνω από 2.900 φυσικά πρόσωπα που με βάση τις αρχές έλαβαν παράνομες επιδοτήσεις ενώ ήδη έχουν υπάρξει και οι πρώτες καταδικαστικές αποφάσεις.
Στο μέτωπο της καταπολέμησης της οικονομικής εγκληματικότητας, μια ακόμη μεγάλη επιτυχία της Υπηρεσίας Εσωτερικών Υποθέσεων της Ελληνικής Αστυνομίας ήταν η αποκάλυψη μιας γιγαντιαίας απάτης ΦΠΑ μέσω σύνθετου δικτύου εταιρειών σε Ελλάδα, Κύπρο, Τσεχία και Βουλγαρία. Η πολύμηνη έρευνα, σε συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, οδήγησε στον εντοπισμό κυκλώματος που εμπορευόταν ηλεκτρονικά είδη εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης χωρίς να αποδίδει τον αναλογούντα ΦΠΑ και, ταυτόχρονα, διεκδικούσε επιστροφές φόρου που δεν είχε ποτέ καταβάλει. Η ζημία για τα ελληνικά και ευρωπαϊκά ταμεία υπολογίζεται σε τουλάχιστον 71 εκατ. ευρώ.
Οι αρχές προχώρησαν, επίσης, στη δέσμευση κρυπτονομισμάτων και άλλων ψηφιακών περιουσιακών στοιχείων αξίας περίπου 5,5 εκατ. ευρώ, τη μεγαλύτερη τέτοια δέσμευση που έχει πραγματοποιηθεί ποτέ σε εθνικό επίπεδο, χάρη στην προηγμένη ψηφιακή εγκληματολογική ανάλυση των στελεχών των αρμόδιων υπηρεσιών της Ελληνικής Αστυνομίας.
Περνάω τώρα στην προστασία του φυσικού μας πλούτου. Υπογράφηκε το Προεδρικό Διάταγμα για τη δημιουργία του Θαλάσσιου Πάρκου Νοτίου Αιγαίου στις Νότιες Κυκλάδες και τις επόμενες ημέρες θα ακολουθήσει η αντίστοιχη υπογραφή για το Θαλάσσιο Πάρκο του Ιονίου. Μαζί, δημιουργούν μία από τις μεγαλύτερες προστατευόμενες θαλάσσιες περιοχές στη Μεσόγειο. Η Ελλάδα πετυχαίνει έτσι τους ευρωπαϊκούς στόχους νωρίτερα από το προβλεπόμενο, από τις αρχές του 2027 αντί για το 2030, και μάλιστα σε μεγαλύτερο ποσοστό, προστατεύοντας το 35% αντί για το 30% των θαλάσσιων περιοχών της.
Σε συνεργασία με τις τοπικές κοινότητες, τους ντόπιους αλιείς, τους επιστήμονες και διεθνείς εταίρους, θέλουμε αυτά τα πάρκα να γίνουν πραγματικά καταφύγια ζωής, προστατεύοντας τη βιοποικιλότητα και τους θαλάσσιους οικοτόπους μας. Η επιτήρησή τους θα γίνεται με ειδικά σκάφη, ένα από τα οποία, το «Σύρνα», που αποκτήθηκε με πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης, παραδόθηκε ήδη στον Οργανισμό Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής, ο οποίος ενισχύεται με 300 μόνιμα στελέχη.
Στο ίδιο πεδίο, έχει τεθεί σε δημόσια διαβούλευση μια σημαντική μεταρρύθμιση για την ολιστική διαχείριση των υδάτων. Σήμερα, στη χώρα μας περισσότεροι από 735 διαφορετικοί φορείς διαχειρίζονται ζητήματα ύδρευσης, αποχέτευσης και άρδευσης, με διαφορετικά οικονομικά δεδομένα, διαφορετικές δυνατότητες και άνισο επίπεδο υπηρεσιών. Για να γίνει αντιληπτό το μέγεθος του κατακερματισμού, στην Ιρλανδία οι αντίστοιχες αρμοδιότητες ασκούνται από έναν μόνο κεντρικό φορέα.
Το σημερινό μοντέλο οδηγεί σε αλληλοεπικαλύψεις αρμοδιοτήτων, αυξημένο λειτουργικό κόστος και δυσκολία υλοποίησης επενδύσεων σε δίκτυα και υποδομές. Και αυτό, με τη σειρά του, σημαίνει αναποτελεσματική διαχείριση του νερού, απώλειες και σπατάλη, αλλά και αδυναμία διαμόρφωσης ενός ενιαίου εθνικού σχεδιασμού, την ώρα που η λειψυδρία, η κλιματική αλλαγή και οι συνέπειές τους καθιστούν αυτήν την ανάγκη πιο επείγουσα από ποτέ. Με το νομοσχέδιο του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, την Εθνική Στρατηγική για τα Ύδατα και τη χρηματοδότηση έργων υποδομής σε ολόκληρη την Ελλάδα, επιδιώκουμε να αλλάξουμε ουσιαστικά προς το καλύτερο την καθημερινότητα εκατομμυρίων συμπολιτών μας, διατηρώντας απολύτως τον δημόσιο χαρακτήρα του νερού.
Τρία χρόνια μετά τη μεγάλη πυρκαγιά στη Δαδιά, βρίσκεται σε εξέλιξη ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα αποκατάστασης των δασικών οικοσυστημάτων και πρόληψης, συνολικού προϋπολογισμού περίπου 86 εκατ. ευρώ. Έχουν ολοκληρωθεί αντιδιαβρωτικές παρεμβάσεις, προχωρούν αντιπλημμυρικά έργα μεγάλης κλίμακας, έχουν πραγματοποιηθεί στοχευμένες αναδασώσεις με τη φύτευση 54.172 φυταρίων και τέθηκε σε λειτουργία το νέο Παρατηρητήριο Αρπακτικών Πτηνών. Παράλληλα, συνεχίζονται οι καθαρισμοί βλάστησης και η συντήρηση αντιπυρικών ζωνών μέσω του προγράμματος Antinero, ενισχύοντας την ανθεκτικότητα ενός οικοσυστήματος μοναδικής αξίας.
Σημαντική είναι και η μεγάλη εθνική παρέμβαση για την αναγέννηση των ιστορικών πανεπιστημιακών υποδομών της χώρας, με την αξιοποίηση της δωρεάς ύψους 160 εκατ. ευρώ από τις τέσσερις συστημικές τράπεζες. Επιλέξαμε η δωρεά να κατευθυνθεί στοχευμένα σε παλαιά και εμβληματικά πανεπιστημιακά κτήρια, εκεί όπου η παρέμβαση θα έχει πραγματικό και διαρκές αποτύπωμα για τους φοιτητές, τους διδάσκοντες, τις πόλεις και το δημόσιο Πανεπιστήμιο.
Η κύρια χρηματοδότηση κατευθύνεται στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, ενώ παρεμβάσεις θα γίνουν επίσης στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο και στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης. Την ίδια στιγμή, η Πολιτεία έχει ήδη δρομολογήσει σημαντικές επενδύσεις στα περισσότερα δημόσια Πανεπιστήμια, με την αναβάθμιση υφιστάμενων και τη δημιουργία νέων σύγχρονων φοιτητικών εστιών στη Θεσσαλία, την Κρήτη, τη Δυτική Μακεδονία και την Ανατολική Μακεδονία και Θράκη με ενίσχυση του διδακτικού προσωπικού και με νέα προγράμματα προπτυχιακών και μεταπτυχιακών σπουδών που στοχεύουν στην εξωστρέφεια των ελληνικών Πανεπιστημίων και στην προσέλκυση νέων φοιτητών.
Μια ακόμα ενδιαφέρουσα εξέλιξη έρχεται από το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, το πρώτο δημόσιο ΑΕΙ της χώρας που υιοθετεί την ηλεκτρονική διενέργεια εξετάσεων μέσω tablets και ειδικού λογισμικού. Η νέα διαδικασία είναι αδιάβλητη, μειώνει σημαντικά τον χρόνο βαθμολόγησης και ανακοίνωσης των αποτελεσμάτων, περιορίζει τον διοικητικό φόρτο για το διδακτικό προσωπικό και εξοικονομεί χιλιάδες φύλλα χαρτιού. Το σύστημα έχει ήδη αξιοποιηθεί από περισσότερους από 8.000 φοιτητές, σε 27 Τμήματα και 165 προπτυχιακά μαθήματα. Ελπίζω να ακολουθήσουν και άλλα δημόσια Πανεπιστήμια, αξιοποιώντας μια ώριμη πλέον ψηφιακή πρακτική.
Ψηφιακή είναι και η συνέχεια με τη νέα πλατφόρμα «Εύμαιος», που δημιουργήθηκε για να αίρει τα εμπόδια πρόσβασης στον πολιτισμό. Πρόκειται για μια σύγχρονη ψηφιακή πύλη ενημέρωσης για άτομα με αναπηρία, άτομα με χρόνιες ή σπάνιες παθήσεις, ηλικιωμένους και, γενικότερα, για όλους τους εμποδιζόμενους συμπολίτες μας. Η πλατφόρμα παρέχει στα ελληνικά και στα αγγλικά αξιόπιστη και αναλυτική πληροφόρηση για τις συνθήκες πρόσβασης και τις διαθέσιμες υποδομές, διευκολύνοντας τον προγραμματισμό της επίσκεψης των ατόμων με αναπηρία. Μέχρι στιγμής έχουν καταγραφεί 120 αρχαιολογικοί χώροι, μουσεία και πολιτιστικά σημεία ενδιαφέροντος σε όλη τη χώρα, με την προσβασιμότητά τους πιστοποιημένη από ειδικά εκπαιδευμένους επιθεωρητές.
Αυξάνονται, παράλληλα, τα ψηφιακά έγγραφα και οι υπηρεσίες που έχουν στη διάθεσή τους οι πολίτες στο GovgrWallet. Η 13η κατά σειρά προσθήκη είναι το ελληνικό διαβατήριο, το οποίο είναι πλέον διαθέσιμο στην εφαρμογή για ταυτοποίηση και ως ταξιδιωτικό έγγραφο εντός της ελληνικής επικράτειας. Χρειάζεται απλώς η ενημέρωση της εφαρμογής σε συσκευές Android και iOS.
Θέλω επίσης να αναφερθώ στην ασφάλεια των αθλητικών εγκαταστάσεων. Ολοκληρώθηκε σε χρόνο ρεκόρ ο αντισεισμικός έλεγχος σε 2.500 αθλητικά συγκροτήματα σε ολόκληρη τη χώρα από εκπαιδευμένους και πιστοποιημένους μηχανικούς, ενώ θα ακολουθήσουν επιτόπιες αυτοψίες σε περίπου 1.000 ακόμα. Η αντισεισμική θωράκιση χρηματοδοτείται με 15,5 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης. Για πρώτη φορά η Πολιτεία ελέγχει τις αθλητικές υποδομές συστηματικά, οργανωμένα και με ενιαία επιστημονική μεθοδολογία, στο πλαίσιο της υποχρέωσης που θεσπίσαμε για τη χορήγηση άδειας λειτουργίας και με αποκλειστικό γνώμονα την προστασία αθλητών, θεατών και εργαζομένων.
Προβλέπονται, επίσης, ρητά θέσεις για άτομα με αναπηρία ανάλογα με τη χωρητικότητα κάθε εγκατάστασης. Με μία φράση: προσωρινές άδειες λειτουργίας δεν θα χορηγούνται όταν δεν πληρούνται όλες οι προϋποθέσεις ασφάλειας.
Στη Λέσβο, τέσσερα ολοκληρωμένα έργα πολιτισμού αποδόθηκαν στους πολίτες και τους επισκέπτες: ο βόρειος περίβολος του Κάστρου Μυτιλήνης, οι στέγες και οι τρούλοι του Ιερού Ναού Αγίου Θεράποντα, το εκσυγχρονισμένο Μουσείο Ρητίνης και ο αποκατεστημένος μεσαιωνικός Πύργος των Γατελούζων στο Αμπελικό. Έργα που διασώθηκαν και απέκτησαν ξανά ζωή με πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Είναι παρεμβάσεις που εντάσσονται στην Πολιτιστική Χάρτα Ανάπτυξης και Ευημερίας και αντιμετωπίζουν την πολιτιστική κληρονομιά όχι ως στατικό αποτύπωμα του παρελθόντος, αλλά ως ζωντανό πυλώνα ταυτότητας, συνοχής και βιώσιμης ανάπτυξης.
Κλείνω τη σημερινή ανασκόπηση με ένα πρόσωπο που αγαπήθηκε από ολόκληρη την Ελλάδα. Με συγκίνηση αποχαιρέτισα και εγώ τη Μάρω Κοντού, μια σπουδαία κυρία της «Χρυσής Εποχής» του ελληνικού κινηματογράφου και του θεάτρου, που υπηρέτησε την Τέχνη αλλά και τα κοινά, έχοντας διατελέσει βουλευτής της παράταξής μας και δημοτική σύμβουλος Αθηναίων. Θα τη θυμόμαστε όλοι με σεβασμό, τρυφερότητα και αγάπη.
Κρατάμε όσα έγιναν αυτήν την εβδομάδα, γνωρίζουμε καλά πόσα ακόμα πρέπει να γίνουν και συνεχίζουμε τη δουλειά, με σχέδιο, συνέπεια και χωρίς εφησυχασμό. Καλή συνέχεια στη μέρα σας!
