Το Κέντρο Επιμόρφωσης και Διά Βίου Μάθησης (ΚΕΔΙΒΙΜ) του Πολυτεχνείου Κρήτης διοργανώνει νέο κύκλο του εκπαιδευτικού προγράμματος Αγιογραφίας με τίτλο «Ειδικά Θέματα Βυζαντινής Ζωγραφικής. Πολυπρόσωπες Συνθέσεις. Τμήμα Προχωρημένων Β΄ (2026–2027)», με έναρξη μαθημάτων στις 23 Σεπτεμβρίου 2026 στα Κουνουπιδιανά Χανίων.
Το πρόγραμμα αποσκοπεί στην ολοκληρωμένη κατάρτιση σύγχρονων εικαστικών-αγιογράφων, γεφυρώνοντας τη θεωρητική γνώση με την εφαρμοσμένη τέχνη της αγιογραφίας. Ως πεδίο εφαρμογής και μελέτης επιλέγεται η εικόνα της Γεννήσεως του Χριστού, η οποία προσφέρει τον ιδανικό τρόπο για την άσκηση των σπουδαστών στη σχεδιαστική ορθότητα, τη χρωματική οργάνωση και την τεχνική της αυγοτέμπερας.
Η διάρκεια του προγράμματος ανέρχεται σε 88 ώρες, που αντιστοιχούν σε 5 μήνες ή 17 εβδομάδες. Τα μαθήματα θα πραγματοποιούνται κάθε Τετάρτη κατά τις απογευματινές ώρες, στην Πολυτεχνειούπολη των Χανίων. Μετά την επιτυχή ολοκλήρωση του προγράμματος, απονέμεται στους εκπαιδευόμενους Πιστοποιητικό Επιμόρφωσης από το ΚΕΔΙΒΙΜ του Πολυτεχνείου Κρήτης.
Το πρόγραμμα απευθύνεται σε άτομα που διαθέτουν Πιστοποίηση ή Βεβαίωση από το πρόγραμμα «Ειδικά Θέματα Βυζαντινής Ζωγραφικής. Πολυπρόσωπες Συνθέσεις. Τμήμα Προχωρημένων Β΄» (Α΄ Κύκλος) ή από το πρόγραμμα «Βυζαντινή Ζωγραφική. Θεωρία και Τεχνικές Β΄. Τμήμα Προχωρημένων», καθώς και σε αποφοίτους ΑΕΙ, ΑΤΕΙ, ΙΕΚ, ΔΕ συναφών ειδικοτήτων και Ανωτάτων Εκκλησιαστικών Ακαδημιών, οι οποίοι ασχολούνται σε προχωρημένο επίπεδο με την τέχνη της αγιογραφίας.
Επιστημονικά Υπεύθυνη του προγράμματος είναι η Δρ. Αλεξάνδρα Κουρουτάκη, Ιστορικός της Τέχνης και μέλος Ε.ΔΙ.Π. του Πολυτεχνείου Κρήτης. Το εργαστηριακό μέρος αναλαμβάνει η αγιογράφος Κωνσταντίνα Στεφανάκη, Υπεύθυνη του Εργαστηρίου Αγιογραφίας της Ορθοδόξου Ακαδημίας Κρήτης.
Οι εγγραφές για το πρόγραμμα θα παραμείνουν ανοιχτές έως τις 20 Σεπτεμβρίου 2026. Η έναρξη του προγράμματος θα επιβεβαιωθεί στις 15 Σεπτεμβρίου 2026, με ελάχιστο αριθμό εκπαιδευομένων τους 16 συμμετέχοντες. Θα τηρηθεί σειρά προτεραιότητας με βάση την ημερομηνία αποστολής της αίτησης.
Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να αναζητήσουν πληροφορίες για το εκπαιδευτικό πρόγραμμα, την εγγραφή, τη διαδικασία συμμετοχής και τις δυνατότητες πληρωμής στον ιστότοπο https://www.kedivim.tuc.gr, στο email kedivim@tuc.gr ή στο τηλέφωνο 28210 37200 (κα. Ελένη Ψαρουδάκη, Γραμματεία). Για τη συμμετοχή απαιτείται η συμπλήρωση και υπογραφή αίτησης, η οποία αποστέλλεται στο ίδιο email, ενώ μετά την κατάθεση του ποσού εγγραφής οι ενδιαφερόμενοι αποστέλλουν αντίγραφο ή φωτογραφία της απόδειξης.
Στη σημαντική παρακαταθήκη και το έργο του φωτογράφου Γιώργου Ανυφαντάκη, γνωστού στην τοπική κοινωνία ως «Ανυφαντής», αναφέρθηκε με δημόσια παρέμβασή του ο δημοσιογράφος Ιωάννης Παπαδάκης. Μέσα από μια συναισθηματικά φορτισμένη αλλά ιστορικά τεκμηριωμένη αναδρομή, ο κ. Παπαδάκης ανέδειξε τον ρόλο του αυτόχθονος δημιουργού στην καταγραφή και διατήρηση της συλλογικής μνήμης της Κισάμου, επισημαίνοντας ότι το φωτογραφικό του αρχείο συνιστά πλέον πολύτιμο λαογραφικό και ιστορικό τεκμήριο για την Κρήτη.
Η διαδρομή του αυτοδίδακτου δημιουργού και η καταγραφή μιας εποχής
Ο Γιώργος Ανυφαντάκης ξεκίνησε τη διαδρομή του στον χώρο της φωτογραφίας ως αυτοδίδακτος, αξιοποιώντας αρχικά μια φωτογραφική μηχανή την οποία είχε κληρονομήσει από τον πατέρα του. Για περίπου πέντε δεκαετίες, με αφετηρία τη δεκαετία του 1950, αφιέρωσε τη δραστηριότητά του στην αποτύπωση της καθημερινής ζωής, των εθίμων, των παραδόσεων και των ανθρώπων της περιοχής.
Όπως επισημαίνει στην αναφορά του ο δημοσιογράφος Ιωάννης Παπαδάκης:
«Ο Γιώργος Ανυφαντάκης, ο “Ανυφαντής”, δεν ήταν απλώς ένας φωτογράφος. Ήταν ο άνθρωπος που κράτησε ζωντανή τη μνήμη της Κισάμου μέσα από τον φακό του. Αυτοδίδακτος, ξεκινώντας με μια φωτογραφική μηχανή που κληρονόμησε από τον πατέρα του, αφιέρωσε τη ζωή του στην καταγραφή της καθημερινότητας, των ανθρώπων, των εθίμων και της παράδοσης της Κισάμου. Δεν φωτογράφιζε μόνο πρόσωπα και τοπία, φωτογράφιζε έναν τρόπο ζωής που σήμερα έχει χαθεί».
Η διεθνής προβολή της Κρήτης και η ιστορική αξία του αρχείου
Το φωτογραφικό υλικό που συγκέντρωσε ο Γιώργος Ανυφαντάκης κατά τη διάρκεια της πολυετούς πορείας του ξεπέρασε τα στενά όρια της τοπικής κοινωνίας. Πολλές από τις εικόνες του αποτυπώθηκαν σε επιστολικά δελτάρια (καρτ ποστάλ) και ειδικές εκδόσεις, ταξιδεύοντας σε διεθνές επίπεδο και συμβάλλοντας στην προβολή της αυθεντικής κρητικής υπαίθρου και ιδιαίτερα της Κισάμου.
Σήμερα, το αρχείο αυτό αναγνωρίζεται ως ανεκτίμητης αξίας τεκμήριο, καθώς διασώζει οπτικά μια ιστορική περίοδο που έχει ανεπιστρεπτί παρέλθει.
Σκιαγραφώντας τη σημασία του έργου του, ο κ. Παπαδάκης σημείωσε:
«Από τη δεκαετία του ’50 και για περίπου πέντε δεκαετίες, δημιούργησε ένα ανεκτίμητο φωτογραφικό αρχείο. Οι εικόνες του ταξίδεψαν σε όλο τον κόσμο μέσα από καρτ ποστάλ και εκδόσεις, κάνοντας γνωστή την αυθεντική Κρήτη και ιδιαίτερα την Κίσαμο. Σήμερα αποτελούν πολύτιμα ιστορικά και λαογραφικά τεκμήρια, καθώς αποτυπώνουν μια εποχή που δεν επιστρέφει».
Η πολιτισμική παρακαταθήκη και η οφειλόμενη αναγνώριση
Η παρέμβαση του Ιωάννη Παπαδάκη υπογραμμίζει την ανάγκη διατήρησης της τοπικής πολιτιστικής κληρονομιάς μέσα από τα μάτια των ανθρώπων που την κατέγραψαν με συνέπεια και αφοσίωση. Η οπτική μαρτυρία του Γιώργου Ανυφαντάκη διασφαλίζει ότι η κοινωνική εξέλιξη της Κισάμου παραμένει προσβάσιμη στις νεότερες γενιές.
Ολοκληρώνοντας την αναφορά του, ο κ. Παπαδάκης κατέληξε:
«Ο Γιώργος Ανυφαντάκης άφησε ανεξίτηλο αποτύπωμα στην ιστορία. Με πολύ αγάπη για τον τόπο, επιμονή και το χάρισμα να βλέπεις μέσα από τον φακό όσα οι άλλοι προσπερνούσαμε. Η Κίσαμος του χρωστά ένα μεγάλο “ευχαριστώ”, γιατί χωρίς τον Γιώργο Ανυφαντάκη, αμέτρητα πρόσωπα, στιγμές και καταστάσεις της παλιάς Κισάμου θα είχαν βυθιστεί στη λήθη».
Η Δάφνη Λαιμού Ζαφειρακοπούλου παρουσιάζει μια πρωτότυπη μουσική και οπτικοακουστική παραγωγή στο Ενετικό Φρούριο Φιρκά στα Χανιά, στο πλαίσιο του Φεστιβάλ της Περιφέρειας Κρήτης. Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί τη Δευτέρα 27 Ιουλίου στις 21:00, με ελεύθερη είσοδο για το κοινό.
Η διεθνούς φήμης Ελληνίδα πιανίστρια και συνθέτρια ερμηνεύει το έργο «Ωδή στην όμορφη πόλη των Χανίων», μια σύνθεση σχεδιασμένη αποκλειστικά για το Φεστιβάλ Κρήτης. Η μουσική εμπνέεται από την ιστορία, τον πολιτισμό και το μοναδικό φυσικό τοπίο των Χανίων και της Κρήτης, συνομιλώντας με τη θάλασσα, τα ενετικά στοιχεία της πόλης, την ιστορική μνήμη και τη διαχρονική κρητική ταυτότητα.
Η Δάφνη Λαιμού Ζαφειρακοπούλου διαθέτει σημαντική διεθνή καλλιτεχνική διαδρομή, με συνεργασίες σε κορυφαίες κινηματογραφικές και τηλεοπτικές παραγωγές της αμερικανικής βιομηχανίας. Το έργο που παρουσιάζει στα Χανιά αναδεικνύει τη φιλοσοφία του Φεστιβάλ να συνδέει τη σύγχρονη καλλιτεχνική δημιουργία με την πολιτιστική ταυτότητα του τόπου.
Το μουσικό έργο πλαισιώνεται από βιντεοπροβολή σε σκηνοθεσία του διεθνούς φήμης σκηνοθέτη και ηθοποιού Νίκου Ζιάγκου, με βοηθό σκηνοθέτη την Αφροδίτη Νικολέττα Σφαιροπούλου. Οι εικόνες που προβάλλονται είναι εμπνευσμένες από τα Χανιά και την Κρήτη και λειτουργούν ως οργανικό στοιχείο της παράστασης, δημιουργώντας ζωντανό διάλογο ανάμεσα στη μουσική, την εικόνα και τον τόπο.
Ήχος, εικόνα και το ιστορικό μνημείο του Ενετικού Φρουρίου Φιρκά συνθέτουν μια ενιαία καλλιτεχνική εμπειρία. Η συναυλία φιλοδοξεί να προσφέρει βαθιά βιωματική εμπειρία στο κοινό, όπου η σύγχρονη μουσική δημιουργία συναντά την ιστορική μνήμη, την πολιτιστική κληρονομιά και τη φυσική ομορφιά της Κρήτης.
Η εκδήλωση πραγματοποιείται σε συνδιοργάνωση με την Εφορεία Αρχαιοτήτων Χανίων και με τη στήριξη του Δήμου Χανίων. Η συνεργασία αυτή επιβεβαιώνει τη σημασία της συνέργειας πολιτιστικών φορέων και Τοπικής Αυτοδιοίκησης για την ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς και την προώθηση της σύγχρονης δημιουργίας.
Το Φεστιβάλ της Περιφέρειας Κρήτης συνεχίζει την πορεία του ως δυναμικός θεσμός πολιτισμού, επενδύοντας στη δημιουργία πρωτότυπων καλλιτεχνικών έργων που αναδεικνύουν τον τόπο, ενισχύουν την εξωστρέφεια της Κρήτης και προβάλλουν τον σύγχρονο πολιτισμό της.
Έχουν περάσει 37 χρόνια από την ημέρα που ξεκίνησε τη λειτουργία του ο πιο ιστορικός εν ενεργεία ραδιοφωνικός σταθμός της Κρήτης, ο ΚΡΗΤΗ FM 101,5, με έδρα τα Χανιά.
Ο σταθμός έκανε το ντεμπούτο του στις 23 Ιουλίου 1989, σε μια εποχή πολιτικής ρευστότητας και κοινωνικής ανακατάταξης. Πίσω από αυτή την πρωτοβουλία βρισκόταν ο δημοσιογράφος Νίκος Αγγελάκης, ο οποίος οραματίστηκε και υλοποίησε ένα ραδιόφωνο ελεύθερης έκφρασης και ανεξάρτητης ενημέρωσης, δίνοντας φωνή στην κοινωνία των Χανίων.
Η χρυσή εποχή του ραδιοφώνου
Ο ΚΡΗΤΗ FM 101,5 ταυτίστηκε με τη χρυσή εποχή του ραδιοφώνου στα Χανιά. Ήταν η εποχή πριν το διαδίκτυο, τα social media και τα streaming apps – τότε που το ραδιοφωνάκι ήταν πανταχού παρόν: στα σπίτια, στα δωμάτια των νέων, στις βεράντες τα καλοκαίρια, στο τραπέζι της οικογένειας.
Οι σταρ της εποχής δεν ήταν τηλεοπτικές φιγούρες, αλλά φωνές οικείες και αγαπημένες, που συντρόφευαν το κοινό καθημερινά. Οι ακροατές τούς αναγνώριζαν όχι από την όψη, αλλά από τον ήχο της φωνής τους.
Ανάμεσά τους, οι Φίλιππας Μαργαρίτης, Μανώλης Κωνσταντάκης, Παναγιώτης Φραγγεδάκης, Γιώργος Θαλασσινός, Κώστας Σπανάκης, Ζοζέφ Μπασελιέ, Κώστας Γουβεράκης, Βασίλης Μπομπολάκης, Μανώλης Μπασιάς, Λεωνίδας Μανωλικάκης, Γιώργος Βλαζάκης, Πάτρα Βεργεράκη, Γιάννης Κοτσώνης, Νίκος Τζατζάνης και Γιώργος Τσέκος — για να αναφέρουμε μόνο μερικά από τα ονόματα που ξεχώρισαν.
Δεν ήταν απλώς ραδιοφωνικοί παραγωγοί. Ήταν είδωλα. Οι φωνές τους αγαπήθηκαν τόσο, που ο κόσμος τους σταματούσε στον δρόμο για να τους χαιρετήσει – χωρίς καν να γνωρίζει πώς μοιάζουν.
Το πρώτο λογότυπο του ΚΡΗΤΗ FM 101,5 είναι δημιουργία του Κώστα Σπανάκη
Πρωτοπορία στην ενημέρωση και τη δημοσιογραφία
Πέρα όμως από την ψυχαγωγία, ο ΚΡΗΤΗ FM 101,5 υπήρξε στην πρώτη γραμμή της ενημέρωσης, σε μια περίοδο πολιτικών εντάσεων, κοινωνικών αγώνων και αλλαγών. Η δημοσιογραφική ομάδα του σταθμού περιλάμβανε σημαντικά πρόσωπα της ελληνικής δημοσιογραφίας, που άφησαν το αποτύπωμά τους στα μέσα ενημέρωσης.
Πέρα από τον ιδρυτή του σταθμού Νίκο Αγγελάκη, από το ΚΡΗΤΗ FM 101,5 πέρασαν — και σημάδεψαν την πορεία του — οι: Κατερίνα Πολύζου, Λάμπης Ταγματαρχης, Δημήτρης Καμπουράκης, Ανδρέας Γερακάκης, Μαρία Γαραντωνάκη, Μαρία Χαραλαμπάκη, Παντελής Χουλάκης, Στράτος Ευταξίας, Ελένη Γιακουμάκη και πολλοί ακόμη.
Με την παρουσία και τη συμβολή τους, ο σταθμός καθιερώθηκε ως η κύρια πηγή ενημέρωσης και σχολιασμού για τους πολίτες των Χανίων.
Ο Αντρέας Γερακάκης, δημοσιογράφος του KPHTH FM 101,5 και της ΚΡΗΤΗ 1 το 1990 στα στούντιο του ΚΡΗΤΗ 1 μαζί με τον αθλητικογράφο Νίκο Χειλαδάκη
Η Ελένη Γιακουμάκη καθώς παίρνει συνέντευξη από τον Κώστα ΣημίτηΟ διευθυντής του σταθμού Νίκος Αγγελάκης στα γραφεία στην Περίδου 10 μαζί με τον αδελφό του και υποψήφιο βουλευτή ΠΑΣΟΚ Γιάννη Αγγελάκη καθώς και τον Υπουργό Οικονομικών επί κυβερνήσεων ΠΑΣΟΚ Δημήτρη ΤσοβόλαΟ Παντελής Χουλάκης σε ραδιοφωνική εκπομπή στον ΚΡΗΤΗ FM
Φίλιππας Μαργαρίτης: Η πιο αγαπημένη φωνή της χρυσής εποχής του ΚΡΗΤΗ FM 101,5
Ανάμεσα στους παραγωγούς που σημάδεψαν τη χρυσή εποχή του ραδιοφώνου στα Χανιά, ξεχώρισε με τρόπο μοναδικό ο Φίλιππας Μαργαρίτης. Ήταν, αναμφίβολα, ο πιο αγαπητός παραγωγός του ΚΡΗΤΗ FM 101,5, μια φωνή που ταυτίστηκε με τη χαρά, τη δημιουργικότητα και τη συντροφικότητα του ραδιοφώνου.
Ο Φίλιππας Μαργαρίτης ήταν ένας χαρισματικός νέος άνθρωπος, που κέρδισε το κοινό με την ενέργεια, το χιούμορ και την αμεσότητά του. Παρουσίαζε καθημερινά το παιχνίδι «ΝΑΙ ή ΟΧΙ» και την «ΚΡΕΜΑΛΑ;», σε ώρες μεσημβρινής ακροαματικότητας, κρατώντας τους Χανιώτες συντονισμένους στον σταθμό, συμμετοχικούς και ενθουσιασμένους.
Δυστυχώς, ο Φίλιππας έφυγε πρόωρα από τη ζωή, σε ένα φρικτό τροχαίο δυστύχημα. Ο θάνατός του προκάλεσε βαθιά θλίψη σε ολόκληρο τον νομό, καθώς δεν ήταν απλώς ένας παραγωγός — ήταν ένας άνθρωπος που είχε συνδεθεί με το χαμόγελο, το παιχνίδι και τη θετική ενέργεια.
Από αριστερά προς δεξιά: Φίλιππας Μαργαρίτης, Μανώλης Κωνσταντάκης, Γιώργος ΘαλασσινόςΑπό το 1ο Διεθνές Συνέδριο που διοργάνωσε το 1995 ο ΚΡΗΤΗ FM 101,5 μαζί με την ΚΡΗΤΗ 1 με θέμα «Τα μέσα ενημέρωσης στην Ευρώπη και ο ρόλος των δημοσιογράφων» στα Χανιά. Ο ακριβής τίτλος του συνεδρίου ήταν: “Regional Broadcasting in Europe and the role of journalist”. Το συνέδριο έγινε σε συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο για τα ΜΜΕ και το Ευρωπαϊκό Κέντρο Δημοσιογραφίας, ήταν τριήμερο, από τις 15 έως τις 17 Σεπτεμβρίου, και έγινε με τη συνδιοργάνωση του Υπουργείου Τύπου και ΜΜΕ.Φωτογραφία από το αρχείο του Παναγιώτη Φραγκεδάκη μετά από συνέντευξη του Πασχάλη στον ΚΡΗΤΗ FM 101,5. Αριστερά από τον Πασχάλη ο Παναγιώτης Φραγγεδάκης και δεξιά ο Μανώλης Κωνσταντάκης
Ο Παναγιώτης Φραγγεδάκης και η μουσική ψυχή του σταθμού
Εξίσου καθοριστική για την επιτυχία του ΚΡΗΤΗ FM 101,5 ήταν η συμβολή του Παναγιώτη Φραγγεδάκη, ο οποίος διατέλεσε υπεύθυνος του μουσικού και ψυχαγωγικού τμήματος. Παράλληλα, ως παραγωγός, κατάφερε να ενώσει και να συντονίσει μια ομάδα με εξαιρετικό ταλέντο, συμβάλλοντας αποφασιστικά στην εδραίωση του σταθμού στην καρδιά των Χανιωτών.
Ο Π. Φραγγεδάκης δεν έδινε απλώς εντολές – έδινε ρυθμό και έμπνευση, χτίζοντας μαζί με τους συνεργάτες του το ξεχωριστό ηχόχρωμα του ΚΡΗΤΗ FM, που ακόμη και σήμερα ξυπνά αναμνήσεις.
Ο Μανώλης Κωνσταντάκης σκορπά το γέλιο στα γενέθλια του ΚΡΗΤΗ FM 101,5 στα γενέθλια του σταθμού στους Αγίους Αποστόλους
Τα αξέχαστα πάρτι γενεθλίων – Γιορτές ραδιοφωνικής αγάπης
Ιδιαίτερη θέση στην ιστορία του σταθμού κατέχουν και τα ετήσια πάρτι γενεθλίων, που πραγματοποιούνταν κάθε 23 Ιουλίου, στα πρώτα χρόνια λειτουργίας του. Τα δύο πρώτα γενέθλια, ειδικά, διοργανώθηκαν με μεγάλη επιτυχία στην παραλία των Αγίων Αποστόλων, αφήνοντας εποχή.
Χιλιάδες Χανιώτες κατέκλυσαν την ακτή για να γνωρίσουν από κοντά τους παραγωγούς που αγάπησαν μέσα από τις φωνές τους. Η αίσθηση του «ραδιοφώνου-παρέας» μετουσιωνόταν σε πραγματική, ζωντανή επαφή.
Για πολλές ώρες, το πρόγραμμα μεταδιδόταν σε ζωντανή σύνδεση από την παραλία, με παιχνίδια, διαγωνισμούς και μουσική. Ένα από τα πιο αγαπημένα ήταν ο διαγωνισμός χτισίματος του πιο όμορφου κάστρου στην άμμο, με δώρα από καταστήματα της πόλης.
Το πάρτι μετατρεπόταν σε ένα αληθινό λαϊκό πανηγύρι της ραδιοφωνικής επικοινωνίας, όπου οι παραγωγοί δεν ήταν μακρινοί παρουσιαστές πίσω από μικρόφωνα, αλλά μέλη της κοινότητας – φίλοι, γνωστοί, συντοπίτες.
Δείτε βίντεο από τα πρώτα γενέθλια του σταθμού το 1990 στους Αγίους Αποστόλους:
Δείτε βίντεο από τα δεύτερα γενέθλια του σταθμού το 1991 στους Αγίους Αποστόλους:
11.07.1990. Ο Παναγιώτης Φραγκεδάκης ως παραγωγός του ΚΡΗΤΗ FM 101,5 μαζί με την Άννα Βίσση την οποία είχε κατεβάσει ο σταθμός για συναυλία στα Χανιά. Εκείνες τις εποχές οι συναυλίες γνωστών τραγουδιστών δεν ήταν συνηθισμένο φαινόμενο στην πόλη μας.Ο διευθυντής του σταθμού Νίκος Αγγελάκης μαζί με την Άννα Βίσση και τον Νίκο Καρβέλα, μετά τη συναυλία που δόθηκε στο κατάμεστο Εθνικό Στάδιο Χανίων. Εκείνη την εποχή δεν ήταν συνηθισμένο να κατεβαίνουν μεγάλα ονόματα που μεσουρανούσαν για συναυλίες στην επαρχία
Πολυφωνία και μουσική ταυτότητα
Στον ΚΡΗΤΗ FM συνυπήρχαν εκπομπές λαϊκής και κρητικής μουσικής, αλλά και ποπ μουσικής – σε μια εποχή που η ελληνική ποπ σκηνή ανθούσε. Την ίδια στιγμή, το πρόγραμμα περιλάμβανε πλούσιο ρεπερτόριο ξένης μουσικής, από ποπ και ροκ μέχρι τζαζ και μέταλ.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε και στο ελληνικό ροκ, το οποίο βρήκε στον ΚΡΗΤΗ FM όχι απλώς χώρο, αλλά σημείο αναφοράς. Ο σταθμός συνδέθηκε ενεργά με την έκρηξη της ελληνικής ροκ σκηνής στα Χανιά, συμβάλλοντας ώστε η πόλη να μετατραπεί σε πολιτιστικό κόμβο για αυτό το είδος μουσικής.
Ένας σταθμός με πολιτισμική και πολιτική ρίζα
Ο ΚΡΗΤΗ FM 101,5 δεν ήταν απλώς ένας ψυχαγωγικός σταθμός. Από την αρχή της λειτουργίας του αποτέλεσε κρίσιμο πυλώνα πολιτισμού στα Χανιά, αλλά και κομμάτι της πολιτικής ιστορίας της Κρήτης. Με έντονο ενημερωτικό χαρακτήρα, υπήρξε η κύρια πηγή ενημέρωσης για την πλειονότητα των πολιτών του νομού, με αγωνιστική και διεκδικητική κατεύθυνση.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα της στάσης αυτής ήταν η ενεργή συμμετοχή του σταθμού στον αγώνα ενάντια στο καθεστώς των βάσεων. Ο ΚΡΗΤΗ FM κάλυψε με αντικειμενικότητα και σε πραγματικό χρόνο τις εξελίξεις στα ιστορικά γεγονότα που έμειναν γνωστά ως τα «γεγονότα της Νομαρχίας», δίνοντας βήμα στους πολίτες και αναδεικνύοντας τον παλμό των κινητοποιήσεων.
Η στάση αυτή δεν έμεινε χωρίς συνέπειες. Διώξεις ασκήθηκαν τόσο εις βάρος του σταθμού όσο και προσωπικά κατά του υπεύθυνου και ιδρυτή του, Νίκου Αγγελάκη, ο οποίος κατηγορήθηκε για “υποκίνηση σε στάση”. Του επιβλήθηκε απαγόρευση εξόδου από τη χώρα, ενώ αφέθηκε ελεύθερος με εγγύηση. Παράλληλα, υποβλήθηκαν καταγγελίες στο ΕΣΡ, σε μια προσπάθεια φίμωσης μιας ανεξάρτητης φωνής.
Νωρίς το πρωί, πριν ξεκινήσουν τα επεισόδια που έμειναν γνωστά στην ιστορία ως “γεγονότα της Νομαρχίας”.
Λίγο πριν την έναρξη των επεισοδιών στα “γεγονότα της Νομαρχίας”. Πρώτη φορά στην ιστορία του νομού ειδικές δυνάμεις των ΜΑΤ παρατάχθηκαν για να αντιμετωπίσουν τις αντιδράσεις των πολιτών.Μια ειρηνική διαδήλωση που μετατράπηκε σε εμπόλεμη ζώνη.
ΚΡΗΤΗ FM 101,5: Ηθική δικαίωση και το βαρύ τίμημα της ανεξαρτησίας
Ύστερα από πολυετείς δικαστικές και ανακριτικές διαδικασίες, ο ΚΡΗΤΗ FM 101,5 απαλλάχθηκε πανηγυρικά από κάθε κατηγορία. Το δικαστικό σύστημα, με δημόσιο έπαινο, αναγνώρισε ότι ο σταθμός επιτέλεσε με ευσυνειδησία και αντικειμενικότητα τη δημοσιογραφική του αποστολή, υπηρετώντας την έγκυρη και έγκαιρη ενημέρωση.
Ωστόσο, αυτή η ηθική δικαίωση δεν στάθηκε ικανή να αποσβέσει το βαρύ τίμημα που είχε ήδη πληρωθεί. Αντιθέτως, η αναγνώριση φώτισε ακόμα περισσότερο το μέγεθος των πιέσεων και των διώξεων που είχε υποστεί ο σταθμός.
Σύγκρουση με συμφέροντα και οργανωμένος πόλεμος
Η μαχητική στάση του ΚΡΗΤΗ FM 101,5 σε σειρά κρίσιμων ζητημάτων τον έφερε αντιμέτωπο με ισχυρά συμφέροντα και κέντρα εξουσίας. Ως αποτέλεσμα, ο σταθμός αποκλείστηκε από σημαντικά διαφημιστικά έσοδα, ενώ βρέθηκε στο στόχαστρο συστηματικού και ανηλεούς πολέμου, που περιλάμβανε ακόμα και επιθέσεις με όπλα κατά των υποδομών του.
Η πιο χαρακτηριστική και βίαιη επίθεση σημειώθηκε το 1993, όταν άγνωστοι κατέστρεψαν τα μηχανήματα εκπομπής στις εγκαταστάσεις του σταθμού στη Μαλάξα. Τα κατεστραμμένα μηχανήματα εντοπίστηκαν στον όλμο της Σούδας, αποδεικνύοντας τη σοβαρότητα και την οργανωμένη φύση της επίθεσης.
Οικονομικός αποκλεισμός και απομόνωση
Η επίθεση αυτή, σε συνδυασμό με την έλλειψη στήριξης από ισχυρά οικονομικά συμφέροντα, προκάλεσε τεράστιο πλήγμα στη λειτουργία του σταθμού. Το γεγονός τρόμαξε όσους συνέχιζαν να στηρίζουν οικονομικά το εγχείρημα και οδήγησε πολλούς διαφημιζόμενους στην αποχώρηση. Τα έσοδα κατακρημνίστηκαν και οι ζημιές εκτοξεύτηκαν.
Η προσπάθεια φίμωσης του ΚΡΗΤΗ FM 101,5 δεν περιορίστηκε σε οικονομικούς αποκλεισμούς ή νομικές επιθέσεις. Εξελίχθηκε σε τρομοκράτηση του ίδιου του δημοσιογραφικού κόσμου και των πολιτών, προκαλώντας έντονη ανησυχία για τη δημοκρατική λειτουργία στον τόπο.
Ο σταθμός, ωστόσο, παρέμεινε όρθιος, χάρη στην επιμονή, το ήθος και την αφοσίωση των ανθρώπων του. Η ιστορία του αποτελεί ένα ζωντανό παράδειγμα του κόστους – αλλά και της αξίας – της ανεξαρτησίας στην ελληνική δημοσιογραφία.
Ο επί χρόνια συνεργάτης του σταθμού και τεχνικός Μανώλης Σοκορέλης στις εγκαταστάσεις κεραιών στη Μαλάξα καθώς εγκατθιστά νέα κεραία μετά από πολλοστή… πτώση τους.
Tη δικιά του ιστορία έγραψε και ο Baby Fm, το αδελφάκι του KΡΗΤΗ FM, o οποίος από τη συχνότητα των 101,85 εξέπεμπε κυρίως πρόγραμμα με ξένη μουσική με μερικούς από τους πιο γνωστούς μουσικούς παραγωγούς ξένης μουσικής, όπως ο Γιώργος Βλαζάκης, ο Ζοζέφ Μπασελιέ αλλά και ο Κώστας Σπανάκης και ο Μανώλης Χανιώτης (ψευδώνυμο), ο Γιάννης Κοτσώνης αλλά και ο Νίκος Αθηναίου είναι μερικά από τα ονόματα που πέρασαν από τα πλατό του σταθμού.
Ο Κώστας Σπανάκης είναι ο δημιουργός και του λογότυπου του καθαρά μουσικού σταθμού Baby Fm 101,85. Ο μουσικός σταθμός έγραψε τη δική του ιστορία και λειτούργησε για 10 περίπου χρόνια.
ΚΡΗΤΗ FM 101,5: 36 Χρόνια Ραδιοφωνικής Ιστορίας και Ελευθερίας
Καθώς περνούσαν τα χρόνια, ο ΚΡΗΤΗ FM 101,5 γνώρισε εκ νέου περιόδους άνθισης και δημιουργικότητας, αναδεικνύοντας εκ νέου τον ρόλο του ως πρωτοπόρος της ελεύθερης ραδιοφωνίας στα Χανιά.
Στη σύγχρονη πορεία του σταθμού, τα χρόνια μεταξύ 2005 και 2015 με έδρα πλέον τα στούντιο στην Αγιά και υπό τη διεύθυνση του Νίκου Αγγελάκη του νεότερου, ξεχωρίζουν σημαντικές συνεργασίες με καταξιωμένους δημοσιογράφους, όπως ο Άρης Χατζηστεφάνου, ο Κώστας Βαξεβάνης, η Νέλλη Ψαρρού και ο Μιχάλης Νευραδάκης.
Μια νέα γενιά δημιουργών και ραδιοφωνικών φωνών
Μαζί τους, μια δυναμική ομάδα παραγωγών συνέχισε να εμπλουτίζει το πρόγραμμα του σταθμού, μεταφέροντας το πνεύμα ελευθερίας και πολιτισμού στις σύγχρονες ραδιοφωνικές ανάγκες. Ανάμεσά τους οι:
Πρόκειται για μια ζωντανή και πολυσυλλεκτική κοινότητα ανθρώπων, που κράτησε την ταυτότητα του σταθμού ενεργή, ελεύθερη και κοινωνικά παρούσα.
Από την Παγκόσμια Ημέρα Βινυλλίου 17.04.2015
Φωτογραφίες από τα Πρωτοχρονιάτικα πάρτι του ΚΡΗΤΗ FM 101,5 στις εγκαταστάσεις του στην Αγυιά το 2011 και το 2012.
Ένας σταθμός-σύμβολο που συνεχίζει να εμπνέει
Σήμερα, 36 χρόνια μετά την ίδρυσή του, ο ΚΡΗΤΗ FM 101,5 παραμένει ο πιο ιστορικός εν λειτουργία ραδιοφωνικός σταθμός της Κρήτης. Ένα σημείο αναφοράς για την τοπική κοινωνία, τον πολιτισμό, τη δημοσιογραφία και τη μουσική.
Ο σταθμός παραμένει φάρος ελευθερίας, υπενθυμίζοντας τη μοναδική δύναμη του ραδιοφώνου: να ενώνει τους ανθρώπους όχι μόνο με τη φωνή, αλλά με το ήθος, την ανεξαρτησία και τον σεβασμό στον ακροατή.
Γιατί ο ΚΡΗΤΗ FM 101,5, είναι “ο δικός σου σταθμός“.
Ακροδεξιοί ακτιβιστές που κατηγορούνται ότι επιχειρούν να δημιουργήσουν μια αμερικανικού τύπου «λευκή κοινότητα» στην ύπαιθρο της Ουαλίας βρίσκονται αντιμέτωποι με το τοπικό συμβούλιο, καθώς προχώρησαν σε οικοδομικές εργασίες χωρίς την απαραίτητη άδεια.
Η οργάνωση Woodlander Initiative (TWI), υπό την ηγεσία του βετεράνου φασίστα Σάιμον Μπέρκιτ, έχει συγκεντρώσει 235.000 λίρες από τον στόχο του ενός εκατομμυρίου, με σκοπό την αγορά γης σε κάθε κομητεία της Βρετανίας.
Σύμφωνα με δημοσιεύματα, πρόκειται για προσπάθεια δημιουργίας μιας βρετανικής εκδοχής του αμερικανικού κινήματος Return To The Land (RTTL), το οποίο έχει εγκαθιδρύσει λευκό απομονωμένο οικισμό στο Αρκάνσας, με στόχο την επαναδιαίρεση της κοινωνίας.
Ο ιδρυτής του RTTL, Έρικ Όργουολ, δήλωσε ότι η οργάνωσή του συνεργάζεται με την TWI, η οποία έχει ήδη ανεγείρει δύο ξύλινες καλύβες σε γη που αγόρασε από αγρότη στο χωριό Λλάναφαν Φάουρ, στην κομητεία Πάουις.
Η ομάδα του Μπέρκιτ αρνείται ότι επιδιώκει τη δημιουργία αποκλειστικά «λευκής» κοινότητας και υποστηρίζει πως «όλοι είναι ευπρόσδεκτοι να επισκεφθούν, να κατασκηνώσουν και να βοηθήσουν στις εργασίες».
Ωστόσο, κινδυνεύει με αντιπαράθεση με το Συμβούλιο της Πάουις, το οποίο επιβεβαίωσε ότι δεν έχει κατατεθεί καμία αίτηση για οικοδομική άδεια στο πεντάστρεμμα οικόπεδο, που περιλαμβάνει αγρό και δασική περιοχή.
Η TWI δεν έχει επίσης αιτηθεί αλλαγή χρήσης γης από αγροτική σε τουριστική ή αναψυχής, γεγονός που ενδέχεται να παραβιάζει τους πολεοδομικούς κανονισμούς.
Τοπικός αγρότης ανέφερε στη Daily Mail ότι «υπάρχουν συνεχώς οικοδομικά υλικά και εργάτες στο σημείο», προσθέτοντας πως «οι κανονισμοί στην περιοχή είναι αυστηροί και όλοι οφείλουν να τους τηρούν».
Αν και δεν έχουν γίνει επίσημες καταγγελίες, κάτοικοι εκφράζουν ανησυχία για το πολιτικό υπόβαθρο και τις προθέσεις των νέων γειτόνων τους.
Εκπρόσωπος του συμβουλίου δήλωσε ότι «δεν υπάρχει πρόσφατο ιστορικό αδειών για το συγκεκριμένο σημείο» και πως «η αρμόδια υπηρεσία θα διερευνήσει τις ανησυχίες και θα λάβει τα κατάλληλα μέτρα».
Αντιδράσεις και πολιτικές διαστάσεις
Η TWI υποστηρίζει ότι δεν είναι πολιτική οργάνωση, ωστόσο έχει τη στήριξη της Patriotic Alternative, της μεγαλύτερης νεοναζιστικής ομάδας στη Βρετανία.
Το κόμμα Plaid Cymru, που διοικεί με μειοψηφία τη Senedd (το Ουαλικό Κοινοβούλιο), δήλωσε ότι «οι φασίστες δεν είναι ευπρόσδεκτοι στην Ουαλία».
Κάτοικοι του Λλάναφαν Φάουρ, ενός χωριού 470 κατοίκων, δηλώνουν αδυναμία να κατανοήσουν γιατί η ομάδα επέλεξε την περιοχή τους, επισημαίνοντας ότι η Πάουις είναι ήδη κατά κύριο λόγο «λευκή» κομητεία.
Επιβεβαιώνουν επίσης ότι τόσο οι εργάτες που χτίζουν τις καλύβες όσο και οι επισκέπτες σε εκδήλωση τον περασμένο Σεπτέμβριο ήταν όλοι λευκοί.
Η εικόνα στο σημείο και οι αντιδράσεις των ειδικών
Οι δύο κατασκευές, ορατές από τον χωματόδρομο, παραμένουν ημιτελείς και δεν υπήρχε δραστηριότητα κατά την πρόσφατη επίσκεψη δημοσιογράφων.
Η μία φαίνεται να προορίζεται για αίθουσα συγκεντρώσεων, ενώ η άλλη λειτουργεί ως παρατηρητήριο μέσα στα δέντρα, με θέα προς τη μοναδική είσοδο του χώρου.
Οι κάτοικοι εκφράζουν ανησυχίες για την ασφάλεια των κατασκευών, σημειώνοντας ότι δύσκολα θα αντέξουν στους ισχυρούς ανέμους και τη βροχή του ουαλικού χειμώνα.
Η Woodlander Initiative υποστηρίζει ότι τα κριτήρια συμμετοχής της δεν αναφέρουν χρώμα ή εθνικότητα και ότι το καταστατικό της προβλέπει δράση για «κοινότητα, φιλίες, δεξιότητες και αδελφότητα».
Σε παλαιότερη επίσκεψη, ένας από τους οικοδόμους, που συστήθηκε ως Ρας, είπε πως «όλοι είναι ευπρόσδεκτοι» και ανέφερε ότι Ιρανός άνδρας είχε λάβει άδεια να χρησιμοποιήσει τμήμα της γης.
Στην ιστοσελίδα της, η TWI αυτοχαρακτηρίζεται ως «βρετανική οργάνωση που εργάζεται για τη βελτίωση του μέλλοντος και την προστασία των ελευθεριών του βρετανικού λαού».
Πολιτικό και ιδεολογικό υπόβαθρο
Ο ηγέτης της TWI, Σάιμον Μπέρκιτ, πρώην μέλος των BNP και National Front, έχει μιλήσει σε συνέδριο της Patriotic Alternative το 2024. Σε άρθρο του προς τα μέλη της TWI έκανε αναφορές σε θεωρίες συνωμοσίας όπως το «Great Replacement».
Ο επικεφαλής της Patriotic Alternative, Μαρκ Κόλετ, πρώην στέλεχος του British National Party, έχει στηρίξει δημόσια το σχέδιο αγοράς γης, χαρακτηρίζοντάς το «εξαιρετική πρωτοβουλία για τη δημιουργία αυτόνομων κοινοτήτων».
Ο δρ. Ουίλιαμ Όλχορν, ερευνητής του Anglia Ruskin University και ειδικός στη βρετανική ακροδεξιά, εξηγεί ότι η αγορά γης αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης στρατηγικής αυτών των ομάδων.
Όπως σημειώνει, πρόκειται για «την ιδέα δημιουργίας ξεχωριστών λευκών κοινοτήτων ή παράλληλων κοινωνιών εκτός δικτύου», προσθέτοντας ότι τέτοιες πρωτοβουλίες έχουν εμφανιστεί και σε ΗΠΑ, Ανατολική Γερμανία και Νότια Αφρική.
Ο ίδιος επισημαίνει ότι, αν και στο παρελθόν οι βρετανικές ακροδεξιές ομάδες επικεντρώνονταν στην πολιτική εκπροσώπηση, μετά την πανδημία στρέφονται πλέον σε τέτοιες πρακτικές, επιδιώκοντας «τον αποκλεισμό μειονοτήτων και μεταναστών».
Η ανακοίνωση των βάσεων εισαγωγής στα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα σηματοδοτεί κάθε χρόνο την έναρξη μιας νέας ζωής για χιλιάδες νέους ανθρώπους.
Για πολλές ελληνικές οικογένειες, όμως, η επιτυχία στις Πανελλαδικές Εξετάσεις συνοδεύεται πλέον από μια δεύτερη, εξίσου απαιτητική διαδικασία: την αναζήτηση οικονομικά προσιτής φοιτητικής κατοικίας.
Το κόστος στέγασης έχει εξελιχθεί σε έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες που επηρεάζουν όχι μόνο τον οικογενειακό προϋπολογισμό, αλλά ακόμη και την τελική επιλογή πανεπιστημιακής σχολής. Σε πολλές περιπτώσεις, η οικονομική δυνατότητα μιας οικογένειας καθορίζει εάν ένας νέος θα μπορέσει να σπουδάσει στην πόλη όπου πέτυχε την εισαγωγή του ή θα αναγκαστεί να αναζητήσει εναλλακτικές λύσεις.
Η εικόνα της αγοράς το 2026 αποτυπώνει με σαφήνεια ότι η στεγαστική κρίση εξακολουθεί να επηρεάζει έντονα τη φοιτητική κατοικία. Τα ζητούμενα μισθώματα παραμένουν σε υψηλά επίπεδα, η προσφορά μικρών κατοικιών συνεχίζει να περιορίζεται, ενώ οι οργανωμένες δημόσιες φοιτητικές εστίες εξακολουθούν να καλύπτουν ένα εξαιρετικά μικρό ποσοστό των πραγματικών αναγκών.
Η εικόνα της αγοράς σε 15 περιοχές της Αθήνας, 7 περιοχές της Θεσσαλονίκης και 21 φοιτητουπόλεις της Περιφέρειας, αναδεικνύει τόσο τις αυξήσεις των ζητούμενων μισθωμάτων όσο και τη δραματική μείωση των οικονομικών επιλογών που έχουν σήμερα οι νέοι φοιτητές και οι οικογένειές τους.
Η αγορά φοιτητικής κατοικίας συνεχίζει να κινείται ανοδικά
Η ελληνική αγορά φοιτητικής κατοικίας διατηρεί και το 2026 τη δυναμική των τελευταίων ετών. Παρότι σε ορισμένες περιπτώσεις καταγράφονται περιορισμένες διορθώσεις στις χαμηλότερες ζητούμενες τιμές, αυτές αφορούν κυρίως μη ανακαινισμένα ακίνητα και δεν μεταβάλλουν τη συνολική εικόνα της αγοράς.
Σε σχέση με το 2025:
Αττική: Μέση αύξηση ζητούμενων μισθωμάτων περίπου 7%.
Θεσσαλονίκη: Μέση ετήσια αύξηση περίπου 9%.
21 φοιτητουπόλεις της Περιφέρειας: Μέση αύξηση περίπου 7%.
Αναλυτικότερα, στην Αττική:
Κέντρο Αθήνας: +6%
Δυτικά Προάστια: +8%
Νότια Προάστια: +6%
Βόρεια Προάστια: +5%
Πειραιάς: +8%
Η σημαντικότερη αύξηση εξακολουθεί να καταγράφεται στις μικρές κατοικίες, δηλαδή στα διαμερίσματα έως 50 τ.μ., τα οποία αποτελούν τη βασική επιλογή των περισσότερων φοιτητών.
Η συνολική εικόνα γίνεται ακόμη πιο εντυπωσιακή εάν εξεταστεί σε βάθος χρόνου. Από το 2017 έως σήμερα, η μεσοσταθμική αύξηση των ζητούμενων μισθωμάτων για κατοικίες κατάλληλες για φοιτητές προσεγγίζει πλέον το 70%-75%, γεγονός που αποτυπώνει τη διαρκή ανατίμηση της αγοράς κατοικίας τα τελευταία χρόνια.
Η προσιτή κατοικία γίνεται πλέον είδος προς εξαφάνιση
Το μεγαλύτερο πρόβλημα δεν είναι μόνο οι αυξήσεις των τιμών. Είναι η συνεχής μείωση της διαθεσιμότητας οικονομικών κατοικιών. Σήμερα, στην Αττική, η εύρεση κατοικίας με ζητούμενο μίσθωμα έως 300 ευρώ αποτελεί σχεδόν αδύνατη αποστολή.
Στο κέντρο της Αθήνας, μόλις 0,2% των διαθέσιμων κατοικιών έως 50 τ.μ. μισθώνεται με ενοίκιο έως 300 ευρώ, όταν το αντίστοιχο ποσοστό ήταν 2,89% το 2023. Αντίθετα, το 70,1% των διαθέσιμων κατοικιών ζητά πλέον ενοίκιο άνω των 500 ευρώ, γεγονός που σημαίνει ότι επτά στις δέκα διαθέσιμες επιλογές απευθύνονται πλέον σε σημαντικά υψηλότερους προϋπολογισμούς.
Ανάλογη εικόνα παρουσιάζουν και τα Δυτικά Προάστια, όπου μόλις 1,34% των διαθέσιμων κατοικιών βρίσκεται κάτω από τα 300 ευρώ, ενώ περισσότερες από τις μισές (51,67%) ζητούν πλέον ενοίκιο άνω των 500 ευρώ. Στα Νότια Προάστια, η διαθεσιμότητα κατοικιών έως 300 ευρώ είναι πλέον μηδενική, ενώ το 80,1% των διαθέσιμων ακινήτων μισθώνεται με ζητούμενο ενοίκιο άνω των 500 ευρώ. Αντίστοιχα, στα Βόρεια Προάστια το ποσοστό αυτό αγγίζει το 91,04%, γεγονός που καθιστά τις συγκεκριμένες περιοχές πρακτικά απρόσιτες για τον μέσο φοιτητή.
Στον Πειραιά, όπου τα τελευταία χρόνια καταγράφεται ιδιαίτερα έντονη αναπτυξιακή δυναμική, μόλις 0,29% των διαθέσιμων κατοικιών προσφέρεται με ενοίκιο έως 300 ευρώ, ενώ το 73,39% των διαθέσιμων διαμερισμάτων διατίθεται πλέον με ζητούμενο μίσθωμα άνω των 500 ευρώ.
Η Θεσσαλονίκη ακολουθεί την ίδια ανοδική πορεία
Η αγορά φοιτητικής κατοικίας στη Θεσσαλονίκη εξακολουθεί να αποτελεί μία από τις πλέον δυναμικές της χώρας. Η διαχρονικά υψηλή ζήτηση, σε συνδυασμό με τη σημαντική παρουσία βραχυχρόνιων μισθώσεων και την περιορισμένη προσφορά μικρών κατοικιών, διατηρούν τις τιμές των ενοικίων σε υψηλά επίπεδα.
Η μέση αύξηση των ζητούμενων μισθωμάτων για το 2026 διαμορφώνεται περίπου στο 9% σε σχέση με το προηγούμενο έτος, ενώ ιδιαίτερα περιορισμένη παραμένει η διαθεσιμότητα κατοικιών με ζητούμενο μίσθωμα έως 300 ευρώ. Σήμερα, μόλις 1,61% των διαθέσιμων κατοικιών έως 50 τ.μ. και άνω του 1ου ορόφου προσφέρεται με ζητούμενο μίσθωμα έως 300 ευρώ, όταν το αντίστοιχο ποσοστό ήταν πολλαπλάσιο πριν από λίγα χρόνια. Αντίθετα, σχεδόν μία στις δύο διαθέσιμες κατοικίες (44,22%) ζητά πλέον ενοίκιο άνω των 500 ευρώ, επιβεβαιώνοντας τη σημαντική μεταβολή της αγοράς.
Ιδιαίτερα έντονες αυξήσεις καταγράφονται στις περιοχές γύρω από το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και το Πανεπιστήμιο Μακεδονίας, όπου οι μικρές κατοικίες εξακολουθούν να αποτελούν την πρώτη επιλογή των φοιτητών, αλλά και των νέων εργαζομένων, δημιουργώντας έντονο ανταγωνισμό για τις ίδιες κατοικίες. Παράλληλα, σημαντικό μέρος του διαθέσιμου αποθέματος συνεχίζει να αξιοποιείται μέσω πλατφορμών βραχυχρόνιας μίσθωσης, περιορίζοντας ακόμη περισσότερο τη διαθεσιμότητα κατοικιών για μακροχρόνια μίσθωση.
Οι φοιτητουπόλεις της Περιφέρειας ακολουθούν πλέον την ίδια τάση
Η εικόνα δεν διαφοροποιείται ιδιαίτερα στην ελληνική Περιφέρεια. Σε 21 φοιτητουπόλεις καταγράφει μέση ετήσια αύξηση των ζητούμενων μισθωμάτων περίπου 7%, επιβεβαιώνοντας ότι η άνοδος των τιμών δεν αποτελεί πλέον φαινόμενο μόνο της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης.
Οι μεγαλύτερες αυξήσεις παρατηρούνται κυρίως σε πόλεις που συνδυάζουν:
έντονη τουριστική δραστηριότητα,
αυξημένη επενδυτική κινητικότητα,
περιορισμένη οικοδομική ανάπτυξη,
μικρό αριθμό διαθέσιμων μικρών κατοικιών.
Σημαντικές ανατιμήσεις καταγράφονται μεταξύ άλλων:
στην Πάτρα,
στα Ιωάννινα,
στον Βόλο,
στη Λάρισα,
στην Καλαμάτα,
στα Χανιά,
στο Ρέθυμνο,
στην Κέρκυρα,
στη Ρόδο,
στην Κομοτηνή,
στην Ξάνθη,
στο Ηράκλειο,
αλλά και σε αρκετές ακόμη φοιτητουπόλεις της χώρας.
Παράλληλα, στις τουριστικές περιοχές συνεχίζει να παρατηρείται το φαινόμενο κατά το οποίο αρκετοί φοιτητές καλούνται να εγκαταλείψουν την κατοικία τους πριν από την έναρξη της θερινής περιόδου, προκειμένου τα ακίνητα να διατεθούν σε πλατφόρμες βραχυχρόνιας μίσθωσης, γεγονός που δυσχεραίνει ακόμη περισσότερο τη φοιτητική στέγαση.
Γιατί συνεχίζουν να αυξάνονται τα ενοίκια;
Η συνεχής άνοδος των ενοικίων δεν οφείλεται σε έναν μόνο παράγοντα. Αποτελεί το αποτέλεσμα της ταυτόχρονης επίδρασης πολλών εξελίξεων στην αγορά κατοικίας.
1. Η προσφορά μικρών κατοικιών παραμένει εξαιρετικά περιορισμένη
Οι κατοικίες έως 50 τ.μ., που αποτελούν την κύρια επιλογή των φοιτητών, είναι πλέον δυσεύρετες στις περισσότερες περιοχές της χώρας.
Ταυτόχρονα, μεγάλο μέρος των διαθέσιμων κατοικιών έχει ανακαινιστεί τα τελευταία χρόνια και απευθύνεται σε υψηλότερες εισοδηματικές κατηγορίες.
2. Η βραχυχρόνια μίσθωση εξακολουθεί να απορροφά σημαντικό αριθμό κατοικιών
Παρότι η αγορά εμφανίζει σημάδια σταθεροποίησης, χιλιάδες κατοικίες εξακολουθούν να αξιοποιούνται μέσω πλατφορμών βραχυχρόνιας μίσθωσης, ιδιαίτερα σε τουριστικές περιοχές αλλά και σε κεντρικές συνοικίες της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης.
3. Οι μονογονεϊκές οικογένειες αυξάνονται
Ένας ακόμη παράγοντας που επηρεάζει σημαντικά τη ζήτηση είναι η συνεχής αύξηση των μονογονεϊκών νοικοκυριών.
Η δημιουργία περισσότερων μικρών νοικοκυριών αυξάνει τη συνολική ζήτηση κατοικιών προς μίσθωση, ασκώντας επιπλέον πίεση στην αγορά.
4. Η ιδιοκατοίκηση γίνεται ολοένα δυσκολότερη
Η συνεχής αύξηση των τιμών πώλησης των κατοικιών, σε συνδυασμό με το αυξημένο κόστος χρηματοδότησης και την περιορισμένη δυνατότητα αποταμίευσης, καθιστούν ολοένα δυσκολότερη την απόκτηση πρώτης κατοικίας.
Ως αποτέλεσμα, ολοένα και περισσότεροι πολίτες παραμένουν στην αγορά ενοικίου για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα, αυξάνοντας περαιτέρω τη ζήτηση.
Με άλλα λόγια, στην αγορά κατοικίας δεν αναζητούν πλέον κατοικία μόνο οι φοιτητές, αλλά και νέοι εργαζόμενοι, νέα ζευγάρια, μονογονεϊκές οικογένειες και πολίτες που αδυνατούν να αποκτήσουν ιδιόκτητη κατοικία. Η πίεση αυτή μεταφέρεται αναπόφευκτα και στη φοιτητική κατοικία.
Η Ελλάδα εξακολουθεί να βρίσκεται στην τελευταία θέση της Ευρώπης στις φοιτητικές εστίες
Εάν υπάρχει ένας δείκτης που αποτυπώνει με απόλυτη σαφήνεια το μέγεθος του προβλήματος της φοιτητικής στέγασης στη χώρα μας, αυτός είναι η διαθεσιμότητα οργανωμένων φοιτητικών εστιών. Σήμερα στην Ελλάδα φοιτούν περίπου 351.000 ενεργοί φοιτητές, εκ των οποίων περισσότεροι από 200.000 σπουδάζουν μακριά από τον τόπο μόνιμης κατοικίας τους και, κατά συνέπεια, χρειάζονται κατοικία για να ολοκληρώσουν τις σπουδές τους.
Παρά τη μεγάλη αυτή ανάγκη, το σύνολο των διαθέσιμων κλινών στις δημόσιες και ιδιωτικές φοιτητικές εστίες ανέρχεται σήμερα σε μόλις 9.200. Το αποτέλεσμα είναι ιδιαίτερα απογοητευτικό. Οι διαθέσιμες εστίες μπορούν να καλύψουν:
μόλις το 4,6% των φοιτητών που σπουδάζουν μακριά από τον τόπο κατοικίας τους,
ή μόλις το 2,6% του συνόλου των φοιτητών της χώρας.
Τα στοιχεία αυτά κατατάσσουν την Ελλάδα στις τελευταίες θέσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης όσον αφορά την οργανωμένη δημόσια φοιτητική στέγαση.
Σύγκριση με την Ευρώπη
Image
Η εικόνα αυτή αποδεικνύει ότι η χώρα μας διαθέτει ένα από τα χαμηλότερα ποσοστά οργανωμένης φοιτητικής στέγασης στην Ευρώπη, γεγονός που μεταφέρει σχεδόν αποκλειστικά το βάρος της στέγασης στην ιδιωτική αγορά κατοικίας και, τελικά, στις ίδιες τις οικογένειες των φοιτητών.
Οι νέες φοιτητικές εστίες αποτελούν σημαντική εξέλιξη, αλλά δεν αρκούν
Τα τελευταία χρόνια έχουν δρομολογηθεί σημαντικές επενδύσεις για την κατασκευή νέων φοιτητικών εστιών μέσω Συμπράξεων Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ), οι οποίες αναμένεται να προσθέσουν περίπου 8.600 νέες κλίνες στο υφιστάμενο απόθεμα. Πρόκειται αναμφίβολα για μία ιδιαίτερα σημαντική πρωτοβουλία, η οποία αναμένεται να ενισχύσει ουσιαστικά τη διαθεσιμότητα οργανωμένης φοιτητικής στέγασης στη χώρα.
Ωστόσο, σύμφωνα με την έως σήμερα πορεία των διαγωνιστικών διαδικασιών, οι νέες εστίες εκτιμάται ότι θα παραδοθούν προς χρήση εντός του 2029. Μέχρι τότε, η αγορά θα εξακολουθήσει να λειτουργεί με τις σημερινές δομικές ελλείψεις, γεγονός που σημαίνει ότι οι περισσότεροι φοιτητές θα συνεχίσουν να αναζητούν κατοικία στην ιδιωτική αγορά, ασκώντας ισχυρές πιέσεις τόσο στη διαθεσιμότητα όσο και στις ζητούμενες τιμές μίσθωσης.
Ακόμη όμως και μετά την ολοκλήρωση των νέων έργων, η συνολική δυναμικότητα των φοιτητικών εστιών θα διαμορφωθεί περίπου στις 17.800 κλίνες. Με δεδομένο ότι περισσότεροι από 200.000 φοιτητές σπουδάζουν εκτός του τόπου κατοικίας τους, καθίσταται σαφές ότι ούτε η νέα αυτή δυναμικότητα θα μπορέσει να καλύψει τις πραγματικές ανάγκες της χώρας.
Η ενίσχυση των φοιτητικών εστιών αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για την αντιμετώπιση του προβλήματος, δεν αποτελεί όμως από μόνη της επαρκή λύση.
Το πραγματικό κόστος σπουδών δεν είναι μόνο το ενοίκιο
Η δημόσια συζήτηση επικεντρώνεται συνήθως στο ύψος του ενοικίου. Στην πραγματικότητα, όμως, το συνολικό κόστος διαβίωσης ενός φοιτητή είναι σημαντικά μεγαλύτερο.
Μία οικογένεια που συντηρεί δεύτερη κατοικία καλείται να καλύψει:
το μηνιαίο ενοίκιο,
τα κοινόχρηστα,
τους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος,
την ύδρευση,
τη θέρμανση,
τη σύνδεση στο διαδίκτυο,
τις βασικές δαπάνες εξοπλισμού και συντήρησης της κατοικίας,
καθώς και το συνολικό κόστος διαβίωσης του παιδιού.
Παρά το γεγονός ότι πρόκειται για πραγματικές και αναπόφευκτες δαπάνες που συνδέονται άμεσα με την ολοκλήρωση των σπουδών, καμία από αυτές δεν αναγνωρίζεται φορολογικά ως έξοδο της οικογένειας.
Στην πράξη, χιλιάδες ελληνικά νοικοκυριά συντηρούν μια δεύτερη κατοικία για τέσσερα ή και περισσότερα χρόνια, χωρίς η συγκεκριμένη οικονομική επιβάρυνση να αντιμετωπίζεται ως εκπαιδευτική ή οικογενειακή δαπάνη. Αποτέλεσμα είναι η πραγματική αγοραστική δύναμη των οικογενειών να μειώνεται σημαντικά, χωρίς αυτό να αποτυπώνεται στη φορολογική τους εικόνα.
Οι προοπτικές για την επόμενη ακαδημαϊκή χρονιά
Η αγορά δείχνει ότι δύσκολα θα επιστρέψουμε στα επίπεδα ενοικίων που γνωρίζαμε πριν από μία δεκαετία. Όσο η προσφορά κατοικιών παραμένει περιορισμένη και η ζήτηση συνεχίζει να ενισχύεται, οι ζητούμενες τιμές θα εξακολουθήσουν να κινούνται σε υψηλά επίπεδα.
Είναι πιθανό, μετά το τέλος της θερινής τουριστικής περιόδου, να καταγραφούν περιορισμένες διορθώσεις, κυρίως:
σε μη ανακαινισμένα διαμερίσματα,
αλλά και σε κατοικίες που έχουν ήδη φθάσει στο ανώτατο επίπεδο ζητούμενων τιμών και παραμένουν για μεγάλο χρονικό διάστημα αδιάθετες στην αγορά.
Αντίθετα, στα πλήρως ανακαινισμένα, ενεργειακά αναβαθμισμένα και επιπλωμένα διαμερίσματα δεν αναμένεται ουσιαστική αποκλιμάκωση των ενοικίων, καθώς η ζήτηση εξακολουθεί να υπερβαίνει σημαντικά την προσφορά.
Η φοιτητική κατοικία αποτελεί πλέον έναν από τους πιο χαρακτηριστικούς δείκτες της στεγαστικής κρίσης στην Ελλάδα. Η αντιμετώπιση του προβλήματος δεν μπορεί να περιοριστεί αποκλειστικά στην κατασκευή νέων φοιτητικών εστιών. Απαιτείται ένα ολοκληρωμένο σχέδιο στεγαστικής πολιτικής που θα αυξήσει την προσφορά κατοικιών, θα δημιουργήσει κίνητρα για τη μακροχρόνια μίσθωση και θα στηρίξει ουσιαστικά τις οικογένειες που επωμίζονται το υψηλό κόστος στέγασης των παιδιών τους.
Διαφορετικά, το κόστος κατοικίας θα συνεχίσει να αποτελεί όχι μόνο οικονομικό βάρος, αλλά και παράγοντα που επηρεάζει τις εκπαιδευτικές επιλογές και τις ευκαιρίες των νέων ανθρώπων.
Αποζημίωση του αναδόχου έως 97,009 εκατ. ευρώ ενέκρινε το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών για το ΣΔΙΤ του ΒΟΑΚ (Βόρειος Οδικός Άξονας Κρήτης) στο τμήμα Χερσόνησος – Νεάπολη.
Με την ίδια απόφαση η προγραμματισμένη παράδοση του έργου μετατίθεται για 11 Ιουλίου 2028, αντί της 21ης Απριλίου 2027. Η παράταση ανέρχεται σε 447 ημέρες και αναγνωρίζεται ότι δεν προκλήθηκε από υπαιτιότητα του ιδιωτικού φορέα.
Η απόφαση αφορά την Πασιφάη Οδός, εταιρεία ειδικού σκοπού του σχήματος ΓΕΚ Τέρνα – Όμιλος Aktor, με ποσοστά συμμετοχής 55% και 45% αντίστοιχα που έχει αναλάβει και εκτελεί το εν λόγω έργο. Το υπουργείο έκανε μερικώς δεκτό το αίτημά της για την κάλυψη των πρόσθετων δαπανών που προέκυψαν από τη μετάθεση του χρονοδιαγράμματος.
Το έργο αφορά τη μελέτη, την κατασκευή, τη χρηματοδότηση, τη λειτουργία και τη συντήρηση του οδικού τμήματος από τον κόμβο Χερσονήσου στο Ηράκλειο έως τη Νεάπολη Λασιθίου. Έχει μήκος 22,5 χλμ. και αρχικό προϋπολογισμό ανάπτυξης 390,2 εκατ. ευρώ. Η σύμβαση υπογράφηκε στις 21 Απριλίου 2023 και έχει διάρκεια 30 έτη. Βάσει του αρχικού σχεδιασμού, τα τέσσερα αφορούσαν την κατασκευή και τα υπόλοιπα 26 τη λειτουργία του άξονα.
Η αναθεώρηση του χρονοδιαγράμματος συνδέεται με την καθυστερημένη παράδοση των χώρων κατασκευής από το Δημόσιο. Η σύμβαση προέβλεπε ότι οι υπόλοιπες εκτάσεις θα παραδίδονταν εντός 12 μηνών από την υπογραφή της. Σύμφωνα με την απόφαση, η διαδικασία ολοκληρώθηκε στις 30 Απριλίου 2025.
Αίτημα από την εταιρεία
Η Πασιφάη Οδός είχε υποβάλει αίτημα αποζημίωσης συνολικού ύψους 155,749 εκατ. ευρώ. Από αυτά, 129,249 εκατ. αφορούσαν απαιτήσεις για λογαριασμό του κατασκευαστή και 26,501 εκατ. ευρώ δαπάνες του Ιδιωτικού Φορέα Σύμπραξης.
Στο ανώτατο ποσό που εγκρίθηκε περιλαμβάνονται 25,371 εκατ. ευρώ για χρονικά εξαρτώμενες δαπάνες και λειτουργικά έξοδα της κεντρικής διοίκησης του κατασκευαστή. Επιπλέον 24,820 εκατ. αφορούν τη διατάραξη της ομαλής συνέχειας των εργασιών και τα συναφή λειτουργικά έξοδα, ενώ 24,865 εκατ. ευρώ αντιστοιχούν στην αναθεώρηση του κατασκευαστικού τιμήματος.
Για τον Ιδιωτικό Φορέα Σύμπραξης προβλέπονται 9,439 εκατ. ευρώ για χρονικά εξαρτώμενες δαπάνες, 2,315 εκατ. για την αναθεώρηση λειτουργικών εξόδων και 10,2 εκατ. ευρώ για χρηματοδοτικό κόστος.
Δεν έγιναν δεκτές οι απαιτήσεις για το χρηματοοικονομικό κόστος του κατασκευαστή, καθώς κρίθηκε ότι αποτελούν αποθετική ζημία και εντάσσονται στον επιχειρηματικό κίνδυνο διαχείρισης της ρευστότητας. Απορρίφθηκε και η αντίστοιχη απαίτηση του Ιδιωτικού Φορέα Σύμπραξης για τις χρονικά εξαρτώμενες δαπάνες, επειδή θεωρήθηκε ότι στερείται αντικειμένου.
Το εγκεκριμένο ποσό αποτελεί ανώτατο όριο και δεν θα καταβληθεί εφάπαξ στο σύνολό του. Για τις επιμέρους δαπάνες θα πρέπει να υποβληθούν αναλυτικά στοιχεία και παραστατικά, συνοδευόμενα κατά περίπτωση από πιστοποιητικά ορκωτού ελεγκτή ή γνωμοδότηση του Ανεξάρτητου Ελεγκτή.
Οι αποζημιώσεις που συνδέονται με την αναθεώρηση τιμών και το χρηματοδοτικό κόστος θα καταβάλλονται σε μηνιαία βάση, κατά τον χρόνο που προκύπτει η σχετική επιβάρυνση. Η διαδικασία θα αρχίσει μετά την αρχική ημερομηνία παράδοσης, στις 21 Απριλίου 2027 και θα εκτείνεται έως τη νέα προθεσμία της 11ης Ιουλίου 2028.
Σε μια παρέμβαση κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης του Δημοτικού Συμβουλίου Χανίων την 23η Ιουλίου 2026, ο Πρόεδρος του Επιμελητηρίου Χανίων και Αντιπρόεδρος της Κεντρικής Ένωσης Επιμελητηρίων Ελλάδος, Αντώνης Ροκάκης, τοποθετήθηκε ανοιχτά για τις σχέσεις μεταξύ του Δήμου και του επιχειρηματικού φορέα. Λαμβάνοντας τον λόγο ενώπιον του σώματος, ο κ. Ροκάκης ξεκαθάρισε κατηγορηματικά ότι δεν προτίθεται να διεκδικήσει τη δημαρχία στις επερχόμενες αυτοδιοικητικές εκλογές, ενώ παράλληλα εξέφρασε την έντονη διαμαρτυρία του για δηλώσεις αντιδημάρχου σε βάρος εκπροσώπων των παραγωγικών φορέων της πόλης, ζητώντας δημόσια συγγνώμη.
«Δεν με ενδιαφέρει ο Δήμος Χανίων» – Το ξεκαθάρισμα για τις δημοτικές εκλογές
Ξεκινώντας την ομιλία του, αφού ζήτησε συγγνώμη από το σώμα για τη διακοπή των εργασιών, ο κ. Ροκάκης σημείωσε ότι η παρουσία του κρίθηκε επιβεβλημένη προκειμένου να ξεκαθαρίσουν ορισμένα ζητήματα σε θεσμικό επίπεδο. Επισημαίνοντας την εγγύτητα των δύο φορέων στα Χανιά, τόνισε ότι τα όποια θέματα ανακύπτουν πρέπει να επιλύονται δια ζώσης.
Ο Πρόεδρος του Επιμελητηρίου αναφέρθηκε στη φημολογία των τελευταίων ημερών που τον φέρει ως ενδεχόμενο υποψήφιο Δήμαρχο Χανίων, διαψεύδοντάς την κατηγορηματικά:
«Διαισθάνομαι ότι το τελευταίο διάστημα επειδή υπάρχει μία φημολογία την οποία εγώ προσωπικά παντού διαψεύδω, και προσωπικά στον ίδιο τον Δήμαρχο το έχω πει, σχετικά με μία ενδεχόμενη υποψηφιότητά μου στις επερχόμενες εκλογές του Δήμου Χανίων. Πράγμα το οποίο έχω πει στον ίδιο τον Δήμαρχο ότι εμένα δεν με ενδιαφέρει. Ούτε πρόκειται να μπω σε αυτή τη διαδικασία. Θα μπορούσα. Δεν έχω σκοπό. Αυτό δεν πρέπει όμως για κανένα λόγο να διαστρεβλώνει τις σχέσεις μεταξύ Επιμελητηρίου, θεσμικά, και Δήμου».
Ο κ. Ροκάκης συμπλήρωσε πως διακρίνει μια θεσμική απομάκρυνση του Δήμου από το Επιμελητήριο το τελευταίο διάστημα, καλώντας τον Δήμαρχο να βασίζεται στις απευθείας διαβεβαιώσεις του και όχι σε αναφορές τρίτων.
Η αντιπαράθεση για τη Δημοτική Αγορά και η απαίτηση συγγνώμης
Το κύριο σημείο τριβής που ανέδειξε ο κ. Ροκάκης αφορά την αντίδραση της δημοτικής αρχής σε κοινή ανακοίνωση του Επιμελητηρίου Χανίων και του Εμπορικού Συλλόγου, η οποία εξέφραζε ανησυχίες για το ύψος των ενοικίων στη Δημοτική Αγορά. Ο Πρόεδρος του Επιμελητηρίου στηλίτευσε τη στάση του Αντιδημάρχου κ. Αλόγλου, ο οποίος σε προηγούμενη βιντεοσκοπημένη συνεδρίαση χαρακτήρισε τους εκπροσώπους των παραγωγικών φορέων ως «τζάμπα μάγκες».
Σχετικά με το περιστατικό και την προσβολή που υπέστη ο επιχειρηματικός κόσμος, ο κ. Ροκάκης δήλωσε:
«Είναι ανεπίτρεπτο ένας αντιδήμαρχος του Δήμου Χανίων να χαρακτηρίζει τζάμπα μάγκες τους επιχειρηματίες, γιατί στο πρόσωπό μου χαρακτηρίζει όλους τους επιχειρηματίες του Δήμου Χανίων. Είναι πολύ λάθος […] Περιμένω μία συγγνώμη για αυτό. Συγκεκριμένα για αυτό, όχι στο πρόσωπό μου μόνο, στο πρόσωπο όλων των ανθρώπων που βγάλαν ανακοίνωση και προφανώς για αυτούς αναφέρεται ο κύριος Αλόγλου, και που είναι άνθρωποι που σηκώνονται 5:00 το πρωί, 6:00 το πρωί, παλεύουν για το μεροκάματο, εκπροσωπούν την επιχειρηματικότητα της πόλης».
Ο κ. Ροκάκης ξεκαθάρισε ότι είναι φυσιολογικό να υπάρχουν διαφωνίες μεταξύ Δήμου και Επιμελητηρίου, καθώς αποστολή του φορέα είναι η προάσπιση των συμφερόντων των επιχειρηματιών, υπογραμμίζοντας όμως ότι το Επιμελητήριο ουδέποτε χρησιμοποίησε δημόσια προσβλητικούς χαρακτηρισμούς για εκπροσώπους της αυτοδιοίκησης.
Επτά χρόνια συνεργασίας και η πρόσκληση σε διάλογο
Ο Πρόεδρος του Επιμελητηρίου υπενθύμισε ότι στα περίπου επτά χρόνια θητείας της παρούσας δημοτικής αρχής, ο φορέας έχει στηρίξει τον Δήμο σε πληθώρα ζητημάτων χωρίς να καταφύγει σε οξείες αντιπαραθέσεις, διατηρώντας το δικαίωμα της καλόπιστης κριτικής όταν κρίνεται απαραίτητο.
Ολοκληρώνοντας την παρέμβασή του, ο Αντώνης Ροκάκης απηύθυνε επίσημη πρόσκληση προς τη δημοτική αρχή για θεσμικό διάλογο:
«Πρωτίθεμαι στο επόμενο διοικητικό συμβούλιο του Επιμελητηρίου να σας καλέσουμε, τον Δήμαρχο με όποιους επιθυμεί να είναι μαζί του εκπροσώπους του Δήμου, και να συζητήσουμε όλα τα θέματα που αφορούν την επιχειρηματικότητα του Δήμου Χανίων».
Ολοκληρώνονται οι εργασίες αναβάθμισης και εκσυγχρονισμού των εγκαταστάσεων – Προγραμματίζεται επίσκεψη δημοτικών συμβούλων στον χώρο
Στην τελική φάση βρίσκονται οι εργασίες αναβάθμισης και εκσυγχρονισμού των εγκαταστάσεων του βιολογικού καθαρισμού Χανίων, στο πλαίσιο ενός έργου συνολικού προϋπολογισμού που υπερβαίνει τα 15 εκατ. ευρώ.
Για την πορεία της παρέμβασης ενημέρωσε το Δημοτικό Συμβούλιο Χανίων, κατά τη συνεδρίαση της 23ης Ιουλίου 2026, ο δήμαρχος Χανίων Παναγιώτης Σημανδηράκης, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην κατασκευή της νέας μονάδας ξήρανσης.
Όπως ανέφερε, το έργο αφορά το σύνολο του Δήμου Χανίων και περιλαμβάνει τη ριζική αναβάθμιση και αντικατάσταση του εξοπλισμού και των συστημάτων που λειτουργούσαν μέχρι σήμερα στις εγκαταστάσεις του βιολογικού καθαρισμού.
Η νέα μονάδα ξήρανσης
Κεντρικό τμήμα της παρέμβασης αποτελεί η νέα μονάδα ξήρανσης των υπολειμμάτων που παράγονται από την επεξεργασία των λυμάτων.
Σύμφωνα με την ενημέρωση του δημάρχου, μέχρι σήμερα τα υπολείμματα της επεξεργασίας μεταφέρονταν στις εγκαταστάσεις της ΔΕΔΙΣΑ και επιβάρυναν σημαντικά τους χώρους υγειονομικής ταφής.
Με τη λειτουργία της νέας τεχνολογίας ξήρανσης, τα προϊόντα που προκύπτουν από τη διαδικασία επεξεργασίας των λυμάτων θα μπορούν να υφίστανται περαιτέρω διαχείριση και επαναχρησιμοποίηση, περιορίζοντας την επιβάρυνση των χώρων τελικής διάθεσης.
«Είναι ένα έργο που στο σύνολό του ξεπερνάει τα 15 εκατομμύρια ευρώ, με μία ριζική αναβάθμιση και αντικατάσταση όλων των υλικών και των συστημάτων τα οποία λειτουργούσαν μέχρι πρότινος στον βιολογικό και, κυρίως, με την κατασκευή της νέας μονάδας ξήρανσης», ανέφερε ο δήμαρχος.
Αυτοψία στις εγκαταστάσεις
Στις εγκαταστάσεις είχε πραγματοποιηθεί αυτοψία το προηγούμενο διάστημα, ενώ η δημοτική αρχή προγραμματίζει νέα επίσκεψη, στην οποία θα μπορούν να συμμετάσχουν και μέλη του Δημοτικού Συμβουλίου.
Η επίσκεψη σχεδιάζεται να πραγματοποιηθεί στα τέλη Αυγούστου ή στις αρχές Σεπτεμβρίου, ώστε οι δημοτικοί σύμβουλοι να διαπιστώσουν από κοντά την έκταση και το μέγεθος των εργασιών.
«Θα δείτε την έκταση και το μέγεθος της παρέμβασης και των εργασιών που έχουν προηγηθεί. Είμαστε πολύ ικανοποιημένοι από την πορεία του συγκεκριμένου έργου», σημείωσε ο κ. Σημανδηράκης.
Χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης
Όπως διευκρινίστηκε στη συνεδρίαση, το έργο χρηματοδοτείται εξ ολοκλήρου από το Ταμείο Ανάκαμψης.
Η ολοκλήρωση της αναβάθμισης αναμένεται να αλλάξει ουσιαστικά τον τρόπο λειτουργίας και διαχείρισης των υπολειμμάτων του βιολογικού καθαρισμού, ενισχύοντας παράλληλα τις δυνατότητες των εγκαταστάσεων και περιορίζοντας την πίεση που ασκείται στους χώρους διαχείρισης απορριμμάτων της ΔΕΔΙΣΑ.
Στην κατεδάφιση του πρώην κτιρίου του ΙΚΑ και στον σχεδιασμό του νέου δημαρχείου αναφέρθηκε εκτενώς ο δήμαρχος Χανίων Παναγιώτης Σημανδηράκης, κατά τη συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου της 23ης Ιουλίου 2026, απαντώντας στις αντιδράσεις που έχουν εκφραστεί για την τύχη του ακινήτου.
Ο δήμαρχος υποστήριξε ότι η διαδικασία της κατεδάφισης στηρίζεται σε ομόφωνες αποφάσεις τριών διαφορετικών συλλογικών οργάνων, ενώ χαρακτήρισε την επιλογή της δημοτικής αρχής τμήμα ενός ευρύτερου σχεδιασμού για τη διοικητική και πολεοδομική αναβάθμιση της περιοχής.
Όπως ανέφερε, η διαδικασία της κατεδάφισης έχει ήδη ξεκινήσει, επισημαίνοντας ότι το ζήτημα δεν εμφανίστηκε αιφνιδιαστικά, αλλά είχε συζητηθεί στο Δημοτικό Συμβούλιο τόσο στο πλαίσιο της παραχώρησης του ακινήτου όσο και ως προς τη στατική κατάσταση, τη λειτουργικότητα και το κόστος αποκατάστασης του κτιρίου.
Οι τρεις ομόφωνες αποφάσεις
Ο κ. Σημανδηράκης τόνισε ότι το Δημοτικό Συμβούλιο Χανίων είχε τοποθετηθεί ομόφωνα υπέρ της κατεδάφισης, σημειώνοντας ότι αντίστοιχες ομόφωνες αποφάσεις έχουν ληφθεί από το Συμβούλιο Αρχιτεκτονικής Χανίων και από την κοινή επιτροπή του Κεντρικού Αρχαιολογικού Συμβουλίου και του Συμβουλίου Νεοτέρων Μνημείων.
«Έχουμε μία ομόφωνη απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου, αλλά έχουμε επίσης και μία ομόφωνη απόφαση του Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής Χανίων. Έχουμε και μία τρίτη ομόφωνη απόφαση της κοινής επιτροπής του Κεντρικού Αρχαιολογικού Συμβουλίου και του Συμβουλίου Νεοτέρων Μνημείων», ανέφερε.
Σύμφωνα με τον δήμαρχο, οι αποφάσεις αυτές ελήφθησαν στη βάση της παραχώρησης του ακινήτου, η οποία προέβλεπε την κατεδάφιση του κτιρίου. Κάλεσε, παράλληλα, όσους διαφωνούν με την πολιτική επιλογή της δημοτικής αρχής να σεβαστούν τις γνωμοδοτήσεις των αρμόδιων επιστημονικών και θεσμικών οργάνων.
Η συζήτηση για την αρχιτεκτονική αξία του κτιρίου
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην αρχιτεκτονική αξία του πρώην κτιρίου του ΙΚΑ. Ο δήμαρχος υποστήριξε ότι το κτίριο κατασκευάστηκε το 1968 χωρίς να φέρει την υπογραφή αρχιτέκτονα, αλλά πολιτικού μηχανικού.
Όπως είπε, ακόμη και ορισμένες παρεμβάσεις στην εξωτερική όψη δεν προβλέπονταν στο αρχικό σχέδιο, αλλά προστέθηκαν από τον κατασκευαστή.
«Το κτίριο του ΙΚΑ δεν σχεδιάστηκε από αρχιτέκτονα. Υπήρχε πολιτικός μηχανικός, όπως ήταν διαδεδομένο τότε να συμβαίνει», ανέφερε, προσθέτοντας ότι ούτε σχετική μελέτη του Τεχνικού Επιμελητηρίου ούτε αντίστοιχη βιβλιογραφική καταγραφή είχαν συμπεριλάβει το συγκεκριμένο κτίριο μεταξύ των σημαντικών αρχιτεκτονικών στοιχείων της πόλης.
Με βάση τα παραπάνω, ο δήμαρχος απέρριψε την άποψη ότι η κατεδάφιση συνεπάγεται απώλεια ενός καταγεγραμμένου σημαντικού δείγματος της νεότερης αρχιτεκτονικής κληρονομιάς των Χανίων.
«Μία απόφαση για την οποία είμαστε υπερήφανοι»
Ο κ. Σημανδηράκης χαρακτήρισε την απόκτηση του ακινήτου και την προώθηση του νέου δημαρχείου επιλογή για την οποία η δημοτική αρχή είναι υπερήφανη.
«Είμαστε υπερήφανοι που ένα κτίριο, το οποίο για δεκαετίες έστεκε στην κατάσταση που ήταν, κατάφερε ο Δήμος να το αποκτήσει», σημείωσε.
Σύμφωνα με την ενημέρωση, έχουν ήδη ξεκινήσει οι διαδικασίες και οι μελέτες για το νέο κτίριο, το οποίο προορίζεται να στεγάσει δημοτικές υπηρεσίες.
Ο δήμαρχος υποστήριξε ότι η μεταφορά των υπηρεσιών θα επιτρέψει στον Δήμο να περιορίσει τις υψηλές δαπάνες για μισθώματα, ενώ επισήμανε ότι η Τεχνική Υπηρεσία πρέπει να βρίσκεται σε άμεση γειτνίαση με το κέντρο διοίκησης, τον δήμαρχο και τους αντιδημάρχους.
Ο συνολικός σχεδιασμός για την περιοχή
Η κατασκευή του νέου δημαρχείου παρουσιάστηκε ως μέρος ενός ευρύτερου σχεδίου παρεμβάσεων στο κέντρο των Χανίων.
Ο δήμαρχος συνέδεσε το έργο με την αξιοποίηση των πρώην ιταλικών στρατώνων, την ανάπλαση και ήπια πεζοδρόμηση της οδού Τζανακάκη, τις παρεμβάσεις στον Δημοτικό Κήπο, την ανάπλαση του Πάρκου Ειρήνης και Φιλίας και την απόκτηση του πρώην στρατοπέδου Μαρκοπούλου.
Κατά τον ίδιο, τα έργα αυτά συγκροτούν μία ενιαία προσέγγιση που πρόκειται να αλλάξει συνολικά τον χαρακτήρα της ευρύτερης περιοχής.
Συνάντηση με τον Σύλλογο Αρχιτεκτόνων
Ο δήμαρχος αναφέρθηκε και στις σχέσεις της δημοτικής αρχής με τον Σύλλογο Αρχιτεκτόνων, σημειώνοντας ότι έχει ήδη απευθυνθεί πρόσκληση προς το νέο διοικητικό του συμβούλιο για θεσμική συνάντηση στο δημαρχείο.
Όπως είπε, στη συνάντηση θα συμμετάσχουν υπηρεσιακά στελέχη και αρμόδιοι αντιδήμαρχοι, προκειμένου να συζητηθούν τα ζητήματα που θέλει να θέσει ο Σύλλογος.
Η θετική απάντηση του Συλλόγου είχε, σύμφωνα με τον δήμαρχο, ληφθεί την ημέρα της συνεδρίασης, ενώ η συνάντηση αναμένεται να πραγματοποιηθεί το επόμενο διάστημα.
Ο κ. Σημανδηράκης εξέφρασε την εκτίμηση ότι η ενημέρωση από τις υπηρεσίες θα δώσει απαντήσεις σε σειρά ζητημάτων, υποστηρίζοντας ότι ο θεσμικός διάλογος θα πρέπει να προηγείται ανακοινώσεων που, κατά τη δημοτική αρχή, δημιουργούν εντυπώσεις οι οποίες δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα.
