Στην πόλη Ταϊμπέχ της κατεχόμενης Δυτικής Όχθης, στην Παλαιστίνη, περίπου 30 χιλιόμετρα βόρεια της Ιερουσαλήμ, η χριστιανική παρουσία μετρά αιώνες ιστορίας, παρά ταύτα, σήμερα, οι κάτοικοί της φοβούνται ότι η κοινότητά τους βρίσκεται αντιμέτωπη με μια αργή αλλά σταθερή εξαφάνιση.
«Ο Ιησούς Χριστός βρήκε καταφύγιο εδώ πριν από τον θάνατό του. Σήμερα όμως αυτός ο τόπος δεν αποτελεί πια καταφύγιο, ούτε καν για τους ίδιους τους κατοίκους του», λέει στη γαλλική Le Monde ο πατήρ Μπασάρ Φαουάντλεχ, εφημέριος της λατινικής ενορίας της πόλης.
Ο 38χρονος ιερέας περιγράφει μια καθημερινότητα που χαρακτηρίζεται από φόβο, επιθέσεις εποίκων, απώλεια γης και διαρκή αβεβαιότητα.
Από το καμπαναριό της εκκλησίας του Χριστού Λυτρωτή, όπου κυματίζουν η παλαιστινιακή σημαία και το λάβαρο του Βατικανού, παρακολουθεί μια κοινότητα που συρρικνώνεται χρόνο με τον χρόνο.
Η μοναδική αμιγώς χριστιανική πόλη της Παλαιστίνης
Η Ταϊμπέχ είναι η μοναδική, αμιγώς, χριστιανική πόλη της Παλαιστίνης.
Γνωστή για το ελαιόλαδο και τη ζυθοποιία της, φιλοξενεί σήμερα περίπου 1.200 κατοίκους, οι οποίοι ανήκουν σε τρεις χριστιανικές κοινότητες. Τη Λατινική, τη Μελχιτική Ελληνοκαθολική και την Ελληνορθόδοξη. Την ίδια στιγμή, περισσότεροι από 15.000 άνθρωποι με καταγωγή από την πόλη ζουν πλέον στην Ευρώπη και τη Βόρεια Αμερική.
Περιτριγυρισμένη από ισραηλινούς οικισμούς, η πόλη βρίσκεται σε ολοένα πιο δύσκολη θέση.
Οι κάτοικοι καταγγέλλουν ότι η πρόσβασή τους σε γεωργικές εκτάσεις, πηγές εισοδήματος και βασικές υποδομές περιορίζεται συνεχώς. Ένα μεταλλικό σημείο ελέγχου, που έχει εγκαταστήσει ο ισραηλινός στρατός στην είσοδο της πόλης ανοίγει και κλείνει χωρίς προειδοποίηση, δυσκολεύοντας τις μετακινήσεις προς τη Ραμάλα και την Ιεριχώ.
Η κατάσταση επιβαρύνεται από το πολύπλοκο καθεστώς διοίκησης της Δυτικής Όχθης.
Παρότι το κέντρο της Ταϊμπέχ βρίσκεται σε περιοχή υπό παλαιστινιακή διοίκηση, το μεγαλύτερο μέρος των αγροτικών εκτάσεων της πόλης υπάγεται στην Περιοχή C, όπου ο πλήρης έλεγχος ανήκει στο Ισραήλ. Εκεί, κάθε οικοδομική ή οικονομική δραστηριότητα εξαρτάται από τις ισραηλινές αρχές.
Από το 2019 οι πιέσεις εντείνονται
Σύμφωνα με τους κατοίκους, οι πιέσεις άρχισαν να εντείνονται από το 2019, όταν δημιουργήθηκαν τα πρώτα φυλάκια εποίκων σε παλαιστινιακές εκτάσεις.
Τα επόμενα χρόνια ακολούθησαν επιδρομές, βανδαλισμοί και νέες εγκαταστάσεις εποίκων γύρω από την πόλη. Σταδιακά, ελαιώνες, κατοικίες, λατομεία και επιχειρήσεις έγιναν δύσκολα προσβάσιμα ή εγκαταλείφθηκαν.
Ένας από τους ανθρώπους που βιώνουν άμεσα τις συνέπειες αυτής της κατάστασης είναι ο 49χρονος επιχειρηματίας Ρόλαντ Μπασίρ. Κάποτε θεωρούνταν ένας από τους σημαντικότερους εργοδότες της περιοχής, όμως σήμερα η επιχείρησή του βρίσκεται στα πρόθυρα κατάρρευσης.
Τα βράδια παρακολουθεί μέσω καμερών ασφαλείας το εργοστάσιο τσιμέντου που διαθέτει στα περίχωρα της πόλης, έτοιμος να επέμβει οποιαδήποτε στιγμή σε περίπτωση νέας επίθεσης. Η σύζυγός του, Σάντρα, παραδέχεται ότι κάθε φορά που φεύγει για τη δουλειά φοβάται μήπως δεν επιστρέψει.
Από τους 45 εργαζόμενους που απασχολούσε παλαιότερα το λατομείο και το εργοστάσιο, έχουν απομείνει μόλις πέντε. Το λατομείο έχει σταματήσει να λειτουργεί, ενώ το εργοστάσιο συνεχίζει με περιορισμένη δραστηριότητα. Ο εξοπλισμός έχει υποστεί σοβαρές ζημιές, ενώ οχήματα και εγκαταστάσεις έχουν καταστραφεί κατά τη διάρκεια επιδρομών.
Η φωτιά στα ερείπια βυζαντινής εκκλησίας
Οι κάτοικοι υποστηρίζουν ότι οι επιθέσεις έχουν εξελιχθεί με την πάροδο των χρόνων.
Αρχικά, όπως λένε, στόχος ήταν οι βεδουινικές κοινότητες της περιοχής, οι οποίες εκδιώχθηκαν από βοσκοτόπια και γεωργικές εκτάσεις. Στη συνέχεια, οι επιθέσεις επεκτάθηκαν σε καλλιέργειες και ελαιώνες, ενώ αργότερα σημειώθηκαν εμπρησμοί χωραφιών, κατοικιών και οχημάτων.
Τον Ιούλιο του 2025, έποικοι έβαλαν φωτιά στα ερείπια της βυζαντινής εκκλησίας του Αγίου Γεωργίου, ενός από τα αρχαιότερα χριστιανικά μνημεία της Παλαιστίνης, το οποίο χρονολογείται από τον 5ο αιώνα.
«Έχουμε ηθική και ποιμαντική ευθύνη απέναντι στην κοινότητά μας. Δεν μπορούμε να παραμείνουμε σιωπηλοί μπροστά σε επιθέσεις που απειλούν την ίδια την ύπαρξή μας σε αυτή τη γη», ανέφεραν τότε σε κοινή ανακοίνωσή τους οι τρεις ενορίες της πόλης.
Ο μεγαλύτερος φόβος των κατοίκων είναι ότι κάποια στιγμή οι επιθέσεις θα οδηγήσουν σε νεκρούς.
Από το 2023, τουλάχιστον επτά άνθρωποι έχουν τραυματιστεί σε περιστατικά που αποδίδονται σε εποίκους, ενώ ένας εξ αυτών σοβαρά.
Για τον Ρόλαντ και τη Σάντρα Μπασίρ, η προοπτική της μετανάστευσης μοιάζει πλέον αναπόφευκτη. Το ζευγάρι έχει ήδη ξεκινήσει διαδικασίες για την έκδοση βίζας στην Ελβετία, όπου ζουν συγγενείς τους.
Δεν είναι η μόνη κοινότητα που αντιμετωπίζει πρόβλημα
Αξίζει να ειπωθεί πως η Ταϊμπέχ δεν είναι η μόνη κοινότητα που αντιμετωπίζει αυτό το πρόβλημα.
Ο πατήρ Νικόδημος Σνάμπελ, επικεφαλής της Αββαείου της Κοιμήσεως στην Ιερουσαλήμ, εκτιμά ότι η δημογραφική συρρίκνωση των χριστιανών στα παλαιστινιακά εδάφη είναι πλέον εμφανής.
Όπως σημειώνει, πολλοί χριστιανοί έχουν τη δυνατότητα να φύγουν χάρη στο υψηλό μορφωτικό τους επίπεδο και στους δεσμούς που διατηρούν με το εξωτερικό. «Με έναν τρόπο, τα ίδια τα εκπαιδευτικά μας ιδρύματα προετοιμάζουν τους νέους για να φύγουν», παρατηρεί.
Παράλληλα, τονίζει ότι οι ανησυχίες δεν περιορίζονται στη Δυτική Όχθη.
Και οι χριστιανοί πολίτες του Ισραήλ εκφράζουν φόβους για το μέλλον τους, καθώς θεωρούν ότι το πολιτικό κλίμα γίνεται ολοένα πιο εχθρικό απέναντι στις μειονότητες.
Στην Ιερουσαλήμ, η επίθεση εναντίον μιας μοναχής τον Απρίλιο του 2026 αναζωπύρωσε τις ανησυχίες της χριστιανικής κοινότητας. Εκκλησιαστικοί παράγοντες αναφέρουν ότι περιστατικά παρενόχλησης από ακραίους θρησκευτικούς κύκλους αυξάνονται τα τελευταία χρόνια.
Την ίδια ώρα, στην αρμενική συνοικία της Παλιάς Πόλης, εθελοντές πραγματοποιούν καθημερινές περιπολίες για να αποτρέψουν την απώλεια εκτάσεων και ακινήτων που θεωρούν κρίσιμα για τη διατήρηση της ιστορικής παρουσίας της κοινότητάς τους.
